Tiếp theo sự xuất hiện của ông O’Brien là cuộc phân giải mà Lester đã kết luận là không thể tránh khỏi dù rằng việc đó dẫn đến sự chia ly hay hợp pháp hóa cái tình cảnh vô vị từ trước đến nay của hai người. Hôm ông O’Brien đến, chàng đã lên đường đi Hegewisch, một thành phố công nghiệp nhỏ ở bang Wisconsin, nơi chàng được mời đến dự buổi chạy thử một loại mô-tơ mới dự định dùng vào việc chạy thang máy, để xem họa may có thể đầu tư vào đó chăng. Khi về đến nhà, lòng những muốn kể cho Jennie nghe một đôi điều về chuyện ấy mặc dầu đang nghĩ đến chuyện bỏ nàng, chàng chợt cảm thấy khắp ngôi nhà bao phủ một bầu không khí buồn bã, bởi vì Jennie, tuy đã đi đến kết luận nghiêm chỉnh và hợp lý rồi, vẫn không phải là người dễ dàng che đậy tình cảm của mình. Lúc ấy nàng đang buồn rầu suy nghĩ về hành động đã dự kiến của mình, nàng nhận thấy rằng tốt nhất là nên bỏ đi, song lại thấy khó mà đủ can đảm để nói với chàng về việc ấy. Nàng không thể bỏ đi mà không nói cho chàng biết mình suy nghĩ gì. Nhất định là chàng cần phải bỏ nàng. Nàng tuyệt đối tin rằng giải pháp duy nhất này – chia ly – là cần thiết và nên làm. Nàng không thể nghĩ rằng vì mình mà chàng phải hy sinh to lớn đến thế, cho dù chàng muốn như vậy. Không thể thế được. Nàng rất ngạc nhiên khi thấy chàng cứ để mọi việc buông trôi một cách nguy hiểm và lặng lẽ như thế.

Khi chàng bước vào, Jennie cố gượng đón chào bằng nụ cười thường lệ, nhưng đó chỉ là một nét cười gượng gạo.

- Mọi việc ổn cả chứ anh? – Nàng hỏi bằng cái câu quen thuộc của mình.

- Khá ổn, chàng trả lời. – Còn em thấy thế nào?

- Ồ, cũng vẫn như thường.

Nàng cùng chàng đi vào phòng đọc sách và chàng lấy chiếc que cời có cán dài chọc vào bếp lò đang cháy trước khi nhìn xung quanh quan sát toàn bộ gian phòng. Lúc ấy là năm giờ một buổi chiều tháng giêng, Jennie bước đến một khung cửa sổ để hạ cửa chớp xuống, Khi nàng quay trở lại, chàng nhìn nàng một cách xét nét.

- Em có vẻ khang khác thế nào ấy, phải không? – Chàng vừa hỏi vừa linh cảm thấy một cái gì khác thường trong thái độ của nàng.

- Ồ, không em vẫn cảm thấy bình thường – nàng trả lời song môi nàng lập bập một cách khác thường – chỉ thoáng run nhè nhẹ nhưng chàng không lầm được.

- Em không giấu được anh đâu – chàng nói, vẫn nhìn nàng chằm chặp – Có chuyện gì khiến em buồn? Có chuyện gì xảy ra không?

Nàng quay nhìn đi chỗ khác trong khoảnh khắc để lấy lại nhịp thở bình thường và trấn tĩnh lại. Rồi nàng lại đối diện với chàng. – Có chuyện này, – nàng cố gượng nói. – Em phải nói với anh chuyện này.

- Anh biết là em có chuyện – chàng đồng ý, hơi mỉm cười song có cảm giác rằng đằng sau câu chuyện này có rất nhiều ý nghĩa nghiêm trọng. – Chuyện gì nào?

Nàng cắn môi yên lặng một lát, Nàng không biết nên bắt đầu thế nào. Cuối cùng nàng phá vỡ bầu không khí yên lặng – Hôm qua có một người đến đây, một ông O’Brien ở Cincinnati. Anh có biết ông ấy không?

- Có, anh có biết ông ta. Ông ấy cần gì thế?

- Ông ấy đến để nói chuyện với em về anh và về bức chúc thư của cha anh.

Nàng ngừng lời vì mặt chàng lập tức sa sầm lại. – Việc quái gì hắn phải nói chuyện với em về chúc thư của ba anh nhỉ? – Chàng kêu lên. – Hắn đã nói gì nào.

- Xin anh đừng cáu, anh Lester ạ – Jennie bình tĩnh nói, bởi vì nàng nhận thấy rằng nàng phải tuyệt đối tự chủ nếu muốn thực hiện một điều gì nhằm đi đến chỗ giải quyết vấn đề của mình, – ông ấy muốn nói với em rằng anh đang hy sinh rất lớn – nàng nói tiếp, – Ông ấy muốn cho em thấy rõ rằng anh chỉ còn một thời gian ngắn nữa là sẽ mất quyền thừa kế của mình. Anh không muốn hành động sơm sớm một chút ư? Anh không muốn bỏ em ư?

- Quỷ tha ma bắt hắn đi! – Lester nói một cách dữ dội – Hắn ta chọc mũi vào công việc riêng của anh là nghĩa lý quái gì? Họ không để anh yên được sao? – Chàng lắc mình một cách giận dữ.

- Quỷ tha ma bắt chúng nó đi! – Chàng lại kêu lên. – Việc này âu lại là mưu đồ của Robert đây. Việc gì công ty Knight, Keatley và O’Brien lại phải nhúng tay vào công việc của anh mới được chứ? Toàn bộ câu chuyện này đang trở nên khó chịu quá đi mất! – Chàng giận sôi lên trong khoảnh khắc, cứ nhìn màu da tím ngắt đi và đôi mắt rực lửa của chàng cũng đủ biết.

Jennie run rẩy trước cơn giận dữ của chàng. Nàng không còn biết nói năng gì nữa.

Lát sau, chàng trấn tĩnh lại và nói tiếp.

- Được. Thế hắn nói gì với em nào?

- Ông ấy nói rằng nếu anh đã cưới em thì mỗi năm anh sẽ chỉ được mười ngàn đôla. Nếu anh không cưới em mà vẫn sống với em thì anh sẽ chẳng được gì hết. Nếu anh bỏ em, hoặc em bỏ anh thì anh sẽ được tất cả là một triệu rưởi. Anh không nghĩ rằng bây giờ anh nên bỏ em đi thì hơn sao?

Nàng không có ý định đưa ra câu hỏi chủ yếu này sớm thế, song nó cứ bật ra như một thứ cao trào tự nhiên của tình huống này. Nàng lập tức nhận ra rằng nếu thật sự yêu nàng thì chàng sẽ kiên quyết trả lời “không”. Nếu như không yêu nàng thì chàng sẽ do dự, chàng sẽ lần lữa, chàng sẽ tìm cách trì hoãn cái ngày thanh toán ác hại kia.

- Anh không nghĩ thế – chàng trả lời giận dữ. – Anh không thấy rằng chúng ta cần đến một sự can thiệp nào hoặc cần phải hành động hấp tấp. Điều mà anh phản đối là cái việc chúng nó đến đây và dính dáng vào công việc riêng tư của anh.

Jennie đau như cắt khi thấy chàng vừa dửng dưng vừa giận dữ chứ không hề tỏ ra yêu thương, Đối với nàng, vấn đề chính cần tranh cãi là hoặc nàng sẽ bỏ chàng, hoặc chàng sẽ bỏ nàng. Đối với chàng thì cái việc vừa bị kẻ khác quấy rầy rõ ràng lại là vấn đề chính cần bàn bạc và suy tính. Sự can thiệp của kẻ khác trước khi chàng sẵn sàng hành động là một điều khủng khiếp. Bất chấp những điều mắt thấy tai nghe, nàng đã hy vọng rằng chàng có thể sẽ bắt đầu yêu mình sâu sắc, bơi vì hai người đã sống với nhau một thời gian dài và đã từng cùng nhau chịu đựng biết bao điều tiếng, rằng mình đã khuấy động trong lòng chàng một nỗi xúc động nào đó khiến cho việc chia ly thực sự sẽ chẳng bao giờ có thể xảy ra, tuy là có thể sẽ cần đến một hình thức chia ly giả tạo nào đó. Cố nhiên là trước đây chàng đã không cưới nàng, song khi đó hai người gặp biết bao điều không thuận lợi. Dù sao thì giờ đây, vào giờ phút tối hậu này, đáng ra chàng cũng có thể tỏ ra tha thiết sâu sắc, cho dù chàng có thấy cần phải để nàng ra đi. Lúc này nàng cảm thấy rằng tuy đã sống với chàng rất lâu, nàng vẫn không hiểu chàng, và tuy cảm thấy vậy, nàng vẫn biết rằng nàng có hiểu chàng. Chàng thiết tha theo cách riêng của mình, Chàng không thể thiết tha với ai một cách cuồng nhiệt và bộc tuệch. Chàng có thể thiết tha đến mức giành giật và chiếm hữu nàng cho riêng mình như chàng đã làm trước đây, song chàng không thể thiết tha đến mức giữ lấy nàng trong trường hợp có điều gì quan trọng hơn xảy ra. Giờ đây chàng đang đem số phận của nàng ra mà tranh cãi. Nàng bị dồn vào thế bí, bị tổn thương, lòng ứa máu, song lần duy nhất trong đời, nàng thấy quyết tâm. Dù chàng có muốn hay không, nàng cũng không được để chàng hy sinh như vậy. Nàng phải bỏ chàng nếu như chàng không chịu bỏ nàng. Nàng thấy cũng chẳng cần lưu lại đây làm gì nữa. Chỉ một lời giải mà thôi. Nhưng lẽ nào chàng lại không tỏ lòng yêu thương nàng?

- Anh không cho rằng anh hành động sớm sủa thì tốt hơn sao? – Nàng nói tiếp, hy vọng rằng chàng sẽ đáp lại một lời đầy tình cảm – Chỉ còn chút ít thời gian nữa thôi, phải không anh?

Jennie bồn chồn đẩy tới đẩy lui một cuốn sách trên bàn, lòng rất khổ sở vì sợ rằng mình không giữ được vẻ mặt bình thản. Nàng thấy khó mà biết được mình nên làm hoặc nói điều gì. Khi giận dữ, Lester trông thật dễ sợ. Tuy vậy đối với chàng thì việc nàng ra đi cũng chẳng đến nỗi đau đớn gì, bởi vì giờ đây chàng đã có bà Gerald, nếu như chàng muốn thế – và chàng cần phải làm như vậy. Nàng có là cái gì đi nữa, gia tài của chàng vẫn cứ quan trọng hơn nhiều.

- Em đừng băn khoăn về chuyện ấy – chàng bướng bỉnh trả lời, lòng vẫn tràn đầy phẫn nộ đối với anh trai, với gia đình và ông O’Brien. – Còn khối thời gian. Anh cũng không biết là giờ đây cần phải làm gì. Cái đám này thật mặt dày mày dạn! Song anh sẽ chẳng bàn chuyện ấy nữa, bữa ăn chiều đã sắp xong chưa? – Chàng bị xúc phạm đến mức chẳng cần tỏ ra lịch sự nữa. Chàng quên khuấy cả nàng và cả những điều nàng đang nghĩ. Chàng căm ghét Robert vì hành động xúc phạm này của ông ta. Nếu được vặn cổ các ông Knight, Keatley và O’Brien, từng người một hoặc tất cả cùng một lúc thì chắc chàng lấy làm hả hê lắm.

Không thể nào gạt bỏ dứt khoát vấn đề ấy được, nó lại được nêu ra vào bữa ăn chiều, sau khi Jennie đã cố hết sức tập trung suy nghĩ và trấn tĩnh tinh thần. Hai người không thể bàn bạc thoải mái vì có mặt Vesta và Jeannette, song nàng cũng cố xen vào một đôi lời.

- Em có thể kiếm một túp lều nhỏ ở một nơi nào đó – nàng nhẹ nhàng gợi ý và hy vọng sẽ thấy chàng trong một tâm trạng khác trước – Em không muốn ở lại đây. Có một mình trong ngôi nhà lớn này, em sẽ chẳng biết làm gì.

- Anh muốn rằng em sẽ không bàn chuyện này nữa, Jennie ạ – chàng khăng khăng nói. – Anh không bụng dạ nào mà bàn chuyện ấy. Anh không biết rằng liệu mình sẽ có hành động gì như vậy không, Anh cũng chẳng biết là anh sẽ hành động thế nào nữa. – Vì ông O’Brien mà chàng đâm cáu bẳn và bướng bỉnh đến mức cuối cùng nàng thôi không bàn chuyện ấy nữa. Con Vesta lấy làm ngạc nhiên khi thấy ông bố dượng bình thường vẫn nhã nhặn mà bây giờ lại dữ tợn đến thế.

Jennie có một cảm giác lạ lùng rằng nếu như nàng muốn thì nàng có thể giữ được chàng, bởi vì chàng còn đang lưỡng lự, song nàng biết rằng mình không nên mong muốn như thế. Như vậy sẽ không công bằng đối với chàng. Mà đối với nàng thì như vậy cũng chẳng công bằng, nhân hậu hoặc tử tế gì.

- Ồ, có chứ, anh Lester ạ, anh phải hành động như vậy – một lát sau nàng khẩn khoản. – Em sẽ không bàn gì về chuyện ấy nữa, nhưng anh phải hành động như vậy. Em sẽ không để anh làm một điều gì khác.

Về sau vấn đề ấy lại trở lại hàng giờ đồng hồ – thực tế ngày nào cũng vậy – trong phòng ngủ, trong phòng đọc sách, trong phòng ăn, vào lúc ăn điểm tâm, song không phải lúc nào cũng thể hiện bằng lời nói. Jennie rất lo lắng. Vẻ mặt nàng thể hiện rõ nỗi lo âu cảm thấy trong lòng. Nàng chắc rằng sẽ có thể khiến chàng hành động được. Vì khi ấy chàng đang tỏ ra ân cần tử tế hơn đối với nàng nên nàng lại càng đinh ninh rằng chẳng bao lâu nữa, chàng sẽ hành động. Làm cách nào thì nàng cũng chẳng biết, song nàng cứ nhìn chàng da diết như tìm cách giúp chàng đi đến quyết định. Nàng tự vỗ về rằng mình sẽ sung sướng – nàng sẽ sung sướng khi nghĩ rằng chàng được hạnh phúc một khi nàng đã xa chàng. Chàng là một con người tốt, về mọi mặt đều rất thú vị trừ cái lối yêu đương hời hợt của chàng. Thật sự chàng không yêu nàng – có lẽ là chàng không thể yêu nàng, sau tất cả những sự việc kia, mặc dù nàng yêu chàng rất tha thiết. Nhưng gia đình chàng đã tỏ ra rất thô bạo trong việc phản đối của họ, và điều đó đã tác động đến thái độ của chàng. Nàng cũng có thể hiểu được điều đó. Giờ đây nàng có thể hình dung rõ bộ óc to lớn và mạnh mẽ của chàng đang tính quẩn lo quanh như thế nào. Chàng quá đúng mực nên không thể hoàn toàn nhẫn tâm trong chuyện này và bỏ phắt nàng, chàng thực sự quá thận trọng nên đã không chăm lo đến quyền lợi riêng của mình hoặc của nàng, song chàng sẽ phải chăm lo đến nó.

- Anh phải quyết định, anh Lester – thỉnh thoảng nàng lại tiếp tục nói với chàng. – Anh phải để em đi. Em đi thì cũng có sao đâu? Em sẽ ổn thôi. Có thể rồi khi sự việc này đã xong anh lại muốn trở lại với em. Nếu thế em lại sẵn sàng.

- Anh chưa sẵn sàng đi đến quyết định – chàng luôn luôn trả lời như vậy. – Anh không biết là có muốn bỏ em hay không. Cố nhiên là món tiền này quan trọng, nhưng tiền không phải là tất cả. Nếu cần thì anh cũng có thể sống bằng mười ngàn một năm. Trước đây anh đã sống như vậy.

- Ồ, nhưng bây giờ địa vị xã hội của anh cao hơn nhiều lắm, anh Lester ạ – nàng cãi lý. – Anh không thể sống như thế. Anh thử xem xem, chỉ quản lý cái nhà này thôi mà đã tốn biết bao nhiêu rồi. Mà những một triệu rưỡi đôla kia. – Ôi, em sẽ không để anh nghĩ đến chuyện để mất món tiền ấy. Em sẽ đi trước vậy.

- Nếu đến nông nỗi ấy thì em liệu sẽ đi đâu? – Chàng tò mò hỏi.

- Ồ, em sẽ kiếm một nơi nào đó. Anh có nhớ cái thị trấn Sandwood nhỏ bé ở bên này Kenosha[1] không? Em vẫn thường nghĩ rằng đó là một nơi sinh sống thú vị.

- Anh không thích nghĩ đến chuyện này, – cuối cùng chàng nói, trong một cơn bột phát thành thực. – Như thế hình như không được công bằng. Suốt từ trước đến giờ, tình thế đều chống lại đôi ta. Anh cho rằng lẽ ra thì anh nên cưới em ngay từ đầu. Anh lấy làm tiếc đã không làm như vậy.

Jennie nghẹn ngào trong cổ, song nàng không nói gì.

- Dù sao đi nữa thì như thế này cũng chưa phải là cùng kế nếu anh có thể gỡ được, – chàng kết luận. Lúc ấy chàng đang nghĩ rằng cơn giông tố có thể sẽ qua đi; và một khi đã có tiền rồi thì…. song chàng không thích thỏa hiệp và lẩn tránh vấn đề.

Dần dà, đến cuối tháng hai, hai người đi đến thỏa thuận là nàng nên tìm quanh ở Sandwood xem có thể kiếm được chỗ nào không. Chàng bảo nàng rằng nàng sẽ dư dật tiền bạc, sẽ có mọi thứ cần thiết. Sau một thời gian chàng có thể sẽ thỉnh thoảng đến thăm nàng. Và chàng đã quyết sẽ bắt một vài kẻ phải trả giá về cái việc phiền toái mà họ đã gây ra cho chàng. Chàng quyết định cho mời ông O’Brien đến ngay để nói chuyện. Chàng muốn nói thẳng cho ông ta biết chàng nghĩ gì về ông ta cho hả giận.

Đồng thời, trong tận đáy lòng chàng, cứ lỏn vởn hình bóng bà Gerald – kiều diễm, tinh tế và có địa vị xã hội cao sang về mọi mặt. Chàng không muốn để người đàn bà ấy hiển hiện lên rõ mồn một như thật trong tư tưởng mình, song nàng cứ luôn luôn hiện diện. Chàng suy đi nghĩ lại hoài. “Có lẽ tốt hơn là mình nên cắt đứt đi”, chàng hầu như đã kết luận. Khi tháng hai đến, chàng đã sẵn sàng hành động.

❀ ❀ ❀

[1] Sandwood và Kenosha là hai thị trấn thuộc bang Wisconsin.