Một chàng trai tên là Jack từng vô cùng bất hạnh ở nhà vì bị cha đối xử tệ bạc, đến mức cậu quyết định bỏ nhà ra đi tìm vận may ở chốn giang hồ rộng lớn.

Cậu cứ chạy mãi, chạy mãi cho đến khi không thể bước nổi nữa, rồi đâm sầm vào một mụ già đang nhặt củi. Cậu thở hổn hển chẳng kịp xin lỗi, nhưng mụ tốt tính bảo rằng trông cậu có vẻ là một chàng trai lanh lợi, nên mụ muốn nhận cậu làm người làm và sẽ trả công hậu hĩnh. Cậu đồng ý vì đang đói lả, và mụ dẫn cậu về ngôi nhà trong rừng của mình, nơi cậu phục vụ mụ suốt một năm ròng cộng thêm một ngày.

Khi tròn một năm, mụ gọi cậu lại và bảo rằng đã chuẩn thế tiền công cho cậu. Thế là mụ tặng cậu một con lứa dắt ra từ chuồng, và cậu chỉ cần kéo tai chú lừa là nó bắt đầu ré lên ệ-à! Và khi nó kêu, từ miệng nó rơi ra những đồng sáu xu bạc, nửa đồng mi-lờ-vưn, và những đồng ghini vàng.

Chàng trai vô cùng hài lòng với món tiền công nhận được, liền leo lên lưng lừa phi thẳng đến một quán trọ. Ở đó, cậu gọi những món ngon nhất, và khi chủ quán từ chối phục vụ nếu không trả tiền trước, cậu liền ra chuồng lừa, kéo tai chú lừa và móc túi tiền ra đầy ắp. Lão chủ quán đã lén nhìn thấy tất cả qua một khe cửa, và khi đêm xuống, lão bèn tráo một con lừa của chính mình lấy con lừa quý giá của chàng trai tội nghiệp. Thế là Jack chẳng hề hay biết gì về sự đánh tráo, sáng hôm sau thong thả cưỡi lừa về nhà cha.

Giờ thì tôi phải kể cho bạn nghe rằng gần nhà cậu có một mụ góa nghèo sống cùng cô con gái độc châu. Chàng trai và thiếu nữ vốn là đôi bạn tâm giao và đem lòng yêu nhau thắm thiết; nhưng khi Jack xin phép cha cưới cô gái, câu trả lời là: “Chừng nào mày có tiền nuôi vợ thì hẵng hay.” “Con có rồi thưa cha,” chàng trai đáp, rồi tiến đến chỗ con lừa và kéo đôi tai dài của nó; chà, cậu kéo mãi, kéo mãi cho đến khi một chiếc tai rứt đứt ra nằm gọn trong tay; nhưng chú lừa, dẫu có ré lên ệ-à cách mấy đi nữa cũng chẳng thèm rớt xuống dù chỉ là nửa đồng mi-lờ-vưn hay đồng ghini nào. Người cha vớ lấy chiếc chĩa xới rơm đánh đuổi con trai ra khỏi nhà. Tôi đảm bảo với bạn là cậu ta chạy té khói. Chà! Cậu ta cứ cắm cổ chạy cho đến khi đâm sầm vào một cánh cửa, tông phá tung nó ra, và nhận ra mình đang đứng trong xưởng của một thợ mộc. “Cậu là một chàng trai lanh lợi đấy,” bác thợ mộc nói; “hãy làm việc cho ta trong một năm và một ngày, ta sẽ trả công hậu hĩnh cho cậu.” Thế là cậu đồng ý, và phục vụ người thợ mộc suốt một năm một ngày. “Bây giờ,” ông chủ bảo, “ta sẽ trả tiền công cho cậu;” rồi ông trao cho cậu một chiếc bàn, dặn rằng cậu chỉ cần nói: “Hỡi bàn ơi, hãy bày tiệc,” và ngay lập tức nó sẽ tràn ngập những món ăn thức uống ngon lành.

Jack vác chiếc bàn lên lưng, phấn khởi bước đi cho đến khi tới quán trọ.

“Nào, chủ quán,” cậu hô lớn, “hôm nay dọn cho ta bữa tối thật thịnh soạn vào.”

“Thật xin lỗi, nhưng ở quán chẳng còn gì ngoài thịt xăm-bông với trứng.”

“Thịt xăm-bông với trứng cho ta ư!” Jack kêu lên. “Ta làm tốt hơn thế nhiều.—Nào, hỡi bàn của ta, hãy bày tiệc!”

Ngay tức khắc, chiếc bàn bày la liệt gà tây, xúc xích, thịt cừu quay, khoai tây và rau xanh. Lão chủ quán trợn tròn mắt nhưng chẳng thốt nên lời, nào dám nói câu nào.

Đêm hôm đó, lão lên gác xép lôi xuống một chiếc bàn trông y hệt chiếc của Jack và tráo đổi chúng với nhau. Sáng hôm sau, chẳng hề hay biết gì, Jack vác chiếc bàn vô tích sự lên lưng rồi mang về nhà. “Bờ giờ, thưa cha, con có thể cưới vợ được chưa?” cậu hỏi.

“Chừng nào mày tự lo nổi cho nó cái ăn cái mặc,” người cha đáp. “Cha xem đây!” Jack kêu lên. “Cha ơi, con có một chiếc bàn bảo gì nghe nấy.”

“Đưa tao xem nào,” ông lão bảo.

Chàng trai đặt nó giữa phòng và ra lệnh cho nó bày tiệc; nhưng mọi công sức đều đổ sông đổ biển, chiếc bàn vẫn trơ trơ trống hoác. Trong cơn thịnh nộ, người cha chộp lấy chiếc lò sưởi ấm giường trên vách phang thẳng vào lưng con trai khiến cậu tru tréo tháo chạy khỏi nhà, cứ thế cắm cổ chạy mãi cho đến khi tới một con sông và ngã nhào xuống nước. Một người đàn ông vớt cậu lên và bảo cậu phụ giúp mình bắc chiếc cầu qua sông; và bạn đoán xem ông ta đang làm thế nào nào? Hóa ra là bằng cách quăng một thân cây ngang qua; thế là Jack trèo lên ngọn cây và dồn trọng lượng cơ thể vào đó, để rồi khi người đàn ông bứng gốc cây lên, Jack và phần ngọn cây cùng rơi phịch xuống bờ bên kia.

“Cảm ơn cậu,” người đàn ông nói; “và giờ để đền đáp việc cậu đã làm, ta sẽ trả công cho cậu;” vừa nói, ông ta bẻ một cành cây rồi dùng dao đẽo gọt thành một cây gậy tày. “Nào,” ông thốt lên; “hãy cầm lấy cây gậy này, và khi cậu bảo nó: ‘Gậy ơi, hãy xông lên nện cho một trận,’ nó sẽ đánh ngã bất cứ kẻ nào dám làm cậu nổi giận.”

Chàng trai mừng khôn xiết khi có được cây gậy này—thế là cậu mang nó thẳng ra quán trọ, và ngay khi lão chủ quán vừa xuất hiện, “Gậy ơi, xông lên nện cho lão một trận!” là tiếng khẩu hiệu của cậu. Vừa dứt lời, cây gậy liền bay vút khỏi tay, nện túi bụi vào lưng lão chủ quán cũ, đánh vào đầu, bầm dập tay chân và thọc lét sườn lão, cho đến khi lão rên rỉ ngã gục xuống sàn; thế nhưng cây gậy vẫn tiếp tục tẩn cho kẻ đang nằm phục dưới đất một trận nhừ tử, và Jack chỉ chịu gọi nó quay về khi đã đòi lại được con lừa và chiếc bàn bị đánh cắp. Đoạn, cậu thong thả cưỡi lừa phi thẳng về nhà, vai vác bàn, tay cầm gậy. Khi về đến nơi, cậu bàng hoàng phát hiện cha mình đã qua đời, thế là cậu dắt lừa vào chuồng, kéo tai nó cho đến khi đống tiền chất đầy máng ăn.

Chẳng mấy chốc, tin đồn lan khắp thị trấn rằng Jack đã trở về và giàu sụ, thế là tất cả các cô gái trong vùng bắt đầu thả thính lươn lẹo quanh cậu. “Bây giờ,” Jack tuyên bố, “ta sẽ cưới cô gái giàu có nhất vùng này; vì thế ngày mai tất cả các cô hãy đến trước cửa nhà ta và mang theo tiền đựng trong tạp dề nhé.”

Sáng hôm sau, con phố ngập tràn những thiếu nữ giơ cao vạt tạp dề đựng đầy vàng với bạc; thế nhưng người yêu cũ của Jack cũng đứng trong số đó, và nàng chẳng có lấy một cọng vàng hay bạc, chẳng có gì ngoài hai đồng xu đồng, đó là tất cả những gì nàng có.

“Tránh ra chỗ khác, cô nàng kia,” Jack lạnh lùng bảo nàng. “Nàng chẳng có lấy một xu vàng xu bạc nào—cút ra xa đám đông mau.” Nàng vâng lời, những giọt nước mắt tuôn rơi trên má, lăn dài và làm đầy ắp vạt tạp dề của nàng bằng những viên kim cương lấp lánh.

“Gậy ơi, xông lên nện chúng nó cho ta!” Jack thét lên; lập tức cây gậy tung mình nhảy vót lên, lao vút dọc theo hàng các cô gái, nện cho mỗi người một cú trời giáng vào đầu khiến tất cả ngã lăn ra bất tỉnh nhân sự trên mặt đường. Jack thu gom toàn bộ số tiền của bọn họ rồi trút hết vào lòng người yêu dấu. “Bây giờ thì nàng ơi,” cậu phấn khởi kêu lên, “nàng là người giàu có nhất rồi, và anh sẽ cưới nàng.”