Tamantsev hì hục lôi cái thân hình nặng trịch, không còn sức sống của tên vạm vỡ tới chỗ ở phục kích. Tại nơi đây, tên đại úy đầu trọc và đại úy trợ lý vẫn nằm yên bất động trên bãi cỏ như lúc nãy, và hai cái ba lô vẫn bỏ lăn lóc trên con đường vắng, không một bóng người. Và Alekhin ngồi gắn hai cái ba lô, mặt bết đầy máu; vẫn chưa được ai đến cấp cứu băng bó cho, nên đã phải đưa bàn tay lên giữ lấy nắm bông gạc cá nhân đặt ốp vào vết thương. Trên đầu máu đang không ngừng rỉ chảy, còn khuỷu tay thì tựa vào đầu gối một bên chân đã co lên.

- Kết quả đấy! - Tamantsev nói to, báo cho Alekhin biết. - Cả hai đứa chắc chắn còn sống, máu chúng đều còn nóng hổi cả!

- Cậu có bị thương không?

- Không hề xây xước gì! Cả cậu Nhóc cũng nguyên lành!.. Còn cậu chỉ dập đầu đôi chút... Chẳng có gì đáng lo ngại! – Sau khi xem xét người Alekhin và thấy chỉ bị có một vết thương thôi, Tamantsev thốt lên với vẻ khoái hoạt giả tạo, mặc dầu anh cũng không hiểu và do đó, càng hoài nghi không biết rõ: đầu Alekhin chỉ bị toạc da hay là đã bị bắn thẳng? – Anh thấy trong người thế nào?

- Bình thường, - Alekhin khẽ nói. - Đừng quá chú tâm...

Thậm chí cả trong tình hình này, bản chất sự thật cũng đã trớ trêu hết chỗ nói, và Tamantsev hoàn toàn hiểu rõ tâm tư của anh lúc này.

Không chịu bỏ phí một giây phút nào, Tamantsev kịp thời làm tất cả những gì cần thiết nhất để hoàn tất công việc tóm bắt bọn điệp viên, đã được tiến hành hoàn toàn chỉ bằng sức lực cá nhân không thôi. Anh rút nắm dây ở trong túi ra, buộc chắc chéo cổ tay phải còn nguyên lành của tên vạm vỡ vào mắt cá chân trái đã bị kéo cho áp sát vào mông hẳn. Đoạn, loáng một cái, anh đã hất lộn tên “trung úy” – do Blinov và thượng sĩ – điện đài viên – dẫn đến, ấn ngược đầu hắn xuống phía dưới rồi kéo áo va rơi cho hở lưng, luồn ngay con dao găm ra sau thắt lưng hắn, áp mạnh người hắn vào người mình, từ phía sau xẻ một đường xiên dọc làm đứt tung cả chiếc quần quân phục lẫn quần lót của hắn lên tới tận ngang đầu gối. Anh cũng làm theo cách như vậy với cả tên vạm vỡ, sau đó đặt cả hai đứa nằm áp lưng vào nhau một cách thật phù hợp với tình thế của chúng, – tên trung úy thì đặt sao cho ngay phía trước mắt hắn là đại úy trợ lý và mấy cái ba lô, còn tên vạm vỡ thì nằm tựa trên máng sườn còn nguyên lành, gáy hắn hướng về nơi đã đặt ở phục kích. Vừa đưa tay ra hiệu cho Blinov và thượng sĩ về phía tên vạm vỡ, Tamantsev vừa ra lệnh:

- Băng bó vai và chân cho hắn! Dùng cả hai cuộn băng cá nhân ấy! Còn các cuộn băng khác thì đem hết đến đây! Mau lên!

Tất cả những công việc mà Tamantsev vừa làm trong những phút giây đó, anh đã từng làm không biết bao nhiêu lần trong suốt hơn ba năm chiến tranh. Mỗi một động tác của anh, cả trong việc “đu đưa quả lắc” lẫn trong việc dùng sức lực cá nhân thuần túy để tóm bắt điệp viên, đều đã trải qua sự rèn luyện không những trong thực tiễn chiến đấu mà còn cả trong những buổi tập thường xuyên hàng ngày nữa. Kể từ lúc rời khỏi những bụi cây ẩn nấp, xuất hiện ra ngoài, anh đã hành động một cách, nói không quá cường điệu, thật chính xác và lanh lẹ như một con người máy vậy. Blinov và thượng sĩ – điện đài viên, cả hai đều đã cố gắng nhiều, giờ đây họ đang lao đi thi hành mệnh lệnh của Tamantsev. So với anh, tất nhiên, họ có chậm chạp hơn và làm cho anh suýt phát cáu vì sự vụng về, kém linh hoạt và, như anh đã cảm thấy, do cả sự lề mề, trì trệ của họ nữa.

Đi vòng quanh xem xét một lượt hai tên điệp viên tù binh xong, Tamantsev cầm lấy một cái ba lô dây đầy máu, dùng dao găm cắt đứt dây buộc nắp và thốt lên với Alekhin:

- Báo cáo đại úy, đề nghị cho tôi băng lại vết thương của anh!

- Còn đủ thời gian!.. - Alekhin nghiêm nghị nói. - Đừng quá chú tâm tới mình!

Alekhin giữ được tỉnh táo là nhờ đã phải gắng gượng hết sức mình. Anh tin chắc rằng, hễ ai cứ bắt đầu băng bó cho mình hoặc thậm chí nếu chỉ nhắc bỏ cái nắm bông gạc ướt đẫm ra khỏi vết thương thôi và máu sẽ tuôn chảy ra, là bất kỳ thế nào anh cũng sẽ lập tức ngất đi ngay. Mà trước khi thu nhận cái “bản chất sự thật”, trước khi biết được tường tận và trước khi anh với tư cách một đội trưởng, đưa ra quyết định thích đáng, thì anh không có quyền để bị bất tỉnh nhân sự đi như vậy.

- Cậu hãy xem chúng thế nào! – Alekhin ra lệnh cho Tamantsev và cố đưa mắt phân biệt đại úy trợ lý với tên đại úy đầu trọc, cả hai đều chỉ nằm cách chỗ anh có mấy mét.

Sự thể về đại úy trợ lý đã rõ ràng: anh nằm ngửa mặt lên trời, và ngay trước đây, khi vừa mới chạy tới đây, Tamantsev đã nhìn thấy cặp mắt đã đờ ra của anh ta hướng chằm chằm vào một điểm nào đó, ngay về phía mặt trời.

Tay vẫn còn cầm chiếc ba lô, Tamantsev nhảy tới chỗ tên đầu trọc và nhận thấy ở phía sau tai hắn có một vết thương nho nhỏ, anh liền nắm lấy bên vai hắn xoay người lại, và thấy gần con mắt bên phải, từ lỗ thủng của viên đạn xuyên qua, máu đang rỉ ra và đọng lại đen đậm trên mặt cỏ.

Tamantsev ngẩng đầu lên.

- Người lạnh rồi... Cả hai... – rời tay khỏi vai tên đại úy, Tamantsev nói thì thào qua lòng bàn tay khum lại gần bên miệng, lưng quay về phía tên trung úy (để hắn khỏi nghe được) và đưa mắt nhìn Blinov.

- Sao thế? - Alekhin hỏi.

Đang ngồi xổm băng bó chân cho tên vạm vỡ, Blinov đã nghe rõ những lời nói của Tamantsev và đã hiểu hết sự thể.

“Chính là mình rồi!.. Mình đã giết chết hẳn!.. Mình đã gây nên chuyện gì đây!... – Andrei kinh hoàng nghĩ, đầu bắt nóng bừng bừng và rất đỗi sửng sốt – mình chỉ bắn vào vai hắn thôi mà! – Andrei loạng choạng bước đi, mất cả thăng bằng, rồi vụng về ngã xuống.

- Đồng chí làm sao thế? – thượng sĩ phụ trách điện đài ngạc nhiên hỏi.

- Nó đây!!! Điện đài! – Dường như trong giấc ngủ mơ, Andrei nghe thấy những tiếng thét to đầy vẻ hoan hỷ, đắc thắng. Khi đã ngồi nhồm dậy, anh trông thấy trong hai cánh tay Tamantsev một điện đài phát vừa mới được rút ra khỏi chiếc ba lô, nước mạ kền và ánh nhựa đen nhoáng bóng loáng loáng.

- Xem vùng xung quanh thắt lưng... – Alekhin nói, mặt nhăn lại vì tiếng kêu to của Tamantsev. - Xem vùng da quanh thắt lưng tên “đại úy” ấy...

Đặt điện đài lên trên ba lô, Tamantsev dùng dao găm xẻ ngược lưng quần của tên đầu trọc. Đoạn, gạt các mép vải đứt sang hai bên rồi ngẩng mặt lên, báo cáo:

- Trên vùng da quanh thắt lưng... phía bên phải cột sống có hai cái sẹo tròn... Hình như do các nhọt to đã khỏi, để lại.

- Zhenya, đó là Mishchenko... Alekhin nói. Hãy nhớ lấy, đó là Mishchenko.

Đối với Tamantsev, khó mà có điều gì có thể làm cho anh ngạc nhiên, nhưng lần này anh đã phải nhìn kỹ mắt mày giây, cảm thấy trong người như phát sốt lên khi nhận rõ thấu đáo cái điều mới phát hiện, nhưng vẫn không tin. Nhớ lại những điểm chỉ dẫn và những đặc điểm nhân dạng, Tamantsev nhanh nhẹn lật ngửa người tên đại úy, bóp mạnh để mở hai hàm răng hắn ra, nhòm kỹ vào mồm và thấy ở hàm răng trên có một cái mồi nối nhỏ ngắn bằng kim loại. Không biết để làm gì, anh đưa ngón tay lay cái miếng kim loại đó, rồi vừa chùi tay vào ống giấy ủng vừa nói như để xác nhận:

- Mishchenko...

Cậu Nhóc đã quật đổ Mishchenko! Thật là hoang đường không tài nào tin được! Một người đang còn tập việc, ngờ nghệch mà đã hạ được nhân vật huyền thoại Mishchenko, một kẻ suốt hai mươi năm qua đã từng hơn năm mươi lần đột nhập lãnh thổ Liên xô, một kẻ mà trong thời gian hai chục năm trời đã bị người ta giăng bẫy tại Viễn Đông và các vùng biên giới phía tây, giăng bẫy tại khắp các mặt trận, nhưng vẫn không hề bị tóm bắt một lần nào, dù ngay cả trong thời gian có tiến hành cuộc truy lùng đặc biệt. Thế mà cậu Nhóc chỉ bằng một viên đạn đã quật chết tươi con người ghê gớm đó, tuy cũng chẳng muốn, tất nhiên, kết cục lại như vậy. Để đến nỗi bây giờ đây đang phải chịu những nỗi dày vò, lo sợ. Mặc dầu trên thực tế, rồi ra cậu ta cũng sẽ chẳng có sao đâu. En Phe sẽ không cho phép ai được động lấy một ngón tay vào người cậu ta, không phải vì cậu ta đang còn trong thời kỳ tập việc. Và cũng không phải vì trung tướng đã nói: phải bắt sống bằng được, dù chỉ là một đứa thôi, nhưng đã bắt được những hai đứa kia. Chẳng qua đây là một trường hợp hoàn toàn đặc biệt mà thôi! Về hình thức mà nói, đó thậm chí còn là bổn phận, là nghĩa vụ của cậu ta. Giết chết một kẻ đã bị tuyên bố đặt ngoài vòng pháp luật chính là quyền hạn và nghĩa vụ của mỗi người dân Xô viết. Lẽ ra cũng có thể động viên, cổ vũ cậu ta, nói rõ, giải thích thêm, nhưng cũng chẳng sao, cứ để cho cậu ta đau khổ đôi chút. Cứ để cho cậu ta cảm thấy thấm thía rằng, cần phải tóm được chúng còn sống nguyên hình và nóng hổi, chứ giết chết chúng thì bất cứ một thằng cha ngu ngốc nào cũng có đủ khả năng để làm được. Nay có phải đang ở ngoài tiền tuyến và đang trong năm bốn mươi mốt nữa đâu!

Nhưng Pasha thì đúng là một người có trí lực lắm! Một thiên tài đấy! Sau một năm... trong có mười phút thôi mà đã suy đoán ra đó là Mishchenko, thật không thể tưởng được!

- Việc gì chúng tôi phải nhớ lấy chứ? Chính cậu hãy tự mình làm báo cáo lấy! - Vừa rút ra một cuộn băng cá nhân, Tamantsev vừa thốt lên với Alekhin bằng giọng nói bất bình; Tamantsev không ưa gì cái câu nói đã vang lên quá rành rọt bên tai mình: “Hãy nhớ lấy, đó là Mishchenko”. Pasha sao thế, sắp chết thật ư?.. Tôi sẽ băng bó cho anh! – Tamantsev kiên nhẫn đề nghị.

- Không! - Alekhin cương quyết từ chối và thì thào thêm. - Trước hết...

Tamantsev cắt cuộn băng cá nhân, định bụng nói thêm vài câu rồi lại thôi. Anh cúi đầu, vẻ đã dịu dịu và điềm đạm bước đến chỗ Anikushin nằm, ngắm nhìn một lúc và dường như mãi đến bây giờ mới biết rằng, đại úy trợ lý đã chết, anh bị xúc động quá mạnh, kêu toáng lên như vẫn còn chưa tin:

- Vaska?! Chúng đã giết chết Vaska?!

Tamantsev quay về phía hai tên gián điệp đang nằm trên cỏ, ném cái nhìn này lửa vào một đứa, rồi sau đó lại chuyển sang đứa kia và, như chợt hiểu ra, mặt méo xệch đi vì cả thất vọng lẫn giận dữ, anh chỉ tay vào tên “trung úy”:

- Mày! Chính mày đã giết anh ấy!..

- Không!.. Không phải tôi! Tôi không giết! Không giết đâu! – Tên “trung úy” một mực chối cãi.

- Mày!!! Nó đã giết chết Vaska! Nó đã giết chết người bạn tốt nhất của tôi rồi! – Tamantsev vừa đưa mắt nhìn quanh và như muốn gọi Blinov, thường sĩ phụ trách điện đài và Alekhin, vừa điên cuồng kêu lên và lắc đầu liên hồi trong một trạng thái tuyệt vọng hoàn toàn. Tôi không thể sống được! – Đưa cả hai bàn tay lên nắm chặt lấy cổ chiếc áo quân phục đã mở khuy ngực, Tamantsev giật mạnh, kéo xoạc tầm áo xuống tận ngang thắt lưng, để lộ cả bộ ngực nở to bè, rắn chắc, xăm trổ đầy những hình vẽ bằng mực xanh về đời lính thủy ngang tàng của mình. – Nó đâu! Tôi sẽ kết liễu đời nó như một đồ chó chết ấy!

Và với tất cả sự hấp tấp nóng nảy như đang bị cơn sốt giày vò, Tamantsev đưa mắt sục quanh đám cỏ để tìm kiếm khẩu “Nagan” mà trước đó anh đã có chủ ý để rơi xuống dưới chân mình.

- Không phải!.. Tôi xin thề rằng, không phải tôi!

- Cấm không được động đến nó! – Alekhin nói xen vào, giọng nghiêm khắc.

- Nó đã giết Vaska!!! – Tamantsev thổn thức gào tướng lên và nhặt từ dưới cỏ lên khẩu “Nagan”, cầm lăm lăm trong tay. – Tôi sẽ kết liễu đời nó như một đồ chó chết ấy!!!

Tên gọi của Anikushin là Igor, chứ không phải là Vaska, và kẻ giết chết anh không phải là tên trung úy, nhưng điều đó bây giờ chẳng có ý nghĩa gì cả. Andrei cũng đã nhận thấy rõ rằng, cái đoạn hợp âm kết thúc thế là đã bắt đầu rồi, và cũng bắt đầu rồi cái trò chơi tàn nhẫn, hoàn toàn không thể tránh được trước tình hình hiện nay đang bắt buộc cấp bách phải có để khai thác được ngay lập tức ở một đứa nào đó trong các đứa đã bị tóm bắt những tin tức hoàn toàn cần thiết trong lúc này. Có thể giả định rằng, đó là một đứa hèn yếu nhất về mặt tâm lý, ý chí.

Trong thời gian phục kích, Anikushin đã có thái độ, hành vi xử sự thật là khó hiểu và đã quấy đảo, cản trở quá nhiều cho công việc đang tiến hành.

Nhưng giờ đây, sau khi đã hy sinh rồi, thì anh lại đang có sự đóng góp, giúp đỡ: sự tổn thất của anh, cái chết của anh đã được tận dụng để phục vụ cho công việc chung.

Có một bận Andrei cũng đã tham gia vào cái trò chơi tương tự như vậy.

Anh đã từ phía đằng sau lao bổ vào người Tamantsev, tay trái chộp bóp mạnh cái cổ rắn khỏe, còn tay phải giữ chắc lấy bàn tay đang cầm khẩu súng ngắn của Tamantsev, đồng thời vẫn nhớ rõ rằng, không hề được tỏ lộ một chút xíu giả tạo, tất thấy đều phải rất tự nhiên như thật. Và phải chiến đấu thật ra trò, đừng có vớ vẩn, ngu ngốc, nghĩa là phải vận dụng hết sức lực ra mà vật lộn với Tamantsev. Lần ấy Andrei còn có Alekhin đến trợ lực, tiếp sức, chứ bây giờ thì đại úy đang ngồi yên, bất lực, mặt mũi bê bết đầy máu, cho nên cũng chẳng còn trông mong gì được vào sự tiếp viện của anh như trước được nữa.

- Cấm không được động đến nó đây! – Alekhin vẫn cứ hét lên như để ra lệnh, đồng thời biểu thị sự phản ứng lại trước những lời kêu gào của Tamantsev. Nghe rõ chứ, cấm đấy!

- Giữ lấy đồng chí ấy! Đồng chí ấy trước đây bị chấn thương! - Andrei kêu lên với thượng sĩ và anh liền chạy vội đến giúp sức, nắm chắc ngay lấy cánh tay trái Tamantsev.

- Bỏ ra! – Tamantsev cứ vùng vẫy định xông đến chỗ tên trung úy, mặt méo xệch đi vì căm thù và điên cuồng tuyệt vọng. – Nó đã giết chết mất người bạn tốt nhất của tôi rồi! Nó đã giết mất Vaska! Tôi sẽ kết liễu nó như một đồ chó chết ấy!

Đầu Tamantsev khi đó lắc giật như đang lên chứng động kinh, anh khóc nấc lên, những giọt nước mắt đau thương rơi lã chã – cảnh tượng này ngay từ lần trước đã làm cho Andrei hết sức kinh ngạc. Cùng lúc đấy Tamantsev lại còn không quên đẩy giúi vào đấu gối Andrei một cái như thầm nhắc – “Này, chú mày, hành sự đi chứ!”

Tên “trung úy” đang nằm nghiêng về một bên, hai cánh tay bị trói quặt ra phía sau lưng, hắn linh cảm thấy có điều chẳng lành nên ráng sức toài người ra xa bằng cách dùng hai chân lập cập đạp liên tục trên mặt đất. Vì vậy, mà chiếc quần quân phục và chiếc quần lót đã bị xẻ rách lúc nãy, liền bị kéo tuột xuống tới tận đấu gối, để lộ rõ hai bắp đùi trắng, rắn chắc.

– Tôi có giết đâu! – Quá đỗi hoảng sợ, hắn kêu to lên. – Tôi xin thề rằng, tôi đã không giết! Không phải tôi!

Trong khoảnh khắc điên cuồng kêu tướng lên: “Nó đã giết chết Vaska!”, Tamantsev bất thần giật mạnh tay, hất bật thượng sĩ về một phía rồi cùng với cả Andrei đang còn bám trên lưng mình – lúc ấy Andrei cũng đã có dụng ý buông thả bàn tay cầm khẩu “Nagan” của Tamantsev ra, để nhảy ngay tới chỗ tên trung úy, nổ luôn ba phát đạn vào hắn – đúng hơn là vào sát ngay phía trên đỉnh đầu hắn.

Tiếp theo sau đó, loáng một cái, Tamantsev đã thọc luôn nòng khẩu “Nagan” vào ngay lỗ mũi tên trung úy và bằng một động tác có tính toán sẵn làm cho môi trên hắn chảy máu đỏ lòm, nhờ vậy anh đạt luôn được cả hai mục đích: làm cho tên “trung úy”, hồn vía bay lên mây, hít ngay vào phổi mùi thuốc súng khét lẹt và đồng thời được nếm luôn cả vị máu mằn mặn nữa.

- Đồ súc sinh, cấm đó! – Alekhin xen vào, nói như hét lên. - Hắn điên rồi, mất trí rồi! Giữ chặt lấy hắn!

- Tôi không giết mà! Tha cho tôi! – Tên “trung úy” kinh hoảng, khóc nấc lên. – Tôi có giết ai đâu!!! Cứu tôi với!!! Tôi không giết ai cả, không phải tôi!!!

Andrei và thượng sĩ cuối cùng cũng đã kéo được Tamantsev ra xa vài bước chân, nhưng ngay lúc đó Tamantsev lại lôi luôn theo mình cả hai người, và một lần nữa lại xông đến gần tên trung úy.

- Không phải mày? Thế thì ai? Có lẽ mày còn nói rằng, nói chung, mày đã không bắn vào chúng tao chứ gì? - Tamantsev điên giận gào to, nhưng đầu óc thì lại thấm đoán định rằng, cái tên đang nằm co ro dưới đất trước mặt anh đã bị dồn đến một tâm trạng đủ mức cần thiết rồi, nắm lấy hắn mà quật thôi. – Mày vẫn còn dám dối trá à?! Mày còn dám úm cả Chính quyền Xô viết kia ư?! Có lẽ, mày cũng đã quên cả mật hiệu gọi trên điện đài nữa chắc?

Hiện giờ Andrei đang phải dùng tay trái ra sức cần giữ lại không phải là Tamantsev nữa mà là chính thượng sĩ. Trong cuộc vật lộn ngăn chặn Tamantsev vừa rồi, anh đã bị hất bật đi nên bị sái khớp, vai đau quá mà cũng chẳng hiểu nguyên do ra làm sao nữa, lúc này đây cũng đã đến lượt bắt đầu phát khùng lên thật sự.

- Nếu mày muốn sống thì khôn hồn hãy nói rõ mật hiệu gọi của cái máy phát điện đài của chúng mày. Nói không nào? - Vừa chĩa khẩu súng ngắn vào bộ điện đài đã được lôi ra khỏi ba lô, Tamantsev vừa hạ lệnh với một giọng đầy uy hiếp và một lần nữa lại giúi nòng khẩu “Nagan” vào bộ mặt đã méo xệch đi vì thất đảm của tên trung úy». – Mật hiệu gọi trên máy phát điện đài của mày? Nói ra mau!

- Có... tôi... tôi xin nói ngay! Xin nói tất cả... - Tên “trung úy” nấc, giọng hấp tấp lặp lại. - S-T-I... S-T-I...

- Sao lại S-T-I?! - Tamantsev thốt lên, ruột gan anh lạnh toát đi vì lo ngại. Thế còn K-A-O?!

- K-A-O là mật hiệu dùng... đến ngày thứ năm thôi... Còn bây giờ là S-T-I!..

- Bọn chúng mày mấy đứa?! - Hơi chệch nòng khẩu súng ngắn ra ngoài người tên “trung úy”, nhưng vẫn giữ nét mặt giận giữ, Tamantsev hỏi tiếp ngay. Bọn chúng mày mấy đứa đã đến đây, trong khu rừng này? Nói mau!

- Ba ạ...

- Đứa nào là toán trưởng?!

- Đây... Tên “trung úy” đưa mắt hướng về cái xác Mishchenko.

- Biệt hiệu của nó? Dùng trong các bức điện ấy! Nói mau!

- Kravtsov...

- Còn Kulagin đâu? - Tamantsev dồn hỏi ngay tức thì. (Những giấy tờ mang tên thượng úy Kulagin đã tìm thấy trên người Pavlovsky.)

- Tại đây, trong rừng này... Hắn phải đợi chúng tôi...

“Phải!” – Tamantsev hung hăng nhổ nước bọt, anh cảm thấy vừa buồn bực vừa khó chịu ngay với chính bản thân mình.

- Thế còn “Matilda”? “Matilda” ở đâu?!

- Hắn không có đây... Hắn đang ở vùng gần Siauliai...

- Hắn là gì – sĩ quan ban tham mưu mặt trận ư? - Tamantsev hỏi ngay (En Phe đã giả định như vậy mà). – Về cấp bậc, hắn là gì?! Mau!!!

- Đại úy... chuyên viên mật mã ban tham mưu mặt trận...

- Mày để tao bắt liên lạc với hắn? Nếu mày muốn sống thì khôn hồn phải để tao liên hệ với hắn, có thế thôi! Hiểu chứ?!

- Vâng ạ...

- Còn Notary? Hắn là ai, đang ở đâu?!

- Ở Grodno... Nhân viên đường sắt...

- Czelaw Komarnitskys?! - Tamantsev hét toáng lên tức thì, (En Phe đã dự kiến như vậy). – Lập tức!!!

- Cheslav... Tên họ, tôi không biết...

- Người điều độ các đoàn tàu?! Cao lớn... tóc vàng hoe... mặt dài, mũi khum?!

- Vâng...

- Còn cái diện mạo của mày thì tao có thể nhận ra giữa hàng nghìn cái mặt kia! – Tamantsev đã giấu kín nỗi vui sướng của mình một cách khó khăn. – Mày là nhân viên điện đài phải không?!

- Vâng ạ... - Tên “trung úy” nghẹn ngào.

- Cùng một giuộc cả!

Đứng thẳng người lên, Tamantsev nới lỏng mấy ngón tay cầm súng. Andrei vẫn chờ đợi cái giây lát đó, thấy thế bèn bằng một động tác nhanh, mạnh giật phăng lấy khẩu “Nagan” trong tay Tamantsev và cùng lập tức giải thoát luôn cho chính bản thân mình một trạng thái tinh thần quá căng thẳng. Dường như chợt bừng tỉnh, Tamantsev lắc đầu nhè nhẹ. Toàn thân anh bỗng như nhũn mềm chùng xuống, và gương mặt cũng bắt đầu dịu dần lại.

Đó là cái cảm giác nhức nhối, không bình thường mà chỉ có một số ít những người làm công tác truy lùng phải chịu đựng trong thời gian chiến tranh. Cái cảm giác nhức nhối ấy chính là “bản chất sự thật” về một vụ gián điệp đã được đặt dưới sự chỉ đạo và kiểm soát trực tiếp của Tổng hành dinh. Tamantsev cảm thấy rằng, tên “trung úy” không nói dối, và biết rõ giá trị của những tin tức vừa khai thác được ở hắn. Trong những khoảnh khắc đó, duy nhất chỉ có anh, Tamantsev, đã nắm được “bản chất sự thật”. Và cứ nghĩ đến việc ngay trong ngày hôm nay hoàn toàn có khả năng tóm bắt được cả “Matilda”, (mà ngoài anh, còn có ai làm được tốt hơn công việc này?), anh cảm thấy như bị nghẹt thở. Giá En Phe và trung tướng đồng ý cho bắt “Matilda” ngay dưới mũi cơ quan phản gián của mặt trận bạn thì tuyệt! Sẽ phải đồng ý thôi – trong ý nghĩ tưởng tượng của mình, anh cùng với tên trung úy và cậu Nhóc ngồi trên máy bay đang vù đến Siauliai...

- Tên mày là gì nhỉ? - Tamantsev hỏi: cần phải tỏ thái độ rộng lượng với “trung úy”. - Tên không phải do bọn Đức mà là do mẹ mày đặt cho ấy!

- Ser-rhey...

- Tên hay đấy! - Tamantsev tán thưởng. – Thôi được... Nếu không phải mày đã giết chết Vaska và mày chịu nộp cho chúng tao “Matilda”, thì mày hãy cứ việc mà sống! – Với vẻ tốt bụng, nhưng dường như anh chưa sẵn lòng cho phép tên “trung úy” được sống. Nhưng mày chỉ được thở hít không khí nếu làm đúng như tao nói đây! Còn nếu mày tìm cách xoay xở thì, Seryoga, đừng có oán... – Giọng Tamantsev đã run run, và về mặt đã trở nên khắc khổ. – Nếu mày định xoay xở thì đừng có oán thán – khi đó sẽ là những giây phút cuối cùng của đời mày đấy... Hiểu chứ!.. Chúng ta sẽ cùng đi đến chỗ “Matilda” ngay lập tức! – Tamantsev hứa hẹn sau một lát ngừng lặng. – Chúng ta sẽ đi bằng máy bay! Chúng tao sẽ tóm gọn nó ngay hôm nay!

Sau đó Tamantsev quay người về phía Alekhin rồi cất cao giọng, nói rành rọt từng lời, báo cáo:

- Thưa đồng chí đại úy, “Bà nội đã đến”.

Đó là hiệu báo đã quy ước để truyền đạt bằng điện đài bản tin viết rõ lời, không phải mã hóa chút nào. Nó có nghĩa tựa tựa như: Chúng tôi đã tóm bắt được chúng, và cũng có nghĩa rằng, cái “lõi” của toán điệp viên cùng với điện đài đã bị bắt giữ cả rồi.

- Chính xác chứ? – Alekhin hỏi vẻ nghi ngờ. - Cậu đã cân nhắc kỹ tất cả chưa?

- Không thể chính xác hơn được nữa! – Tamantsev quả quyết. - Tôi xin chịu trách nhiệm!

«Bà nội đã đền!.. Tức là mọi sự đâu vào đó cả, trôi chảy cả. “Bà nội đã đến”! Nhờ trời, đã đến!...

Những ngọn bạch dương, ẩn hiện mờ ảo sau lớp màng mỏng đỏ nhờ không biết từ đâu lan tới cùng với những bụi cây cứ lượn chập chờn ngay trước mắt Alekhin, và anh đã không thể làm thế nào để ngăn chặn chúng lại được. Đầu óc bây giờ đang rú rít như còi tàu và mạch máu bên thái dương thì đập mạnh chẳng khác nào một quả tim thứ hai vậy. Bị suy yếu đến độ bất lực, bị đánh quỵ đúng vào những phút quan trọng nhất này, đồng thời lại cảm thấy mình sắp sửa ngất đi đến nơi, Alekhin càng ráng hết sức giữ cho tâm trí mình tỉnh táo. Anh đã phải vận dụng tất cả cân não, cố nhận ra mặt chữ số của chiếc đồng hồ đặt trong lòng bàn tay đưa lên sát mặt mình và cuối cùng cũng đã nhìn thấy: năm giờ kém tám phút.

Cái vòng vây tác chiến xung quanh khu rừng Shilovychi vừa mới khép kín lại. Bảy nghìn người, chở trên ba trăm ô tô có gắn điện đài và mang theo chó lùng sục và gồm cả các chiến sĩ công binh và chiến sĩ dò mìn đã hình thành một vành đai rộng lớn bao quanh rừng Shilovychi, hiện đang chờ đợi lệnh mở màn cái chiến dịch đã được Polyakov chuẩn bị với biết bao công phu và tinh phỉ, nhưng giờ đây hoàn toàn không còn cần thiết...

- Cần phải hủy bỏ, chặn đứng chiến dịch đó lại, còn kịp mà.

- Thượng sĩ! – Alekhin quay đầu, đưa mắt tìm kiếm, nhưng không trông thấy, không phát hiện ra người phụ trách điện đài. Truyền gấp cho số một... bằng nguyên văn viết rõ lời... – Alekhin gắng gượng nói. – “Không cần lược!.. Bà nội đã đến!.. Chúng tôi không cần sự giúp đỡ”.... Hãy nhắc đi nhắc lại không ngừng... – anh vừa nói thều thào vừa cúi đầu xuống, bàn tay cầm nút bông gạc ngấm nhiều máu phồng to, buông thõng xuống. – Bà nội đã...

- Nhắc liên tục không ngừng! - Tamantsev vừa đưa một tay ra đỡ lấy cầm, nâng đầu Alekhin lên, còn tay kia lanh lẹn mở khuy cổ chiếc áo quân phục đã thấm đẫm máu, vừa ra lệnh cho thượng sĩ phụ trách điện đài với một giọng của người nắm quyền chỉ huy. – “Bà nội đã đến! Không cần lược! Chúng tôi không cần sự giúp đỡ!”... Đánh đều nhịp tay!.. Tăng bội nguồn điện lên!.. Thật nhanh! Dập mạnh tay!..

Thận trọng lật rẽ những món tóc sang hai bên, Tamantsev trước hết tin chắc rằng, mặc dầu máu vẫn chảy nhỏ giọt ra như trước, nhưng đầu Alekhin đã không bị vỡ thủng, và chỉ bị dập toạc da thôi. Anh dùng răng cắn đứt sợi chỉ buộc, rồi mở cuộn băng cá nhân.

- Không có gì đáng sợ đâu!.. – Vừa áp miếng gạc bông vào vết thương, Tamantsev vừa nói vẻ khích lệ. – Pasha, anh quả là một thiên tài!.. Chúng ta đã tóm bắt được chúng! – Tamantsev nói như thét lên rồi đặt lên mặt Alekhin những cái hôn rất kêu, nhưng chính mặt mình cũng dính bê bết máu. –Anh đã khám phá ra bọn chúng!.. Đã phán đoán ra đúng tên Mishchenko!.. Pashunya, thậm chí anh cũng chẳng thể thấy rõ mình tài ba như thế nào đâu!..

Thượng sĩ phụ trách điện đài đã ẩn kín mình trong mấy bụi cây rậm rạp, nơi đặt bộ máy phát vô tuyến điện. Trong nguyên văn bức điện Alekhin đã cho truyền đi, Tamantsev đã nhận thấy có một chỗ không đúng: bọn họ hiển nhiên có cần sự giúp đỡ. Và, thay thế cho câu cuối cùng, lẽ ra cần phải điện đi như thế này: “Chúng tôi có hai kiện hàng lạnh và một người ốm nặng”, để có thể có những chiến sĩ trong đội truy lùng sẽ được phái từ cửa rừng đến lấy đi những xác chết và một bác sĩ được cử tới gấp cho Alekhin. Nhưng điều đó cũng có thể truyền đạt đi sau vài phút, và Tamantsev, vì vậy, đã không thêm bớt chút nào. Anh đã không hề hồ nghi việc Pasha có ý nói ra như vậy là để có thể lập tức, bằng chính cái báo cáo đầu tiên, cắt bỏ cho En Phe, trung tướng và cả nhiều đồng chí khác nữa ở Lida và ở Mátxcơva cái tình trạng chờ đợi, căng thẳng ghê gớm trong những ngày đêm vừa qua.

Quay đầu lại phía sau, Tamantsev đưa mắt thật nhanh nhìn kỹ hai tên gián điệp đã bị bắt: chúng nằm im lặng, lưng úp sát vào nhau, chân tay không hề động đậy, thật đúng với số phận của chúng; ngoài ra, còn thấy tên “vạm vỡ” đã hồi tỉnh lại, hắn hơi ngọ nguậy cái đầu. Blinov thì đứng cách chúng chừng dăm bước chân, tay cầm lăm lăm khẩu súng, trong tư thế luôn luôn sẵn sàng.

“Ra thế!.. Dù xảo quyệt luồn lách, cuối cùng chúng cũng đã bị tiêu diệt!” Tamantsev cũng đã thầm nhận định rằng, về thực chất, vụ “Neman” thế là đã kết thúc, thêm vào đó, tên điệp viên phụ trách điện đài còn sống nguyên lành nên không nghi ngờ gì nữa, nó sẽ còn có ích cho trò chơi điện đài. Cả tên điệp viên thứ hai kia cũng đã bị bắt sống. Và điện đài của chúng thì ta đã thu giữ để rồi sẽ sử dụng. Ngoài ra, hoàn toàn có khả năng sẽ tóm bắt được cả chính tên “Matilda”, một điệp viên đang làm cho, như lời hé lộ và giải thích của Alekhin khi sáng, Tổng hành dinh phải đặc biệt lo ngại.

Trong tâm trí Tamantsev vụt hiện lên một ý nghĩ, chỉ qua một ít phút nữa thôi, những cỗ máy phát vô tuyến điện công suất lớn sẽ nhân lên gấp bội cái thông báo đang hết sức được khát khao mong đợi trong những ngày này, không chỉ riêng với ngành phản gián quân sự về việc “Bà nội đã đến”, và cũng ngay lập tức, mọi người không chỉ riêng ở Lida mà còn cả ở Mátxcơva nữa, cũng sẽ bắt đầu biết rõ về việc đã tóm bắt được những tên điệp viên đang bị truy nã ráo riết... mấy lâu nay.

Tamantsev đã hình dung được nét mặt vui mừng, sung sướng của En Phe như con trẻ và hình dung đồng chí ấy – dù không phải là hoàng đế thì cũng phải là phó vương trong công tác truy lùng! – sẽ vừa nói vừa khoát rộng hai tay như bàng hoàng sửng sốt và giọng nói nhịu đi vì quá xúc động: “Các... anh... anh em khỏi ph...ải nói nữa!” Và, không thể tự kiềm chế những cảm xúc của mình đang như chực bung ra, đang dâng lên dồn dập trong tâm hồn, Tamantsev dùng răng cắn bật tung cuộn băng cá nhân thứ hai, vừa ép chặt núm gạc bông lên đầu Alekhin vừa liến láu gào lên như phát cuồng:

- Anh em ơi, Bà... Bà... Bà nội đã đến !!!