Ngày thứ Bảy

Lydia, vợ của Nicostratus, đem lòng yêu Pyrrhus. Để chứng minh tấm lòng, anh đòi hỏi nàng ba điều, và nàng đều làm được cả. Hơn thế nữa, nàng còn tư tình với chàng ngay trước mặt Nicostratus và khiến chồng mình tin rằng những gì mắt thấy tai nghe đều không phải là thật.

Câu chuyện của Neifile làm vui lòng các bà đến độ họ cứ muốn bàn tán và cười đùa mãi, dẫu cho vị vua, sau khi ra lệnh cho Pamfilo kể chuyện tiếp, đã phải mấy lần bắt họ giữ im lặng. Tuy nhiên, sau khi không gian đã yên tĩnh trở lại, Pamfilo cất lời: "Thưa các vị quý bà đáng kính, tôi tin rằng chẳng có việc gì, dẫu khó khăn và hoài nghi đến đâu, mà kẻ yêu say đắm lại không dám làm; điều này, dẫu đã được chứng minh qua nhiều câu chuyện, nhưng tôi nghĩ mình vẫn có thể bày tỏ rõ ràng hơn nữa qua một câu chuyện sắp kể đây. Trong đó, các vị sẽ nghe về một người phụ nữ mà hành động của nàng thiên về may mắn do vận mệnh đưa đẩy hơn là sự khôn ngoan của lý trí; vì thế, tôi chẳng khuyên ai dại dột bước theo vết xe đổ của nhân vật mà tôi sắp nhắc đến, bởi vận mệnh không phải lúc nào cũng thuận chiều và thiên hạ trên đời này cũng chẳng phải ai cũng dễ bề qua mặt.

Tại Argos, một thành phố xứ Achaia nổi tiếng vì các vị vua đời xưa hơn là sự hùng cường về diện tích, thuở ấy có một nhà quý tộc tên là Nicostratus. Khi tuổi đã xế chiều, vận mệnh ban cho ông một người vợ thuộc dòng dõi danh gia vọng tộc tên là Lydia, một phụ nữ có nhan sắc kiều diễm và khí phách hiên ngang. Vốn là người giàu sang phú quý, Nicostratus nuôi rất nhiều tôi tớ, chó săn lẫn chim ưng, và tìm thấy niềm vui lớn nhất trong những cuộc săn bắn. Giữa đám gia nhân, ông có một thanh niên tên là Pyrrhus, người vừa nhanh nhẹn, lịch thiệp, diện mạo khôi ngô lại tháo vát trong mọi việc, nên ông hết mực yêu thương và tin tưởng. Lydia đem lòng si mê Pyrrhus sâu sắc đến mức ngày đêm tâm trí nàng chẳng thể bận tâm đến chuyện gì khác ngoài chàng. Song chàng thanh niên nọ, chẳng rõ vì không nhận ra tình ý của nàng hay cố tình phớt lờ, lại tỏ ra chẳng mowns màng gì đến điều đó. Vì thế, người thiếu phụ chịu đựng nỗi khổ tâm khôn tả, và khi đã quyết định tỏ bày tâm sự, nàng gọi một thị nữ tên là Lusca — người được nàng vô cùng tín nhiệm — rồi bảo rằng: 'Lusca, những ân huệ ngươi nhận từ ta phải khiến ngươi trở thành kẻ trung thành và vâng lời; vậy nên hãy giữ kín những điều ta sắp nói đây, tuyệt đối không để lộ cho bất kỳ ai trừ kẻ mà ta chỉ định. Như ngươi thấy đấy, Lusca, ta là một người phụ nữ trẻ trung, sung sức, được ban cho dư dật mọi thứ mà người đời ao ước; tóm lại, ta chỉ phàn nàn có một điều, ấy là tuổi tác của chồng ta đã quá cao nếu đem so với tuổi của ta. Do đó, ta chẳng mấy hạnh phúc trong chuyện chăn gối — niềm vui lớn nhất của phụ nữ trẻ tuổi. Dẫu vậy, khao khát ấy vẫn cháy bỏng trong ta như bao người khác, và từ lâu ta đã tự nhủ rằng, vì số phận bất công gả ta cho một lão chồng già, ta sẽ không dại dột tự chuốc họa vào thân bằng cách từ bỏ quyền mưu cầu hạnh phúc và khoái lạc cho bản thân. Để niềm vui ấy được trọn vẹn như những mặt khác trong đời, ta đã nghĩ ra rằng chẳng ai xứng đáng hơn Pyrrhus của chúng ta để mang lại những cái ôm ấp ái ân; hơn thế nữa, ta yêu chàng tha thiết đến mức chỉ khi nhìn thấy hoặc nghĩ đến chàng, ta mới cảm thấy bình yên, và nếu chẳng sớm được sum họp với chàng, ta chắc chắn sẽ chết mất. Thế nên, nếu mạng sống của ta là quý giá đối với ngươi, hãy tìm cách ngỏ lời cùng chàng, dẫu bằng phương thức nào ngươi cho là hợp lý nhất, và thay mặt ta khẩn khoản mời chàng đến gặp ta mỗi khi ngươi đi tìm chàng.'

Người thị nữ đáp rằng nàng xin tuân lệnh, rồi nhân dịp tìm được thời gian và địa điểm thích hợp, nàng kéo riêng Pyrrhus ra để truyền đạt lại lời của chủ nhân một cách khéo léo nhất có thể. Nghe xong, Pyrrhus vô cùng kinh ngạc bởi trước nay chàng chưa từng mảy may nhận ra điều đó, và chàng hoài nghi không biết người chủ có đang dùng cách này để thử thách mình hay không. Thế là chàng đáp lại một cách cộc lốc và vội vã: 'Lusca, ta khó lòng tin rằng những lời này xuất phát từ phu nhân; vậy nên hãy cẩn trọng với lời ăn tiếng nói của ngươi. Hoặc nếu quả thực đó là lời của người, ta cũng không tin là người có ý định nghiêm túc, và dẫu người có thật lòng đi nữa, thì chúa công đã ban cho ta nhiều ân huệ vượt quá công trạng, ta đời nào nỡ nhẫn tâm phản bội ngài. Thế nên, đừng bao giờ nhắc lại chuyện này với ta nữa.'

Không hề nao núng trước lời lẽ lạnh lùng ấy, Lusca đáp: 'Pyrrhus, ta sẽ cứ nói với ngươi về chuyện này và bất cứ điều gì phu nhân sai bảo, hễ cứ đến thời điểm người ra lệnh, mặc cho ngươi thích hay ghét; nhưng ngươi quả là một tên ngốc.' Đoạn, có phần bực bội trước câu trả lời của chàng, nàng quay về báo cáo với chủ nhân. Nghe xong những gì Pyrrhus đã nói, Lydia đau đớn muốn chết đi sống lại, nhưng vài ngày sau, nàng lại bàn bạc với thị nữ và bảo rằng: 'Lusca, ngươi biết đấy, cây sồi nào ngã ngay từ nhát búa đầu tiên; vậy nên ta thấy ngươi cần phải quay lại gặp kẻ cứ khăng khăng giữ lòng trung thành một cách kỳ quặc để hại ta này. Hãy tìm cơ hội thích hợp, bày tỏ tường tận tình cảm của ta và dốc lòng làm sao cho việc này thành sự thật, bởi nếu thất bại, ta chắc chắn sẽ chết vì đau khổ. Hơn thế nữa, chàng sẽ nghĩ rằng chúng ta đang đùa cợt, và thay vì chiếm được tình yêu của chàng, thứ chúng ta nhận lại sẽ là sự thù hận.'

Người hầu gái an ủi chủ nhân, rồi lên đường tìm Pyrrhus khi chàng đang ở tâm trạng vui vẻ, thoải mái. Nàng bảo rằng: 'Pyrrhus, cách đây ít hôm ta đã cho ngươi thấy ngọn lửa tình mà phu nhân đang ngày đêm nung nấu vì ngươi, và giờ đây ta xin khẳng định lại lần nữa, bởi nếu ngươi cứ mãi giữ thái độ lạnh lùng như trước, hãy chắc chắn rằng người sẽ không sống nổi lâu đâu. Vậy ta van xin ngươi hãy rủ lòng thương đáp lại khao khát của người, còn nếu ngươi vẫn cố chấp, thì dẫu trước nay ta vẫn coi ngươi là kẻ vô cùng khôn ngoan, từ nay ta sẽ xem ngươi là một tên đần độn. Còn vinh dự nào lớn lao hơn việc một người phụ nữ vừa cao quý vừa xinh đẹp như thế lại đem lòng yêu thương ngươi trên hết mọi người? Hơn nữa, ngươi phải biết ơn vận mệnh biết bao khi mụ ta dâng tận tay một món quà giá trị đến vậy, vừa vặn khớp với những khát khao tuổi trẻ của ngươi, lại vừa là chỗ dựa vững chắc cho những nhu cầu cuộc sống! Trong số những kẻ đồng trang lứa, ngươi còn biết ai có đời sống sung túc hơn nếu ngươi khôn ngoan nắm bắt cơ hội? Ngươi còn tìm được ai khác có thể phất lên về binh khí, chiến mã, y phục lẫn tiền tài như thế, miễn là ngươi chịu ban ân huệ tình yêu cho phu nhân? Hãy mở lòng đón nhận lời ta và thức tỉnh đi; hãy nhớ rằng đời người chỉ có một lần duy nhất — và không hơn — được vận mệnh ghé thăm với nụ cười rạng rỡ và vòng tay rộng mở. Nếu lúc ấy kẻ đó không biết đón lấy, để rồi sau này rơi vào cảnh nghèo hèn khốn khó, thì chỉ có thể trách bản thân chứ chẳng thể trách ai khác. Vả lại, chẳng có nguyên tắc trung tuế nào bắt buộc giữa kẻ ăn người ở phải giữ trọn đạo nghĩa như giữa bạn bè và thân tộc cả; ngược lại, tôi tớ nên đối xử với chủ nhân đúng mức mà họ đã được đối đãi. Ngươi thử nghĩ xem, nếu ngươi có một người vợ, người mẹ, con gái hay chị em xinh đẹp nào đó lọt vào mắt xanh của Nicostratus, liệu ngài có đi tìm thứ lòng trung thành mà ngươi đang cố gìn giữ đối với ngài trong chuyện này không? Ngươi thật ngốc nghếch nếu nghĩ vậy; bởi ngươi có thể đinh ninh rằng, nếu những lời đường mật và van xin không đủ, ngài sẽ chẳng ngần ngại dùng vũ lực, mặc cho ngươi nghĩ ngợi thế nào đi nữa. Thế thì, hãy đối xử với họ và chuyện của họ hệt như cách họ đối xử với chúng ta. Hãy tận dụng sự ưu ái của vận mệnh và đừng xua đuổi nó, hãy chào đón với vòng tay rộng mở và tiến đến nửa đường; bởi chắc chắn rằng, nếu ngươi không làm thế, ngoài cái chết chắc chắn sẽ giáng xuống người phu nhân, ngươi sẽ còn phải hối hận đến mức chỉ muốn đâm đầu đi chết cho xong.'

Pyrrhus, sau nhiều lần ngẫm nghĩ những lời Lusca vừa nói, đã hạ quyết tâm rằng hễ nàng quay lại, chàng sẽ đưa ra một câu trả lời hoàn toàn khác và hoàn toàn tuân theo mong muốn của phu nhân — miễn là chàng được chắc chắn đây không phải là một cái bẫy để thử thách mình. Do đó, chàng đáp: 'Này Lusca, tất cả những điều ngươi nói ta đều công nhận là phải; nhưng mặt khác, ta biết chúa công là người cực kỳ khôn ngoan và cẩn trọng, và vì ngài phó thác mọi việc vào tay ta, ta rất e sợ Lydia, dưới sự xúi giục hoặc đồng tình của ngài, đang dùng chiêu này để dò la ta. Thế nên, nếu phu nhân muốn ta yên tâm, hãy làm ba điều mà ta sắp yêu cầu, khi ấy ta chắc chắn sẽ tuân lệnh người không chút do dự. Ba điều ấy là: thứ nhất, ngay trước mặt Nicostratus, phu nhân phải giết chết con chim ưng quý của ngài; thứ hai, gửi cho ta một nhúm râu trên cằm ngài; và cuối cùng, là một chiếc răng khỏe mạnh nhất của ngài.'

Những điều kiện này nghe qua có vẻ quá khắt khe đối với Lusca và còn khó khăn gấp bội với phu nhân; dẫu vậy, thần Tình Ái — vị thần ban phát sự an ủi tuyệt vời cùng tài năng lừng lẫy trong trăm mưu ngàn kế — đã giúp nàng hạ quyết tâm chiều lòng chàng. Thế là nàng sai thị nữ nhắn lại rằng nàng sẽ làm đúng y chang những gì Pyrrhus đòi hỏi, và hơn thế nữa, bởi vì chàng cho rằng Nicostratus quá ư mưu lược, nàng thậm chí sẽ tư tình với chàng ngay trước mặt chồng và khiến ông tin rằng đó chỉ là ảo ảnh.

Thế là Pyrrhus bắt đầu chờ đợi những hành động tiếp theo của phu nhân. Vài ngày sau, Nicostratus mở một bữa tiệc lớn thết đãi các bậc hào phú như thói quen thường lệ. Khi tiệc tàn và bàn ăn được dọn sạch, phu nhân Lydia bước ra từ phòng ngủ, xiêm y bằng lụa samite xanh thẫm được trang hoàng lộng lẫy, thong thả bước vào đại sảnh nơi các thực khách đang tề tựu. Ở đó, dưới con mắt chứng kiến của Pyrrhus và toàn thể mọi người, nàng tiến thẳng đến chiếc sào đậu nơi con chim ưng cưng của Nicostratus đang đứng, tháo dây xích ra như thể muốn bợ nó lên tay; rồi nắm lấy dải dợt, nàng đập mạnh con chim vào tường cho đến chết.

Thấy vậy, Nicostratus liền quát lên: 'Trời ơi, nàng làm cái quái gì thế hả vợ?'

Nàng chẳng thèm đáp lời chồng, chỉ quay sang các vị khách quý vừa dùng tiệc xong và nói: 'Thưa các ngài, ta sẽ chẳng biết cách nào để trả thù một vị vua đã lăng mạ mình, nếu ta không dám trút cơn thịnh nộ lên đầu một con chim ưng. Các ngài phải biết rằng sinh vật này đã từ lâu cướp đi của ta tất cả khoảng thời gian lẽ ra phải dành cho việc phụng sự các bà, bởi mặt trời vừa ló rạng là Nicostratus đã thức dậy, chải chuốt tươm tất rồi cưỡi ngựa ra đồng cùng con chim ưng trên tay để ngắm nó bay lượn, trong khi ta, như các ngài đang thấy đây, phải nằm lì trên giường một mình trong nỗi bực dọc cô quạnh. Vì thế, đã bao lần ta nung nấu ý định làm điều vừa rồi, và chẳng có gì ngăn cản được ta ngoài việc ta đang chờ đợi cơ hội thực hiện nó trước mặt các vị — những người sẽ là trọng tài công minh cho nỗi bất bình của tôi, và tôi tin các ngài sẽ phán xử công bằng.'

Nghe những lời ấy và tin rằng tình cảm của nàng dành cho Nicostratus hoàn toàn giống như những gì câu chữ thể hiện, các vị khách quay sang vị gia chủ đang hằm hằm tức giận và cười lớn nói: 'Ấy chà, phu nhân xử sự thật tuyệt vời khi biết tự đòi lại công lý bằng cách kết liễu đời con chim ưng!' Đoạn, với hàng loạt câu chuyện vui đùa tung hứng về chủ đề ấy (khi phu nhân đã lui về phòng), họ biến cơn thịnh nộ của Nicostratus thành những tràng cười sảng khoái; trong khi đó, chứng kiến tất cả những chuyện này, Pyrrhus thầm nhủ: 'Phu nhân đã có một khởi đầu tuyệt mỹ cho mối tình hạnh phúc của ta; cầu trời cho người cứ thế mà phát huy.'

Sau khi Lydia kết liễu con chim ưng, chẳng bao lâu sau, khi đang ở trong phòng riêng cùng Nicostratus, nàng đùa giỡn và trêu chọc ông. Nhân lúc ông kéo nhẹ lọn tóc của nàng để ghẹo, nàng liền chớp lấy cơ hội để thực hiện yêu cầu thứ hai mà Pyrrhus đã đặt ra. Nàng bèn bất ngờ tóm lấy một nhúm râu dưới cằm ông, vừa cười vừa giật mạnh đến mức nhổ bật cả nhúm râu ấy ra khỏi cằm. Ông la oai oái vì đau đớn, nàng liền cự nự: 'Ơ hay, sao thế? Bộ mặt anh cau có khó chịu gì vậy? Hay là vì em vừa nhổ đứt chừng nửa tá sợi râu của anh? Anh nào có thấu hiểu nỗi đau lúc anh giật tóc em đâu.'

Cứ thế, họ tiếp tục trò đùa qua lại dăm ba câu, còn nàng thì âm thầm giữ lấy nhúm râu vừa giật được rồi sai người mang đến cho người tình ngay trong ngày hôm đó.

Đến yêu cầu cuối cùng trong ba điều Pyrrhus đặt ra, nàng có phần gặp khó khăn hơn trong việc tìm mưu kế; thế nhưng, vốn là người cực kỳ thông minh cộng thêm sự trợ giúp của thần Tình Ái giúp bộ óc nàng càng thêm nhạy bén, chẳng mấy chốc nàng đã nghĩ ra phương kế để hoàn thành tâm nguyện. Nicostratus có nhận nuôi hai chú bé con nhà gia thế để chúng học hỏi phép tắc lịch sự trong dinh thự của ông; khi ngài dùng bữa, một đứa đứng hầu cắt thịt còn đứa kia rót rượu. Lydia gọi cả hai đứa lại, bịp bã rằng miệng chúng bốc mùi hôi thối khủng khiếp, rồi dặn dò rằng khi nào hầu bàn Nicostratus, chúng phải luôn ngả đầu ra xa hết mức có thể và tuyệt đối không được hé lộ chuyện này với bất kỳ ai.

Tin lời phu nhân, hai cậu bé răm rắp làm theo lời dặn. Một thời gian sau, Lydia cất lời hỏi chồng một ngày nọ: 'Anh có để ý thái độ của hai đứa nhỏ khi chúng hầu bàn anh không?'

'Có chứ,' Nicostratus đáp; 'anh thậm chí còn định hỏi xem sao chúng lại làm thế.'

Phu nhân liền bảo: 'Đừng hỏi làm gì, để em nói nguyên do cho anh rõ; sở dĩ em giấu giếm anh bấy lâu nay là vì không muốn làm anh phiền lòng, nhưng giờ đây khi thấy người ngoài bắt đầu xì xào bàn tán, em thiết nghĩ không thể giấu anh thêm được nữa. Chuyện này xảy ra chẳng vì lý do gì khác ngoài việc miệng anh bốc mùi hôi thối nồng nặc, và em chẳng biết nguyên nhân do đâu vì trước kia anh đâu có thế này. Tình trạng này thực sự rất khó coi đối với một người thường xuyên giao du với giới quý tộc như anh, và chúng ta buộc phải tìm cách chữa trị thôi.'

Nghe vậy, ông hoảng hốt hỏi: 'Sao lại thế được? Chẳng lẽ có chiếc răng nào trong miệng anh bị mục rữa rồi sao?'

'Có lẽ thế,' Lydia đáp, rồi kéo ông đến bên cửa sổ, bắt ông há miệng ra và soi xét tường tận mọi ngóc ngách. Đoạn nàng kêu lên: 'Trời ơi Nicostratus, sao anh lại có thể chịu đựng cảnh này lâu đến thế cơ chứ? Anh có một chiếc răng ở phía này không những bị sâu mà đã mục nát hoàn toàn rồi, và chắc chắn nếu anh cứ để nó trong miệng lâu hơn nữa, nó sẽ lây sang cả những chiếc bên cạnh. Vì thế em khuyên anh nên nhổ quách nó đi trước khi sự tình tồi tệ hơn.'

'Nếu em thấy thế là phải,' ông đáp, 'thì tùy em; hãy cho gọi thầy thuốc đến ngay lập tức để nhổ nó đi.'

'Cấm tiệt chuyện mời thầy thuốc đến đây!' phu nhân phản đối. 'Em nghĩ vị trí của nó rất thuận lợi để chính tay em — chẳng cần thầy thuốc nào sất — có thể nhổ cho anh; vả lại mấy gã thầy thuốc đó thô lỗ trong mấy việc này lắm, lòng dạ nào mà em chịu để anh rơi vào tay bọn chúng. Hơn nữa, nếu anh có đau quá, ít ra em còn biết dừng tay ngay tức khắc chứ bọn chúng thì đời nào làm thế.'

Thế là nàng cho gọi dụng cụ phù hợp đến và đuổi tất cả mọi người ra khỏi phòng, ngoại trừ một mình Lusca. Sau khi khóa chặt cửa lại, nàng bắt Nicostratus nằm ngửa lên bàn, rồi trong lúc cô thị nữ giữ chặt ông, nàng thọc kìm vào miệng và dùng hết sức nhổ phăng chiếc răng của ông ra, dẫu cho vị phu nhân gào thét la oai oái vì đau đớn. Sau đó, cất giấu chiếc răng thật vừa nhổ đi, nàng trưng ra một chiếc răng sâu hoắm đã chuẩn bị sẵn trong tay rồi chìa ra trước mặt chồng — lúc ấy đang thở hổn hển vì đau đớn — và bảo: 'Anh xem cái thứ đã nằm trong miệng anh bấy lâu nay này.'

Nicostratus tin sái cổ những lời vợ nói. Giờ đây khi cái răng đã nhổ, mặc cho những cơn đau đớn buốt óc vừa trải qua và những lời kêu than thảm thiết, ông vẫn cảm thấy mình đã hoàn toàn bình phục. Chẳng mấy chốc, sau khi tự trấn an tinh thần và cơn đau dần lắng xuống, ông bước ra khỏi phòng. Ngay lập tức, người vợ liền lấy chiếc răng thật gửi thẳng cho tình nhân, khiến chàng ta hoàn toàn tin tưởng vào tình yêu của nàng và tuyên bố sẵn sàng đáp ứng mọi ước nguyện của người đẹp.

Dẫu thời gian trôi qua với nàng lâu tựa ngàn thu cho đến khi được đoàn tụ với người thương, nhưng để củng cố thêm niềm tin cho chàng và hoàn tất trọn vẹn những gì đã hứa, Lydia vờ như lâm bệnh nặng vào một ngày nọ. Khi Nicostratus đến thăm sau bữa trưa, xung quanh chẳng có ai ngoài Pyrrhus, nàng khẩn khoản nhờ hai người dìu ra vườn để khuây khỏa nỗi đau đớn trong người. Thế là Nicostratus đỡ một bên, Pyrrhus dìu một bên, họ đưa nàng ra khu vườn và đặt ngồi lên một bãi cỏ xanh mướt ngay dưới gốc cây lê cao lớn. Sau khi ngồi đó một lát, người tình nhân đã được báo trước từ trước về những việc phải làm, và nàng bắt đầu cất lời:

'Pyrrhus, em thèm ăn những quả lê trên cây kia quá; anh hãy trèo lên hái rớt xuống đây vài quả đi.'

Pyrrhus liền tót lên cây lê và bắt đầu hái những quả lê ném xuống. Trong lúc làm việc đó, chàng chợt lớn tiếng: 'Ơ kìa chúa công! Ngài đang làm cái quái gì thế hả? Còn phu nhân nữa, ngài không thấy xấu hổ khi làm trò đó ngay trước mặt tôi hay sao? Ngài tưởng tôi mù chắc? Mới ban nãy phu nhân còn ôm ốm yếu mệt mỏi cơ mà, sao giờ lại bình phục nhanh đến mức làm nổi những chuyện thế này? Nếu ngài có nhã hứng với chuyện đó, dinh thự thiếu gì phòng ốc kín đáo; sao không vào trong ấy mà làm? Làm thế trông còn hợp nhãn hơn là bày ra giữa thanh thiên bạch nhật trước mặt tôi.'

Phu nhân quay sang chồng chất vấn: 'Pyrrhus nói nhảm gì thế kia? Hắn bị điên chắc?'

'Không đâu thưa phu nhân,' chàng thanh niên đáp lại, 'tôi không hề điên. Ngài tưởng tôi không thấy gì chắc?'

Về phần Nicostratus, ông vô cùng kinh ngạc và cất lời: 'Thật tình mà nói Pyrrhus, ta nghĩ ngươi đang nói mớ rồi.'

'Thưa chúa công,' Pyrrhus đáp, 'tôi không hề mơ ngủ một mảy may nào, và ngài cũng tỉnh táo chán; ngược lại, hai người đang vận động kịch liệt đến mức nếu cái cây này cũng làm thế theo, chắc chẳng còn sót lại quả lê nào trên cành.'

Phu nhân cất giọng ngạc nhiên: 'Chuyện này là thế nào nhỉ? Lẽ nào những gì hắn thấy đều là thật ư? Có chúa phù hộ, giá mà ta được khỏe mạnh như trước, ta sẽ trèo lên cây để tự mình mục sở thị những kỳ quan mà tên này quả quyết là hắn đang thấy.'

Trong khi đó, trên ngọn cây lê, Pyrrhus vẫn tiếp tục ra rả những lời cáo buộc ấy để diễn tròn vai. Thấy vậy, Nicostratus liền ra lệnh cho chàng trèo xuống. Chàng ta tuân lệnh tụt xuống đất, và người chủ hỏi ngay: 'Nào, rốt cuộc ngươi bảo ngươi đã thấy cái gì?'

'Thưa ngài,' chàng đáp, 'tôi thiết nghĩ ngài coi tôi là kẻ đần độn hay sao ấy. Vì ngài cứ bắt tôi phải nói ra, thì tôi tận mắt thấy ngài đang đè ngửa phu nhân ở trên tít ngọn cây, và khi tôi vừa tụt xuống đây, tôi thấy ngài đứng dậy và bước về chỗ ngài đang ngồi hiện giờ.'

'Chắc chắn là ngươi bị lú lẫn rồi,' Nicostratus khẳng định, 'bởi từ lúc ngươi trèo lên cây cho đến tận bây giờ, chúng ta nào có dịch chuyển lấy một bước, hệt như những gì ngươi đang thấy trước mắt.'

Lúc bấy giờ Pyrrhus liền cãi: 'Cãi lý làm gì cho mệt xác hả ngài? Tội tận mắt chứng kiến rõ ràng; và nếu tôi thấy thế thật, thì ngài đang làm chuyện đó ngay trên thân thể người vợ của mình chứ còn ai vào đây nữa.'

Nicostratus ngày càng trố mắt kinh ngạc tột độ, đến mức ông lẩm bẩm: 'Ta buộc phải kiểm tra xem cây lê này có bị yểm bùa hay kẻ nào trèo lên đó sẽ nhìn thấy những ảo ảnh kỳ quái.' Thế là ông lập tức trèo vót lên ngọn cây. Vừa đặt chân lên đến tán lá phía trên, phu nhân và Pyrrhus liền tranh thủ quấn quýt lấy nhau ngay bên dưới. Chứng kiến cảnh tượng đó, Nicostratus gào lên oai oái: 'Ái chà, đồ đàn bà lăng loàn đốn mạt, chúng mày đang làm cái trò đồi bại gì thế hả? Còn ngươi nữa Pyrrhus, kẻ mà ta đặt trọn niềm tin tưởng?'

Vừa la lối, ông vừa hì hục tụt xuống gốc cây, trong khi đôi gian phu dâm phụ nhanh chóng buông nhau ra và thủ thỉ: 'Chúng tôi đang ngồi đây mà.' Ngay khi ông chạm đất và nhìn thấy vợ mình cùng Pyrrhus đang ngồi điềm tĩnh ở đúng chỗ cũ, ông liền lồng lộn chửi rủa họ.

Thấy vậy, Pyrrhus liền bồi thêm: 'Thôi đành chịu, thưa Nicostratus, giờ thì tôi công nhận rằng, đúng như ngài vừa nói lúc nãy, chắc chắn mắt tôi đã nhìn gà hóa cuốc khi còn ở trên ngọn cây lê; và bằng chứng rõ mười mươi là chính ngài vừa trải qua ảo ảnh y hệt như tôi vậy. Và để chứng minh tôi không nói dối, ngài chẳng cần gì hơn ngoài việc tĩnh tâm suy xét lại toàn bộ hoàn cảnh sự việc xem liệu có đời nào một người phụ nữ đức hạnh nhất mực và khôn ngoan bậc nhất thiên hạ như phu nhân lại dám nhẫn tâm hạ nhục ngài ngay trước thanh thiên bạch nhật thế này không. Tôi chưa thèm nói đến bản thân mình, kẻ thà chịu bị băm vằn thành từng mảnh chứ đừng hồng tơ tưởng đến chuyện bất kính ấy, huống chi là làm càn ngay trước mặt ngài. Thế nên, căn nguyên của sự lóa mắt nhầm lẫn này chắc chắn phải đổ cho cái cây lê quái quỷ kia, bởi nếu không tận tai nghe ngài khẳng định bản thân cũng vừa trải qua ảo ảnh y hệt cái điều mà tôi dám thề sống chết mình chưa từng nghĩ tới chứ đừng nói là dám làm, thì dù ai trên đời này có nói gì đi nữa, tôi cũng chẳng bao giờ tin nổi ngài lại dám cả gan hành sự với chính phu nhân ngay trước mặt tôi.'

Bấy giờ, phu nhân vờ như vô cùng tức giận, đùng đùng đứng phắt dậy và quát: 'Trời đánh thánh vật anh đi, anh coi tôi là loại đàn bà kém cỏi đến mức nếu tôi có nổi cái thú vui đồi bại như cái điều mà anh quả quyết là anh đã thấy, tôi lại đi chọn cách hành sự ngay trước mắt anh chắc? Cứ đinh ninh điều này đi, nếu cái ý nghĩ quái đản đó có xẹt qua đầu tôi đi chăng nữa, tôi cũng đời nào chọn cái xó xỉnh này; mà này, tôi tin chắc mình đủ khôn ngoan để lén lút thực hiện nó trong một căn phòng kín đáo của chúng ta, kín kẽ đến mức anh đừng hòng mơ tưởng có ngày phát hiện ra nổi.'

Nicostratus đinh ninh rằng những lời vợ và Pyrrhus vừa thốt lên là sự thật — rằng họ đời nào dám liều lĩnh làm chuyện đồi phong bại tục ngay trước mặt ông — liền nín thinh, dẹp bỏ mọi nghi ngờ trách móc, và bắt đầu chìm đắm trong việc bàn tán về sự kỳ quái và phép lạ khó tin của cái cây lê đã biến hóa khôn lường đối với bất kỳ kẻ nào trèo lên đó.

Trong khi đó, phu nhân vờ như vô cùng phẫn uất vì những suy nghĩ đen tối mà chồng vừa gán ghép cho mình, cất giọng hờn dỗi: 'Thề có chúa, từ nay về sau, nếu còn có thể, cái cây lê này sẽ chẳng đời nào có cơ hội mang lại sự nhục nhã này cho tôi hay bất kỳ người phụ nữ nào khác nữa; thế nên anh hãy chạy đi lấy ngay một chiếc rìu cho ta, Pyrrhus, và chỉ với một nhát chém, hãy thay mặt cả hai chúng ta trừng trị nó bằng cách đốn hạ nó ngay lập tức! Mặc dù, có lẽ sẽ hợp lý hơn nếu dùng cái rìu ấy phang thẳng vào cái đầu gỗ mục của Nicostratus — kẻ mà chẳng cần suy nghĩ mảy may đã để cho đôi mắt nhận thức của mình bị che mờ dễ dàng đến thế, dẫu cho những gì ngươi tận mắt chứng kiến có vẻ rành rành ra đấy đối với cái đầu chứa đầy bã đậu của ngươi, thì theo lẽ thường trong tâm trí, đời nào ngươi được phép tin tưởng hay chấp nhận rằng một chuyện vô lý như thế có thể xảy ra.'

Pyrrhus nhanh nhẹn chạy đi lấy chiếc rìu và đốn hạ gục cây lê. Khi nhìn thấy cái cây đã đổ rạp xuống đất, phu nhân quay sang Nicostratus và bảo: 'Giờ thì kẻ thù nhắm vào danh dự của tôi đã bị tiêu diệt, cơn giận trong tôi cũng tan biến.' Nàng xí xóa tha thứ cho người chồng đang thành khẩn khóc lóc van xin, đồng thời không quên răn đe ông từ nay chớ có bao giờ cả gan nghi kỵ nàng thêm lần nào nữa, bởi nàng là người yêu thương ông hơn cả bản thân mình.

Thế là gã chồng khờ khạo đáng thương bị lừa gạt một vố đau đớn, lủi thủi cùng vợ và gã nhân tình quay trở lại cung điện. Kể từ ngày ấy, Pyrrhus tha hồ tận hưởng những niềm vui hoan lạc bên Lydia một cách vô cùng thoải mái, và nàng cũng vậy. Nguyện xin Chúa cũng ban cho chúng ta những niềm vui dồi dào như thế!"