“Người ta thường bảo quân không tướng như nhà không chủ, còn tôi thì thấy người phụ nữ mới lập gia đình mà vắng chồng thì trông lại càng thảm hại hơn, trừ phi có lý do bất khả kháng. Tôi thấy mình thật bồn chồn bứt rứt khi thiếu vắng chàng, không sao chịu nổi cảnh biệt lập này, nên nếu chàng không sớm trở về, tôi buộc phải quay về nhà cha mẹ đẻ để tìm sự an ủi, dẫu có phải bỏ mặc nhà cửa không ai trông nom; bởi lẽ người mà chàng gửi gắm trông nom tôi, nếu quả thực hắn xứng với danh xưng đó, xem ra quan tâm đến thú vui riêng của hắn hơn là những gì liên quan đến chàng. Chàng là người sáng suốt, tôi chẳng cần phải nói thêm làm gì, mà quả thực tôi cũng không nên nói thêm nữa.”

Anselmo nhận được bức thư này và qua đó hiểu rằng Lothario đã bắt tay vào việc, còn Camilla chắc hẳn đã phản ứng đúng như anh mong muốn. Vui mừng khôn xiết trước tin tức ấy, anh gửi lời nhắn giục nàng tuyệt đối không được rời khỏi nhà, vì anh sẽ trở về rất sớm. Camilla vô cùng kinh ngạc trước lời hồi đáp của Anselmo, điều này lại càng đẩy nàng vào thế tiến thoái lưỡng nan hơn trước: nàng chẳng dám ở lại nhà mình, mà cũng chẳng thể về nhà cha mẹ; bởi ở lại thì đức hạnh bị đe dọa, còn ra đi thì lại trái lệnh chồng. Cuối cùng, nàng chọn giải pháp tồi tệ nhất là ở lại, quyết không né tránh sự xuất hiện của Lothario để tránh làm mồi cho những lời đàm tiếu của gia nhân. Nàng bắt đầu hối hận vì đã viết thư cho chồng, e rằng anh sẽ diễn dịch rằng Lothario đã nhận thấy ở nàng sự lả lơi nào đó nên mới dám xem thường sự kính trọng đáng ra phải có; nhưng tin tưởng vào sự chính trực của bản thân, nàng đặt trọn niềm tin vào Chúa và ý nguyện tốt đẹp của mình. Nàng hy vọng sẽ lặng lẽ chống trả mọi lời tán tỉnh của Lothario mà không cần nói gì với chồng để tránh gây ra tranh cãi hay rắc rối; nàng thậm chí còn bắt đầu tính chuyện bào chữa cho Lothario trước mặt Anselmo khi anh gặng hỏi lý do nàng viết bức thư kia. Với những quyết định mang tính cao thượng hơn là sáng suốt hay hiệu quả đó, ngày hôm sau nàng ở lại lắng nghe Lothario. Hắn dồn dập tấn công khiến sự kiên định của Camilla bắt đầu dao động; đức hạnh của nàng phải chật vật lắm mới cứu vãn được ánh mắt, giữ cho chúng không biểu lộ sự thương cảm trìu mến mà những giọt nước mắt cùng lời van xin của Lothario đã khơi lên trong lòng nàng. Lothario nhận ra tất cả những điều đó và càng thêm rực cháy ngọn lửa tình. Rốt cuộc, hắn cảm thấy trong lúc Anselmo vắng mặt, thời cơ và điều kiện thuận lợi đã đến, cần phải dồn lực công phá pháo đài này; hắn tấn công vào lòng tự trọng của nàng bằng những lời ca tụng vẻ đẹp, bởi chẳng có gì phá hủy và san phẳng tòa tháp hư vinh của những người phụ nữ đẹp nhanh bằng chính sự hư vinh qua những lời phỉnh nịnh. Quả thực, bằng sự kiên trì miệt mài, hắn đã dùng những công cụ ấy để đục phá hòn đá trinh tiết của nàng, đến mức dẫu Camilla có làm bằng đồng đao cũng phải gục ngã. Hắn khóc lóc, van xin, hứa hẹn, phỉnh nịnh, nài nỉ, giả vờ với tất cả sự xúc động và chân thành sâu sắc, đến mức đánh đổ hoàn toàn những quyết tâm dũng cảm của Camilla và giành lấy chiến thắng mà hắn ít ngờ tới nhất nhưng lại khao khát nhất. Camilla đã xiêu lòng, Camilla đã gục ngã; nhưng có gì đáng kinh ngạc đâu khi ngay cả tình bạn của Lothario cũng chẳng thể đứng vững? Đó là bằng chứng rõ ràng cho thấy ngọn lửa tình yêu chỉ có thể dập tắt bằng cách chạy trốn khỏi nó, và không ai nên lao vào cuộc chiến với một kẻ thù quá đỗi quyền năng; bởi lẽ cần phải có sức mạnh thần thánh mới chiến thắng được uy lực con người của nó. Chỉ duy nhất Leonela biết được sự yếu mềm của người chủ, vì hai kẻ phản bội tình bạn và là đôi nhân duyên mới này không sao che giấu nổi. Lothario không muốn nói cho Camilla biết mục đích thực sự của Anselmo, cũng như việc chính anh đã tạo cơ hội cho hắn đạt được kết quả này, vì sợ nàng sẽ coi thường tình yêu của hắn và nghĩ rằng hắn tán tỉnh nàng chỉ là do tình cờ, vô tình chứ không phải do tự nguyện.

Vài ngày sau, Anselmo trở về nhà và chẳng hề nhận ra mình đã đánh mất thứ mà anh vốn coi nhẹ nhưng lại nâng niu đến thế. Anh đến tìm Lothario ngay và thấy hắn đang ở nhà; hai người ôm chồm lấy nhau, rồi Anselmo số sựng hỏi tin tức về sự sống hay cái chết của mình.

“Tin tức tôi mang đến cho anh đây, Anselmo bạn tôi,” Lothario nói, “là anh đang sở hữu một người vợ xứng đáng làm tấm gương và vương miện cho mọi người vợ hiền. Những lời tôi nói với cô ấy đã bị gió cuốn bay, những lời hứa của tôi bị coi thường, quà tặng bị từ chối, còn những giọt nước mắt giả tạo tôi rơi xuống lại biến thành trò cười công khai. Tóm lại, nếu Camilla là hiện thân của mọi vẻ đẹp, thì cô ấy cũng là kho tàng lưu giữ sự trong trắng, nơi nhu thuận và khiêm nhường cùng mọi đức hạnh cư ngụ, mang lại lời khen ngợi, danh dự cùng hạnh phúc cho một người phụ nữ. Cầm lại tiền của anh đi, bạn tôi ơi; đây này, tôi chẳng cần chạm đến một đồng, bởi sự trinh tiết của Camilla không chịu khuất phục trước những thứ đê hèn như quà cáp hay hứa hẹn. Hãy hài lòng đi, Anselmo, và đừng thử thách thêm nữa; anh đã đi qua biển hồ của những nghi ngờ và ngờ vực về phụ nữ mà không bị ướt chân, thì đừng gieo mình vào đại dương sâu thẫm của những rắc rối mới, cũng đừng cùng một người lái tàu khác thử nghiệm độ bền vững của con thuyền mà Thượng đế đã ban cho anh để vượt qua biển đời này; hãy tự coi mình đã cập bến an toàn, thả neo bằng sự suy ngẫm sáng suốt, và sống trong bình yên cho đến khi phải trả món nợ đời mà không một bậc quý tộc nào trên thế gian này tránh khỏi.”

Anselmo hoàn toàn mãn nguyện trước những lời của Lothario, tin tưởng tuyệt đối như thể đó là lời sấm truyền. Tuy nhiên, anh vẫn năn nỉ hắn đừng từ bỏ công việc này, dẫu chỉ là vì tò mò và giải khuây; dù từ nay về sau hắn không cần phải nỗ lực gắt gao như trước nữa, tất cả những gì anh muốn hắn làm là viết vài vần thơ tặng nàng, ca tụng nàng dưới cái tên Chloris, bởi chính anh sẽ cho nàng hiểu rằng hắn đang thầm yêu một phụ nữ mang tên đó để có thể hát ca tụng nàng với sự đàng hoàng tương thích với sự khiêm nhường của nàng; và nếu Lothario không muốn tốn công viết thơ, chính anh sẽ tự sáng tác.

“Chuyện đó không cần đâu,” Lothario nói, “vì các nàng thơ cũng không đến mức thù hằn tôi đến thế, thỉnh thoảng trong năm các nàng vẫn đến thăm tôi. Anh cứ nói với Camilla về mối tình giả định của tôi như anh đã định; còn thơ ca thì tôi sẽ làm, dẫu không hay như chủ đề xứng đáng, thì ít nhất cũng là những gì tốt nhất tôi có thể viết ra.” Một thỏa thuận như vậy đã được thống nhất giữa hai người bạn, một kẻ dại dột và một kẻ phản bội. Anselmo trở về nhà và hỏi Camilla câu hỏi mà nàng vốn kinh ngạc vì sao anh chưa hỏi trước đó—điều gì đã khiến nàng viết bức thư gửi cho anh. Camilla đáp rằng nàng cảm thấy Lothario nhìn nàng có phần suồng sã hơn hồi anh còn ở nhà; nhưng giờ nàng đã hết hiểu lầm và tin rằng đó chỉ là do mình tưởng tượng, bởi hiện tại Lothario luôn né tránh gặp mặt hay ở riêng với nàng. Anselmo bảo nàng cứ hoàn toàn yên tâm về mối nghi ngờ đó, vì anh biết Lothario đang yêu một tiểu thư danh giá trong thành phố mà hắn ca tụng dưới tên Chloris, và dẫu không phải vậy thì sự trung thành của hắn cùng tình bạn thắm thiết giữa hai người cũng chẳng để lại chút mờ ám nào đáng sợ. Tuy nhiên, nếu Camilla không được Lothario báo trước rằng mối tình với Chloris chỉ là cái cớ, và chính hắn đã nói điều đó với Anselmo để đôi khi có thể thốt ra những lời ca tụng dành cho chính Camilla, thì chắc chắn nàng đã rơi vào lưới ghen tuông tuyệt vọng; nhưng nhờ được cảnh báo trước, nàng nhận tin tức chấn động này mà chẳng chút bồn chồn.

Ngày hôm sau, khi ba người cùng ngồi bên bàn ăn, Anselmo đề nghị Lothario ngâm một vài vần thơ hắn đã sáng tác cho người tình Chloris; vì Camilla không biết cô gái đó nên hắn cứ tự nhiên ngâm nga những gì mình thích.

“Cho dù cô ấy có biết,” Lothario đáp, “tôi cũng chẳng giấu giếm gì, bởi khi một kẻ si tình ca tụng vẻ đẹp của người yêu và trách nàng tàn nhẫn, hắn chẳng làm tổn hại gì đến danh tiết của nàng cả; dù sao thì, tất cả những gì tôi có thể nói là hôm qua tôi đã làm một bài sonnet về sự vô ơn của nàng Chloris này, nó như thế này: SONNET

Lúc nửa đêm, giữa lặng im tăm tối,

Khi người đời chìm giấc điệp an lành,

Nỗi sầu đau muôn kiếp của đời anh

Lại dâng trọn về Chloris và Trời thẫm.

Và khi ánh bình minh quay về nhuộm

Cửa phương đông bằng sắc hồng rực rỡ,

Sầu trong anh vẫn trào dâng nức nở

Thành tiếng nghẹn ngào, thở than nóng hổi.

Và khi mặt trời lên ngai sao chói lọi,

Rót xuống nhân gian ngàn tia nắng trưa,

Nắng buổi trưa chỉ làm tăng lệ ứa;

Đêm lại về, lời than lại vút cao.

Nhưng trong niềm đau đớn đớn đau,

Trời lẫn Chloris chẳng ai hay biết.

Bài sonnet làm Camilla hài lòng, và còn khiến Anselmo thích thú hơn nữa; anh khen ngợi nó và bảo rằng người phụ nữ nào lại tàn nhẫn đến mức không đáp lại một tấm chân tình rõ ràng đến thế. Mới nghe vậy, Camilla bèn hỏi: “Vậy ra tất cả những gì các nhà thơ si tình nói đều là sự thật sao?”

“Với tư cách nhà thơ, họ không nói dối,” Lothario đáp; “nhưng với tư cách kẻ yêu đơn phương, họ diễn đạt không kém phần chân thật so với cảm xúc của mình.”

“Chắc chắn là vậy rồi,” Anselmo xen vào, sốt sắng ủng hộ suy nghĩ của Lothario trước mặt Camilla. Lúc này nàng vừa chẳng chút mảy may nghi ngờ ý đồ của chồng, vừa chìm đắm trong tình yêu sâu sắc với Lothario; thế nên, đắm say trong bất cứ điều gì thuộc về hắn, lại biết rằng tâm trí và ngòi bút của hắn đều hướng về mình, và chính mình mới là Chloris thực sự, nàng bèn nhờ hắn đọc thêm một bài sonnet hay vài vần thơ khác nếu hắn còn nhớ.

“Tôi có nhớ,” Lothario đáp, “nhưng tôi không nghĩ nó hay bằng bài đầu, hay nói đúng hơn là dở hơn; nhưng cô có thể dễ dàng đánh giá, vì nó như thế này. SONNET

Anh biết số số anh đã định sẵn;

Cái chết đến gần tựa một lẽ đương nhiên,

Như việc em, người đẹp phụ phàng xem

Anh ngã gục dưới chân trước khi lòng hối hận.

Dẫu chôn vùi trong lãng quên u tối,

Mất đi đời, danh tiếng lẫn ân tình,

Thì nơi ấy người ta vẫn thấy hình

Em tạc sâu trong lồng ngực anh mãi mãi.

Như thánh tích anh nâng niu giữ lại

Để cứu mình khỏi số phận chân thành,

Chân thành trao gã lòng đá sắt lạnh băn.

Ôi tội nghiệp kẻ dướii bầu trời ảm đạm,

Giữa biển khơi không vết dấu vạch đường,

Chẳng bến bờ, chẳng sao bắc dẫn hướng.

Anselmo lại khen ngợi bài sonnet thứ hai này giống như bài đầu; cứ thế, anh tự tay nối thêm từng mắt xích vào sợi xích đang trói buộc chính mình và củng cố chắc chắn cho sự tủi hổ của bản thân. Bởi lẽ khi Lothario làm nhiều điều nhất để chọc thủng danh dự của anh, anh lại bảo rằng mình được tôn vinh nhất; và như thế, mỗi bước Camilla bước xuống vực sâu của sự đồi trụy, thì trong mắt anh, nàng lại bước lên đỉnh cao của đức hạnh và danh tiếng tốt đẹp.

Sự thể xảy ra khi một lần ở riêng với người tớ gái, Camilla bảo nàng: “Chị thấy xấu hổ khi nghĩ lại, Leonela thân mến ạ, sao chị lại tự coi rẻ mình đến thế, không bắt Lothario phải bỏ ra ít nhất chút thời gian thử thách mới có được trọn vẹn bản thân chị, điều mà chị đã quá nhanh chóng trao cho hắn bằng chính ý nguyện của mình. Chị sợ hắn sẽ đánh giá thấp sự dễ dãi hay lả lơi của chị, mà không tính đến sức ảnh hưởng không thể cưỡng lại mà hắn đã tác động lên chị.”

“Xin tiểu thư đừng bận tâm về điều đó,” Leonela nói, “vì việc trao đi nhanh chóng không làm giảm giá trị của món quà hay khiến nó bớt quý giá nếu nó thực sự có giá trị và đáng được trân trọng; trái lại, người ta thường bảo trao nhanh là trao gấp đôi.”

“Người ta cũng bảo,” Camilla đáp, “cái gì ít tốn kém thì ít được coi trọng.”

“Câu nói đó không đúng trong trường hợp của tiểu thư đâu,” Leonela trả lời, “bởi tình yêu, như tôi nghe người ta nói, có lúc bay có lúc đi bộ; với người này thì chạy, với người kia lại chậm chạp; với kẻ này nó làm nguội lạnh, với kẻ khác lại đốt cháy; kẻ này nó làm tổn thương, kẻ kia nó kết liễu; nó bắt đầu hành trình khao khát và cũng trong khoảnh khắc đó hoàn thành rồi kết thúc nó; buổi sáng nó vây hãm một pháo đài thì đến đêm đã chiếm xong, vì chẳng có sức mạnh nào cưỡng lại được; vậy tiểu thư lo sợ gì, hãi hùng gì, khi điều tương tự cũng phải xảy ra với Lothario, khi tình yêu đã chọn sự vắng mặt của tướng công làm công cụ để khuất phục tiểu thư? Và hoàn toàn cần thiết phải hoàn thành ngay lúc đó những gì tình yêu đã quyết định, không để thời gian cho Anselmo trở về và bằng sự xuất hiện của ngài dở dang công việc; vì tình yêu chẳng có đại lý nào tốt hơn cơ hội để thực hiện kế hoạch của mình; và nó tận dụng cơ hội trong mọi kỳ tích, đặc biệt là lúc ban đầu. Tất cả những điều này chính tôi biết rõ, nhờ kinh nghiệm nhiều hơn là nghe kể, và một ngày nào đó, thưa tiểu thư, tôi sẽ khai sáng cho tiểu thư về chủ đề này, vì tôi cũng là xương thịt như tiểu thư thôi. Hơn nữa, thưa tiểu thư Camilla, tiểu thư đâu có đầu hàng hay xiêu lòng nhanh đến thế nếu không phải trước tiên tiểu thư đã thấy trọn vẹn tâm hồn Lothario qua ánh mắt, qua những tiếng thở dài, những lời hứa hẹn và quà tặng của ngài ấy, và qua đó cùng những phẩm chất tốt đẹp của ngài ấy, tiểu thư nhận ra ngài ấy xứng đáng với tình yêu của tiểu thư đến nhường nào. Do đó, nếu đúng như vậy, đừng để những ý nghĩ khắt khe và hẹp hòi này làm bận tâm trí tưởng tượng của tiểu thư, mà hãy tin chắc rằng Lothario trân trọng tiểu thư như tiểu thư trân trọng ngài ấy, hãy hài lòng và mãn nguyện rằng khi tiểu thư mắc vào thòng lọng tình yêu, đó là một chiếc thòng lọng có giá trị và phẩm cấp đã bắt lấy tiểu thư, một chiếc thòng lọng không chỉ có bốn chữ S mà người ta bảo những kẻ si tình chân chính phải có, mà là cả một bảng chữ cái hoàn chỉnh; chỉ cần nghe tôi nói thôi, tiểu thư sẽ thấy tôi có thể đọc thuộc lòng như thế nào. Trong mắt và suy nghĩ của tôi, ngài ấy là: Amistoso (Thân thiện), Bueno (Tốt bụng), Cortes (Lịch thiệp), Diego (Cẩn trọng), Elegante (Lịch lãm), Fiel (Trung thành), Galan (Hào hoa), Honrado (Đàng hoàng), Ilustre (Lừng lẫy), Leal (Trung thành), Mancebo (Trẻ trung), Noble (Cao quý), Oriental (Rộng lượng), Politico (Tế nhị), Quebrantador (Sức mạnh), Rico (Giàu có), và các chữ S theo câu nói, rồi đến Tierno (Trìu mến), Verdadero (Chân thành): X không hợp với ngài ấy vì đó là một chữ cái thô ráp; Y đã được trao rồi; còn Z là Zealous (Sốt sắng) cho danh dự của tiểu thư.”

Camilla cười trước bảng chữ cái của người tớ gái, và nhận ra nàng ta dày dạn kinh nghiệm trong chuyện tình cảm hơn những gì nàng ta nói. Leonela thừa nhận điều đó, thú nhận với Camilla rằng nàng ta đang có mối tình mật thiết với một thanh niên xuất thân tốt trong cùng thành phố. Camilla cảm thấy bồn chồn trước điều này, e sợ nó có thể trở thành mối đe dọa cho danh tiết của mình, nên hỏi liệu cuộc tình lén lút đó đã vượt quá những lời nói suông chưa. Với sự trơ trẽn và tráo trở, Leonela đáp rằng đã vượt quá; bởi lẽ chắc chắn rằng sự thiếu cẩn trọng của các tiểu thư khiến hầu gái trở nên không biết sợ là gì, khi thấy chủ mình đi sai đường, chúng chẳng coi việc lầm đường lạc lối hay để người khác biết là điều gì to tát. Tất cả những gì Camilla có thể làm là van xin Leonela đừng nói gì về những việc làm của nàng cho kẻ mà nàng ta gọi là nhân tình, và hãy tiến hành chuyện riêng tư của mình một cách kín kẽ kẻo Anselmo hay Lothario biết được. Leonela hứa sẽ làm vậy, nhưng lại giữ lời theo cái cách càng củng cố thêm mối lo ngại của Camilla về việc mất đi uy tín vì nàng ta; bởi lẽ người tớ gái tráo trở và táo tợn này, ngay khi nhận ra thái độ của chủ không còn như trước, đã guồng cừ đưa nhân tình vào nhà, tin chắc rằng dẫu chủ có nhìn thấy cũng không dám tố giác; bởi những sai lầm của các bà chủ kéo theo cái họa này cùng những họa khác: họ tự biến mình thành nô lệ cho chính hầu gái của mình, buộc phải che giấu những hành vi buông thả và đồi trụy của bản thân; đó chính là trường hợp của Camilla, người dẫu nhận ra không chỉ một mà nhiều lần Leonela ở cùng nhân tình trong căn phòng nào đó trong nhà, chẳng những không dám trách mắng mà còn tạo điều kiện cho nàng ta che giấu hắn và dẹp bỏ mọi khó khăn kẻo hắn bị chồng mình nhìn thấy. Tuy nhiên, nàng không thể ngăn được việc hắn bị nhìn thấy trong một lần mò ra vào lúc tảng sáng bởi Lothario. Hắn không biết kẻ đó là ai, ban đầu tưởng đó là bóng ma; nhưng ngay khi thấy kẻ đó vội vã bỏ đi, trùm kín mặt bằng áo khoác, lén lút và cẩn trọng che giấu bản thân, hắn bèn bỏ ý nghĩ ngớ ngẩn đó và chấp nhận một suy nghĩ khác—điều lẽ ra đã hủy hoại tất cả nếu Camilla không tìm ra phương cứu chữa. Lothario không hề nghĩ rằng kẻ mà hắn thấy đi ra vào giờ giấc bất thường như vậy từ nhà Anselmo lại có thể vào đó vì Leonela, thậm chí hắn còn chẳng nhớ có một người như Leonela trên đời; tất cả những gì hắn nghĩ là cũng như Camilla đã lả lơi và xiêu lòng với hắn, nàng cũng đã làm vậy với kẻ khác; bởi lẽ hình phạt nặng nề hơn mà tội lỗi của người phụ nữ lầm lỡ kéo theo là danh dự của nàng bị nghi ngờ ngay cả bởi kẻ mà nàng đã xiêu lòng trước những lời tán tỉnh và thuyết phục của hắn; hắn tin rằng nàng đã dễ dàng đầu hàng kẻ khác hơn, và tin tưởng tuyệt đối vào mọi mối nghi ngờ nảy sinh trong đầu mình. Mọi sự sáng suốt của Lothario dường như đã sụp đổ vào thời điểm này; mọi nguyên tắc khôn ngoan đều biến khỏi trí nhớ hắn; bởi không một lần suy ngẫm lý trí, chẳng cần lề mề thêm, trong sự mất kiên nhẫn và sự mù quáng của cơn ghen tuông điên cuồng đang gặm nhấm trái tim, lại khát khao trả thù Camilla—người chẳng làm điều gì sai trái với hắn, trước khi Anselmo thức dậy, hắn vội vã chạy đến bên anh và nói: “Hãy biết cho, Anselmo, mấy ngày qua tôi đã phải vật lộn với chính mình, cố gắng giấu anh điều mà tôi không thể và không nên che giấu nữa. Hãy biết rằng pháo đài Camilla đã hàng và sẵn sàng khuất phục trước ý chí của tôi; và sở dĩ tôi chậm trễ tiết lộ sự thật này cho anh là để xem liệu đó chỉ là một sự bồng bột thoáng qua của cô ấy, hay cô ấy muốn thử tôi để xem tình yêu tôi bắt đầu dành cho cô ấy dưới sự cho phép của anh có xuất phát từ ý định nghiêm túc hay không. Tôi cũng nghĩ rằng, nếu cô ấy đúng là người như cô ấy nên thế và như cả hai chúng ta từng tin tưởng, thì đáng lẽ cô ấy đã báo cho anh biết về những lời tán tỉnh của tôi từ lâu; nhưng thấy cô ấy trì hoãn, tôi tin vào sự thật trong lời hứa cô ấy đã trao cho tôi rằng lần tới khi anh vắng nhà, cô ấy sẽ cho tôi một cuộc hẹn trong phòng cất giữ trang sức của anh (và đúng là Camilla thường gặp hắn ở đó); nhưng tôi không muốn anh vội vã trả thù ngay, vì tội lỗi mới chỉ dừng lại ở ý định, và biết đâu từ giờ đến thời điểm hẹn trước, tâm trí Camilla lại thay đổi và sự hối hận sẽ nảy sinh. Như từ trước đến nay anh vẫn luôn làm theo lời khuyên của tôi toàn bộ hoặc một phần, hãy làm theo và quan sát điều tôi sẽ đưa ra cho anh bây giờ, để không mắc sai lầm và bằng sự cân nhắc chín chắn, anh có thể tự mình hài lòng về giải pháp tốt nhất; hãy giả vờ vắng nhà hai hoặc ba ngày như anh vẫn thường làm trong những dịp khác, rồi tìm cách trốn trong phòng cất trang sức; bởi những tấm thảm bạt cùng đồ đạc ở đó tạo điều kiện rất tốt cho anh ẩn nấp, và rồi anh sẽ tự mắt mình thấy, còn tôi tự mắt tôi thấy mục đích của Camilla là gì. Và nếu đó là một mục đích có tội, điều đáng sợ hơn là kỳ vọng, thì bằng sự im lặng, khôn ngoan và kín kẽ, chính anh có thể trở thành công cụ trừng phạt cho tội lỗi đã gây ra với anh.”

Anselmo sững sờ, bàng hoàng và kinh ngạc trước những lời của Lothario, những lời đến với anh vào thời điểm anh ít kỳ vọng được nghe nhất, bởi lúc này anh coi như Camilla đã chiến thắng những cuộc tấn công giả tạo của Lothario và bắt đầu tận hưởng vinh quang từ chiến thắng của nàng. Anh giữ im lặng một lúc lâu, đăm đăm nhìn xuống đất, cuối cùng mới lên tiếng: “Anh đã hành xử đúng như tôi kỳ vọng ở tình bạn của anh, Lothario; tôi sẽ làm theo lời khuyên của anh trong mọi chuyện; hãy cứ làm những gì anh muốn và giữ kín bí mật này như anh thấy nó cần phải được giữ kín trong những hoàn cảnh bất ngờ đến thế.”

Lothario trao cho anh lời hứa, nhưng sau khi rời khỏi anh, hắn hoàn toàn hối hận về những gì mình đã nói, nhận ra mình đã hành động ngu ngốc đến nhường nào, khi lẽ ra hắn có thể trả thù Camilla bằng một cách ít tàn nhẫn và đê tiện hơn. Hắn nguyền rủa sự thiếu sáng suốt của mình, lên án quyết định hấp tấp và chẳng biết phải làm cách nào để sửa chữa sai lầm hay tìm ra lối thoát nhanh chóng khỏi đó. Cuối cùng, hắn quyết định tiết lộ tất cả cho Camilla, và vì không thiếu cơ hội làm vậy, ngay trong ngày hôm đó hắn đã gặp riêng nàng; nhưng Camilla, ngay khi có cơ hội nói chuyện với hắn, đã bảo: “Lothario bạn tôi ơi, thiếp phải nói với chàng rằng thiếp có một nỗi đau trong lòng đang đè nặng đến mức như muốn vỡ tung; và sẽ là chuyện lạ nếu nó không vỡ; bởi sự táo tợn của Leonela giờ đã đến mức mỗi đêm đêm nó lại giấu một kẻ tình nhân trong nhà này và ở lại với hắn cho đến sáng, bằng giá là danh tiếng của thiếp; bởi lẽ bất cứ ai nhìn thấy hắn rời khỏi nhà thiếp vào những giờ giấc bất thường như vậy đều có quyền nghi ngờ; nhưng điều làm thiếp đau đớn là thiếp không thể trừng phạt hay trách mắng nó, vì việc nó biết về cuộc tình của chúng ta đã khóa chặt miệng thiếp, bắt thiếp phải im lặng trước chuyện của nó, trong khi thiếp lại nơm nớp sợ rằng một thảm họa nào đó sẽ xảy ra từ việc này.”

Khi Camilla nói điều này, ban đầu Lothario tưởng đó là một mưu mẹo nhằm đánh lừa hắn tin rằng kẻ hắn thấy đi ra là nhân tình của Leonela chứ không phải của nàng; nhưng khi thấy nàng khóc lóc, đau đớn và van xin hắn giúp đỡ, hắn đã hoàn toàn bị thuyết phục về sự thật, và sự thuyết phục đó càng làm tăng thêm sự bàng hoàng và hối hận trong hắn; tuy nhiên, hắn bảo Camilla đừng quá đau buồn, vì hắn sẽ có biện pháp chấm dứt sự xấc xược của Leonela. Đồng thời, hắn nói cho nàng biết những gì hắn đã thốt ra với Anselmo do bị cơn ghen tuông điên cuồng thúc đẩy, và việc hắn đã sắp xếp để anh trốn trong phòng cất trang sức ra sao để anh có thể tự mắt thấy rõ nàng giữ trọn sự trung thành với anh ít đến nhường nào; hắn van xin nàng tha thứ cho sự điên rồ này, và xin nàng lời khuyên làm sao để sửa chữa, cùng cách thoát khỏi mê cung rắc rối mà sự thiếu cẩn trọng của hắn đã đẩy hắn vào. Camilla bàng hoàng khi nghe những gì Lothario nói; bằng sự giận dữ tột cùng và sự sáng suốt lớn lao, nàng trách mắng hắn, lên án ý đồ đê hèn cùng quyết định ngu ngốc và tai hại mà hắn đã đưa ra; nhưng vì phụ nữ bẩm sinh có trí tuệ nhạy bén hơn đàn ông trong cả việc thiện lẫn việc ác, dẫu nó dễ thất bại khi họ ngồi xuống suy ngẫm lý trí một cách deliberation, Camilla trong khoảnh khắc đã nghĩ ra cách cứu vãn điều tưởng chừng không thể cứu vãn. Nàng bảo Lothario hãy thu xếp để ngày hôm sau Anselmo trốn vào nơi hắn đã nới, vì nàng hy vọng từ sự ẩn nấp của anh sẽ thu được phương cách để họ tận hưởng bản thân trong tương lai mà không còn chút lo âu nào; và không tiết lộ hoàn toàn mục đích của mình cho hắn, nàng dặn hắn phải cẩn thận, ngay khi Anselmo đã trốn xong, hãy đến gặp nàng khi Leonela gọi hắn, và trước tất cả những gì nàng nói với hắn, hãy đáp lại như thể hắn không biết rằng Anselmo đang lắng nghe. Lothario nài nỉ nàng giải thích đầy đủ ý định để hắn có thể cẩn trọng và chắc chắn hơn trong việc làm những gì thấy cần thiết.

“Thiếp bảo chàng rồi,” Camilla nói, “chẳng có gì phải cẩn trọng ngoại trừ việc trả lời thiếp những gì thiếp sẽ hỏi chàng;” bởi nàng không muốn giải thích trước cho hắn những gì mình định làm, sợ rằng hắn sẽ không muốn thực hiện một ý tưởng mà nàng thấy quá hay như vậy, rồi lại tìm cách hay nghĩ ra một kế hoạch khác kém khả thi hơn.

Lothario sau đó lui ra, và ngày hôm sau, Anselmo lấy cớ đi đến trang trại của bạn để ra đi, rồi quay lại trốn vào nơi đã định, điều anh dễ dàng làm được vì Camilla và Leonela đã cẩn thận tạo cơ hội cho anh; thế là anh tự đặt mình vào nơi ẩn nấp trong trạng thái hỗn loạn mà người ta có thể hình dung ở một kẻ mong chờ thấy ruột gan danh dự của mình phơi bày trước mắt, và thấy mình đứng trước bờ vực mất đi phúc lành tối cao mà anh tưởng mình đang sở hữu ở Camilla yêu quý. Sau khi chắc chắn Anselmo đã ở trong nơi ẩn nấp, Camilla và Leonela bước vào phòng, và ngay khoảnh khắc đặt chân vào trong, Camilla thở dài một tiếng sâu thẳm rồi nói: “Ôi! Leonela thân mến, chẳng lẽ không tốt hơn sao, trước khi chị làm điều mà chị không muốn em biết kẻo em tìm cách ngăn cản, em hãy cầm lấy con dao găm của Anselmo mà chị đã xin em rồi đâm thủng trái tim đê tiện này của chị? Nhưng không; chẳng có lý do gì chị phải chịu sự trừng phạt cho lỗi lầm của kẻ khác. Trước tiên chị phải biết những đôi mắt táo tợn, dâm dật của Lothario đã nhìn thấy gì ở chị mà có thể tiếp thêm can đảm cho hắn tiết lộ với chị một ý đồ đê hèn đến thế, bất chấp người bạn của hắn và danh dự của chị. Em hãy ra cửa sổ gọi hắn đi, Leonela, vì chắc chắn hắn đang ở dưới đường chờ đợi để thực hiện mưu đồ đê hèn của hắn; nhưng mưu đồ của chị, tuy tàn nhẫn nhưng cao thượng, sẽ được thực hiện trước.”

“Ôi, tiểu thư,” Leonela xảo quyệt, người vốn biết rõ vai diễn của mình, nói: “Tiểu thư muốn làm gì với con dao găm này? Chẳng lẽ tiểu thư định tước đi mạng sống của chính mình, hay của Lothario? Bởi dẫu tiểu thư định làm điều nào đi nữa, nó cũng sẽ dẫn đến việc mất đi danh tiếng và tên tuổi tốt đẹp. Tốt hơn là hãy che giấu nỗi đau của tiểu thư và đừng cho kẻ gian ác này cơ hội bước vào nhà lúc này và thấy chúng ta ở riêng với nhau; hãy suy nghĩ đi, thưa tiểu thư, chúng ta là những phụ nữ yếu đuối còn hắn là một người đàn ông, lại kiên quyết, và vì hắn đến với một mục đích đê hèn như vậy, mù quáng và bị đam mê thúc đẩy, có lẽ trước khi tiểu thư kịp thực hiện ý định của mình, hắn đã làm điều còn tồi tệ hơn việc tước đi mạng sống của tiểu thư rồi. Thật xui xẻo cho tướng công Anselmo của tôi vì đã giao quyền hạn lớn như vậy trong nhà mình cho kẻ không biết khinh lạt này! Và giả sử tiểu thư giết hắn, thưa tiểu thư, như tôi nghi ngờ tiểu thư định làm, chúng ta sẽ làm gì với hắn khi hắn chết?”

“Làm gì sao, em gái?” Camilla đáp, “Chúng ta sẽ để hắn lại cho Anselmo chôn cất; bởi về lý mà nói, đó sẽ là một công việc nhẹ nhàng đối với anh ấy khi giấu đi sự tủi hổ của chính mình dưới lòng đất. Hãy gọi hắn đi, mau lên, vì tất cả thời gian chị trì hoãn việc trả thù cho nỗi đau của mình đều có vẻ như một sự xúc phạm đến sự trung thành chị nợ chồng chị.”

Anselmo lắng nghe tất cả những điều này, và mỗi từ Camilla thốt ra đều làm anh thay đổi suy nghĩ; nhưng khi nghe nói đã quyết định giết Lothario, xung lực đầu tiên của anh là bước ra lộ diện để ngăn chặn một thảm họa như vậy; nhưng trong sự thèm khát muốn thấy kết cục của một quyết định táo bạo và đức hạnh đến thế, anh đã kiềm chế bản thân, định sẽ bước ra kịp thời để ngăn chặn hành động đó. Đúng lúc này, Camilla gieo mình xuống chiếc giường gần đó rồi xỉu đi, còn Leonela bắt đầu khóc lóc thảm thiết, kêu lên: “Ôi đau đớn cho tôi! Sao số phận lại bắt tôi phải bế trên tay đóa hoa đức hạnh của thế gian, vương miện của những người vợ hiền chân chính, tấm gương của sự trinh tiết!” cùng nhiều lời tương tự, đến mức bất cứ ai nghe thấy cũng sẽ coi nàng ta là người tớ gái giàu lòng nhân ái và trung thành nhất trên đời, còn chủ của nàng ta là một Penelope bị ngược đãi khác.

Camilla chẳng mấy chốc đã tỉnh lại sau cơn ngất, và khi hồi tỉnh, nàng nói: “Sao em không đi, Leonela, gọi kẻ phản bội bạn bè nhất mà mặt trời từng chiếu sáng hay đêm tối từng che giấu đến đây? Đi đi, chạy đi, mau lên, nhanh lên! Kẻo ngọn lửa phẫn nộ của chị tự thiêu rụi vì sự trì hoãn, và sự trả thù chính đáng mà chị hy vọng sẽ tan biến thành những lời đe dọa và nguyền rủa.”

“Tôi đi gọi hắn ngay đây, thưa tiểu thư,” Leonela nói; “nhưng trước tiên tiểu thư phải đưa cho tôi con dao găm đó, kẻo trong lúc tôi đi, tiểu thư lại dùng nó làm cho tất cả những ai yêu thương tiểu thư phải khóc lóc suốt đời.”

“Cứ yên tâm đi, Leonela thân mến, chị sẽ không làm vậy đâu,” Camilla nói, “bởi dẫu chị có táo bạo và ngu ngốc đến đâu trong mắt em khi bảo vệ danh dự của mình, chị cũng không định trở nên giống như Lucretia đó, người ta bảo đã tự sát mà chẳng làm điều gì sai trái, và không giết kẻ đã gây ra tai họa cho mình trước. Chị sẽ chết, nếu chị phải chết; nhưng phải sau khi đã trả thù trọn vẹn kẻ đã đưa chị đến đây để khóc lóc cho sự táo tợn mà chẳng phải do lỗi lầm nào của chị sinh ra.”

Leonela phải nài nỉ lắm mới chịu đi gọi Lothario, nhưng cuối cùng nàng ta cũng đi, và trong lúc chờ nàng ta quay lại, Camilla tiếp tục, như thể tự nói với chính mình: “Chúa ơi! Chẳng lẽ không sáng suốt hơn nếu đẩy lùi Lothario, như mình đã làm nhiều lần trước đây, thay vì cho phép hắn, như mình đang làm bây giờ, nghĩ mình là kẻ không trinh tiết và đê tiện, dẫu chỉ trong thời gian ngắn mình phải chờ cho đến khi làm hắn hết hiểu lầm? Chắc chắn là sẽ tốt hơn; nhưng mình sẽ không được trả thù, cũng như danh dự của chồng mình không được minh xác, nếu hắn tìm thấy một lối thoát rõ ràng và dễ dàng như vậy khỏi thế bí mà sự đồi trụy của hắn đã dẫn hắn vào. Hãy để kẻ phản bội trả giá bằng mạng sống cho sự táo tợn của những ham muốn dâm dật của hắn, và hãy để thế gian biết (nếu may mắn thế gian từng biết đến) rằng Camilla không chỉ giữ trọn sự trung thành với chồng, mà còn trả thù cho anh trước kẻ đã dám làm tổn thương anh. Tuy nhiên, mình nghĩ có lẽ tốt hơn nên tiết lộ điều này với Anselmo. Nhưng rồi mình đã thu hút sự chú ý của anh ấy về điều đó trong bức thư mình viết cho anh ấy ở quê, và nếu anh ấy không làm gì để ngăn chặn tai họa mình đã chỉ ra cho anh ấy ở đó, mình đoán là vì sự tốt bụng thuần túy cùng sự tin tưởng, anh ấy đã không thể và không muốn tin rằng bất kỳ suy nghĩ nào chống lại danh dự của anh ấy có thể trú ngụ trong lồng ngực của một người bạn kiên định đến thế; mà quả thực chính mình cũng không tin điều đó trong nhiều ngày, cũng như sẽ không bao giờ tin nếu sự xấc xược của hắn không đi xa đến mức làm nó bộc lộ qua những món quà công khai, những lời hứa hẹn phung phí và những giọt nước mắt không ngừng. Nhưng tại sao mình lại tranh luận thế này? Một quyết định táo bạo có cần đến những tranh luận không? Chắc chắn là không. Vậy thì kẻ phản bội hãy biến đi! Sự trả thù hãy giúp tôi! Hãy để kẻ giả dối đến, tiến lại, bước tới, chết, dâng nộp mạng sống, và rồi điều gì đến sẽ đến. Trong trắng tôi đến với người mà Thiên đường ban tặng cho tôi, trong trắng tôi sẽ rời bỏ anh ấy; và trong trường hợp tồi tệ nhất là tắm trong máu trinh tiết của chính mình và trong dòng máu bẩn thỉu của kẻ phản bội bạn bè nhất mà tình bạn từng thấy trên đời;” và khi thốt ra những lời này, nàng bước đi trong phòng cầm con dao găm tuốt vỏ, với những bước đi không đều và hỗn loạn cùng những cử chỉ khiến người ta tưởng nàng đã mất trí, coi nàng là một kẻ liều lĩnh hung dữ thay vì một người phụ nữ mỏng manh.

Anselmo, ẩn nấp sau những tấm thảm bạt nơi anh đã trốn, quan sát và kinh ngạc trước tất cả, và đã cảm thấy những gì mình thấy và nghe là một câu trả lời đủ cho ngay cả những mối nghi ngờ lớn hơn; anh lúc này đã rất hài lòng nếu sự chứng minh do việc Lothario đến được bỏ qua, vì anh sợ một tai họa bất ngờ nào đó; nhưng khi anh sắp sửa lộ diện và bước ra để ôm lấy và làm cho vợ hết hiểu lầm, anh đã khựng lại khi thấy Leonela quay lại, dẫn theo Lothario. Camilla khi thấy hắn, dùng dao găm vạch một đường dài trước mặt trên sàn nhà rồi bảo hắn: “Lothario, hãy chú ý đến những gì thiếp nói với chàng: nếu bằng bất kỳ giá nào chàng dám bước qua dòng này chàng thấy, hay thậm chí tiến lại gần nó, ngay khoảnh khắc thiếp thấy chàng cố gắng làm vậy, chính khoảnh khắc đó thiếp sẽ đâm thủng lồng ngực mình bằng con dao găm thiếp đang cầm trên tay này; và trước khi chàng trả lời thiếp một lời, thiếp muốn chàng nghe vài lời từ thiếp, và sau đó chàng sẽ đáp lại tùy thích. Trước tiên, thiếp muốn chàng nói cho thiếp biết, Lothario, chàng có biết chồng thiếp Anselmo không, và chàng coi anh ấy như thế nào; và thứ hai, thiếp muốn biết chàng có biết thiếp không. Hãy trả lời thiếp điều này, không chút lúng túng hay suy ngẫm sâu xa về những gì chàng sẽ trả lời, vì đây không phải là những câu đố thiếp đặt ra cho chàng.”

Lothario không đến mức đần độn để ngay từ khoảnh khắc đầu tiên khi Camilla bảo hắn làm cho Anselmo trốn đi, hắn đã hiểu nàng định làm gì, và do đó hắn đã hòa nhập vào ý tưởng của nàng một cách dễ dàng và nhanh chóng đến mức giữa hai người họ, họ đã làm cho sự giả tạo trông thực hơn cả sự thật; thế là hắn đáp lại nàng như sau: “Tôi không nghĩ, Camilla xinh đẹp, rằng cô lại gọi tôi đến để hỏi những câu hỏi quá xa rời mục đích tôi đến; nhưng nếu là để hoãn lại phần thưởng đã hứa mà cô làm vậy, cô có thể hoãn lại lâu hơn nữa, vì sự khao khát hạnh phúc càng gây ra nhiều đau đớn khi hy vọng đạt được nó càng đến gần; nhưng kẻo cô bảo tôi không trả lời những câu hỏi của cô, tôi xin nói rằng tôi biết chồng cô Anselmo, và chúng tôi đã biết nhau từ những năm tháng đầu đời; tôi sẽ không nói về những gì cô cũng biết, về tình bạn của chúng tôi, để không tự ép mình chứng minh chống lại tội lỗi mà tình yêu, cái cớ lớn lao cho những lỗi lầm lớn hơn, đã khiến tôi gây ra cho anh ấy. Cô thì tôi biết và trân trọng như anh ấy trân trọng, vì nếu không phải vậy, tôi đã không vì một phần thưởng nhỏ hơn mà hành động ngược lại với những gì tôi nợ vị thế của mình cùng những luật lệ linh thiêng của tình bạn chân chính, giờ đây đã bị tôi phá vỡ và vi phạm thông qua kẻ thù quyền năng đó, tình yêu.”

“Nếu chàng thú nhận điều đó,” Camilla đáp lại, “kẻ thù đáng chết của tất cả những gì xứng đáng được yêu thương một cách chính đáng, với bộ mặt nào chàng lại dám đến trước mặt một người mà chàng biết là tấm gương phản chiếu người mà chàng nên nhìn vào để thấy chàng làm tổn thương anh ấy một cách không xứng đáng đến nhường nào? Nhưng, đau đớn cho thiếp, giờ đây thiếp đã hiểu điều gì đã khiến chàng ít chú ý đến những gì chàng nợ chính mình đến thế; đó chắc chắn phải là một sự tự do nào đó của thiếp, vì thiếp sẽ không gọi đó là sự không kín đáo, vì nó không xuất phát từ bất kỳ ý định cố ý nào, mà từ một sự thiếu cẩn trọng nào đó mà phụ nữ vô tình mắc phải khi họ nghĩ mình không có lý do gì để giữ kẽ. Nhưng hãy nói cho thiếp biết, kẻ phản bội, khi nào bằng lời nói hay dấu hiệu thiếp đã trả lời những lời cầu xin của chàng mà có thể đánh thức trong chàng một bóng dáng hy vọng đạt được những nguyện vọng đê hèn của chàng? Khi nào những lời tỏ tình của chàng không bị từ chối và trách mắng một cách nghiêm khắc và khinh bỉ? Khi nào những lời hứa hẹn thường xuyên và những món quà còn thường xuyên hơn của chàng được tin tưởng hay chấp nhận? Nhưng vì thiếp thuyết phục rằng không ai có thể kiên trì lâu dài trong nỗ lực giành lấy tình yêu mà không được nuôi dưỡng bởi một hy vọng nào đó, thiếp sẵn sàng nhận sự đổ lỗi về sự tự tin của chàng về phần mình, vì chắc chắn sự thiếu suy nghĩ nào đó của thiếp đã nuôi dưỡng những hy vọng của chàng suốt thời gian qua; và do đó thiếp sẽ tự trừng phạt mình và gây ra cho mình hình phạt mà tội lỗi của chàng đáng phải chịu. Và để chàng thấy rằng đối với chính mình nghiêm khắc như vậy, thiếp không thể nào khác đối với chàng được, thiếp đã gọi chàng đến để làm chứng cho sự hi sinh thiếp định dâng lên cho danh dự bị tổn thương của người chồng kính yêu của thiếp, người bị chàng làm tổn thương với tất cả sự miệt mài chàng có khả năng, và bởi thiếp nữa do thiếu cẩn trọng trong việc né tránh mọi cơ hội, nếu thiếp có trao, để khuyến khích và chấp thuận những mưu đồ đê hèn của chàng. Một lần nữa thiếp nói mối nghi ngờ trong tâm trí thiếp rằng sự thiếu cẩn trọng nào đó của thiếp đã sinh ra những suy nghĩ bất hợp pháp này trong chàng, là điều gây cho thiếp nhiều đau đớn nhất và là điều thiếp khao khát trừng phạt nhất bằng chính tay mình, vì nếu sử dụng bất kỳ công cụ trừng phạt nào khác, lỗi lầm của thiếp có thể trở nên biết đến rộng rãi hơn; nhưng trước khi làm vậy, trong cái chết của mình thiếp định gây ra cái chết, và mang theo một kẻ sẽ hoàn toàn thỏa mãn sự khao khát trả thù thiếp hy vọng và có; vì thiếp sẽ thấy, bất cứ nơi nào thiếp đến, hình phạt được trao bởi sự công bằng không lay chuyển, không lệch lạc cho kẻ đã đặt thiếp vào một vị thế tuyệt vọng đến thế.”

Khi thốt ra những lời này, với sự mãnh liệt và nhanh chóng không thể tin nổi, nàng lao vào Lothario với con dao găm tuốt vỏ, rõ ràng định cắm nó vào lồng ngực hắn đến mức hắn gần như không chắc liệu những biểu hiện này là thật hay giả, vì hắn buộc phải dùng đến tất cả kỹ năng và sức mạnh của mình để ngăn nàng đâm hắn; và với sự chân thực như vậy nàng đã diễn trò hề và sự đánh lừa kỳ lạ này đến mức, để cho nó một màu sắc của sự thật, nàng quyết định làm dấy máu của chính mình; vì nhận ra, hoặc giả vờ, rằng mình không thể đâm trúng Lothario, nàng nói: “Số phận, xem ra, sẽ không trao sự thỏa mãn hoàn toàn cho khao khát chính đáng của tôi, nhưng nó sẽ không thể giữ tôi khỏi việc thỏa mãn nó ít nhất một phần;” và nỗ lực giải phóng bàn tay cầm dao găm mà Lothario đang nắm chặt, nàng thả nó ra, và hướng mũi dao vào một nơi không thể gây ra vết thương sâu, nàng cắm nó vào bên trái ngực cao phía trên gần vai, và rồi tự cho phép mình ngã xuống sàn nhà như thể trong cơn ngất.

Leonela và Lothario đứng kinh ngạc và bàng hoàng trước thảm họa, và thấy Camilla nằm dài trên sàn nhà và tắm trong máu của chính mình, họ vẫn không chắc chắn về bản chất thực sự của hành động này. Lothario, hoảng sợ và hụt hẫng, vội vã chạy lại rút con dao găm ra; nhưng khi thấy vết thương nông đến nhường nào, hắn trút được sự sợ hãi và một lần nữa thán phục sự tinh xảo, điềm tĩnh và trí tuệ nhạy bén của Camilla xinh đẹp; và để hỗ trợ tốt hơn cho vai diễn hắn phải đóng, hắn bắt đầu thốt ra những lời than khóc dồn dập và sầu thảm trên thân thể nàng như thể nàng đã chết, cầu xin những lời nguyền rủa không chỉ cho chính mình mà còn cho kẻ đã là phương tiện đặt hắn vào một vị thế như vậy; và biết rằng người bạn Anselmo của hắn đang nghe thấy, hắn nói theo cách làm cho người nghe cảm thấy thương hại hắn hơn nhiều so với Camilla, ngay cả khi cho rằng nàng đã chết. Leonela bế nàng trên tay và đặt nàng lên giường, van xin Lothario đi tìm ai đó đến chăm sóc vết thương cho nàng một cách kín đáo, đồng thời xin lời khuyên và ý kiến của hắn về những gì họ nên nói với Anselmo về vết thương của tiểu thư nếu anh vô tình trở về trước khi nó lành. Hắn đáp họ có thể nói những gì họ thích, vì hắn không ở trong trạng thái có thể đưa ra lời khuyên nào hữu ích; tất cả những gì hắn có thể nói với nàng là hãy cố gắng cầm máu, vì hắn đang đi đến nơi hắn sẽ không bao giờ được nhìn thấy nữa; và với mọi biểu hiện của sự đau đớn và sầu thảm sâu sắc, hắn rời khỏi nhà; nhưng khi thấy mình ở một mình, và nơi không có ai nhìn thấy hắn, hắn không ngừng làm dấu thánh giá, đắm chìm trong sự kinh ngạc trước sự khéo léo của Camilla cùng sự đóng vai nhất quán của Leonela. Hắn suy ngẫm Anselmo sẽ bị thuyết phục đến nhường nào rằng anh có một Portia thứ hai làm vợ, và hắn háo hức chờ đợi được gặp anh để cùng nhau vui mừng trước sự giả tạo và sự thật được che đậy một cách xảo quyệt nhất có thể hình dung.

Leonela, như hắn đã bảo, cầm máu cho tiểu thư, vết thương chẳng qua chỉ đủ để hỗ trợ cho sự lừa dối của nàng; và rửa vết thương bằng một chút rượu, nàng ta băng bó lại theo khả năng tốt nhất của mình, nói chuyện suốt thời gian chăm sóc nàng theo một giọng điệu mà, ngay cả khi không có gì khác được nói trước đó, cũng đủ để đảm bảo với Anselmo rằng anh có ở Camilla một tấm gương của sự trinh tiết. Vào những lời của Leonela, Camilla thêm vào những lời của chính mình, gọi mình là kẻ hèn nhát và thiếu khí phách, vì nàng không có đủ vào thời điểm nàng cần nhất để rũ bỏ cuộc đời mà nàng quá chán ghét. Nàng xin lời khuyên của người tớ gái về việc liệu nàng có nên báo cho người chồng kính yêu của mình biết về tất cả những gì đã xảy ra hay không, nhưng người kia khuyên nàng đừng nói gì về điều đó, vì nàng sẽ đặt lên anh nghĩa vụ phải trả thù Lothario, điều anh không thể làm mà không gặp rủi ro lớn cho chính mình; và nghĩa vụ của một người vợ chân chính là không trao cho chồng sự khiêu khích để tranh cãi, mà trái lại, hãy loại bỏ nó càng xa anh càng tốt.

Camilla đáp rằng nàng tin nàng ta đúng và nàng sẽ làm theo lời khuyên của nàng ta, nhưng dù sao thì cũng nên cân nhắc xem nàng sẽ giải thích vết thương cho Anselmo như thế nào, vì anh không thể không thấy nó; Leonela đáp lại rằng nàng ta không biết nói dối ngay cả khi nói đùa.

“Vậy làm sao chị biết được, em gái thân mến?” Camilla nói, “vì chị sẽ không dám bịa đặt hay giữ vững một lời nói dối dẫu mạng sống của chị phụ thuộc vào nó. Nếu chúng ta không thể nghĩ ra lối thoát nào khỏi khó khăn này, tốt hơn là nói cho anh ấy biết sự thật rõ ràng còn hơn để anh ấy phát hiện ra chúng ta trong một câu chuyện không thật.”

“Xin tiểu thư đừng lo lắng,” Leonela nói; “từ giờ đến ngày mai tôi sẽ nghĩ về những gì chúng ta phải nói với ngài ấy, và có lẽ vết thương ở vị trí đó có thể che giấu khỏi tầm mắt của ngài ấy, và Thiên đường sẽ hài lòng giúp đỡ chúng ta trong một mục đích tốt đẹp và cao thượng như vậy. Hãy tĩnh tâm lại, thưa tiểu thư, và cố gắng làm dịu sự xúc động của tiểu thư kẻo tướng công thấy tiểu thư bồn chồn; và hãy để phần còn lại cho sự chăm sóc của tôi và của Chúa, Người luôn ủng hộ những ý định tốt đẹp.”

Anselmo đã với sự chú ý sâu sắc nhất lắng nghe và thấy được diễn xuất trọn vẹn của vở kịch thảm sát danh dự của anh, mà các diễn viên đã đóng với một sự chân thực hiệu quả đến kinh ngạc khiến như thể họ đã trở thành những thực thể của các vai diễn họ đóng. Anh khao khát đêm tối và một cơ hội thoát khỏi căn nhà để đi gặp người bạn tốt Lothario của mình, và cùng hắn trút bỏ sự vui mừng trước viên ngọc quý giá mà anh đã giành được trong việc củng cố sự trinh tiết của vợ mình. Cả chủ lẫn tớ đều cẩn thận cho anh thời gian và cơ hội để rời đi, và tận dụng nó anh đã trốn thoát, và ngay lập tức đi tìm Lothario. Thật không thể tả xiết anh đã ôm chồm lấy hắn như thế nào khi tìm thấy hắn, và những điều anh nói với hắn trong sự vui mừng của trái tim, cùng những lời ca tụng anh dành cho Camilla; tất cả những điều đó Lothario lắng nghe mà không thể hiện được bất kỳ sự vui thích nào, vì hắn không thể quên được người bạn của mình đã bị lừa dối đến nhường nào, và hắn đã làm tổn thương anh một cách tủi hổ đến nhường nào; và dẫu Anselmo có thể thấy Lothario không vui, anh vẫn tưởng đó chỉ là vì hắn đã để Camilla bị thương và chính hắn là nguyên nhân gây ra điều đó; thế nên cùng với những điều khác, anh bảo hắn đừng đau buồn về tai nạn của Camilla, vì như họ đã đồng ý che giấu điều đó khỏi anh, vết thương rõ ràng là nhỏ nhặt; và khi là như vậy, hắn không có lý do gì để sợ hãi, mà từ nay về sau nên có tinh thần tốt và cùng vui mừng với anh, thấy rằng bằng phương tiện và sự khéo léo của hắn, anh thấy mình được nâng lên đỉnh cao hạnh phúc nhất mà anh có thể mạo hiểm hy vọng, và không khao khát trò giải khuây nào tốt hơn việc làm những vần thơ ca tụng Camilla để giữ gìn tên tuổi của nàng cho muôn đời sau. Lothario khen ngợi mục đích của anh, và hứa về phần mình sẽ giúp anh dựng lên một đài kỷ niệm rực rỡ như vậy.

Và thế là Anselmo được để lại làm người đàn ông bị bịt mắt một cách quyến rũ nhất có thể có trên đời. Chính anh, bị thuyết phục rằng mình đang dẫn dắt công cụ cho vinh quang của mình, được dắt về nhà bởi bàn tay của kẻ đã là sự sụp đổ hoàn toàn cho tên tuổi tốt đẹp của anh; người mà Camilla đón nhận với khuôn mặt ngoảnh đi, dẫu với những nụ cười trong tim. Sự lừa dối được tiếp diễn trong một thời gian, cho đến khi vào cuối vài tháng, Vòng quay Bánh xe Báo ứng xoay chuyển và tội lỗi vốn được che giấu một cách khéo léo cho đến lúc đó đã được công bố rộng rãi, và Anselmo đã phải trả giá bằng mạng sống của mình cho hình phạt của sự tò mò dại dột.