Trong ba năm trời Jennie và Lester chung sống với nhau, giữa hai người đã nảy nở một tình cảm thân ái và hiểu biết lẫn nhau rất bền vững. Lester thành thực yêu nàng theo cách riêng của mình – một cách mãnh liệt, ích kỷ và kiên quyết, dựa vững chắc trên một cơ sở tình dục tự nhiên nhưng đã vươn lên tới bình diện một mối đồng cảm chân chính về tinh thần. Tính cách dịu dàng mềm mỏng của nàng vừa hấp dẫn lại vừa ràng buộc chàng. Nàng chân thực, tốt bụng và đàn bà đến chân tơ kẽ tóc; chàng đã biết tin cậy nàng, dựa vào nàng và năm tháng qua đi thì tình cảm ấy chỉ càng thêm sâu sắc.

Về phần mình, Jennie đã biết yêu con người này một cách chân thành, sâu sắc và chung thuỷ. Thoạt đầu, khi chàng làm nàng ngây ngất bàng hoàng, và sử dụng cảnh thiếu thốn của nàng làm một sợi dây xích để ràng buộc nàng với mình thi nàng còn hơi ngờ vực, hơi sợ chàng, tuy bao giờ cũng mến chàng. Nhưng bây giờ, do sống với chàng, do hiểu rõ chàng hơn và theo dõi tính khí chàng, nàng đi đến chỗ yêu chàng. Chàng cao cả, bộc trực và đẹp trai biết mấy. Quan điểm và ý kiến chàng về bất kỳ vấn đề gì và về tất cả mọi sự việc đều rất tích cực. Phương châm ưa thích của chàng: “Nhằm trúng đích mà tiến, không nhìn ngang nhìn ngửa”[1] cứ ăn sâu vào trong đầu óc nàng như một cái gì vô cùng đặc trưng. Rõ ràng chàng không sợ một cái gì. – Thượng đế, con người hay quỷ sứ. Chàng thường hay vừa nhìn nàng vừa nâng cằm nàng lên giữa ngón tay cái và mấy ngón khác của bàn tay to nâu sạm của mình và nói, – Em xinh đẹp, điều đó tốt thôi, song em cần phải can đảm và hiên ngang. Những đặc tính ấy ở em còn thiếu. – Và nàng thường nhìn vào mắt chàng, lặng lẽ khẩn cầu. – Không hề gì, – chàng thường nói thêm, – em có những cái khác. – Và rồi chàng thường hôn nàng.

Một trong những điều hấp dẫn nhất đối với Lester là cái lối bình dị mà nàng thường dùng để tránh bộc lộ những nhược điểm về xã giao và về học vấn của mình. Nàng không viết được thạo lắm và có lần chàng thấy một bản liệt kê các từ ngữ mà chàng đã dùng, viết trên một tờ giấy có kèm theo nghĩa ở bên cạnh. Chàng mỉm cười, song vì chuyện ấy chàng lại mến nàng hơn. Một lần khác, tại khách sạn Phương Nam ở St. Louis, chàng để ý thấy nàng giả vờ không đói bởi vì nàng nghĩ rằng những người ngồi ăn ở đó có thể đang quan sát cách sử dụng dao dĩa của mình. Không phải bao giờ nàng cũng chắc rằng mình dùng đúng các loại dao dĩa, và những đĩa món ăn lạ mắt khiến nàng lúng túng, chẳng biết người ta ăn món măng và món atisô như thế nào.

- Sao em không ăn một chút gì đi? – Chàng ân cần hỏi. – Em cũng đói đấy chứ.

- Em không đói lắm,

- Nhất định em phải đói. Nghe anh nói, Jennie. Anh biết em nghĩ gì rồi. Em không nên e ngại như vậy. Cách sử dụng dao, dĩa của em như thế là được rồi. Nếu không được thì anh đã chẳng đưa em đến đây, Thiên hướng tự nhiên của em thế là được rồi. Em đừng băn khoăn. Khi nào có động tác gì không đúng kiểu là anh bảo em ngay mà. – Đôi mắt nâu chứa đựng một ánh thân mật.

Nàng mỉm cười một cách biết ơn. – Thỉnh thoảng em quả có cảm thấy sờ sợ, – nàng thú nhận.

- Đừng sợ – chàng nhắc lại. – Em như thế là được rồi. Đừng lo. Anh sẽ bày cho em. – Và chàng bày cho nàng thật.

Dần dần Jennie trở nên am hiểu tất cả các phong tục tập quán của cuộc sống thượng lưu. Tất cả những gì gia đình ông Gerhardt trước nay đã từng có, chẳng qua chỉ là những nhu cầu tối thiểu của cuộc sống. Giờ đây xung quanh nàng có đủ mọi thứ nàng cần: rương, hòm, quần áo, các thứ đồ trang sức, toàn bộ thiết bị tiện nghi nhiều thứ khác nhau – và tuy thích tất cả những thứ đó, nàng vẫn giữ được ý thức điều độ và hợp lý trong việc sử dụng. Ở nàng không có yếu tố nào của sự phù hoa mà chỉ có một cái ý thức về niềm vui vì được đặc ân và may mắn. Nàng cảm thấy biết ơn Lester về tất cả những gì chàng đã và đang làm cho mình. Ước gì nàng có thể giữ được chàng mãi mãi!

Khi các chi tiết trong công việc thu xếp nơi ăn chốn ở cho Vesta đã ổn định xong, Jennie yên tâm bước vào nề nếp cuộc sống gia đình. Lester vì bận rất nhiều công lên việc xuống nên lúc thì ở nhà lúc thì đi vắng. Chàng có đặt một dãy phòng dành riêng cho mình tại khách sạn Grand Pacific, đó là một khách sạn riêng biệt cho một số người ở Chicago thời bấy giờ, và đây là nơi ở chàng công khai phô với mọi người. Chàng vẫn dùng bữa trưa và hẹn gặp khách các buổi tối ở Câu lạc bộ Union, Là một trong những khách hàng đầu tiên dùng điện thoại, chàng cho mắc một máy trong nhà để có thể nhanh chóng gọi Jennie vào bất kỳ lúc nào. Mỗi tuần chàng ở nhà hai, ba tối; đôi khi thì năng ở nhà hơn. Lúc đầu chàng cứ khăng khăng đòi Jennie phải thuê một cô hầu gái làm các công việc nội trợ, song về sau lại đồng ý với cách thu xếp hợp lý hơn như nàng gợi ý là sẽ gọi người đến quét dọn. Nàng muốn được làm mọi việc quanh ngôi nhà của chính mình. Tình cảm ấy xuất phát từ tính cần cù tự nhiên và tính yêu ngăn nắp của nàng.

Lester thích được ăn điểm tâm nhanh vào tám giờ sáng, Chàng muốn bữa ăn tối được dọn tươm tất lúc bảy giờ. Thìa, dĩa bằng bạc, cốc thủy tinh chạm, bát đĩa sứ nhập cảng – tất cả những thứ đồ dùng xa xỉ nhỏ bé ấy của đời sống khiến chàng rất ưa thích. Chàng để các rương, hòm và tủ áo ở chỗ Jennie.

Suốt mấy tháng đầu mọi việc trôi qua một cách êm ả. Chàng có thói quen thỉnh thoảng đưa nàng đi xem hát, và nếu tình cờ có gặp người quen nào thì bao giờ chàng cũng giới thiệu nàng là cô Gerhardt. Khi phải ghi nàng là vợ mình, chàng thường lấy một tên giả; ở chỗ nào không có nguy cơ bị phát hiện ra thì chàng chẳng ngại gì mà không dùng đúng chữ ký thật của mình. Cho đến nay, không gặp khó khăn gì hoặc một điều gì khó chịu.

Cái phiền của tình thế này là nó nhằng với cái nguy cơ và nỗi lo âu mà việc che giấu Vesta kia có thể gây ra, cũng như với nỗi áy náy đương nhiên của Jennie về ông bố và về cảnh gia đình tan tác của mình. Jennie lo rằng con Veronica – như lời nó nói bóng gió – và thằng William sẽ đến ở với Martha tại một nhà trọ ở Cleveland và ông Gerhardt sẽ trơ trọi một mình. Đối với nàng, ông là một hình ảnh thật lâm ly – hai tay thì bị thương mà bản thân chỉ có mỗi một khả năng là làm người gác cổng – khiến nàng thấy đau lòng khi nghĩ rằng ông bị bỏ rơi một mình. Liệu ông có đến với nàng không? Nàng biết rằng ông sẽ không đến, trong tâm trạng hiện nay của ông. Liệu Lester có để cho ông ở đây không, điều đó nàng chưa dám chắc. Nếu như ông đến thì nàng sẽ phải nói rõ về chuyện Vesta. Vì vậy nàng lo lắng.

Tình hình đối với con bé Vesta quả thật là phức tạp. Do cảm thấy rằng mình đối xử với con gái rất bất công nên Jennie đặc biệt tình cảm đối với nó, sốt sắng muốn làm một ngàn điều tốt để bù đắp lại cái bổn phận duy nhất lớn lao mà nàng không thể hoàn thành kia. Hàng ngày nàng đến thăm nhà Olsen, bao giờ cũng đem theo đồ chơi, bánh kẹo hoặc bất kỳ thứ gì mà nàng nghĩ có thể khiến đứa trẻ thích thú và hài lòng.

Nàng thích ngồi với Vesta và kể cho nó nghe những câu chuyện về thần tiên và người khổng lồ để con bé cứ trố mắt ra mà nghe. Cuối cùng, nàng dấn thêm bước nữa, đem con về nhà ở khi Lester đi thăm bố mẹ, và chẳng bao lâu nàng thấy là có thể thường xuyên làm thế những khi chàng đi vắng, Sau đó, ngày này qua ngày khác, nàng bắt đầu thuộc những thói quen của chàng và trở nên táo bạo hơn – tuy dùng chữ “táo bạo” để nói về Jennie, thì chẳng hợp mấy. Nàng đâm liều, ở mức độ một con chuột nhắt có thể liều: nàng thường liều đem Vesta về nhà, thậm chí vào những dịp chàng đi vắng ít ngày – hai hoặc ba ngày chẳng hạn. Nàng còn đâm quen lệ để vài thứ đồ chơi của Vesta ở nhà để khi nào con bé đến còn có cái mà chơi.

Trong những lần đón con về ấy, Jennie nhận ra được một điều là cuộc sống có thể đẹp đẽ biết bao nếu như nàng được làm một người vợ danh chính ngôn thuận và một người mẹ hạnh phúc. Vesta là một đứa bé rất tinh ý. Nó có thể, bằng những câu hỏi trẻ thơ, xoáy mạnh hàng trăm lần cái mũi dao của lòng ân hận vốn đã cắm sâu vào trái tim Jennie.

- Con có thể đến ở với mẹ được không? – Đó là một trong những câu hỏi đơn giản nhất và hay lặp đi lặp lại nhất của con bé. Jennie thường trả lời rằng mẹ chưa thể đưa bé về với mẹ ngay được nhưng mẹ sẽ thu xếp rất sớm thôi, hễ có thể là mẹ đón ngay. Lúc ấy Vesta sẽ đến ở với mẹ mãi mãi.

- Thế mẹ có biết đích xác là bao giờ không? – Vesta lại hỏi.

- Không, con gái yêu của mẹ ạ, mẹ không biết đích xác là bao giờ. Nhưng sẽ rất sớm thôi. Con đợi một ít nữa nhé. Con không thích bà Olsen ư?

- Có chứ ạ – Vesta trả lời, – nhưng bà không có đồ chơi đẹp. Bà chỉ có toàn đồ chơi cũ. – Cảm thấy đau nhói trong lòng, Jennie dẫn Vesta đến hiệu bán đồ chơi sắm cho nó cơ man nào là đồ chơi mới.

Cố nhiên là Lester không mảy may ngờ vực. Họa hoằn chàng mới để ý đến những sự việc có liên quan đến nơi ở của mình. Chàng chăm lo công việc và vui chơi, lòng vẫn tin rằng Jennie là linh hồn của sự chân thành và tận tụy ân cần, chưa bao giờ chàng nghĩ có cái gì vụng trộm trong hành động của nàng. Một lần, chàng bí mật trở về vào buổi chiều và thấy Jennie vắng nhà – mà vắng nhà suốt từ hai giờ đến năm giờ chiều, Khi nàng trở về, chàng hơi bực mình và cằn nhằn, song sự bực bội của chàng không thấm tháp gì so với sự bàng hoàng và sợ hãi của nàng khi thấy chàng ở nhà, Nàng tái mặt đi khi nghĩ rằng chàng ngờ vực điều gì và nàng hết sức trình bày cho thật rõ ràng. Nàng phân trần là mình đến nhà bà thợ giặt, rồi chợ búa dềnh dàng và không nghĩ rằng chàng lại ở nhà. Nàng cũng lấy làm tiếc là đã đi vắng nên mất một dịp để phục vụ chàng. Điều đó chứng tỏ cho nàng thấy mình có thể làm mọi sự đâm rối bét.

Sau sự việc nói trên khoảng ba tuần lễ, tình cờ Lester có việc phải về Cincinnati một tuần, và trong thời gian ấy Jennie lại đưa Vesta về nhà; suốt bốn ngày, hai mẹ con chơi đùa với nhau thật là vô cùng hạnh phúc.

Lẽ ra đã chẳng có chuyện gì xảy ra cho sự sum họp ngắn ngủi này nếu như về phía Jennie không có một sơ suất mà ảnh hưởng sâu xa của nó khiến nàng ân hận về sau. Đó là việc nàng để quên một món đồ chơi nhỏ hình con cừu dưới chiếc đivăng lớn bọc da ở phòng trước là nơi Lester thích nằm hút thuốc. Có một chiếc chuông nhỏ buộc vào cổ con cừu bằng một dải băng màu xanh, và mỗi khi bị lắc là nó lại khẽ kêu leng keng. Con bé Vesta với cái tính nghịch ngợm kỳ cục của trẻ con đã cố tình thả món đồ chơi ấy xuống phía sau chiếc đivăng và lúc ấy Jennie không để ý đến hành động ấy. Khi thu nhặt các thứ đồ chơi sau lúc Vesta đã đi rồi, nàng hoàn toàn không để ý đến con cừu, và khi Lester trở về nó vẫn nằm đó, đôi mắt ngây thơ vẫn đang nhìn chăm chăm vào cái xứ sở đồ chơi chan hòa ánh nắng.

Ngay tối hôm ấy, khi nằm trên đivăng lặng lẽ thưởng thức điếu xì gà và đọc báo, tình cờ chàng đánh rơi điếu thuốc đỏ rực. Muốn tìm thấy điếu thuốc trước khi nó gây ra tác hại, chàng cúi xuống nhìn dưới gầm đi văng. Không thấy điếu thuốc, chàng đứng dậy và kéo đivăng ra, thế là chàng nhìn thấy con cừu tí tẹo vẫn còn đang đứng ở cái nơi mà Vesta đã thả nó xuống. Chàng nhặt nó lên, vừa xoay đi xoay lại vừa băn khoăn không hiểu nó đến đây bằng cách nào.

Một con cừu! Hẳn nó là đồ chơi của một đứa trẻ con hàng xóm nào đó mà Jennie thích thú, chàng nghĩ. Chàng phải trêu nàng về chuyện này mới được.

Nghĩ vậy, chàng bèn vui vẻ cầm món đồ chơi giơ ra phía trước rồi bước vào phòng ăn, nơi Jennie đang làm việc cạnh cái tủ đựng bát đĩa, và chàng vờ kêu lên bằng một giọng làm ra vẻ nghiêm trang, – Cái này ở đâu ra thế?

Jennie quay lại, nàng hoàn toàn không biết là có cái bằng chứng ấy về lối ăn ở nước đôi của mình và lập tức cho rằng chàng đã nghi ngờ tất cả và sắp sửa trút cơn thịnh nộ xuống đầu mình. Tức thì má nàng đỏ bừng lên rồi lại nhanh chóng tái nhợt đi.

- Sao, sao? – Nàng lắp bắp – cái đồ chơi em mua đấy mà.

- Anh hiểu rồi – chàng trả lời vui vẻ, không khỏi nhận thấy cái giọng run run có vẻ có lỗi của nàng, song đồng thời cũng không hiểu nó có ý nghĩa gì đáng kể. – Nó tung tăng trong một bãi cừu quá hiu quạnh đấy.

Chàng sờ vào cái chuông nhỏ nơi cổ con cừu, trong khi đó Jennie cứ đứng lặng, chẳng biết nói gì. Cái chuông kêu leng keng nhè nhẹ, và rồi chàng lại nhìn nàng lần nữa. Cung cách của chàng đầy vẻ hài hước đến mức nàng có thể chắc rằng chàng không nghi ngờ gì cả. Tuy vậy, nàng vẫn hầu như không thể trấn tĩnh lại được.

- Cái gì khiến em bối rối thế? – Chàng hỏi,

- Không – nàng đáp.

- Trông em như có vẻ bị choáng váng khủng khiếp về một con cừu.

- Em quên không mang nó ra khỏi chỗ này, chỉ có thế thôi, – nàng tiếp tục nói bừa.

- Nom nó như đã được mang ra chơi nhiều rồi thì phải, – chàng nói tiếp có vẻ nghiêm nghị hơn, rồi ngừng lại vì thấy câu chuyện rõ ràng làm nàng khổ sở. Con cừu đã không đem lại cho chàng cái trò giải trí mà chàng chờ đợi.

Lester quay về gian phòng trước, nằm duỗi chân tay mà suy nghĩ về sự việc trên. Tại sao nàng lại sợ hãi? Một món đồ chơi thì có cái gì mà khiến nàng phải tái mặt? Hẳn là dù nàng chứa chấp một đứa trẻ con hàng xóm, cho nó đến chơi những lúc cô đơn thì phỏng có hại gì? Tại sao nàng lại sợ hãi đến thế? Chàng cứ suy nghĩ mãi mà chẳng có thể đi đến kết luận nào.

Không có ai nói gì thêm về chuyện con cừu nữa. Thời gian hẳn có thể hoàn toàn xóa đi cái ấn tượng kia trong ký ức Lester nếu như không có chuyện gì khác xen vào khuấy động những mối ngờ vực của chàng; nhưng “họa vô đơn chí”, dường như một sự rủi ro bao giờ cũng kéo theo những chuyện khác ngay sau nó.

Một buổi tối, khi Lester tình cờ nấn ná lại ngôi nhà đó muộn hơn thường lệ, có tiếng chuông réo, và vì Jennie đang bận trong bếp nên chàng đích thân ra mở cửa. Chàng thấy một bà đứng tuổi chào mình và nhíu mày rất bứt rứt nhìn chàng rồi hỏi xem Jennie có nhà không, bằng một giọng ấp úng, lơ lớ âm sắc Thụy Điển.

- Bà đợi một lát nhé – Lester nói và bước vào phía cửa trong gọi nàng.

Jennie ra, và khi biết bà khách đến thăm là ai, nàng hoảng hốt bước ra phòng ngoài và đóng ngay cửa lại. Hành động ấy lập tức khiến Lester thấy khả nghi. Chàng chau mày và quyết định sẽ điều tra vấn đề này đến nơi đến chốn. Lát sau Jennie lại xuất hiện. Mặt nàng tái nhợt đi và những ngón tay nàng như đang hoảng hốt tìm một cái gì mà bấu víu.

- Có chuyện gì phiền muộn thế? – Chàng hỏi, nỗi bực dọc cảm thấy lúc trước khiến giọng chàng thoáng có vẻ cục cằn.

- Em phải đi đằng này một lát – cuối cùng nàng cố gắng trả lời.

- Được thôi – chàng miễn cưỡng đồng ý. – Nhưng em có thể nói cho anh biết có chuyện gì được chứ? Em phải đi đâu bây giờ?

- Em… em… – Jennie bắt đầu lắp bắp nói. – Em… phải…

- Thế nào? – Chàng lầm bầm nói.

- Em phải chạy chút việc – nàng tiếp tục lắp bắp. – Em… em không thể đợi được. Khi về em sẽ nói anh nghe, anh Lester ạ. Xin anh đừng hỏi em bây giờ.

Nàng nhìn chàng một cách vô vọng, bộ mặt bối rối còn in rõ nét lo lắng, bồi hồi muốn được đi ngay, còn Lester, vốn chưa bao giờ thấy ở nàng vẻ mặt căng thẳng vì trách nhiệm như vậy, vừa cảm thấy xúc động vừa bực mình.

- Thôi được – chàng nói – nhưng em cứ giấu giếm như vậy để làm gì? Sao em không thể thẳng thắn bộc lộ và kể cho anh nghe sự thể ra sao? Cứ thậm thà thậm thụt như vậy thì được tích sự gì? Em phải đi đâu đấy?

Chàng ngừng lại, đờ ra vì thái độ lỗ mãng của chính mình, còn Jennie, xao xuyến mạnh mẽ vì cái tin vừa nhận được cũng như vì những lời đay nghiến bất thường đang trút lên đầu nàng, bật lên tới một trạng thái xúc động chưa từng thấy.

- Tôi sẽ nói, anh Lester ạ, tôi sẽ nói – nàng kêu lên. – Chỉ có điều là xin để khi khác. Bây giờ tôi không có thì giờ. Khi trở về tôi sẽ nói anh nghe tất cả. Bây giờ xin anh đừng ngăn cản tôi.

Nàng vội vã sang phòng bên lấy chiếc áo choàng, còn Lester thì cứ khăng khăng theo ra cửa vì thậm chí đến lúc ấy chàng vẫn chưa hiểu rõ toàn bộ sự việc ấy nghĩa là thế nào.

- Nghe đây – chàng kêu to lên theo cái lối mãnh liệt và thô bạo của mình – cô cư xử như vậy là không đúng. Cô có chuyện gì thế? Tôi cần phải biết.

Chàng đứng giữa lối đi, toàn bộ thân hình phô bày rõ tính gây gổ và sự quyết tâm chắc chắn của một người có quyền lực buộc kẻ khác phải vâng lời. Jennie vừa buồn bực vừa bị dồn vào thế cùng nên rốt cuộc phải quay lại.

- Đó là vì con tôi, anh Lester ạ – Nàng kêu lên. – Nó sắp chết. Tôi không có thì giờ nói chuyện. Ôi, xin đừng ngăn cản tôi. Khi trở về tôi sẽ kể anh nghe tất cả.

- Con cô! – Chàng kêu lên. – Cô nói cái điều quỷ quái gì thế?

- Tôi không làm cách nào khác được – nàng đáp. – Trước đây tôi sợ… Lẽ ra tôi phải nói với anh từ lâu rồi mới phải. Tôi chỉ muốn… chỉ muốn… Ôi, bây giờ hãy để cho tôi đi rồi tôi sẽ kể anh nghe tất cả khi tôi trở về!

Chàng chằm chằm nhìn nàng, bàng hoàng; đoạn, né sang bên, không muốn thúc bách thêm gì nàng nữa vào lúc này. – Được, cô cứ đi – chàng nói khe khẽ. – Cô có cần ai đi cùng không?

- Không, – nàng trả lời. – Có bà Olsen ở ngay đây rồi. Tôi sẽ đi với bà ấy.

Nàng vội vã bước ra ngoài, mặt tái nhợt, còn chàng đứng đó, trầm ngâm. Phải chăng đây có thể là cái người phụ nữ mà trước kia chàng ngỡ mình đã hiểu? Ôi, cô ta đã lừa dối chàng hàng năm trời. Jennie! Cô gái thơ ngây. Cô gái bình dị!

Chàng nghẹn ngào đôi chút khi lẩm bẩm:

- Ôi, quỷ tha ma bắt ta đi!

❀ ❀ ❀

[1] Nguyên văn : Cứ thẳng hàng mà đẵn, các mảnh muốn văng đi đâu cũng mặc – ND.