Ở Grodno ông có một số công việc cần, mà việc chính không phải là truy tìm chiếc ô tô “Dodge” bị cướp và người lái xe bị giết. Nhưng ông ta bắt đầu từ vụ này, một phần vì đơn vị ô tô ở ngoại ô, gần đường vào thành phố.
Sáng sớm nay, trước khi lên xe đi Grodno, qua máy bộ đàm “VT” để nghe trực ban Cục báo cáo về tình hình trong ngày hôm trước, ông đã biết tin là chiếc xe đó đã được tìm thấy.
Tất nhiên là có thể ủy nhiệm cho một sĩ quan nào đó đi điều tra thêm, nhưng tính đến hôm nay đã là sáu ngày qua kể từ khi nhóm công tác của đại úy Alekhin phát hiện ra vết bánh chiếc “Dodge”, vì tất cả những vết tích gì thuộc loại xe này đều đặc biệt làm cho Polyakov phải chú ý.
Viên thiếu tá tiểu đoàn trưởng hơi béo có mái tóc màu hung hung và đại úy người cao lênh khênh, đại đội trưởng đại đội xe, có vẻ ngạc nhiên trước sự xuất hiện bất ngờ của trung tá Cục phản gián mặt trận. Họ dẫn ông đến chỗ chiếc xe nằm riêng một mình như thể đang chờ kiểm tra. Một lát sau thượng sĩ phụ trách kỹ thuật và viên thượng úy đặc trách an ninh của đoàn xe ăn mặc chải chuốt, đầu tóc thơm lừng mùi nước hoa, cũng hớt hải chạy đến ngay sau khi được lệnh gọi.
- Báo cáo đồng chí, chiếc xe bị phục kích khi đang chuẩn bị chạy. Trong bầu xăng còn tới ba chục lít, – đại đội trưởng báo cáo với Polyakov.
- Ai phát hiện ra nó? Vào lúc nào?
- Dân địa phương... Hình như họ đã báo về Lida... Ban quân quản vừa gọi điện cho chúng tôi hôm qua.
- Ai đi lái nó về? – Polyakov nhìn vào buồng lái, vừa hỏi vừa xem xét trong xe.
- Đồng chí... thượng sĩ.
Polyakov quay sang thượng sĩ, anh này vội vàng đứng nghiêm.
- Đồng chí nghỉ... Hãy báo cáo tỉ mỉ xem nào.
- Xe nằm cách đây bốn mươi cây số... - anh báo cáo giọng phều phào vì bị sún mất hai răng cửa và rõ ràng lưỡi của anh ta có tật cho nên anh ta nói giọng hơi sít, mặt đỏ lên vì hồi hộp. – Tức là, ở đó, chúng tôi thấy nó nằm ở sau một lùm cây... Tức là, người ta đã tìm thấy nó... - Anh chỉ vào chiếc xe, – tức là mấy cậu bé đã thấy nó... Và, tôi đã lái nó về đây.
- Thế người lái xe bị giết hay sao? - Để cho anh thượng sĩ cảm thấy bớt nặng nề, trung tá gợi ý và không nhìn vào anh ta mà nhìn như hỏi đại úy.
- Vâng, - anh này trả lời. - Đã tìm thấy anh ấy bên mép đường, chiếc xe thuộc đơn vị khác. Khi tôi đến thì anh đã được đưa vào viện quân y. Tôi đến thăm, nhưng người ta không cho vào. Các bác sĩ nói rằng, anh ấy đang bị mê man khó có hy vọng... Còn hồ sơ thì họ đã gửi đi.
- Hồ sơ gì?
- Hồ sơ về cái chết.
- Hồ sơ vẫn là hồ sơ thôi, nhưng ai đã chôn anh ta? – Polyakov nhặt một nắm dẻ thấm dầu trong ghế xe lên xem.
- Họ tự chôn lấy.
- Trong tiểu đoàn còn ai được cử đến đấy nữa không? - Polyakov hỏi, vẻ bực mình và ngạc nhiên.
- Không ạ, đại úy nói, vẻ hối lỗi.
- Báo cáo chúng tôi không đủ thì giờ nữa. Phải thi hành mệnh lệnh khẩn cấp của tư lệnh trưởng.
- Mệnh lệnh, tất nhiên phải chấp hành nghiêm chỉnh, nhưng...
Polyakov vẫn nói với vẻ bực mình và quan sát các ghế ngồi trong xe.
Anh biết rằng, với dáng vẻ bề ngoài và cách ăn mặc xấu xí, tỏ ra là một quân nhân chưa lăn lộn trên chiến trường, nom anh không có vẻ oai vệ chút nào, không có dáng của một người có cương vị trong quân đội. Đặc điểm này không làm cho anh mảy may buồn tủi trái lại anh cảm thấy tự hào.
Anh luôn luôn giữ thái độ lịch thiệp, hoà nhã, thân mật và bình đẳng không những chỉ với các sĩ quan cấp thấp hơn mình, mà ngay cả với chiến sĩ và hạ sĩ quan, tưởng như họ không phải là những công dân đang ở trong quân ngũ.
Và những người khi có dịp tiếp xúc với anh, họ đều cảm thấy được tôn trọng và tin cậy.
Thế nhưng hai sĩ quan – thiếu tá và đại úy đoàn xe, – có vẻ lo sợ, bối rối và họ đang chờ đợi sự phẫn nộ của ông. Trong vấn đề này chỉ có viên thượng úy, phái viên của Cục phản gián là đáng phải nhận những lời mắng mỏ, thậm chí phải chịu kỷ luật, nhưng viên thượng úy hoàn toàn vẫn giữ được bình tĩnh.
- Không một vết máu, không một vết dấu gì cả... - Polyakov nói với viên thượng úy. - Cậu lái xe Gusev bị thương ở những chỗ nào? Chúng giết cậu ấy ra sao? Dựa nào giết?.. Cho dù anh không có nhiệm vụ phát hiện những điều này, thì ít nhất anh cũng phải biết chú ý đến nó chứ. Thậm chí anh cũng không đến viện quân y xem sao nữa.
- Tôi xin đi ngay bây giờ! – Tay thượng úy lại tỏ vẻ sốt sắng một cách ngây thơ.
- Đáng lẽ anh phải làm việc này từ một tuần trước đây! - Polyakov bực mình nói.
Ông xót xa nghĩ rằng, ở đây, ở tiểu đoàn vận tải của mặt trận, nơi mà mọi người, từ chiến sĩ lái xe, đến trung đội trưởng, đại đội trưởng và cả sĩ quan tiểu đoàn nữa, hàng bao ngày đêm và có khi cả hàng tuần lễ liền không nghỉ, không hề buông tay lái. (Cứ nhìn những bộ quần áo làm lem dầu mỡ của thiếu tá và đại úy đây thì biết.) Thế mà có một anh chàng sĩ quan đại diện được cử về đây, và điều đáng xấu hổ, hắn là sĩ quan của Cục phản gián – lại đang sống một cách thờ ơ, hào hoa phong nhã, chải chuốt. Hắn lại là đồng nghiệp của ông! Quả là người ta không đòi hỏi hắn ta phải mó tay vào dầu mỡ, máy móc, nhưng ngay cả những công việc chính của hắn, hắn cũng không chịu làm tí gì cả.
Polyakov bỗng chú ý đến một túi giấy gói bằng chất xen-lô-pan nằm trên mặt đất cách xe độ ba mét. Ông vội bước đến, nhặt lên, quay lại hỏi:
- Cái gì đây?
Mọi người nhìn cái túi giấy và thượng sĩ nhanh nhảu, đáp:
- Cái này, báo cáo, tức là tôi,.. tôi quét dọn xe và vất nó ra đây ạ.
- Ở trong xe à? - Trung tá sôi nổi hẳn lên.
- Vâng ạ!
Ông gập túi giấy, cọ cọ vào lòng bàn tay, da tay hơi ấm lên và, đột nhiên quay lại, hỏi thượng úy:
- Đây là cái gì?
- Báo cáo túi xen-lô-pan? - Anh ta ngập ngừng nửa đáp nửa hỏi.
- Đúng... một bề... một trăm sáu mươi và một bề một trăm chín mươi hai milimét... Anh còn biết gì về loại túi này?
Viên thượng úy nhún vai, lặng thinh.
- Một khẩu phần – một trăm gơ ram mỡ – của bọn nhảy dù được gói vào đây. Bọn Đức dùng để cung cấp cho bọn điệp viên và biệt kích nhảy dù, – Polyakov giải thích.
Mọi người đều chăm chú nhìn chiếc túi với vẻ tò mò.
- Thỉnh thoảng chúng cũng tiếp tế loại này cho các đơn vị: lính thủy biệt kích và bọn lính dù nữa, – Polyakov nói tiếp và vừa đi vừa đút chiếc túi đó vào xà cột phi công ông luôn đeo ở thắt lưng và hỏi tiếp thượng sĩ: – Anh còn vật gì trong xe nữa không?
- Báo cáo không ạ. Không có gì hơn nữa!
- Bật đèn lên và chụp ảnh mẫu hình của lốp, - Polyakov ra lệnh cho viên thượng úy. - Làm ngay cho tôi ít nhất là sáu tấm ảnh cỡ mười tám hai mươi bốn.
- Báo cáo ở đây không có người biết chụp ảnh, - tay thượng úy báo cáo, bình thản và hình như lại có vẻ thở dài nhẹ nhõm nữa.
- Tôi không quan tâm đến điều đó. - Polyakov cất lời thượng úy với một giọng gay gắt, bất ngờ, - anh hãy thi hành ngay. Chậm nhất chiều nay, trước mười tám giờ, phải có ảnh cho tôi... Việc thứ hai: chọn mười chiến sĩ lanh lẹn, tháo vát cùng với đồng chí thượng sĩ này đi ngay tới Zabolotye. Xem xét kỹ tại nơi phát hiện ra chiếc xe này. Nơi xe đậu, nơi lái xe nằm và vùng chung quanh đấy: xem kỹ từng bụi cây, từng đám cỏ. Gặp nhân dân địa phương hỏi chuyện họ, có thể có người nào đó thấy được việc xảy ra, thấy được cái xe này đến đây ra sao... Chiều nay báo cáo mọi chi tiết cho tôi... Hãy cẩn thận khi làm nhiệm vụ... Thi hành đi!..