“Assalamu alaikum!”[1] - Khaled nói khi thấy Deya về tới nhà chiều hôm ấy.
“Walikum assalam.”[2] Tại sao hôm nay ông lại về nhà sớm thế? Chắc Fareeda đã nói với ông rằng Deya biết sự thật rồi. Có phải ông muốn biết Sarah đang ở đâu hay không? Hay ông biết Sarah đã nói với Deya những gì? Fareeda chỉ mải mê che giấu sự thật mà quên mất không hỏi thăm gì tới con gái mình.
Deya tháo khăn hijab ra đặt lên bàn.
“Có phải ông muốn nói cho cháu biết tại sao ông lại nói dối chúng cháu trong suốt thời gian qua không?”
Khaled rời mắt khỏi cái tủ đựng thức ăn đang mở và cúi xuống nhìn cô. “Ông xin lỗi, Deya!” - Giọng ông trầm xuống: “Ông bà không muốn làm tổn thương các cháu!”
“Thế ông nghĩ bọn cháu sẽ cảm thấy thế nào khi phát hiện ra suốt bao nhiêu năm qua ông bà đã nói dối? Ông nghĩ như thế thì bọn cháu sẽ không bị tổn thương ư?” Ông cô không nói gì, mắt lại hướng đi chỗ.
“Tại sao ông ta lại làm như thế? Tại sao ông ta lại giết mẹ cháu?”
“Nó say rượu, Deya ạ! Lúc ấy, đầu óc nó không tỉnh táo!”
“Vô lý! Phải có lý do gì chứ?”
“Chẳng có lý do gì cả!”
“Vậy tại sao sau đấy ông ta lại tự sát?”
“Ông không biết, cháu gái à!” - Khaled lấy ra từ trong tủ một lọ vừng: “Ông không biết đêm đấy bố cháu nghĩ gì. Nó cứ ám ảnh ông suốt bao nhiêu năm qua. Ông ước sao mình biết được điều gì khiến nó lại ra tay làm những điều kinh khủng như thế. Ông ước ông có thể tìm cách nào đấy để ngăn nó lại. Có quá nhiều thứ xảy ra đêm ấy mà đến bây giờ ông vẫn không hiểu. Tất cả những gì ông biết là ông bà rất xin lỗi các cháu! Bà và ông chỉ muốn bảo vệ các cháu mà thôi!”
“Ông bà đâu có muốn bảo vệ bọn cháu! Ông bà chỉ đang cố bảo vệ mình mà thôi!”
Ông vẫn không dám nhìn vào mắt cô. “Cháu gái à, ông xin lỗi!”
“Xin lỗi? Ông chỉ biết nói có thế thôi à?”
“Ông bà chỉ muốn tốt cho các cháu mà thôi!”
“Tốt?” - Cô quát to, khiến chính cô cũng phải giật mình nhưng cô vẫn tiếp tục: “Nếu ông bà muốn tốt, ông bà đã để cháu đi học đại học rồi. Ông đã không bắt cháu phải lấy một người lạ làm chồng. Ông sẽ không đặt cháu vào tình thế ấy một lần nữa, để một người đàn ông có cơ hội giết cháu và tất cả mọi người sẽ lại lờ đi như không có chuyện gì xảy ra. Làm sao ông có thể để cuộc đời cháu ra nông nỗi như vậy cơ chứ?”
“Ông bà sẽ không để ai làm cháu bị tổn thương!”
“Không đúng! Ông bà đã để bố cháu đánh đập mẹ cháu! Tại đây! Trong chính căn nhà này! Ông và Teta biết bố cháu đánh mẹ cháu mà hai người chẳng làm gì cả!”
“Ông xin lỗi, Deya!” Lại là những từ sáo rỗng ấy. Ông nhìn cô, vẻ mặt buồn não nề. “Ông đã sai khi không bảo vệ được mẹ cháu!” Một lúc sau, ông cất tiếng: “Ông ước gì ông có thể quay ngược được thời gian. Ở quê ông ấy mà, vợ chồng là như thế. Ông chưa bao giờ dám nghĩ là Adam sẽ... Ông không biết...” Ông ngừng lại, những nếp nhăn co rúm lại như sắp khóc đến nơi. Trước đây, Deya chưa bao giờ thấy ông khóc. “Cháu có biết là Isra vẫn hay giúp ông làm sốt za’atar không?”
Deya nuốt nước bọt: “Không!”
“Chiều thứ Sáu nào cũng thế, sau khi đã cầu xong lời jumaa. Con bé còn nói cho ông biết cả công thức bí mật của mẹ nó cơ đấy.” Ông với vào trong tủ đựng thức ăn và lấy ra một vài lọ gia vị, nói tiếp: “Cháu có muốn ông chỉ cho cháu không?”
Trong người Deya chỉ cảm thấy tức giận nhưng đây là lần đầu tiên ông nhắc đến mẹ cô trong suốt bao nhiêu năm qua. Cô cần thấy ký ức của ông về mẹ cô. Cô tiến lại gần hơn.
“Làm za’atar quan trọng nhất là phải rang vừng sao cho đúng.”
Deya quan sát ông đổ vừng vào trong cái chảo gang, tò mò nhìn ông y như mẹ cô ngày xưa vậy. Cô tự hỏi không biết ở cạnh Khaled, Isra cảm thấy như thế nào, khi họ cùng nhau rang vừng, hai người đứng cách nhau có vài gang tay. Cô hình dung cảnh mẹ cô cười bẽn lẽn, thi thoảng mới nói vài lời, có lẽ vì mẹ cô sợ Fareeda nghe thấy hai người nói chuyện.
“Ông với mẹ cháu có bao giờ nói chuyện với nhau không?” - Deya hỏi.
“Mẹ cháu không phải người nhiều chuyện...” - Ông nói, tay mở lọ đựng lá marjoram[3]. “Nhưng thỉnh thoảng mẹ cháu cũng mở lời.”
“Mẹ cháu nói về cái gì ạ?”
“Nhiều thứ lắm!” - Ông xúc một muỗng lá đầy cho vào cối nghiền. “Mẹ cháu nói là mẹ cháu nhớ Palestine.” Ông đổ bột lá marjoram đã được giã nhuyễn lên chỗ vừng mới rang. “Và mẹ cháu rất bất ngờ trước sự tò mò của cháu.”
“Mẹ cháu nói thế sao?”
Ông gật đầu. “Mẹ cháu vẫn thường đọc truyện cho các cháu nghe hằng ngày. Cháu có nhớ không? Nhiều khi ông nghe thấy tiếng mẹ cháu từ trước hiên, mẹ cháu làm đủ thứ tiếng động vui nhộn khi đọc truyện cho các cháu. Hồi ấy, cả bốn đứa cháu đều rất hay cười. Suốt bao nhiêu năm, ông hiếm khi nào nghe thấy tiếng Isra cười nhưng trong những khoảnh khắc ấy, ông nghe mẹ cháu cười hồn nhiên như một đứa trẻ vậy.”
Miệng Deya khô khốc. “Còn gì nữa không ạ?”
Khaled mở lọ sumac[4] ra. Thứ bột màu đỏ cháy ấy luôn làm Deya nhớ đến bố mẹ cô. Isra vẫn thường thích xào hành tây với sumac và dầu ô liu cho đến khi hành chuyển sang màu tím nhạt. Rồi mẹ cô sẽ đặt món xào ấy lên ổ bánh mì pita Msakhan[5] còn nóng. Đấy chính là món ăn yêu thích của bố cô. Nghĩ đến đây thôi là cô đã thấy phát ốm lên rồi.
Khaled rác một ít muối lên trên hỗn hợp mới rang. “Thế chính xác là cháu muốn biết thêm gì nào?”
Cô muốn biết gì ư? Câu hỏi ấy cũng đơn giản hóa cảm xúc của cô một cách quá mức. “Cháu đã bị lừa dối trong suốt bao nhiêu năm qua. Giờ cháu không biết phải tin như thế nào, phải nghĩ như thế nào hay phải làm như thế nào nữa.”
“Ông biết là ngay lúc ấy, ông bà nên nói với các cháu sự thật...” - Khaled nói: “...nhưng Fareeda sợ... Cả ông và bà đều sợ... Chỉ là, ông bà không muốn các cháu bị tốn thương, vậy thôi. Ông bà chỉ muốn bảo vệ các cháu mà thôi.”
“Có quá nhiều thứ cháu không biết!”
Ông nhìn vào mắt cô: “Có nhiều thứ mà không ai trong chúng ta biết cả. Ông vẫn không hiểu tại sao con gái ông lại bỏ nhà ra đi, tại sao con trai ông lại giết vợ rồi sau đó giết cả chính mình. Chính con ông, ông còn không hiểu nổi.”
“Nhưng ít ra là Sarah vẫn còn sống!” Deya nói: “Ông có thể đi hỏi cô tại sao cô ấy bỏ đi cơ mà. Câu trả lời nằm trong tay ông, chỉ là ông không muốn biết mà thôi.” Khaled nhìn đi chỗ khác. Nhìn nét mặt ông, cô biết ông vẫn giận con gái ông. “Ông sẽ tha thứ cho cô chứ?” Ông không ngẩng mặt lên. “Cô nhớ ông bà và cô thấy có lỗi... Cô thấy có lỗi vì đã bỏ nhà mà đi!”
“Không dễ như thế đâu cháu ạ!”
“Tại sao không? Vì cô là con gái chứ gì? Vì không những cô là con gái mà cô còn dám làm bẽ mặt ông? Nếu bố cháu còn sống thì ông có tha thứ cho bố cháu không? Ông nói cháu nghe, dù bố cháu có giết mẹ cháu thì ông vẫn tha thứ cho bố cháu, đúng không?”
“Đâu chỉ đơn giản có vậy!”
Deya lắc đầu: “Ý ông là gì?”
“Ông không tha thứ được cho Sarah không phải vì những sai lầm của nó, mà là vì chính ông. Chính sự sĩ diện của ông mới khiến ông không tha thứ được cho nó. Vì thế, tội của nó nhẹ hơn tội của ông rất nhiều. Ông đã không làm tròn trách nhiệm với nó, không làm tròn trách nhiệm với các cháu.”
“Ông nói cứ như thể mọi thứ đã quá muộn vậy, Seedo! Nhưng thật sự thì không phải thế! Ông vẫn có thể tha thứ cho cô được cơ mà! Ông vẫn còn thời gian!”
“Thời gian ư?” - Khaled nói: “Chẳng có thời gian nào có thế bù đắp lại được danh dự của gia đình.”
❀ ❀ ❀
[1] Lời chúc an lành trong tiếng Ả Rập, thường được dùng thay lời chào, ND.
[2] Lời chào đáp lại, ND.
[3] Một loại lá gia vị được sử dụng phổ biến trong văn hóa ẩm thực Trung Đông, ND.
[4] Một loại gia vị làm từ quả sumac nghiền, thường có tác dụng tạo vị chua cho các món ăn của người Trung Đông, ND.
[5] Món ăn truyền thống của người Ả Rập ở Palestine, gốm gà quay, sumac và các loại gia vị ăn kèm với bánh mì dẹt, ND.