Lễ tang được cử hành vào ngày 11 tháng 12, tính ra đã là ngày thứ mười sau khi tôi qua đời. Nếu thi hài không được bảo quản tốt, có lẽ tôi đã trở thành phân bón từ lâu rồi.

Tang lễ của tôi may mắn có quy mô hoành tráng chưa từng thấy, khoảng tám trăm người đã đến tham dự, bao gồm cả một con chó.

Chú chó nhỏ giống Yorkshire này đang ở hàng đầu tiên của đoàn người, tên của nó là Berhari, là chú cún cưng được tôi chăm sóc vô cùng chu đáo. Nó ủ rũ nằm rạp trên mặt đất, thở dài giữa muôn vàn lời ca tụng. Ở bên cạnh nó là người bạn tốt của tôi, Berhari, anh ấy đã cho chú chó tội nghiệp một miếng gan heo sấy khô. Anh ấy sẵn sàng nhận nuôi chú chó Berhari, người thực hiện di chúc của tôi đã vui vẻ đồng ý ngay, bởi vì Berhari là một huấn luyện viên chó truyền hình nổi tiếng. Có lẽ bạn đã từng xem chương trình "Hồ sơ Fido" của anh ấy, tỷ suất người xem của nó từng đứng thứ nhất, lại còn giành được rất nhiều giải Emmy.

Ồ! Thị trưởng của chúng tôi cũng đến, ông ấy ở lại ít nhất mười phút — mặc dù nghe có vẻ không dài, nhưng ngài ấy phải đi rất nhiều nơi mỗi ngày, thời gian ở lại mỗi nơi đều ngắn hơn khoảng thời gian này.

Ban giám đốc và nhân viên của Bảo tàng Nghệ thuật Châu Á cũng đến, bao gồm cả những hướng dẫn viên đã được tôi đào tạo nhiều năm trời. Còn có ba vị khách thuê nhà của tôi, đều là những kẻ đau đầu hết chỗ nói. Lại thêm những vị khách quen quý mến của tôi, cùng với những người ngày nào cũng đến dạo quanh cửa hàng của tôi. Roger, nhân viên giao hàng FedEx mang đồ đến cho tôi; Thieu, thợ làm móng gốc Việt của tôi; Luc, thợ làm tóc của tôi; Bob, quản gia gốc Brazil của tôi. Mà người khiến tôi bất ngờ nhất chính là Najib, ông ấy là ông chủ gốc Li-băng của tiệm tạp hóa ở góc phố trên Russian Hill, ông ấy gọi tôi là "cưng" suốt hai mươi bảy năm trời, nhưng chưa từng giảm giá cho tôi lần nào, ngay cả khi trái cây ông ấy bán cho tôi đã chín rot.

Phải rồi, còn có những người ngàn vạn lần không thể quên — mười hai người bạn đã đăng ký đi du lịch vương quốc Lanna cùng tôi, Berhari đang cho chú chó ăn lúc nãy cũng nằm trong số đó, câu chuyện của cuốn sách này sắp sửa xoay quanh họ.

Nhân tiện nói luôn, tôi không hề nhắc đến họ theo thứ tự quan trọng.

Hội trường bảo tàng chật chội đến khó tin, có hàng trăm người đang ở trong đại sảnh, camera kín đang phát trực tiếp buổi lễ khó chịu này. Đó là một buổi sáng thứ Hai, thông thường bảo tàng sẽ đóng cửa vào thời gian này, nhưng một số cư dân sống trên đường Tea Garden lại coi tang lễ này là một cơ hội tuyệt vời, họ muốn lén vào xem triển lãm mới nhất — "Bảo vật con đường tơ lụa do Aurel Stein thám hiểm mang về". Tôi cho rằng, triển lãm này chính là minh chứng cho sự cướp bóc đối ngoại của Đế quốc Anh trong thời kỳ đỉnh cao của lòng tham.

Khi những kẻ trốn vé bị bảo vệ ngăn không cho vào phòng trưng bày, họ đã đến hội trường tang lễ của tôi, một cách bệnh hoạn bị thu hút bởi đủ loại cáo phó cạnh cuốn sổ ký tên —

"Sinh ra ở Thượng Hải... năm 1949 khi còn là một cô bé đã cùng gia đình đến nước Mỹ... cựu sinh viên Đại học Mills kiêm giảng viên thỉnh giảng lịch sử nghệ thuật... chủ nhân của cửa hàng 'Bất Tử'... giám đốc của rất nhiều tổ chức..."

"Một nhà hảo tâm vô cùng sùng đạo và rộng lượng: quyên góp cho người cao tuổi Châu Á và trẻ mồ côi Trung Quốc, cho liên hiệp này hoặc hội đoàn kia của người nghèo, người bệnh, người khuyết tật, người bị bạo hành, người mù chữ, người đói khổ và người bệnh tâm thần."

"Cô ấy yêu nghệ thuật, đã quyên góp một số tiền đáng kể để tài trợ cho những đồng nghiệp nghệ thuật, ban nhạc trẻ Dàn nhạc giao hưởng San Francisco và Bảo tàng Nghệ thuật Châu Á."

Đọc qua danh sách những thành tựu trong cả cuộc đời mình, đáng lẽ tôi phải vô cùng tự hào. Nhưng tôi hoàn toàn không có chút cảm xúc nào.

Tôi cảm thấy bản thân giống như một kẻ lang thang giàu có, dùng cát vàng mịn màng lát đường để đi qua thế giới này, cuối cùng lại nhận ra quá muộn màng: tôi vừa bước đi hết, con đường liền biến mất.

Còn về việc di sản của tôi để lại cho những ai, cáo phó viết: "Không có người sống sót." Cứ như thể đang miêu tả một vụ tai nạn máy bay vậy.

Thật không may, đây là sự thật, toàn bộ thành viên trong gia đình tôi đều đã qua đời — cha tôi chết vì nhồi máu cơ tim; một người anh em chết vì xơ gan do rượu; một người anh em khác là nạn nhân của một vụ tai nạn giao thông; mẹ tôi thì qua đời từ trước khi tôi có trí nhớ.

Tôi không tính mẹ kế của mình — mẹ Ngọt, bà ấy vẫn còn sống, nhưng tốt nhất là không nên nhắc đến bà ấy.

Việc chọn một tang lễ mở nắp quan tài là sai lầm của tôi.

Gần đây tôi nhận được một chiếc container khó mà tin nổi, đó là thứ tôi tìm thấy ở vùng nông thôn tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc — một chiếc quan tài sơn mài làm bằng gỗ hông từ hai trăm năm trước. Vốn dĩ nó thuộc về một thái giám từng hát xướng trong cung. Sau khi các thái giám thời cổ đại Trung Quốc qua đời, ngoại trừ những kẻ ở tầng lớp cao nhất ra, đều được chôn cất một cách qua loa, chẳng có nghi lễ gì cả, bởi vì thể xác không toàn vẹn của họ không thích hợp để trưng bày trước bài vị tổ tiên.

Trước kia dù là người giàu hay người nghèo, đều phải tự chuẩn bị quan tài cho thế giới bên kia khi còn sống. Viên thái giám này có thể làm một cỗ quan tài lớn như vậy, cho thấy hắn có lẽ là "thú cưng" của vị hoàng đế hoặc thân vương nào đó, những cậu bé có ngoại hình đẹp thường sẽ trở thành luyến đồng. Thế nhưng vị thái giám nắm giữ quyền lực to lớn này lại chết đuối khi đang câu cá bên bờ sông Dương Tử, thi thể của hắn vĩnh viễn vùi chôn trong bụng cá.

Cha mẹ của thái giám ở trấn Long Cương, họ nhận được cỗ quan tài được gửi từ Bắc Kinh tới, đành phải bảo quản nó trong một chiếc lều, chờ đợi ngày thi thể con trai được tìm thấy. Vì tiếng tăm không mấy tốt đẹp của vị thái giám, gia tộc này nhanh chóng suy vi, danh dự và điền sản đều mất sạch. Rất nhiều năm trôi qua, chủ nhân mới không muốn đến gần chiếc lều cất giữ quan tài, truyền thuyết kể rằng nơi đó ẩn giấu một con ma cà rồng thái giám hoặc cương thi. Thế là nó bị mọi người vứt bỏ, bị đất vàng do gió bắc thổi tới, bùn cát do lũ lụt qua các năm mang lại, cùng với bụi bặm của thời gian vùi lấp.

Sau đó, một nông dân Trung Quốc mới phất lên, khi đang xây dựng một sân golf thu nhỏ bên cạnh biệt thự hai tầng mang phong cách Thụy Sĩ của mình, chiếc lều này lại được đào lên. Điều kỳ lạ là quan tài chỉ bị mục nát một chút ở bề mặt, gỗ tuy co lại nhưng không hề nứt nẻ. Đây chính là chất lượng của gỗ hông, tuy rất nhẹ nhưng lại bền lâu hơn nhiều loại gỗ cứng. Bề mặt và chân quan tài được sơn mài không dưới năm mươi lớp. Sau khi phủi sạch bụi bẩn, có thể nhìn thấy những vị thần quỷ và động vật được điêu khắc trên quan tài, còn có các ký hiệu mang ý nghĩa ma thuật khác, bên trong nắp quan tài cũng có những thứ tương tự.

Điều khiến tôi yêu thích không buông tay nhất, chính là hình vẽ một con chó Ngao Tây Tạng ở bên trong nắp quan tài, đang sống động đối diện với khuôn mặt của người chết. Do không bị ánh sáng mặt trời chiếu vào, các họa tiết trong quan tài dưới nền sơn đen vẫn giữ được màu sắc vô cùng tinh xảo. Ở đáy quan tài được đặt gọn gàng từng bó giấy ghi chép lại lý lịch cuộc đời của chủ nhân quan tài, cùng với những vần thơ chưa từng được ai biết đến của hắn. Thơ của hắn chủ yếu miêu tả phong cảnh thiên nhiên, cũng như tình yêu của hắn dành cho một người phụ nữ quyến rũ nhất, từ khi nàng còn là một thiếu nữ tuổi trẻ phơi phới cho đến khi hồng nhan bạc mệnh ra đi quá sớm.

Trong quan tài còn có hai thứ: một chiếc hũ đựng tro cốt nhỏ, khắc tên thú cưng của thái giám — chú chó Ngao Tây Tạng đó; và một chiếc hộp nhỏ viền ngà voi, đựng ba thứ giống như hạt đậu hóa vôi, được cho là tinh hoàn và xxxxx của thái giám.

Tôi lập tức nhận ra, chiếc quan tài này không chỉ có giá trị lịch sử, mà còn là một báu vật. Một số khách hàng của tôi, ví dụ như những kẻ ở Hollywood đó, có lẽ sẽ thích món đồ trang trí kỳ lạ này, đặc biệt là lại còn có những thứ giống như hạt đậu hóa vôi kia.

Nhưng tỷ lệ của quan tài khá vụng về, phần đỉnh dài hơn phần đáy, vươn dài ra trông giống như boong tàu vậy, hơn nữa lại còn rất nặng.

Tôi bảo người nông dân ra giá, hắn đưa ra một con số gấp mười lần giá trị tâm lý của tôi.

"Thật nực cười."

Tôi vừa nói vừa định rời đi.

"Này, này, này!"

Hắn vội vàng gọi giật tôi lại.

Tôi quay người lại, ra giá bằng một phần ba cái giá ban đầu của hắn, hắn liền đội lên gấp đôi. Tôi nói nếu hắn thích nhà của một người chết đến vậy, hắn nên giữ lại mà dùng cho chính mình. Tôi nói tôi không giống hắn, tôi chỉ muốn chiếc hộp nhỏ bên trong quan tài để đựng một số món đồ nhỏ của mình, rồi tôi sẽ đem cỗ quan tài đi chặt ra làm củi đốt.

"Cỗ quan tài này có rất nhiều không gian để đựng đồ đấy nhé."

Người nông dân kêu lên, rồi nâng giá lên thêm một chút.

Tôi thở dài một hơi lớn nhất có thể, nói rằng hắn phải chịu trách nhiệm vận chuyển quan tài đến Vũ Hán.

Chốt giao dịch!

Quá tuyệt vời!

Trở về San Francisco, quan tài vừa đến, tôi liền đặt nó ở căn phòng phía sau cửa hàng của mình, dùng để đựng những hàng dệt cổ của các bộ lạc Nam Di.

Chẳng bao lâu sau, tôi mời khách đến thưởng thức các loại trà Phổ Nhĩ khác nhau — loại trà duy nhất càng để lâu càng ngon; còn các loại trà khác sau sáu tháng, bạn có thể dùng làm ổ cho mèo con.

Đến vòng thưởng trà thứ năm, chúng tôi nếm loại trà lâu đời nhất, có tuổi đời hai mươi lăm năm mang tên "Hơi thở của lạc đà", mặc dù cực kỳ khó uống nhưng lại có thể giảm cholesterol và kéo dài tuổi thọ.

"Sớm muộn gì tôi cũng sẽ chết thôi," tôi nói đùa, "rồi cái này," tôi vừa vỗ vào cái "thùng đồ đạc" khổng lồ đó, "chiếc thuyền thần kỳ dẫn đến thế giới bên kia này, chiếc Cadillac trong thế giới quan tài, chính là nơi tôi mơ ước được chôn cất, hơn nữa nắp quan tài phải được mở ra, để những người đến dự tang lễ của tôi đều có thể thưởng thức nghệ thuật bên trong quan tài..."

Sau khi tôi qua đời, một vài người từng tham gia buổi thưởng trà hôm đó đã nhớ lại những lời kỳ quặc của tôi. Một câu nói đùa của tôi đã bị miêu tả thành "tiên tri", đồng nhất với "hy vọng cuối cùng, nhất định phải được thực hiện" v.v., thật là đáng buồn nôn.

Cứ như thế, tôi nằm trong chiếc quan tài giống như chiếc thuyền hỏng này, may mắn là không có thứ khô khốc kia của tên thái giám. Chiếc hộp viền ngà voi chứa đựng tàn tích đáng sợ kia đã biến mất, cả chiếc hũ đựng bộ hài cốt của chú chó Ngao Tây Tạng mà thái giám yêu thích cũng không thấy đâu nữa. Mặc dù tôi không thể tưởng tượng nổi, tại sao lại có kẻ đi ăn trộm một thứ xui xẻo như vậy.

Bảo tàng đã tiến hành một số tu sửa và đánh bóng nhỏ đối với quan tài, nhưng không hề sửa chữa những vết nứt và các mảnh gỗ bị vênh lên. Đây chính là thái độ giữ nguyên hiện trạng của họ. Nếu là một thợ trùng tu người Trung Quốc, anh ta sẽ sửa nó trông như mới, và quét lên một lớp sơn mài lấp lánh ánh vàng. Bởi vì chiếc quan tài này rất sâu, thế nên họ đã lót một lớp xốp hình vỏ đậu ở dưới đáy, bên trên lại trải thêm một lớp nhung — nhung nhựa nhân tạo màu be, không có gì trông kinh khủng hơn thế này nữa.

Đây chính là cách tôi được trưng bày trong hội trường bảo tàng. Tôi nằm trong một cỗ quan tài sơn mài đen khổng lồ, trên quan tài khắc những loài động vật trong truyền thuyết và tên của chủ nhân ban đầu, chắc chắn hắn sẽ lắc trát đuổi tôi ra khỏi cỗ quan tài này mất.

Than ôi, giờ đây tôi đã hối hận thì cũng đã muộn màng. Nếu lúc đầu nghiêm túc tính toán cho hậu sự của mình, tôi đã yêu cầu hỏa táng theo kiểu Phật giáo, biến mất ngay lập tức, để khỏi bị thể xác ràng buộc.

Về phần đồ đựng tro cốt của tôi, không có chiếc hũ đựng tro cốt đơn lẻ nào là thích hợp cả. Tôi sẽ chọn chín chiếc hộp tinh xảo có kích thước khác nhau, đều đến từ cửa hàng "Bất Tử" của tôi. Ví dụ, một chiếc hộp có đường kính uốn lượn đến từ thời Nam Tống, một chiếc hộp hình tròn Đào Uyên Minh dùng để thu gom hoa cúc và chiếc hộp yêu thích nhất của tôi được định giá cao một cách có chủ đích để không bán được — một chiếc hộp đựng bàn chải bằng da màu đen thời nhà Minh. Tôi thường hay mở nó ra, hít một hơi thật sâu không khí bên trong, và dùng khuôn mặt của mình cảm nhận luồng không khí mang hương vị thơ ca ấy.

Chín chiếc hộp được chọn lựa kỹ càng, theo di chúc của tôi sẽ được đặt trên bàn, xếp thành ba hàng ba cột, giống như tung ba lần đồng xu triều Thanh — vừa ngẫu nhiên lại vừa mang ý nghĩa. Chín người bạn được chọn ra từ tầng lớp tinh hoa xã hội, mỗi người để họ chọn một chiếc hộp đựng một phần tro cốt của tôi.

Theo yêu cầu của tôi, họ phải đưa tôi đến một nơi đáng yêu — chứ không phải cái bệ lò sưởi hay cây đàn piano Steinway nào cả — rồi rải tro cốt đi, nhưng giữ lại chiếc hộp làm kỷ niệm. Chín chiếc hộp ở trong bảo tàng, theo sự trôi qua của thời gian, giá trị của chúng sẽ ngày càng cao, mọi người sẽ nhớ đến việc tôi "không ngừng tăng giá trị".

À ha, đọc được bản di chúc thế này họ nhất định sẽ cười đến vỡ bụng cho mà xem. Do đó, quá trình xử lý tro cốt của tôi sẽ trở nên nhẹ nhàng vui vẻ, tôi cũng không phải nằm trong cỗ quan tài đang mở nắp để cho người ta nhìn ngắm nữa.

Nhưng tất cả mọi người, bao gồm cả bản thân tôi, đều đang chờ xem màn kịch hay này đây.

Trong cuộc đời ngắn ngủi của tôi, bạn bè, người quen, người lạ ở các giai đoạn khác nhau, lần lượt đứng trước quan tài nói câu "tạm biệt". Rất nhiều người đều vô cùng tò mò quan sát nhân viên nhà tang lễ đã che giấu những vết thương trên người người chết như thế nào. "Ôi trời đất ơi!" Tôi nghe thấy họ thì thầm to nhỏ với nhau.

Nhìn cách họ bố trí tôi — người vừa bước lên sân khấu của cái chết — một cách kỳ quặc như vậy, chính bản thân tôi cũng giật mình: họ dùng một chiếc khăn choàng lấp lánh ánh bạc thắt thành một cái nơ bướm thật to quàng quanh cổ bị thương của tôi. Trông giống như một con gà tây được bọc giấy bạc, chuẩn bị được đưa vào lò nướng vậy.

Còn có kẻ khoa trương hơn nữa chính là Chusela Benny, người chủ trì tang lễ buồn bã nhất, cũng là người khóc thảm thương nhất toàn hội trường.

Tấm ảnh treo trong lễ tang, là bức ảnh chụp khi chúng tôi đi thám hiểm Bhutan ba năm trước.

Tôi trong ảnh vừa khỏe mạnh lại vừa vui vẻ, nhưng kiểu tóc thì thực sự quá tệ — ba ngày không được gội đầu bằng nước nóng, tóc bết dính lại thành từng lọn, trên trán còn có một vết hằn sâu, đó là dấu vết do chiếc mũ chống nắng để lại.

Dãy Himalaya — ai mà biết được đi du lịch ở đó lại nóng thế chứ? Ai mà biết được Benny lại cứ chọn bức ảnh này, làm hình ảnh "xinh đẹp nhất" lúc sinh thời của một người phụ nữ để treo trong lễ tang? Ai mà lại có thể ngờ được cái cô nhân viên nhà tang lễ ngốc nghếch kia, lại có thể làm cho tôi một kiểu tóc y hệt như vậy, làn da thì được bôi trét đen thui như một cô gái Brokpa. Bây giờ hình ảnh của tôi trong ký ức mọi người đã hoàn toàn biến dạng, giống như một quả xoài teo tóp nhăn nheo vậy.

Tôi không mong đợi mọi người nói rằng: "Ồ, tôi nhớ Bích Bích, cô ấy rất xinh đẹp." Không có ý đó đâu, tôi đã rõ thế nào là cái đẹp từ thời thiếu nữ rồi. Tôi biết rõ khuyết điểm của mình, dáng người tôi nhỏ nhắn, chân cũng không dài, giống như một chú ngựa hoang Mông Cổ vậy; bàn tay và bàn chân thô kệch giống như một cuốn sách chưa từng được đọc qua; mũi thì quá dài; khuôn mặt thì quá nhọn. Điểm nào cũng chỉ miễn cưỡng đạt tiêu chuẩn, đó là di truyền từ gia đình mẹ tôi, bẩm sinh đã không đủ, vĩnh viễn cũng không thể bù đắp được.

Tôi không so đo ngoại hình của mình, lúc nhỏ lại càng không quan tâm, nhưng khi lớn lên đến tuổi dậy thì, tôi mới biết được sự quyến rũ của người phụ nữ lại quan trọng nhường nào. Tôi tô vẽ cặp chân vốn dĩ đã rất rậm của mình đậm hơn nữa, những ngón tay với các khớp xương lồi lõm đeo đầy nhẫn, nhuộm mái tóc rối bù thành đủ mọi màu sắc, tết thành bím tóc lớn búi ra sau lưng. Tôi tô điểm bản thân bằng những màu sắc nổi bật, đanh thép như đao kiếm, lại kết hợp với những đường nét tinh tế. Tôi đeo mặt dây chuyền và huân chương lớn. Giày của tôi là do tôi tự thiết kế, do một thợ làm đồ da ở Santa Fe làm.

Luồng suy nghĩ này vụt qua đầu tôi, bởi vì tôi nhìn thấy người phụ trách ủy ban truyền thông của Bảo tàng Nghệ thuật Châu Á, Lucinda Barry, bước lên bục đọc điếu văn dành cho tôi. Cô ấy từng nói tôi giống như mẹ cô ấy vậy, bây giờ cô ấy đến tang lễ của tôi, ca tụng "gia sản đến từ Trần Bích Bích".

Cô ấy dừng lại một lát, hất mái tóc mượt mà ra sau như kiểu đua ngựa: "Bán tòa nhà chung cư cao cấp ba căn hộ và biệt thự lộng lẫy ở Leavenworth có thể nhìn thấy phong cảnh cây cầu, cùng với cửa hàng của cô ấy, 'Bất Tử' huyền thoại và dịch vụ đặt hàng trực tuyến thành công của nó, tiếp theo là bộ sưu tập nghệ thuật Phật giáo cá nhân — xin nói thêm một câu, đây là bộ sưu tập vô cùng xuất sắc, đã được ghi rõ trong di chúc là thuộc quyền sở hữu của bảo tàng."

Tràng pháo tay vang lên rân trời. Đây chính là thiên phú của Lucinda, cô ấy có thể kết hợp kịch tính và sự tầm thường một cách phóng đại, nghe lại cứ như thật vậy. Trước khi tiếng vỗ tay đạt đến mức độ vang dội như sấm dậy, cô ấy giơ tay ra hiệu giữ trật tự, nói: "Cô ấy rời xa chúng tôi, để lại bất động sản có giá trị khoảng — đợi một chút, ồ, tìm thấy rồi — hai mươi triệu đô la."

Không một ai thở mạnh, không một ai hò reo nhảy cất, họ vỗ tay thật lớn, cứ như thể di sản của tôi cũng giống như họ dự đoán vậy, chỉ là một dãy con số mà thôi.

Sau sự yên lặng đột ngột, cô ấy giơ cao một chiếc huy hiệu nhỏ: "Chúng tôi sẽ dùng vật này để tưởng nhớ sự hào phóng của cô ấy, Bảo tàng Châu Á mới sẽ được xây dựng vào năm 2003, trong đó có một tòa nhà sẽ do khoản di sản này tài trợ xây dựng."

Một tòa nhà! Lẽ ra tôi phải xác nhận lại xem, hai mươi triệu của tôi rốt cuộc có thể đổi lấy mức độ tán dương nào chứ. Hơn nữa, chiếc huy hiệu này là hình vuông bình thường, làm bằng thép không gỉ, các chữ cái tên tôi được khắc trên đó, nhỏ đến mức người ngồi ở hàng ghế đầu tiên cũng không nhìn rõ. Đây chính là phong cách mà Lucinda yêu thích, vừa hiện đại lại vừa tầm thường, khó đọc như hướng dẫn sử dụng trên lọ thuốc vậy. Tôi và cô ấy thường hay tranh luận theo kiểu bạn bè về bản thiết kế do cô ấy tốn rất nhiều tiền mời nghệ sĩ thiết kế.

Mẹ tôi chẳng cho tôi lời khuyên nào cả, dù là tốt hay xấu.