Toàn triều đình đều lo lắng cho Zbyszko, từ các hiệp sĩ cho đến các phu nhân, bởi chàng rất được mọi người yêu mến; thế nhưng, chiếu theo bức thư của Jurand, chẳng ai nghi ngờ việc lẽ phải thuộc về phe Hiệp sĩ Teuton. Mặt khác, ai nấy đều biết rằng Rotgier là một trong những chiến huynh lừng lẫy nhất của Dòng tu. Sĩ quan tùy tùng van Krist đã kể cho giới quý tộc Mazovia nghe, có lẽ là có dụng ý, rằng chúa công của hắn trước khi trở thành một tu sĩ mang giáp, từng có lần ngồi vào Bàn Danh Dự của người Teuton — chiếc bàn chỉ dành riêng cho những hiệp sĩ nổi danh thiên hạ, những kẻ từng thực hiện cuộc viễn chinh đến Đất Thánh, hoặc từng chiến đấu thắng lợi trước những tên khổng lồ, ác long, hay các pháp sư hùng mạnh. Nghe van Krist kể những chuyện như thế, lại thêm việc hắn khoác lác rằng chúa công mình từng nhiều lần một mình đối đầu với năm địch thủ, tay cầm "đao nhân đức" còn tay kia cầm rìu hoặc kiếm, người Mazuria đâm ra bất an, và một số người lên tiếng: "Ồ,á chà, giá mà Jurand ở đây, ông ấy có thể xử lý gọn ghẽ dẫu là hai tên; chưa từng có gã Đức nào trốn thoát được ông ấy cả, nhưng còn chàng thanh niên này — chà! — vì kẻ kia vượt trội hơn hẳn về sức mạnh, tuổi tác và kinh nghiệm."

Thế nên, những người khác lại đâm ra tiếc nuối vì đã không chấp nhận lời thách đấu, họ quả quyết rằng chắc chắn họ đã làm vậy, nếu không vì tin tức từ Jurand. "Nhưng nỗi sợ phán quyết của Chúa..." Nhân dịp này, và cũng để cùng nhau giải khuây, họ nhắc lại tên tuổi của các hiệp sĩ Mazovia và thường là các hiệp sĩ Ba Lan, những người từng giành được vô số chiến thắng trước các hiệp sĩ phương Tây trong những hội thi đấu võ nghệ hay những cuộc săn bắn; trên hết, họ nhắc đến Zawisza xứ Garbow, người mà không một hiệp sĩ nào của vương quốc Cơ Đốc giáo có thể sánh nổi. Dù vậy, vẫn có những người đặt kỳ vọng lớn vào Zbyszko: "Cậu ta không phải kẻ tầm thường!" họ nói, "và theo lời đồn chung, cậu ta từng đập đầu lũ người Đức một cách xuất sắc trên bãi chiến trường công bằng." Nhưng lòng dạ họ càng được củng cố mạnh mẽ hơn trước hành động của người hầu cận bên cạnh Zbyszko — chàng trai người Bohemia Hlawa. Vào đêm trước trận đấu, khi nghe van Krist lớn tiếng bàn tán về những chiến công chưa từng có của Rotgier, vốn là một thanh niên bộc chạp, Hlawa đã tóm lấy râu van Krist, nhấc bổng đầu hắn lên và nói:

"Nếu việc nói dối trước mặt mọi người không phải là nỗi hổ thẹn, thì hãy ngước mặt lên, để Chúa cũng có thể nghe thấy lời ngươi!"

Và hắn giữ y nguyên tư thế ấy lâu bằng thời gian đọc một lời cầu nguyện "Pater"; trong khi đối phương, khi cuối cùng được thả ra, bắt đầu gặng hỏi về dòng dõi của hắn, và sau khi nghe nói rằng hắn xuất thân từ tầng lớp quý tộc tiểu địa chủ wlodyka, liền thách thức hắn đấu rìu.

Người Mazovia vô cùng thích thú trước hành vi đó, và một lần nữa, vài người lên tiếng:

"Quả thực những gã này không phải dạng vừa đâu; dẫu chân lý và Chúa đứng về phía nào đi nữa thì đám ả đàn bà Teuton kia cũng đừng mong toàn thê toàn thối bước đi!"

Tuy nhiên, Rotgier đã thành công trong việc che mắt tất cả mọi người, khiến không ít kẻ hoang mang không biết chân lý thực sự thuộc về phe nào, và ngay cả bản thân vương gia cũng vướng vào nỗi lo âu ấy.

Vì thế, vào buổi tối trước trận đấu, ngài cho gọi Zbyszko đến để bàn bạc trong một buổi gặp mặt chỉ có công chúa hiện diện, và hỏi rằng:

"Cậu có chắc chắn rằng Chúa sẽ đứng về phía mình không? Làm sao cậu biết rằng chúng đã bắt cóc Danusia? Hay là Jurand có kể cho cậu điều gì chăng? Bởi vì, cậu thấy đấy, đây là lá thư của Jurand, qua nét chữ của thầy tu Kaleb, cùng con dấu của ông ấy, và trong thư này Jurand nói rằng ông ấy biết chắc không phải người Teuton làm. Ông ấy đã nói gì với cậu?"

"Ông ấy nói không phải người Teuton."

"Vậy thì sao cậu lại có thể đánh cược sinh mạng của mình và cầu viện sự phán quyết của Chúa?"

Bấy giờ Zbyszko im lặng, chỉ có phần hàm của chàng chuyển động một lúc và nước mắt ngấn đầy trong đôi mắt.

"Tôi chẳng biết gì cả, thưa điện hạ tôn kính," chàng đáp. "Chúng tôi rời khỏi đây cùng với Jurand, và dọc đường tôi đã thưa về cuộc hôn nhân của chúng tôi. Ông ấy lúc đầu bắt đầu than khóc rằng đây có thể là tội lỗi trước mặt Chúa, nhưng khi tôi nói đó là ý Chúa, ông ấy đã nguôi ngoai và tha thứ cho tôi. Dọc suốt đường đi, ông ấy một mực nói rằng chẳng ai bắt cóc Danusia ngoài người Teuton, còn chuyện gì xảy ra sau đó thì chính tôi cũng không rõ! Người đàn bà mang một số dược liệu đến cho tôi ở Tòa án Rừng, đã đến Spychow, đi cùng một sứ giả khác. Họ tự nhốt mình lại với nhau cùng Jurand và bàn bạc. Tôi cũng chẳng biết họ nói gì, chỉ là sau cuộc gặp đó, những người hầu của chính Jurand đã không thể nhận ra ông ấy nữa, bởi vì trông ông ấy cứ như vừa mồ hôi mả bước ra. Ông ấy bảo chúng tôi rằng: 'Không phải người Teuton,' thế nhưng ông ấy lại phóng thích von Bergow cùng tất cả tù binh đang bị giam dưới hầm, Chúa mới biết vì lý do gì! Chính ông ấy lại một mình cưỡi ngựa bỏ đi mà không có lấy một chiến binh hay kẻ hầu nào... Ông ấy bảo rằng mình đang đuổi theo bọn cướp để chuộc Danusia, và ra lệnh cho tôi phải chờ đợi. Và tôi đã chờ cho đến khi tin tức từ Szczytno truyền tới, rằng Jurand đã hạ sát người Đức và bản thân ông ấy thì gục ngã. Ồ! Thưa điện hạ! Đất đai ở Spychow suýt nữa thiêu đốt tôi và tôi gần như phát điên lên. Tôi bắt mọi người lên ngựa để trả thù cho cái chết của Jurand, rồi thầy tu Kaleb mới nói rằng: 'Cậu sẽ không thể chiếm nổi lâu đài đâu, và đừng có khơi mào chiến tranh. Hãy đến chỗ vương gia, may ra ở đó người ta biết chút gì về Danusia.' Hlawa và tôi đến nơi, vừa vặn lúc nghe thấy con chó đó đang sủa bậy về những bất bình của người Teuton và cơn cuồng nộ của Jurand... Thưa ngài, tôi đã chấp nhận lời thách đấu của hắn, bởi vì trước đó tôi từng thách đấu hắn rồi, và dẫu tôi chẳng biết gì cả, thì có một điều tôi thừa biết, rằng chúng là lũ dối trá từ địa ngục — không chút hổ thẹn, không chút danh dự và không có đức tin! Ngài hãy nhìn xem, thưa điện hạ, chúng đã đâm chết de Fourcy và định đổ tội lên đầu người hầu của tôi! Có Chúa chứng giám! Chúng đâm hắn như đâm một con bò mộng, rồi sau đó chúng đến gặp ngài, thưa vương gia, để đòi báo thù và công lý! Vậy thì ai dám thề rằng trước đó chúng đã không lừa dối Jurand, và giờ đây lại giở trò tương tự với ngài, thưa vương gia?... Tôi không biết, tôi không biết Danusia đang ở đâu nhưng tôi đã thách đấu hắn, bởi vì, dẫu cho tôi có mất đi mạng sống này, tôi vẫn thà chết còn hơn sống mà không có người tình của đời mình, không có người mà tôi trân quý nhất trên cõi đời này."

Nói trong sự xúc động nghẹn ngào, chàng giật phăng dải băng trên đầu ra, khiến mái tóc xõa tung xuống đôi vai, rồi đưa tay túm lấy nó, chàng bắt đầu khóc nức nở, cho đến tận khi công chúa Anna Danuta cảm động đến tận tâm can vì nỗi mất mát của Danusia, và vì thương xót cho những đau khổ của chàng, bà đặt đôi tay lên đầu chàng rồi cất lời:

"Nguyện xin Chúa phù hộ, an ủi và ban phước cho con!"