“Cháu vẫn không thể tin là cô dám bỏ nhà ra đi!” - Ngày hôm sau, Deya nói với Sarah ở hiệu sách. Khi đi lên từ ga tàu điện ngầm ở trạm Quảng trường Union, cô đã bỏ khăn hijab ra vào cất vào cặp, cô cảm thấy làn gió mát rượi luồn qua tóc và ánh nắng mặt trời mùa đông chiếu lên da mình. “Cô từ bỏ mọi thứ mà cô biết? Ước gì cháu cũng can đảm được như cô!”
“Cô không can đảm như cháu nghĩ đâu!” - Sarah nói.
Deya quan sát cô mình từ phía bên kia bàn. Sarah mặc một chiếc váy hoa ngắn với quần tất mỏng, đeo bốt dài màu đen và khoác áo choàng màu kem. Tóc cô búi rối. “Không, cô can đảm lắm!” - Deya nói: “Cháu chắc chẳng bao giờ dám bỏ nhà đi đâu. Đến việc ở ngoài một mình cháu còn chết khiếp nữa là...” Cô bé nhìn vào mắt Sarah: “Làm sao cô bỏ đi được? Lúc đấy cô có sợ không?”
“Tất nhiên là cô sợ rồi! Nhưng nếu ở lại, cô còn sợ hơn.”
“Tại sao ạ?”
“Cô sợ bố mẹ cô phát hiện ra thì họ sẽ...”
“Phát hiện ra gì cơ ạ?”
Sarah nhìn xuống những ngón tay của mình: “Cô không biết phải nói thế nào. Cô sợ cháu sẽ nghĩ xấu về cô.”
“Không sao đâu ạ! Cô có thể nói với cháu.” - Deya có thể thấy sự do dự trên mặt Sarah khi cô quay ra phía cửa sổ.
“Cô có bạn trai!” - Sau rồi Sarah cũng nói.
“Bạn trai ấy ạ? Đó là lý do cô bỏ nhà đi sao?”
“Không, cũng không hẳn.”
“Thế thì tại sao ạ?”
Sarah vẫn nhìn ra cửa sổ.
“Thôi nào, cô nói cho cháu nghe đi.”
Sarah hít một hơi và bắt đầu lại từ đầu: “Sự thật là, lúc ấy cô không còn trinh nữa.”
Deya nhìn cô không chớp mắt: “Ở nhà Teta mà cô...? Sao cô... Sao cô dám?” Mặt Sarah đỏ ửng lên và cô quay mặt đi.
“Cháu xin lỗi...! Không phải là cháu đánh giá cô hay gì đâu! Chỉ là tất cả những gì cháu có thể nghĩ đến lúc này là vẻ mặt của Teta. Seedo sẽ đánh cô. Có khi, họ còn đâm cả dao vào cổ cô nữa. Danh dự của gia đình ta sẽ bị hủy hoại nếu người ta biết.”
“Cô biết!” - Giọng Sarah trầm xuống: “Đó là lý do cô bỏ đi. Cô sợ và không biết mọi người sẽ làm gì nếu họ phát hiện ra. Cô sợ những gì bố mẹ cô sẽ làm.”
“Giờ thì cháu hiểu rồi!” - Deya nói. Cô bé không thể hình dung nổi nếu là mình trong tình cảnh của Sarah, không thể tưởng tượng cảnh mất trinh thì sẽ như thế nào. Cô sẽ không bao giờ dám đi xa như thế với một người đàn ông, dám trái lời ông bà cô đến mức độ ấy. Nhưng không phải chỉ có thế... Hành động ấy có vẻ riêng tư quá. Cô không thể hình dung ra nổi việc để ai lại gần và chạm vào da cô, chứ đừng nói là cởi quần áo ra và chạm sâu vào thân thể cô. Mặt cô đỏ ửng lên.
“Đó có phải lý do tại sao cô nghĩ rằng mình không can đảm?” - Deya hỏi: “Vì cô không có đủ dũng khí để đối mặt với gia đình mình sau những gì cô đã làm, mà thay vào đó cô lại chọn bỏ đi?”
“Ừm!” - Cô ngẩng lên nhìn vào mắt Deya: “Mặc dù cô lo cho tính mạng của mình thật nhưng không đến mức cần phải bỏ đi. Đáng nhẽ ra, cô nên đối diện với mẹ cô về những gì mình đã làm. Không phải cô không đủ mạnh mẽ để đương đầu với bố mẹ cô mà cô có thừa. Sách là vũ khí của cô. Tất cả những gì cô học được từ lớn đến bé, tất cả những suy nghĩ, ước mơ, mục đích, kinh nghiệm đều từ sách mà ra cả. Như kiểu là cô đi khắp nơi thu lượm kiến thức vậy, nhặt nhạnh từ những trang sách và tích trữ chúng để chờ đến khi có cơ hội thì giở ra dùng. Đáng nhẽ ra, cô nên đối diện bố mẹ mình nhưng cô lại để nỗi sợ hãi sai khiến những quyết định của mình và thay vì đối mặt với họ, cô lại bỏ đi. Cô là đồ hèn!”
Deya không đồng ý với Sarah lắm. Nếu Deya ở trong tình cảnh của Sarah, cô bé cũng sẽ bỏ chạy, ở lại sau khi đã mắc phải trọng tội như thế là một điều không tưởng, mà thực ra cũng không khôn ngoan cho lắm - như thế là cô đang liều, có khi còn bị giết nữa. Deya nở nụ cười cảm thông với cô của mình. Cố gắng làm cho cuộc nói chuyện bớt nặng nề, Deya nói: “Cháu không biết là cô thích đọc sách đến thế đâu đấy. Nhưng nhìn chỗ cô làm việc, cháu cũng nên đoán ra mới phải.”
“Cháu bắt thóp được cô rồi!” - Sarah nói, nở nụ cười nhăn nhở.
“Fareeda để cô đọc sách sao?”
“Ồ, tất nhiên là không rồi!” - Sarah cười: “Nhưng cô giấu sách đi. Cháu có biết là Isra cũng thích đọc sách không? Ngày xưa, cô vẫn hay lén mang sách về nhà cho cả hai cùng đọc.”
“Cháu không biết rằng cô là người đưa sách cho mẹ cháu đấy. Cháu vẫn nhớ mẹ hay đọc cho bọn cháu nghe.”
Sarah mỉm cười: “Cháu nhớ à?”
“Nó là vài kỷ niệm tốt đẹp ít ỏi cháu có với mẹ cháu. Nhiều khi, cháu nghĩ đó là lý do tại sao cháu lại thích đọc sách đến thế.”
“Cháu cũng thích đọc à?”
“Không việc gì trên đời mà cháu muốn làm hơn thế!”
“Chà, nếu thế thì, cháu cứ thoải mái nhé!” - Sarah chỉ tay về phía chồng sách đang xếp trên giá.
“Thật ạ?”
“Tất nhiên rồi!”
“Cảm ơn cô!” - Deya nói, cảm thấy mặt mình lại đỏ ửng lên: “Cô thật may mắn!”
“Vì sao cô lại may mắn cơ?”
“Vì cô có cả chồng sách này! Lúc nào cũng có những câu chuyện ở bên cạnh!”
“Thế thì đúng là cô may mắn thật!” - Sarah nói: “Sách đã bầu bạn với cô khi cô cô đơn nhất.”
“Cô nói nghe giống hệt cháu vậy!”
Sarah cười: “Này, cháu đoán thử xem?”
“Đoán gì ạ?”
“Giờ cháu không còn cô đơn nữa...”
Deya cuộn mình lại, không biết phải nói gì. Cô bé biết mình nên cảm thấy hào hứng, có khi cả gắn kết nữa. Nhưng tất cả những gì Deya có thể cảm thấy được là nỗi sợ hãi và cảm giác cần được thu mình lại. Tại sao cô không thể gỡ bỏ được những rào chắn của chính mình? Tại sao cô không thể tin nổi một người thân của mình thực sự quan tâm đến cô? Cô không biết lý do chính xác là gì nhưng nếu chính gia đình cô sẵn sàng vứt bỏ cô cho người đàn ông đầu tiên hỏi cưới cô làm vợ, thì cô còn biết mong chờ gì từ người khác nữa? Mà cô cũng không nên. Cô chỉ cố bảo đảm an toàn cho mình mà thôi, cô tự lý giải. Cô chỉ đang tự bảo vệ mình.
“Cô biết có điều gì lạ không?” - Một lúc, Deya lên tiếng.
“Cái gì lạ cơ?”
“Cả cháu, cô và mẹ cháu đều thích đọc sách.”
“Cũng chẳng có gì lạ cả!” - Sarah nói: “Những người cô đơn nhất cũng là những người thích sách nhiều nhất.”
“Đó có phải lý do tại sao cô thích đọc sách không? Vì cô cô đơn ạ?”
“Đại loại thế!” - Sarah nhìn ra cửa sổ: “Lớn lên trong cái gia đình ấy cũng chẳng dễ dàng gì. Cô bị phân biệt đối xử so với các anh trai của mình vì cô là con gái. Sáng mở mắt ra là lại biết tương lai của mình sẽ bị giới hạn, biết rằng mình khác với hầu hết những đứa trẻ khác ở trường. Nó còn hơn cả cô đơn nữa! Nhiều khi cô nghĩ đó là cái gì đấy trái ngược với cô đơn, kiểu có quá nhiều thứ xung quanh mình, quá nhiều mối quan hệ bị gượng ép và cô cần chút gì đó riêng tư để mình có thể tự suy nghĩ, để cô có thể là chính mình. Cháu có hiểu không?”
Deya gật đầu, thấy chính bản thân mình trong những lời nói của Sarah. “Và giờ thì sao ạ?”
“Ý cháu là gì?”
“Ý cháu là giờ đây cô có thấy hạnh phúc không?”
Sarah ngưng lại một lúc rồi nói: “Cô không quan tâm đến việc mình có hạnh phúc hay không.” Hai chữ ngạc nhiên chắc phải hiện rõ mồn một trên mặt Deya, Sarah tiếp lời: “Nhiều khi cố gắng để hạnh phúc làm con người ta ở thế bị động, an toàn. Để hạnh phúc không đòi hỏi kỹ năng, sức mạnh hay cá tính gì cả, cũng chẳng có gì phi thường. Chính sự bất mãn mới là động lực thúc đẩy sáng tạo - nó thể hiện qua khao khát, đam mê và thách thức. Các cuộc cách mạng đâu có từ hạnh phúc mà ra. Nếu có gì đi chăng nữa, cô nghĩ, chính nỗi buồn, hay chí ít ra là sự bất mãn, mới là căn nguyên của mọi thứ tốt đẹp.”
Deya say sưa lắng nghe: “Thế có phải giờ đây cô đang buồn hay không?”
“Đã có một thời gian rất dài cô cảm thấy buồn...” - Sarah nói mà không nhìn vào mắt Deya: “Nhưng giờ thì cô không buồn nữa. Cô cảm thấy biết ơn rằng cuối cùng mình cũng đã làm được một thứ gì đó cho đời. Giờ thì cô có thể dành cả ngày để làm những thứ mà cô yêu thích.” - Cô chỉ tay về phía những chồng sách.
“Cô có nghĩ nếu hồi ấy mà cô ở nhà thì cuộc sống của cô sẽ khác không? Nếu mà cô lấy chồng ấy?”
Sarah do dự trước khi trả đời: “Cô cũng không biết nữa. Cô nghĩ rất nhiều về chuyện nếu ở lại thì cuộc đời cô sẽ như thế nào.
Liệu cô có được đi học cao đẳng hay không? Liệu cô có được quản lý một hiệu sách trong thành phố hay không? Chắc là không... Hoặc ít ra, mười năm trước là không. Nhưng mọi thứ có vẻ đã thay đổi rồi..” - Cô ngừng lại để suy nghĩ: “Nói đi cũng phải nói lại, có khi mọi thứ cũng chưa thay đổi nhiều đến thế. Cô không biết nữa! Cũng còn tùy...”
“Còn tùy vào gì ạ?”
“Còn tùy vào gia đình nữa cháu ạ. Cô biết nhiều gia đình Ả Rập rất tin vào việc đầu tư vào giáo dục cho những người phụ nữ trong nhà, cô cũng đã gặp mấy người vừa tốt nghiệp đại học và có công ăn việc làm ổn định. Nhưng trong trường hợp của cô, nếu cô lấy người đàn ông mà bố mẹ cô chọn sẵn, người mà có cùng lối suy nghĩ với bố mẹ cô, thì cô không nghĩ anh ta sẽ để cô đi học đại học, hay đi làm. Chắc anh ta sẽ muốn cô ở nhà và nuôi con.”
“Cô biết là những lời này đâu làm cháu cảm thấy tốt hơn...” - Deya nói, nghĩ về viễn cảnh tương lai ảm đạm phía trước: “Nếu kiểu gì cháu cũng bị ép ở nhà và sinh con, thì tại sao bây giờ cháu không nên bỏ đi cho rồi kia chứ?”
“Bởi vì làm như thế rất hèn!”
“Nhưng can đảm thì có ích gì? Cứ như thế cháu có đi đến đâu đâu.”
“Can đảm sẽ giúp cháu đạt được mọi thứ mà cháu muốn, miễn là cháu tin vào bản thân và những giá trị của mình..” - Sarah nói: “Cháu không biết cuộc đời mình sẽ ra sao và cô cũng thế. Điều duy nhất cô biết là chỉ có cháu mới có thể quyết định vận mệnh của chính mình. Không ai khác cả. Cháu có đủ sức mạnh để biến cuộc đời này thành bất kỳ thứ gì cháu muốn. Và để làm được điều ấy, cháu phải tìm lấy dũng khí đứng lên bảo vệ mình, ngay cả khi cháu phải đứng một mình. Đấy mới chính là ý nghĩa thực sự của lòng dũng cảm - tin vào chính bản thân mình và sẵn sàng đấu tranh không kể bất cứ khó khăn nào cả.”
Deya nhìn vào nước da màu nâu nhạt của Sarah và cái cách mắt cô sáng lên lấp lánh trong căn phòng tối mờ. Sarah nói nghe cứ như mấy câu trích từ những cuốn sách phát triển bản thân và dù Deya cũng hay đọc loại sách này thì cô bé bắt đầu cảm thấy phát ngấy. Đọc lý thuyết suông từ sách là một chuyện nhưng nghe ai đó giảng giải những lời lẽ như thế này lại là chuyện khác.
“Vâng, về lý thuyết nghe thì hay lắm ạ!” - Deya nói: “Nhưng đây không phải chương trình của Dr. Phil[1]. Cháu phải làm gì bây giờ? Mặc kệ những gì ông bà cháu nói và làm theo ý mình? Không đơn giản như vậy đâu ạ! Cháu phải nghe lời họ! Cháu không có sự lựa chọn nào khác!”
“Không, cháu có chứ!” - Sarah nói. “Lúc nào cháu cũng có sự lựa chọn cả. Cháu luôn có quyền kiểm soát. Cháu đã nghe về thuyết tiên tri tự ứng nghiệm chưa?”
Deya thở dài khó chịu: “Cháu đọc về cái đấy rồi!”
“Thuyết ấy nói rằng ta sẽ thu hút những gì mà ta nghĩ. Tất cả những gì ta tin sẽ xảy ra trong tương lai đều thành sự thật chỉ đơn giản vì ta tin vào nó.”
“Ý cô là, như Voldemort[2] trong Harry Potter ấy ạ?”
Sarah cười: “Đó cũng là một ví dụ! Tất cả những thứ xảy ra trong cuộc đời ta đều là tấm gương phản chiếu lối tư duy và hệ quan điểm của chúng ta. Bằng một cách nào đó, chúng ta có thể chèo lái tương lai của chính mình chỉ với việc suy nghĩ tích cực và cố hình dung ra những kết quả mà ta muốn. Hiển nhiên là Voldemort đã làm điều trái ngược. Ông ta biến tình huống xấu nhất thành sự thật bằng cách dốc hết niềm tin vào nó.”
Deya nhìn vào cô chăm chú.
“Điều mà cô muốn nói chính là, nếu cháu tin rằng mình có sức mạnh để kiểm soát cuộc đời của chính mình, thì cuối cùng cháu sẽ làm được thôi. Và nếu cháu không tin vào điều ấy, thì cháu sẽ không thể làm được.”
“Giờ thì cô nói nghe bắt đầu giống Dr. Phil thật rồi đấy ạ!” - Deya nói, đảo mắt khó chịu.
Sarah tặc lưỡi: “Cô nghiêm túc đấy, Deya! Cháu biết giờ đây cháu có gì không? Cháu có cả thế giới này trên chính đầu ngón tay của mình. Cháu có thể về nhà và nói với mẹ cô rằng: Bà biết gì không? Cháu sẽ không vội lấy chồng ngay bây giờ. Dù bà có tìm cho cháu bao nhiêu người đi chăng nữa, cháu cũng sẽ không đồng ý cưới người nào hết. Cháu phải đi học đại học trước đã?”
“Cháu đâu thể nói thế được!”
“Tại sao không?”
“Vì Fareeda sẽ không bao giờ để cháu đi học đại học!”
“Nhưng bà có thể làm gì nếu cháu đi nộp đơn thi đại học và trúng tuyển cơ chứ? Đứng ở trước cửa mỗi ngày để ngăn không cho cháu đến trường à?”
“Cháu không biết bà sẽ làm gì và cháu cũng không muốn biết.”
“Tại sao không? Cháu đâu có gì để mất!”
“Cháu không biết... Cháu không biết nữa! Nhưng cháu không muốn làm bà buồn. Cháu không thể cứ cãi lời bà như thế được. Cháu sợ...”
“Cháu sợ gì cơ chứ? Bà làm được gì cháu nào? Đánh cháu à? Cháu không nghĩ rằng, để được đứng lên bảo vệ cho tương lai của chính mình cũng đáng nhận vài trận đòn hay sao?”
“Cháu không biết!” - Deya nói, cảm thấy người mình như đang sôi lên vì giận: “Cô làm ơn dừng ngay lại đi! Cô đang cố giảm nhẹ tình hình. Cô nói nghe như thể cháu có nhiều quyền hạn với cuộc sống của cháu hơn những gì cháu đang có trong thực tế và điều đó không công bằng. Nếu mọi thứ đơn giản như vậy, sao cô không tự làm đi? Cô có thể nói điều tương tự với Teta, cô có thể không bỏ nhà ra đi. Nhưng nó không đơn giản như vậy, phải không?”
“Nó đơn giản lắm!” - Sarah nhẹ nhàng nói: “Cho dù giờ đây cháu có đang cảm thấy thế nào, sự thật là: Cuộc đời cháu ở trong chính bàn tay của cháu. Nếu cô biết điều này ở tuổi cháu, cô đã có thể làm nhiều thứ khác đi. Cô sẽ cảm thấy ít lo lắng về tương lai hơn. Cô sẽ có nhiều niềm tin hơn vào bản thân mình. Tin cô đi, ngày nào cô cũng hối hận vì đã không dám đứng lên và đối mặt với chính gia đình mình. Đã mười năm qua, cô chưa gặp lại những người thân của mình trong khi cô nhớ họ. Nhưng điều mà cô tiếc nhất là, cô đã không ở lại để thấy cháu và các em gái cháu lớn khôn, có khi cô còn thể nuôi dạy các cháu nữa...” - Cô ngừng lại giây lát rồi tiếp lời: “Cô không muốn các cháu có kết cục giống cô, chỉ vì nghĩ rằng cuộc đời mình không ở trong tay mình. Đưa ra những quyết định trong sự yếu đuối và sợ hãi. Cô bỏ trốn để chạy thoát khỏi nỗi nhục nhã mà cô gây nên và cô đã phải trả giá.”
“Trả giá như thế nào cơ ạ? Cháu thấy cuộc sống của cô vẫn tuyệt vời đấy chứ!”
“Cảm giác được thuộc về.”
“Cảm giác được thuộc về?”
“Khó mà giải thích lắm... Cô vẫn phải đấu tranh để chấp nhận bản thân mình và quá trình này sẽ dễ dàng hơn nếu cô bắt đầu sớm hơn, sớm hơn rất nhiều. Rất khó để cảm thấy mình thuộc về một nơi nào đó, thật sự thuộc về ấy, nếu mình không cảm thấy thuộc về chính mình trước tiên.”
Deya lại nghĩ cô mình đã đọc quá nhiều sách phát triển bản thân rồi. “Có phải cô đang nói là cô không bao giờ kết bạn hay hẹn hò với ai không?”
“Không, cô có kết bạn và có hẹn hò.”
“Thế cô có đang yêu ai không?”
“Không.”
“Tại sao không? Cô sống một mình cơ mà. Cô có thể làm bất cứ điều gì mà cô muốn.”
“Cô nghĩ đó chính là điều mà cô nói về việc cô không cảm thấy thực sự thuộc về một nơi nào đó...” - Sarah nói: “Suốt những năm qua, cô đã hẹn hò với rất nhiều đàn ông nhưng cô cảm thấy rất khó để thực sự gắn kết với một ai đó. Cô đã bỏ phí rất nhiều năm sống giả vờ như một người khác, chứ không phải là chính mình.” - Cô nhìn vào mắt Deya: “Có lẽ, nếu khi ấy cô tìm được ai đó để có thể tin tưởng, để giúp cô tìm thấy dũng khí và tin vào chính mình, cô đã không phải đánh mất gia đình mình để tìm thấy tự do. Đó là lý do tại sao cô liên lạc với cháu, Deya! Cô muốn cháu tìm cách khác!”
Deya nhìn cô mình một lúc lâu. Nếu Sarah, người phụ nữ đã được “Mỹ hóa” - người đã đi học đại học và giờ đang quản lý một tiệm sách và sống tự do - nếu như chính cô còn nuối tiếc những sự lựa chọn của chính mình, thì Deya còn biết hy vọng gì đây? Deya cảm thấy mình như đang bị cái ghế nuốt chửng vậy. Có phải lúc nào cô cũng sẽ sợ hãi như thế này hay không? Cô có bao giờ học được cách để can đảm lên không? Nghe Sarah nói lúc này, Deya nghĩ chắc là không rồi.
“Sao thế?” - Sarah hỏi, cố gắng nhìn vào mắt cô bé: “Sao mặt cháu buồn vậy?”
“Cháu không hiểu là cháu nên làm gì? Cháu nghĩ, trước đây cháu đã từng cảm thấy cuộc đời mình rất mơ hồ nhưng giờ cháu còn thấy mơ hồ hơn. Cô nói với cháu là cháu phải chấp nhận bản thân mình, chấp nhận mình là ai, rằng cháu phải dám đứng lên bảo vệ những điều cháu cho là đúng thay vì chạy trốn nhưng điều đó chỉ nghe hay trên lý thuyết thôi ạ. Tự chấp nhận bản thân đâu có giải quyết được những vấn đề của cháu và sự can đảm cũng chẳng đưa cháu đi đến đâu cả. Những điều này cho vào mấy bài diễn văn truyền cảm hứng, hay vào trong một cuốn sách thì được, chứ thế giới ngoài kia nó phức tạp hơn thế rất nhiều.”
“Nói cô nghe...” - Sarah nói, ngồi nhổm dậy: “Tại sao cháu không dám đối đầu với bố mẹ cô?”
Deya hướng mắt ra phía cửa sổ.
“Cháu có thể nói với cô...” - Sarah nói: “Thành thật với cô, thành thật với chính bản thân mình. Cháu sợ điều gì?”
“Mọi thứ!” - Deya nghe giọng mình vang lên khi cô còn chưa cất tiếng: “Cháu sợ mọi thứ! Cháu sợ khiến cho gia đình và nền văn hóa của cháu phải thất vọng, rồi đến cuối cùng mới nhận ra là từ trước đến nay họ đã đúng. Cháu sợ những gì người ta sẽ nghĩ về cháu nếu cháu không làm những cái mà mình phải làm. Nhưng cháu cũng sợ nghe theo lời người ta rồi lại phải nuối tiếc. Cháu sợ phải kết hôn nhưng cháu còn sợ cảnh phải sống đơn độc nhiều hơn. Có cả ngàn giọng nói đang cất lên trong đầu cháu và cháu không biết phải nghe theo giọng nào. Cả cuộc đời cháu đang nhìn cháu chằm chằm và cháu không biết mình nên làm gì cả.” Cô bé cố ngăn mình lại nhưng những từ ngữ vẫn cứ thế trào ra: “Nhiều khi, cháu nghĩ cháu sợ là vì bố mẹ cháu nhưng rồi cháu tự hỏi có phải những ký ức về họ khiến cháu buồn không, hay cháu đã biết buồn từ trước khi trong đầu cháu có thể chứa những ký ức ấy rồi. Và rồi có những ngày, cháu chắc chắn rằng mọi thứ cháu nhớ đều không đúng sự thật và trong người cháu dâng lên một cảm giác tôi tệ đến khó tả, rồi cháu nghĩ nếu cháu cố nhớ điều gì đó tốt đẹp thì có khi những vết thương của cháu sẽ được chữa lành. Nhưng chẳng bao giờ được cả!”
Sarah vươn tay ra và nắm lấy đầu gối của Deya: “Tại sao ký ức về bố mẹ lại khiến cháu buồn? Điều gì cháu có thể nhớ mà lại làm cháu cảm thấy như vậy?”
“Cháu không biết... Cháu không biết những ký ức của cháu có thật không nữa. Tất cả những gì cháu biết là mẹ cháu lúc nào cũng ủ rũ. Mẹ cháu ghét cuộc hôn nhân ấy, ghét cả việc làm mẹ nữa.”
“Nhưng cháu đã sai rồi!” - Sarah nói: “Isra không ghét làm mẹ!”
“Nhưng theo cháu thấy thì là như thế.”
“Chỉ bởi vì mẹ cháu buồn, không có nghĩa là mẹ cháu ghét làm mẹ.”
“Thế thì tại sao...”
Sarah ngắt lời cô bé: “Cháu phải hiểu là Isra mới có mười bảy tuổi khi lấy Adam thôi và mẹ cháu không có ai ở bên cạnh ngoài bố cháu cả. Mẹ cháu kiệt sức vì nấu ăn, dọn dẹp, chăm con, rồi còn phải cố chiều lòng Adam và mẹ cô nữa. Mẹ cháu đã phải vất vả hơn bất kỳ người phụ nữ nào mà cô biết nhưng mẹ cháu yêu các cháu rất nhiều. Cô cảm thấy bị tổn thương khi cháu không nhớ điều ấy!”
“Cháu biết là mẹ cháu vất vả!” - Deya nói: “...Nhưng chính mẹ cháu là người quyết định có bằng ấy đứa con. Mẹ cháu không bao giờ tự đứng lên để bảo vệ mình và càng không bảo vệ bọn cháu.”
Nụ cười lại hiện trên khuôn mặt Sarah: “Cháu nói thế cũng thú vị đấy! Lúc trước, cô đã tưởng cháu không tin là phụ nữ như chúng ta có thể quyết định được điều gì cơ.”
“À thì, vâng, nhưng..
Sarah lắc đầu: “Lời nói ra không thể lấy lại được nữa! Cháu vừa thừa nhận là cháu có thể tự đưa ra quyết định được đấy nhé. Có những lúc cháu còn nói dở hơn thế cơ.”
Deya cau mày.
“Nếu cháu tin là Isra - một người nhập cư từ Palestine, không có việc làm cũng chẳng được giáo dục gì cả, đã thế lại phải nuôi dạy bốn đứa con, mà còn chẳng nói tiếng Anh nữa - nếu cháu tin là mẹ cháu có quyền lựa chọn, thế thì cái quyền lựa chọn của một người phụ nữ Mỹ gốc Ả Rập trẻ, xán lạn, được giáo dục đầy đủ như cháu nó còn lớn đến mức nào?” - Sarah ném cho Deya một nụ cười nhí nhảnh: “Cháu có nghĩ thế không?”
Deya định phản kháng lại nhưng cô bé chẳng tìm được lời nào để nói. Sarah nói đúng. Cô có quyền lựa chọn. Cái mà cô không có đủ đó chính là sự can đảm để đưa ra những quyết định ấy.
“Cháu phải đi đây!” - Deya nói, nhìn lên đồng hồ trên tường: “Cháu không muốn trễ hẹn với em gái cháu.” Cô đứng dậy và đeo cặp sách lên. “Ở đây thời gian trôi đi nhanh quá!” - Cô bé nói khi Sarah đưa cô ra ngoài.
“Như thế có phải là cháu cũng thích bầu bạn với cô không?”
“Có lẽ là một chút ạ!”
“Chà, thế thì cháu phải quay lại đây sớm thôi. Cô muốn kể cho cháu nghe một câu chuyện.”
“Một câu chuyện ấy ạ?”
Sarah gật đầu: “Về lý do tại sao Isra bắt đầu đọc sách!”
“Ngày mai cô nhé?”
“Ừ, ngày mai!”
❀ ❀ ❀
[1] Chương trình truyền hình của Mỹ, được dẫn bởi tiến sĩ tâm lý Phil McGraw, thường đưa ra các lời tư vấn về những vấn đề cá nhân cho những người tham gia, từ giảm cân, tặng quà cho đến dạy dỗ con cái và chi tiêu tài chính, ND.
[2] Chúa tể hắc ám, nhân vật phản diện chính trong bộ tiểu thuyết Harry Potter nổi tiếng của nhà văn J. K. Rowling. Trong truyện, Voldemort tin vào lời tiên tri rằng Harry Potter có khả năng tiêu diệt hắn và cuối truyện, lời tiên tri này đã ứng nghiệm, ND.
