Đại Tần Cự Tử

Lượt đọc: 5697 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương Một Trăm Hai Mươi Hai
Đều Đặn Thì Không Nghèo

❊ ❊ ❊

Từ góc độ marketing mà nói, hàng hóa tốt cần có tên gọi tương xứng để làm nổi bật đặc tính, vang dội như sấm bên tai, như thế mới có thể tạo ra ý nghĩa tích cực cho chính món hàng đó.

Ví dụ như Tập đoàn Công nghiệp nặng Bavaria, thử nghĩ xem vào năm họ thâm nhập thị trường Hoa Hạ, nếu như quên chơi chữ, thật thà chất phác tự đăng ký cho mình cái tên ngớ ngẩn là "Xe hơi Ba Công". Xe hơi vẫn là chiếc xe hơi đó, nhưng liệu có còn được săn đón như BMW hay không?

Từ xưa xe sang đi cùng anh hùng, thế thì Ba Công nên đi cùng thứ gì?

Lái xe của Ba Công, nuôi chó của Bát Công, làm người xã hội, bước lên đỉnh cao cuộc đời!

Lý Khắc hiểu rõ đạo lý này, lòng đầy mong mỏi muốn đặt cho chiếc guồng nước một cái tên hay, ví dụ như Cơ Quan Thú Bàn Long, lấy ý rồng lượn chơi đùa dưới nước; Cơ Quan Thú Cung Công, lấy ý thủy thần dâng sóng. Thế nhưng cuối cùng nó vẫn thành Mạc Hành...

Hoàng tử phi vô cùng kiên định, chư vị mặc giả lại có tình cảm đặc biệt, Lý Khắc thế cô sức yếu, cũng đành phó mặc thuận theo.

Chàng tự an ủi trong lòng rằng guồng nước dẫu sao cũng là hàng thật giá thật, đừng nói là đặt một cái tên trông đáng yêu, cho dù gọi là bánh bao Cẩu Bất Lý, nó vẫn cứ là kiệt tác vượt thời đại.

Ít nhất dùng để lừa gạt đám người Tần chưa từng thấy sự đời thì tuyệt đối là đủ... rồi chứ?

Lý Khắc lấy hết can đảm tung ra đại danh của guồng nước, sau đó liền im lặng, ngậm cười, thấp thỏm nơm nớp, chờ đợi phản hồi từ Điền Sào phu Điền Sào.

Về phần Điền Sào phu Điền Sào, ông đứng cứng ngắc tại chỗ, sắc mặt nghi hoặc. Ông nhìn chiếc guồng nước trong hồ, nhìn guồng nước quay tròn, nhìn dòng nước trong vắt từ các máng vuông trút ra, đổ vào máng dẫn nước bắc ngang, rồi lại theo máng tre xuôi dòng chảy xuống, cuối cùng hóa thành dòng suối nhỏ róc rách, đổ vào hồ treo.

Hồ treo này cách mặt đất có thể tới bảy thước!

Sắc mặt Điền Sào phu Điền Sào bỗng chốc đỏ bừng, run rẩy bước lại gần guồng nước, cẩn thận vươn tay ra, có vẻ như muốn chạm vào, nhưng lại không biết có nên chạm hay không.

- Vật này... tên là Mạc Hành ư?

Lý Khắc nhận được phản hồi vừa ý nhất, mỉm cười gật đầu, không nói gì.

- Sao ta lại không thấy người đẩy xe, chẳng lẽ hắn trốn dưới hồ?

Lý Khắc bị hỏi đến á khẩu, ngẩn ra một hồi lâu mới ngượng ngùng đáp:

- Sào phu định xuống nước thăm dò sao? Ta lập tức gọi người chuẩn bị thang.

- Thật sự không có ai?

- Dĩ nhiên không có ai.

- Không có ai... mà lại tự động chạy?

Lý Khắc thản nhiên lắc đầu:

- Sào phu hiểu lầm rồi, Mạc Hành tuy không cần sức người, nhưng không phải tự động. Ngài xem dòng nước trong hồ róc rách, chính dòng nước này không ngừng nghỉ đẩy Mạc Hành làm công, từ dưới lên trên, đưa nước lên sử dụng.

- Chuyện này thật kỳ lạ làm sao! - Trong mắt Điền Sào phu Điền Sào tinh quang lóe lên dữ dội. - Nó có sợ người chạm vào không?

- Làm bằng gỗ thật, bền bỉ chắc chắn, đừng nói là chạm vào, cho dù Sào phu cầm kiếm đến chém, cũng phải mất một lúc mới chém ngã được.

Lý Khắc cười nhẹ, dẫn Điền Sào phu Điền Sào đi theo con đắp cao hẹp bên bờ hồ vòng qua ao Mã Đề, tiến sát lại gần guồng nước.

Guồng nước này đường kính một trượng năm thước, điểm thấp nhất ngập sâu dưới nước năm thước, điểm cao nhất vượt mặt nước một trượng, trục giữa thấp chưa đến thắt lưng, đỉnh cao hơn mắt người, nhìn từ cự ly gần lại càng tỏ ra cao lớn.

Điền Sào phu Điền Sào bám lấy khung đỡ, ngẩng cao đầu, bên trên có mây mù, mưa phùn, cùng tiếng nước chảy róc rách.

- Khéo léo quỷ thần không thể ngờ... - Ông buông khung đỡ ra, vươn tay ấn vào trục giữa, nhắm mắt lại cảm nhận thật kỹ chuyển động của guồng nước. - Khắc quân, vật này thực sự dùng để tưới tiêu được sao?

- Sào phu tinh thông việc nông gia, Mạc Hành có dùng để tưới tiêu được hay không, há cần ta phải nhiều lời?

- Khắc quân khiêm tốn rồi. - Ông cảm thán rụt tay về, mở mắt ra, tầm nhìn dõi theo chiếc máng vuông nổi lên từ dưới nước, từ từ dâng lên, cho đến khi một tiếng ào vang lên, nước trút máng rơi.

Ông phấn khởi nói:

- Trị Thủy chảy xiết lắm khúc quanh, lòng sông nông hẹp, cho nên lượng nước tuy lớn nhưng lại chìm sâu dưới ruộng đồng. Ở huyện Lâu Phiền, bốn hương mười bảy giáp dựng nhà ven nước, nương nước mà chịu hạn, uổng phí có mương rãnh nhưng không có nước tưới tiêu. Nếu có thần vật này, bá tánh có phúc, đại Tần có phúc!

Lý Khắc hơi cúi đầu, tránh đi ánh mắtừng rực của ông, nhẹ giọng nói:

- Sào phu đã hiểu được công dụng của Mạc Hành, tiểu tử cùng chư vị mặc giả mười mấy ngày nay vất vả coi như đáng giá.

- Đáng giá, đương nhiên đáng giá! - Điền Sào phu Điền Sào kích động đến mức tay chân luống cuống, đứng trên con đê hẹp lắc lư qua lại, khiến cho Hám Phu đang đứng nhìn từ xa hoảng sợ thối mật, sẵn sàng nhảy xuống nước vớt người bất cứ lúc nào.

Chỉ là Điền Sào phu Điền Sào lại chẳng hề hay biết, trong đầu ông lúc này là hàng trăm chiếc guồng nước sừng sững bên Trị Thủy, là làn sóng trong xanh dập dờn trong mương rãnh, là mầm lúa xanh tươi phơi phới nơi ruộng đồng.

- Mười mấy ngày là có thể dựng xong một cái... Khắc quân, ta lập tức phái thợ khéo đánh xe, chuyển Mạc Hành về huyện. Làm phiền ngài cùng chư vị mặc giả chế tạo thêm mấy chiếc nữa, càng nhiều càng tốt!

- Chuyển về huyện? - Lý Khắc mang bộ mặt kỳ quái. - Sào phu chẳng lẽ định vứt thẳng chiếc Mạc Hành trước mắt này xuống Trị Thủy?

Điền Sào phu Điền Sào nghe vậy ngẩn ra:

- Chẳng lẽ...

- Sào phu ơi, cái khung đỡ không mấy nổi bật này được cố định trong hồ đấy, nếu ngài nhổ nó lên, ném xuống Trị Thủy, khúc gỗ không gốc thì lấy gì mà trụ lại lâu dài trong dòng nước xiết?

- Cái này...

- Hơn nữa, Mạc Hành trước mắt cao một trượng năm, tổng cộng gắn mười sáu máng nước, mỗi máng chứa nước chưa đầy hai cân, trừ đi hao hụt, mỗi vòng quay chuyển nước chưa đến hai mươi cân. Nếu thực sự dùng vật này để tưới tiêu, Sào phu định bảo chúng ta chế tạo bao nhiêu chiếc?

Điền Sào phu Điền Sào bị Lý Khắc hỏi cho á khẩu không trả lời được, há miệng, hồi lâu mới nặn ra được một câu:

- Nếu làm lớn hơn chút nữa thì tốt quá...

- Sợ rằng không chỉ là vấn đề lớn hơn một chút đâu. - Lý Khắc vuốt ve khung đỡ nhẵn nhụi của guồng nước, thành khẩn mời mọc. - Xin Sào phu dời bước vào chính đường, Mạc Hành đứng vững trên Trị Thủy thế nào, bên trong khắc rõ.

---❊ ❖ ❊---

Hai người bước vào chính đường.

Giữa chính đường, một bức tranh bản gỗ khổng lồ bày ra trước mắt, cao hơn một trượng, rộng cũng hơn một trượng, trên tranh có Trị Thủy uốn lượn, thuyền bè lác đác, ngư dân chèo thuyền trên nước, chống thuyền tung lưới, trẻ con vui đùa bên bờ nước, chăn cừu thả trâu.

Mà ở chính giữa Trị Thủy, có một chiếc guồng nước khổng lồ sừng sững ở đó, các nan hoa tỏa ra hình tia nước, đầu mút chi chít các máng nước cạp bờ, kích thước của nó so với mục đồng và ngư dân bên cạnh, lớn như chạm tới trời đất.

- Đây là bức tranh Mạc Hành đứng trên Trị Thủy ư?

Lý Khắc khẽ gật đầu:

- Sào phu, Mạc Hành xuống nước, chính là nên có bộ dáng như thế này.

Trong lòng Điền Sào phu Điền Sào chấn động khó tả, ông bước nhanh lên trước, cẩn thận vị lấy bức tranh, ngẩng đầu lên, từng tấc từng tấc phân biệt bức tranh.

Giống y hệt...

Tuy rằng vật trên tranh khác biệt rất lớn với vật thật trong hồ, nhưng chi tiết và cấu trúc cơ quan bên trong lại hoàn toàn giống hệt! Ít nhất với sự hiểu biết của Điền Sào phu Điền Sào về cơ quan, ông vẫn chưa thể phân biệt được sự khác biệt nhỏ nhặt sau khi thành hình giữa cấu trúc lắp ráp đơn giản và cấu trúc ghép nối phức tạp.

Lúc này ông mới biết, dã tâm thực sự của Mặc gia và Lý Khắc, là muốn xây dựng một cỗ máy khổng lồ trên Trị Thủy!

Điền Sào phu Điền Sào run giọng hỏi:

- Nó cao bao nhiêu?

- Trẻ con cao bốn năm thước, người lớn cao sáu bảy thước, trong tranh đều là người phàm trần tục tử, không có người lùn, cũng chẳng có dũng sĩ.

- Bốn năm thước... sáu bảy thước... - Ông vươn tay ra, ước lượng chiều cao của một cậu mục đồng đứng thẳng, giữ nguyên khoảng cách đó di chuyển đến trục giữa của guồng nước, từ trên xuống dưới, từng đoạn từng đoạn đo đạc.

Mười hai phần!

Guồng nước trong tranh riêng phần nổi trên mặt nước đã cao tới sáu trượng! Nan hoa... bốn trượng!

- Vật này lại cao tới tám trượng ư?

Sắc mặt Lý Khắc nghiêm nghị, chắp tay hành lễ:

- Bẩm Sào phu, ta từ nhỏ sống ở Khổ Tử, cũng giống như những đứa trẻ chăn cừu này, lớn lên trong tiếng cười đùa bên bờ Trị Thủy. Theo ta được biết, Trị Thủy bắt nguồn từ Hằng Sơn, khoảng cách chênh lệch giữa mùa nước lớn và mùa nước cạn cực kỳ lớn. Tuy nhiên, ngay cả vào lúc lượng nước phong phú nhất, Trị Thủy vẫn thấp hơn ruộng đồng rất nhiều.

- Chuyện này ta tự nhiên biết rõ.

- Vậy Sào phu có biết, vào lúc cạn nhất, độ chênh lệch giữa Trị Thủy và bờ nước lên tới hơn hai trượng không? Nếu Mạc Hành không đủ cao lớn, làm sao có thể đưa nước lên bờ?

Điền Sào phu Điền Sào vội vã lục lọi ký ức, ông đến Khổ Tử không nhiều lắm, nhưng văn bản thủy văn và điền trạch của tám giáp trong hương đều nằm trong đầu, ông vừa hồi tưởng, liền xác định những gì Lý Khắc nói không sai chút nào!

Chính vì độ chênh lệch lớn như thế này, huyện Lâu Phiền mới thủ bờ Trị Thủy mà lại rơi vào cảnh thiếu nước.

Ông bỗng nhiên bừng tỉnh.

Hai bờ đại hà, đặc biệt là hai bờ trung thượng du đại hà, giáp nước mà thiếu nước tuyệt đối không chỉ có riêng huyện Lâu Phiền, nguyên nhân khiến toàn bộ miền Bắc hoang vắng, không phải là không có nước để dùng, mà là khốn cùng vì không có phương pháp lấy nước.

Dòng nước miền Bắc quá xiết, ngày đêm xói mòn lòng sông, khó lòng giữ lại chút phù sa nào, lâu ngày chầy tháng, vách đá dựng đứng đá vụn vỡ tan, khiến cho mực nước ngày càng thấp, việc múc nước cũng ngày càng khó khăn.

Ruộng đồng không được uống nước, lúa mì lúa mạch liền không lớn nổi. Sản lượng hoa màu kém cỏi, ruộng trung đẳng thưa thớt, nhân dân khốn khổ khốn đốn.

Nếu cơ quan guồng nước thực sự có thể thay thế sức người, ngày đêm múc nước, vậy thì vấn đề thiếu nước lớn nhất ở miền Bắc chẳng phải có thể được trị dứt điểm hay sao? Cứ như vậy, con dân đại Tần chẳng phải có thể tạo ra thêm một vựa lúa Nội sử ở miền Bắc rộng lớn nữa hay sao?

Cho nên thoạt nhìn thấy guồng nước, ông mới kích động thất thố đến thế.

Thế nhưng guồng nước dùng cho sông lớn hóa ra lại to lớn nhường này...

Trong lòng ông còn hoài nghi, mở miệng liền hỏi:

- Khắc quân, to lớn dường này, dòng nước thực sự có thể đẩy nổi sao?

Lý Khắc nắm chắc phần thắng, giơ tay chỉ ra ngoài cửa:

- Sào phu, thế nước của Trị Thủy so với ao trong ngoài viện thế nào?

- Khác biệt một trời một vực!

- Guồng nước ngoài viện nan hoa sáu thước, tổng dài một trượng năm thước, cơ quan như thế, dòng suối nhỏ cũng có thể đẩy chạy tự do, nếu đổi lại thế nước như Trị Thủy, lại có thể đẩy nổi cơ quan lớn cỡ nào?

- Khắc quân có nắm chắc không?

- Chuyện chưa từng có từ xưa đến nay này, ai dám nói chắc chắn vẹn toàn? - Lý Khắc dang tay vái dài, vái đến tận đất. - Điều Sào phu suy nghĩ là bách tính, điều tiểu tử suy nghĩ cũng là bách tính. Chúng ta đều là vì bách tính mà cân nhắc, tiểu tử cả gan, xin Sào phu liều một phen!

- Liều một phen... Không biết việc chế tạo Mạc Hành, cần ta làm những gì?

- Nhân lực, vật lực, tài lực! - Lý Khắc không chút do dự nói.

Điền Sào phu Điền Sào nhíu mày nhẹ:

- Khắc quân, Mặc gia hôm trước không phải nói thế...

- Chư vị mặc giả... Chư vị mặc giả tinh thông thuật cơ quan, nhưng duy chỉ đối với lòng người là không hiểu rõ cho lắm. - Lý Khắc thở dài, nhẹ giọng giải thích. - Sào phu, Mạc Hành tốn kém, nếu cỗ đầu tiên do Mặc gia bỏ vốn, những cỗ sau này thì nên do ai bỏ vốn?

- Đương nhiên là quan phủ!

- Quan phủ ư? - Lý Khắc không cam lòng đáp. - Kho lương một giáp không đủ dự trữ, kho lương một hương vừa vặn làm đầy. Nếu ngài đổi vị trí mà đứng, liệu có nghĩ rằng, dựa vào cái gì Cú Tụ hương được không không kỳ vật này, mà ta lại cứ phải tốn kém mỡ máu?

- Ngươi đang lo lắng...

- Không có gì, người có quốc có nhà, không lo nghèo mà lo không đều, không lo nghèo khó mà lo bất an. Đều đặn thì không nghèo, hòa thuận thì không ít, an định thì không lật đổ...

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ piaotia.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 7 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.