Con trai của một thương gia tại một thành phố ở Ấn Độ, vì hành vi bất hiếu nên đã bị đuổi khỏi nhà, bèn khoác lên mình bộ y phục của một tu sĩ Kalenderee hay một kẻ lang thang Derweesh, rồi rời bỏ quê hương. Vào ngày đầu tiên lên đường, vì quá kiệt sức trước khi kịp tìm thấy chốn nghỉ ngơi, chàng rẽ khỏi đường lớn và ngồi xuống gốc cây cạnh một vung nước. Khi đang ngồi đó, lúc hoàng hôn, chàng nhìn thấy bốn nàng tiên bay xuống từ một cái cây bên bờ hồ, trút bỏ hình hài tự nhiên (vì họ vốn là các tiên nữ Peri), cởi bỏ y phục và vui đùa tắm lát dưới nước. Chàng liền rón rén tiến lại, nhặt lấy y phục của họ mà không bị phát hiện, rồi giấu vào hốc cây và nấp sau đó. Khi các nàng tiên bước lên khỏi nước nhưng không thấy y phục đâu thì vô cùng hoảng hốt. Họ chạy đôn chạy đáo tìm kiếm khắp nơi nhưng vô ích. Cuối cùng, khi phát hiện ra chàng thanh niên và đoán chắc rằng chàng đã lấy chúng, họ liền van xin chàng trả lại. Chàng chỉ đồng ý với một điều kiện, đó là một trong số họ phải làm vợ mình. Các tiên nữ quả quyết rằng sự kết hợp giữa một bên có thân thể được tạo thành từ lửa và một bên phàm trần cấu thành từ đất nước là điều không thể; nhưng chàng vẫn kiên quyết, và chọn người trẻ nhất cũng như xinh đẹp nhất. Cuối cùng, họ đành phải đồng ý, và sau khi tìm cách an ủi người em gái đang tuôn dòng lệ thắm vì ý nghĩ phải chia tay họ để sống trọn quãng đời còn lại với một người con của Adam, các nàng nhận lại y phục, từ biệt nàng rồi bay đi.

Chàng thương gia trẻ tuổi liền dẫn người vợ xinh đẹp về nhà, ban cho nàng xiêm y lộng lẫy; nhưng chàng cẩn thận chôn giấu bộ xiêm y tiên nữ ở một nơi kín đáo để nàng không thể rời bỏ mình. Chàng đã làm mọi cách để chiếm trọn tình cảm của nàng, và cuối cùng đã đạt được mục đích: "nàng đã đặt chân lên con đường của sự quý mến, và gối đầu trên chiếc thảm của tình yêu." Nàng sinh cho chàng những đứa con, và dần dần bắt đầu tìm thấy niềm vui trong bầu bạn với những người phụ nữ họ hàng và láng giềng của chồng. Mọi hoài nghi về tình cảm của nàng giờ đây đã tan biến khỏi tâm trí chàng, và chàng hoàn toàn tin tưởng vào tình yêu cùng sự gắn bó của vợ.

Mười năm trôi qua, việc làm ăn của người thương gia bỗng gặp trắc trở, buộc chàng phải thực hiện một chuyến hải trình dài ngày. Chàng phó thác nàng Peri cho sự chăm sóc của một bà cụ lão thành mà chàng vô cùng tin tưởng, đồng thời tiết lộ cho bà biết bản chất thực sự của nàng, cũng như chỉ rõ nơi chàng đã cất giấu bộ xiêm y. Chàng bèn "đặt chân đi vào bàn đạp của những chuyến lữ hành," và lên đường. Nàng Peri lúc này chìm đắm trong nỗi buồn vì sự vắng bóng của chồng, hoặc vì một nguyên nhân thầm kín nào đó, và liên tục thốt lên những lời tiếc nuối. Bà cụ tìm cách an ủi nàng, quả quyết rằng "đêm đen của sự xa cách rồi sẽ chóng qua đi, và ánh ban mai rực rỡ của cuộc đoàn tụ sẽ bừng sáng từ chân trời ân huệ thiêng liêng." Một hôm, khi nàng Peri vừa tắm xong và đang dùng tà khăn che mặt để lau chót mái tóc thơm mùi hổ phách của mình, bà cụ bỗng thốt lên những lời trầm trồ tán thán trước vẻ đẹp chói lọi của nàng. "Ôi, vú nuôi ơi," nàng đáp, "dù bà cho rằng nhan sắc hiện tại của ta đã là lớn, nhưng giả sử bà được thấy ta trong bộ y phục nguyên thủy, hẳn bà đã được chứng kiến vẻ đẹp và duyên dáng nhường nào mà Đấng Tạo Hóa Thiêng Liêng đã ban cho các tiên nữ Peri; bởi hãy biết rằng chúng ta là những bức tranh tuyệt mỹ nhất trên bản lệnh của sự tồn tại. Vậy nên, nếu bà khao khát được chiêm ngưỡng tài nghệ của người nghệ sĩ thiêng liêng, và thán phục những kỳ quan của tạo hóa, hãy mang những tấm áo mà chồng ta đã cất giấu ra đây, để ta được mặc chúng trong chốc lát và cho bà thấy vẻ đẹp vốn có của ta, thứ nhan sắc mà chưa từng có đôi mắt phàm trần nào, ngoại trừ chúa tể của ta, từng được ngắm nhìn."

Người phụ nữ ngây thơ liền đồng ý, đi lấy y phục và trao cho nàng Peri. Nàng khoác chúng lên người, rồi tựa như chú chim sổng chuồng, tung cánh bay vút lên trời cao, cất tiếng chào vĩnh biệt và biến mất không còn tăm tích. Khi người thương gia trở về sau chuyến hải trình "và không còn tìm thấy dấu hiệu nào của đóa hồng hạnh phúc trên cội cây hy vọng, mà chỉ thấy ngọn đèn hạnh phúc đã tắt lụi trong căn phòng sum vầy, chàng bẻ bàng như kẻ bị thần tiên đánh úp, lủi thủi trong chốn ngục tù của sự điên loạn. Bị tước đoạt khỏi nẻo đường lý trí, chàng đánh mất mọi ơn phước của vận mệnh và những mục đích hữu ích trong cuộc đời."

Nàng Peri từng được ca ngợi là "tác phẩm tuyệt mỹ nhất của trí tưởng tượng thi ca." Không một lời mô tả nào có thể sánh kịp vẻ đẹp của nữ tiên Peri, và lời ca tụng cao quý nhất mà một nhà thơ Ba Tư có thể dành cho một người phụ nữ là ví nàng với những sinh linh uyển chuyển, xinh đẹp ấy. Do đó, Sâdee, trong những vần thơ mở đầu phần này, đã tuyên bố rằng chỉ có vẻ đẹp của một nàng Peri mới có thể sánh với sắc đẹp của người thiếu nữ mà ông hướng lời ca tới; và gần đây hơn, Aboo Taleeb Khân đã nói với phu nhân Elgin, theo bản dịch của M. von Hammer,

Mặt trời, mặt trăng, các tiên nữ cùng trần gian,

Đứng trước người, đều phải lùi bước xa đàng;

Bởi vầng dương hay ánh trăng chưa từng dịu ngọt,

Như tiên nữ Peri, dẫu phiêu bạt chốn hoang tàn.

Sir W. Ouseley cảm thấy bối rối không biết nên so sánh họ với ai. Ông cho rằng họ không hề giống các Thiên thần, các Đấng Cherubim và Seraphim của người Do Thái, các Ác thần của phái Platon, hay các vị thần hộ mệnh của người La Mã; họ cũng chẳng tương đồng với những trinh nữ Houri của người Ả Rập. Lại càng ít điểm chung với những nàng tiên trong kịch của Shakespeare; bởi dẫu rất ưa chuộng hương thơm, và sinh tồn bằng thứ thức ăn tinh túy ngọt ngào ấy,

Chúng ta chưa từng thấy họ bận rộn với việc

Diệt trừ sâu bọ trong búp hoa hồng xạ hương,

Hay buộc phải

Hầu hạ nữ hoàng tiên

Ðể rưới sương trên thảm cỏ xanh triền.

Vóc dáng của họ cũng chưa bao giờ được miêu tả là nhỏ bé đến mức có thể lọt qua lỗ ổ khóa để bay vào, hay chọn những đài hoa làm chốn dung thân. Nhưng ông cho rằng ý tưởng siêu việt của Milton về một 'thị kiến thần tiên' lại có phần tương đồng sâu sắc hơn với những gì các nhà thơ Ba Tư hình dung về các nàng Peri.

Dáng đứng của họ vượt quá tầm phàm nhân;

Ta ngỡ đó là một thị kiến thần tiên

Của những sinh linh tươi vui thuộc về cõi trời

Đang sống trong sắc màu cầu vồng

Và nô đùa giữa những tầng mây kết chặt. Ta kinh ngạc,

Và khi bước qua, ta đã kính cẩn cúi đầu.—Comus.

"Tôi dám cả quyết rằng," Sir William kết luận đầy hào hiệp, "ai đặt ánh mắt mình lên vẻ đẹp của một người tình dấu yêu và xinh đẹp, kẻ đó sẽ có được một hình dung khá chuẩn xác về một nàng Peri Ba Tư."

Nếu trí tưởng tượng thi ca đã vắt kiệt sức mình để khắc họa vẻ đẹp của các nàng Peri, thì nó cũng không kém phần hăng hái khi trút lên đầu loài Deev những đặc điểm gớm ghiếc. Chúng hoàn toàn có thể tranh tài sự xấu xí với lũ quỷ sứ của tổ tiên chúng ta. "Tại Lahore, trong cung điện của vua Mogul," William Finch kể lại, "có những bức tranh vẽ lũ Dew, hay Dives, đan xen với những hình hài vô cùng gớm ghiếc, sừng dài, mắt trợn trừng, tóc tai bờm xờm, răng nanh lớn, vuốt quặp xấu xí, đuôi dài, cùng sự biến dạng và dị hình kinh khủng đến mức tôi lấy làm lạ vì sao những người phụ nữ tội nghiệp lại không bị chúng dọa cho khiếp sợ."

Thế giới quan về loài Peri của người Hồi giáo Ba Tư là như vậy đấy, trong đó ảnh hưởng của đạo Hồi hiển hiện rõ rệt, khi ngay cả tên gọi của vương huyền thoại cùng các vị vua của họ cũng mang gốc Ả Rập. Nếu chúng ta có được nó nguyên vẹn như trước khi người Ả Rập áp đặt luật lệ của họ lên Ba Tư, chắc chắn chúng ta sẽ thấy hệ thống ấy gắn kết hơn ở mọi mặt, nhẹ nhàng, bay bổng và đượm màu thần tiên hơn.