Hỡi người tuyệt mỹ, cao sang và đức hạnh, từ khi được chiêm ngưỡng Người, chúng ta mới thấy rõ
Trời cao có thể tạo nên những gì, và trần thế này có thể dung chứa những gì:
Bởi giờ đây vẻ đẹp của Người đang rực rỡ, ngay lúc này, khi vầng Thái dương
Đã trở nên nhàm chán, tàn tạ đến mức rẻ rúng,
5Đến nỗi những tia nắng rũ rượi và ánh hào quang tản mác của nó
Nay chỉ còn dùng làm tóc giả và khăn vấn cho các tiểu thư
Trong những khúc son lê-nết của tình nhân: Người đến để bồi đắp lại
Cuốn sách muôn loài của Thượng Đế, dạy cho thế gian biết thế nào là vẻ đẹp thuần khiết.
Bởi giờ đây, khi vạn vật đều đã héo úa, tàn lụi và khô cằn,
10Khi mọi Đức hạnh đã rút cạn về mức nước triều kiệt quệ,
Khi toàn bộ khung trời thế giới đãn vụn vỡ thành cát bụi,
Nơi mỗi người đều tự cho rằng mình có thể đứng vững bằng đôi chân chính mình,
Khi sự chính trực, tình bạn và lòng tin
— Những chất xi-măng gắn kết sự vĩ đại — đã bay hơi biến mất,
15Và con người tầm thường nay chỉ còn chứa đầy những lợi ích cỏn con,
Nơi Triều đình, Đô thị, Giáo hội, tất cả chỉ là những cửa hàng tạp hóa vụn vặt,
Khi tất cả đã thổi tắt ngọn lửa cao quý của mình,
Và kéo những thỏi vàng ròng nguyên chất thành sợi dây kim tuyến mảnh mai;
Khi tất cả đang cố gắng, vì một tình yêu dành cho sự nhỏ nhen,
20Thu gọn mọi thứ lại, rút ngắn mọi thứ đi,
Thậm chí trở về cái hư vô mà thoạt đầu chúng ta vốn là;
Bởi giữa thời buổi này, sự vĩ đại của Người vẫn hiện lên rõ rệt,
Và qua đó chúng ta học được rằng, để vươn tới
Đấng vô cùng tận, con người trước hết phải trở nên vĩ đại.
25Bởi trong một thời đại tồi tệ đến mức chẳng ai đủ tư cách
Dù chỉ để quở trách, huống chi là sửa đổi nó,
— (Vì nào ai có thể phán xét hay làm chứng cho những thời kỳ
Mà tất cả mọi người đều đồng lõa trong tội ác?)
Nơi kẻ nào muốn sống lương thiện đều bị tất cả coi là
30Một quái thai, hoặc tệ nhất là một kẻ kỳ quái;
Bởi giờ đây Người vẫn dám sống lương thiện, và tôi
Nhận ra qua việc dám chiêm ngưỡng Người,
Rằng vẫn có những bậc thang của sự tốt đẹp, vĩ đại và cao cả,
Được thấu hiểu qua ánh sáng, sự khoáng đạt và đức hạnh của Người:
35Nếu trong khúc ca tế lễ này của tôi, có hiển hiện
Dù chỉ một tia lửa nhỏ của những điều ấy, hãy xem đó là của Người.
Và nếu những lời lẽ như thế này đã từng được tôi thốt ra
Đối với những người khác, xin chớ gọi đó là thói thờ hình tượng.
Vì giả sử Thượng Đế tạo ra con người trước, và con người được ngắm nhìn
Những thành quả của ngày thứ ba, cùng hoa cỏ và muôn màu xanh tươi,
Anh ta hẳn đã có thể thốt ra những lời hay nhất có thể
Về những tạo vật tốt tươi được tạo ra vào ngày hôm đó;
Và khi đến ngày hôm sau, anh ta chiêm ngưỡng sự ra đời
40Của Mặt Trận, Mặt Trăng, các vì sao — những thứ rực rỡ hơn mảnh đất vừa được ca ngợi —
Anh ta hẳn đã có thể thốt ra những lời hay nhất có thể,
Và chẳng hề bị quở trách vì đã ca ngợi ngày hôm qua;
Cho nên, dẫu có những điều không hoàn toàn cùng lúc đúng,
Chẳng hạn như việc cho rằng một người khác là xứng đáng nhất, và rằng Người mới là người xứng đáng nhất:
Thì việc nói ra điều đó cũng đâu phải là kết án một con người,
Miễn là vào lúc anh ta cất lời, cả hai điều đó đều đúng đắn.
Biết bao bằng chứng tuyệt vời về điều này đang nảy nở trong tâm hồn chúng ta!
Chúng ta thoạt đầu có những phần linh hồn của sự sinh trưởng và giác quan, và rồi chúng,
Khi linh hồn tối cao của chúng ta — linh hồn bất tử — ngự đến,
Đã bị nuốt chửng vào trong đó và chẳng còn mang tên tuổi riêng nữa.
Cũng chẳng phải là kẻ ấy đang xúc phạm những phần linh hồn kia khi trút bỏ
Sức mạnh và lời ca tụng dành cho cả hai lên phần linh hồn cuối cùng ấy;
Cũng vậy, tôi chẳng hề làm sai trái với ai cả; tôi đang tôn thờ
Cùng một bản chất ấy nay cũng như trước, chỉ là đối tượng
Đã thay đổi, và cả thước đo nữa; cùng một phẩm chất ấy
Ở một viên cảnh sát cấp thấp và ở nơi Nhà Vua,
Tôi đều cung kính; đó là quyền năng tác động đến tôi của Ngài:
Cũng thế, tôi từng cung kính một cách khiêm nhường từng bậc thang
Của sự tốt đẹp, vĩ đại và cao cả; nhưng nay lại càng cung kính hơn, khi tôi đã bước đến
Từ chỗ tìm thấy những nẻo đường của chúng, cho đến chỗ tìm thấy mái nhà chung của chúng.
Và cũng như tôi mang ơn linh hồn đầu tiên của mình, vì họ
Đã nhào nặn và chuẩn bị lớp đất sét cho linh hồn cuối cùng của tôi,
Cũng vậy, tôi là con nợ của những bậc hiền tài, những người có phẩm giá
Đã tiếp cho tôi sức mạnh để thụ giáo và lĩnh hội
Bài học lớn lao mới mẻ này, đó là học tập về Người;
Điều mà không ai có thể làm được nếu trước đó không đọc qua những trang sách khác.
Cũng chẳng phải tôi thiếu đi ánh sáng để đọc cuốn sách này, dẫu cho tôi
Đang nằm trong một Hang tối, vâng, đang nằm trong một Ngôi mộ;
Bởi cũng giống như những vị Thiên thần đồng loại với Người, chính Người
Đang soi sáng cho những ai đến để học hỏi về Người.
Người đầu tiên mà chúng ta tìm thấy trong Lịch sử
Được cho là thông thạo mọi Nghệ thuật, lại là một kẻ sinh ra đã mù lòa:
Ông ta thiếu đi đôi mắt mà loài thú cũng có như chúng ta,
Chứ không thiếu đôi mắt mà qua đó các Thiên thần được nhìn thấy và biết nhìn ngắm;
Cho nên, dẫu tôi sinh ra mà không có được đôi mắt ấy để sống,
Thứ mà số phận — vốn chẳng có nổi một đôi mắt cho riêng mình — ban phát,
Thứ vốn là phương tiện thích hợp để chiêm ngưỡng những triều đình rực rỡ và cả Người,
Thì tôi vẫn có thể chiêm ngưỡng Người như lúc này đây;
Nhờ đó, tôi sẽ thấu triệt mọi điều thiện lương,
Và dẫu có thiêu rụi thư viện của mình, tôi vẫn là kẻ uyên bác.