Bức thư này được đưa vào bếp từ cửa sau, Uyển Anh đang dưới bếp sắp xếp bữa tối. Cô nhận ra nét chữ của cô tiểu thư họ Hồ, hơn nữa trên phong bì còn viết rõ "Hồ ký từ Nam Kinh". Cô tiểu thư họ Hồ đi Nam Kinh, chắc là vì chuyện cô ta và Ngô Ưu xuất ngoại nhỉ? Uyển Anh đương nhiên quan tâm. Cô đưa bức thư này cùng một tập báo chí cho Hạnh Đệ, bảo con bé mang vào thư phòng. Bản thân cô vẫn cùng thím Trương bận rộn làm món ăn cho bữa tối.

Bữa tối này Ngô Ưu ăn mà gần như chẳng biết mùi vị gì. Thần sắc anh ta bất thường, đẫn đờ, máy móc ăn uống, một câu cũng không nói. Cá hun khói làm mặn quá một chút, anh ta cũng chẳng chê bai. Cả tối anh ta chỉ cắm cổ lật tung đồ đạc, hết thở dài lại than ngắn. Ngô Ưu vốn ngủ say, chưa từng để ý thấy Uyển Anh ngủ rất nhẹ, biết rõ nguyên nhân mỗi lần anh ta trằn trọc không chợp mắt. Ngày hôm sau, anh ta lầm lũi ăn xong bữa sáng rồi ra khỏi nhà. Uyển Anh lục trong sọt giấy loại ra bức thư đã bị xé nát vò thành một cục – phong bì chỉ bị xé làm đôi, giấy viết thư thì xé thành mười mấy mảnh. Uyển Anh kiên nhẫn vuốt phẳng những mảnh giấy nhăn nhúm, chắp vá lại từng miếng, đọc kỹ hai lần. Cô lại tìm cặp triện điền hoàng kia ra, phát hiện đã được đổi sang một chiếc hộp gấm mới tinh.

Uyển Anh không khỏi nhớ lại những lời bà cụ nói với cô khi bệnh nặng: "Thằng Nam là đứa trăng hoa — chỉ có điều nó nắm tay rất chặt, thực sự có chuyện gì chăng nữa, thì cũng không đâu." Người phương Tây chia phụ nữ thành "kiểu người mẹ" và "kiểu gái lầu xanh". "Trăng hoa" tương đương với "kiểu gái lầu xanh" của phụ nữ. Nhưng phụ nữ kiểu cũ Trung Quốc đối với sự "trăng hoa" của đàn ông thì khoan dung hơn đàn ông phương Tây đối với "kiểu gái lầu xanh" của phụ nữ rất nhiều. Uyển Anh cảm thấy "hiểu con không ai bằng mẹ". Rõ ràng lần này lại là một vố hụt, chứng thực câu nói của bà cụ là "thực sự có chuyện gì chăng nữa, thì cũng không đâu". Uyển Anh và Ngô Ưu là thân lại càng thêm thân. Mẹ của Ngô Ưu và mẹ kế của Uyển Anh là chị em ruột. Uyển Anh và Ngô Ưu tuổi bằng nhau, chênh nhau mấy tháng. Một người là "anh Nam", một người là "chị Anh". Cụ bà họ Ngô chỉ có duy nhất đứa con trai này. Bà chấm tính tình hiền hòa của Uyển Anh, liền sang đòi em gái về làm con nuôi, chuẩn bị sau này làm con dâu. Hồi nhỏ Uyển Anh thường xuyên ở nhà Ngô Ưu, ngủ chung giường với cụ bà họ Ngô, thường hay nói nửa đùa nửa thật rằng mình là "vợ từ bé của má ngon lành". Lớn lên cô không chịu nói thế nữa, nhưng từ nhỏ cô đã coi mình là người nhà họ Ngô. Sau khi cô kết hôn với Ngô Ưu liền sinh liền hai cậu con trai, ai nấy đều khen cô có phúc lớn, cô cũng tự cho mình và anh Nam là "một đôi trời sinh". Lần đầu tiên phát hiện anh Nam mê mẩn nữ sinh trẻ tuổi, lần đầu tiên lén đọc tình thư của anh ta, lần đầu tiên thấy anh ta tự khoe khoang tự bán mình trước một số nữ khách nhân, nói cười rổ rảng, bay bổng như thể sắp bị ngọn gió trò chuyện của mình thổi bay đi mất, hoàn toàn không giống thái độ quen thuộc của anh ta đối với người nhà, cô từng giận đến mức âm thầm tuôn rơi nước mắt. Bệnh đau dạ dày của cô cũng bắt đầu từ giai đoạn đó. Cô dần hiểu ra mình không tài không sắc, không xứng với người tài tử tự cho là "mạo mậu đường hoàng" này, dự liệu có sớm muộn gì mình cũng sẽ bị chồng vứt bỏ giống như mẹ chồng cô vậy. Cô nghe nói, bố chồng cô là bị một người quá phụ giàu có lừa mất. Cô không biết người phụ nữ giàu có nào sẽ lừa mất Ngô Ưu, cho nên thường xuyên thám thính chờ đợi. Giả sử Ngô Ưu ly hôn với cô, chắc chắn sẽ không chăm sóc vợ như cách bố anh ta chăm sóc mẹ anh ta đâu.

Tiền tiêu vặt Ngô Ưu đưa cho bà cụ mỗi tháng còn chẳng bằng tiền công của một mụ đầu bếp. Tiền tháng của Uyển Anh chỉ bằng một nửa của bà cụ. Uyển Anh từng lo lắng không biết nếu bị chồng vứt bỏ thì phải làm sao. Cô nghĩ đi nghĩ lại chỉ có một cách. Cô có thể ra ngoài làm đầu bếp, vừa có tiền công, lại vừa có chút bổng lộc, không vừa ý có thể đổi chủ nhà này sang chủ nhà khác. Nếu cô không thích làm đầu bếp, còn có thể làm mụ vú chuyên việc tinh tế. Ở nhà họ Ngô, chẳng phải cô chỉ tương đương với mụ già "không tiền công, ăn cơm chùa" thôi sao! Ra ngoài giúp người khác biết đâu còn quét sạch chút thể diện của Ngô Ưu. Thế nhưng Uyển Anh biết đây chỉ là hoang tưởng, nhà mẹ đẻ và con cái của cô tuyệt đối sẽ không đồng ý.

Ngô Ưu có "trăng hoa" đến đâu đi nữa, thì rốt cuộc cũng chưa từng vứt bỏ cô. Bà cụ đổ bệnh nằm liệt giường, giao sổ sách chi tiêu sinh hoạt cho Uyển Anh rồi nói: "Đây là sổ thu chi, con cầm lấy xem cho kỹ, học tập dần." Uyển Anh xem rất kỹ, đã hiểu, cũng đã học được. Bà cụ chẳng qua chỉ là mượn danh nghĩa con trai để cho mình một khoản tiền quản gia đáng có. Uyển Anh đương nhiên không thể phá vỡ quy củ của bà cụ. Lúc Ngô Ưu kiểm tra sổ sách liền cảm thấy cách Uyển Anh quản lý gia đình cùng một gộc với mẹ anh ta. Bà cụ bệnh nặng ngấp ngoé, tự thấy bản thân không qua khỏi, tranh thủ lúc thần trí hãy còn tỉnh táo, lén mọi người gọi Uyển Anh ra đưa cất giữ của riêng của bà rồi nói: "Đây là tiền riêng của ta, con cất đi, để phòng khi túng thiếu, tuyệt đối đừng để thằng Nam biết." Cô lại ở trước mặt con trai, giao khế ước nhà và một cuốn sổ tiết kiệm ngân hàng cho Uyển Anh, nói với con trai rằng: "Tiền đi du học của con là rút ra từ số tiền bố con đưa cho ta, đồ trang sức của Uyển Anh, cũng đều dán vào trong đó cả rồi. Căn nhà này là mua bằng tiền bố con đưa cho ta. Uyển Anh hầu hạ ta ngần ấy năm, ta chẳng có gì cho nó, căn nhà này liền để lại cho nó vậy. Sổ tiết kiệm là tiền con hiếu kính ta, xài không hết thì cứ gửi vào; không có bao nhiêu, cũng để lại cho Uyển Anh luôn." "Để lại cho Uyển Anh" chính là giữ lại nhà họ Ngô một cách vạn vô nhất thất, bởi vì rốt cuộc Ngô Ưu có "có chuyện gì" hay không, thì bà cụ cũng không nắm chắc được.

Sau khi bà cụ qua đời, Uyển Anh rất khôn ngoan giao cuốn sổ tiết kiệm ngân hàng của bà cụ cho Ngô Ưu rồi nói: "Khế ước nhà cứ để tôi cất giữ là được. Còn tiền, anh cứ quản đi." Ngô Ưu không khách khí cầm lấy tiền rồi nói: "Anh thay em quản lý." Thật ra Uyển Anh thường xuyên ra ngoài phố, rất rành rọt thị trường bên ngoài, cũng có những bạn gái mà cô tin tưởng, có con đường đi của riêng mình, nhưng cô vẫn cứ thà giao sổ tiết kiệm cho Ngô Ưu từ sớm, để tránh việc sau này anh ta cứ tính toán mãi mấy đồng bạc ít ỏi đó của cô.

Uyển Anh đoán chắc Ngô Ưu lần này sẽ kết hôn với tiểu thư họ Hồ rồi. Theo như anh ta nói, "ông chủ" thưởng cho anh ta một chức vụ gì đó của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc. Cộng sản sắp đến rồi, anh ta đành phải tranh thủ chuồn lẹ. Mặc dù con trai anh ta nói Cộng sản rất coi trọng trí thức, bảo bố đừng hoảng hốt, nhưng anh ta chỉ nói: "Bố mới không thèm mắc mưu này!" Thế nhưng anh ta lại bảo Uyển Anh nên ở lại trong nước chăm sóc con cái, còn anh ta ấy à, nhất định phải đi. Uyển Anh chỉ khuyên anh ta dẫn theo con gái cùng đi, bởi vì anh ta cưng chiều con gái hết mực, trong lòng con gái cũng chỉ có bố, không có mẹ, chưa từng nghe mẹ nói một câu nào. Ngô Ưu nói, đành phải đợi sau khi anh ta xuất ngoại rồi mới tìm cách đón con gái sang sau, dù sao thì cuộc sống trong nhà, anh ta sẽ có sự sắp xếp. Uyển Anh hiểu rõ, mọi sự sắp xếp của Ngô Ưu đều tính toán cả vào căn nhà để lại cho Uyển Anh. Thế nhưng, cô cũng chẳng phải lo lắng, của riêng trong tay cô ngày một tăng lên, có thể dùng để "phòng khi túng thiếu." Hai cậu con trai đối xử với cô còn hơn cả bố mẹ; con gái nếu không thể xuất ngoại, sớm muộn gì cũng sẽ đi lấy chồng. Uyển Anh chán ngấy tận cổ cuộc sống của một mụ đầu bếp, ngày ngày ngửi hơi dầu mỡ, huân đến mặt đỏ phì đại, cứ nhìn thấy đồ béo ngậy là lại buồn nôn, chỉ mong Ngô Ưu theo cô tiểu thư họ Hồ mau chóng vượt biển xuất ngoại thôi, cô chỉ mong cơm rau dưa đạm bạc, sống một cuộc sống yên tĩnh.

Thế nhưng dự tính của bà cụ rốt cuộc vẫn chuẩn xác. Cô tiểu thư họ Hồ rốt cuộc vẫn kết hôn với người khác. Sự thất vọng của Uyển Anh quả thực còn vượt trội hơn Ngô Ưu mấy phần. Điều này sẽ ảnh hưởng đến việc xuất ngoại của Ngô Ưu chứ? Cô nhìn thần sắc hoảng hốt chán nản của Ngô Ưu, cảm thấy không thể lạc quan nổi. Mấy ngày liền anh ta ra ngoài, là đi tìm cô tiểu thư họ Hồ hay là đi làm việc của riêng mình đây?

Vàng, đô la Mỹ, bạc nguyên khối ngày đêm tăng vọt, những lời đồn đại liên quan đến tình hình thời sự náo nhiệt loạn xị ngầu như lũ ong mật trong khóm hoa mùa xuân. Uyển Anh nhẫn nhịn mấy ngày, dứt khoát hỏi Ngô Ưu: "Anh Nam, anh đã chuẩn bị xong hết chưa? Muốn đi thì phải đi thôi, nghe nói Cộng sản đã vượt sông rồi."

Ngô Ưu thở dài thườn thượt, ra vẻ nghiêm túc nói: "Đi, đâu có dễ thế! Phải ly hôn với em trước đã chứ. Em đã chuẩn bị tâm lý ly hôn với anh chưa?"

Uyển Anh liền không trả lời.

Ngô Ưu nói: "Anh vừa biết chuyện xuất ngoại là một cái bẫy, lừa anh ly hôn với em."

Uyển Anh nói: "Anh mặc kệ em đi, bản thân anh mới là quan trọng!"

Ngô Ưu nói: "Nhưng mà anh có thể vứt bỏ em được sao?"

Uyển Anh trầm mặc. Cô dự liệu chuyện Ngô Ưu xuất ngoại chắc chắn chẳng còn hy vọng gì nữa, chức vụ quan chức ngoại bang kia chẳng qua chỉ là "ông chủ" chiếu cố cô tiểu thư họ Hồ mà thôi.

Cô không nói lời thừa thãi, chỉ sốt ruột nói: "Nhưng mà việc ở trường của anh đã xin nghỉ rồi. Chuyện ở Nam Mỹ và Hương Cảng cũng vứt bỏ hết rồi." —— Ngô Ưu đối với Uyển Anh chỉ nói là người ta mời mọc, anh ta không muốn đi; Uyển Anh mặc dù biết rõ sự thật, cũng chỉ thuận theo lời anh ta mà nói.

Ngô Ưu đầy vẻ căm phẫn, vỗ đập bàn một cái nói: "Có những chuyện là không thể đem ra giao dịch đâu nhé! Anh có đi ăn mày cũng không thể vứt bỏ em được!" Anh ta cảm thấy mình thẹn với lòng, quả thực đã nói lời thật lòng.

Uyển Anh đăm đăm nhìn Ngô Ưu, âm thầm lo lắng. Mặc dù cô cho rằng bản thân chỉ là một mụ già làm thuê trong nhà, nhưng dẫu sao cô vẫn là một bà chủ, dưới tay vẫn còn Hạnh Đệ và thím Trương, nếu cùng anh Nam đi ăn mày, cô phải hầu hạ anh ta thế nào đây?

Ngô Ưu nói tiếp: "Cộng sản đến thì cũng chẳng sợ! Chúng ta tranh thủ bán căn nhà đi, thế là chẳng còn sản nghiệp gì để mà cộng nữa. Em chiên đậu phộng ngũ vị là sở trường, anh xách cái giỏ ra ngoài rao bán, buôn bán vốn nhỏ, cũng chẳng phải nhà tư bản! Không được nữa thì làm cái bang đi ăn mày!"

Uyển Anh chợt nhớ ra một chuyện. Vào khoảng tháng Hai tháng Ba, Bắc Kinh có một người họ Đinh gửi thư mời Ngô Ưu đến Bắc Kinh làm việc. Lúc đó Ngô Ưu một lòng tính toán chuyện xuất ngoại, ném đống nợ sang một bên rồi nói: "Vẫn chưa đến mức đi ăn mày!" Uyển Anh vì các con trai đều ở Bắc Kinh, cô lại chán ghét Thượng Hải, từng nhặt bức thư đó lên đọc đi đọc lại mấy bận, trong lòng vô cùng tiếc nuối. Lúc này nhắc đến chuyện "ăn mày", cô liền nhớ lại bức thư kia. Cô nói: "Anh có nhớ người họ Đinh ở Bắc Kinh viết thư mời anh đi không? Hình như anh không hề trả lời thư người ta." Cô ngập ngừng nói: "Bây giờ ăn cỏ ngược, liệu còn kịp không? —— Thế nhưng, hình như đã qua hai ba tháng rồi. Hồi đó, Bắc Kinh vừa mới giải phóng không lâu —— Người họ Đinh đó là ai vậy?"

Ngô Ưu không kiên nhẫn nói: "Đinh Bảo Quế là học trưởng đồng môn trường cũ của tôi, anh ta chỉ biết đại danh của tôi, hoàn vên không quen biết gì cả. Hơn nữa bức thư đó sớm đã vứt đi rồi, bảo tôi gửi thư đi đâu cơ chứ?"

Uyển Anh là người bị Ngô Ưu gọi là "trong đầu trống rỗng", cho nên bất cứ chuyện chi tiết nào cũng cất giữ được. Cô nói cô nhớ trên phong bì in sẵn mấy chữ đỏ "Bắc Kinh Quốc học Chuyên tu xã", ở bên trên đã dùng mực tàu gạch bỏ, viết bên cạnh là "Ngỗng Bộc Tử Hồ đồng Văn học Nghiên cứu xã".

Ngô Ưu biết trí nhớ của Uyển Anh rất đáng tin cậy. Anh ta nghĩ ngợi một lúc, linh quang chợt lóe, cười nói: "Tôi đánh một bức điện tín hỏi thử xem."

Anh ta phác thảo bản thảo điện tín, lập tức đi ra ngoài gửi điện tín.

Uyển Anh chắp vá lại bản thảo đã bị xé nát. Dòng trên cùng bị bôi xóa không nhìn rõ, mấy dòng dưới là "...... thư, thiết nghĩ đã đến từ lâu. Nay định cuối tháng này thu xếp hành lý, cả nhà bắc thượng." Anh ta chắc chắn là giả mạo việc đã viết thư trả lời từ lâu rồi. Uyển Anh kinh ngạc vì chồng mình lại là một kẻ chuyên nói dối.

Điện tín không có hồi âm trở lại, mà bặt vô âm tín. Chưa đến cuối tháng, Thượng Hải đã được giải phóng. Cô càng đợi càng sốt ruột, còn Ngô Ưu thì càng đợi càng yên tâm, đem mọi chuyện xử lý đâu ra đấy thỏa đáng. Gần đến cuối tháng, Ngô Ưu lại gửi một bức điện tín, nói ba ngày sau sẽ lên chuyến tàu nào để khởi hành.

Uyển Anh lo lắng nói: "Họ không mời anh nữa thì sao?"

Ngô Ưu nói: "Họ ắt phải có điện tín hoặc thư từ đến ngăn cản chúng ta chứ?"

Uyển Anh ngồi trên xe lửa mà vẫn cứ thấp thỏm không yên. Thế nhưng khi đến Bắc Kinh, không những tiên sinh họ Đinh tự mình ra đón, trong hội còn phái thêm hai người cùng đến chăm sóc, trong ký túc xá cũng đã giữ sẵn nhà cho, Uyển Anh cứ như đang trong mộng, đối với anh Nam vừa sinh lòng kính trọng, đồng thời cũng dâng lên vài phần khinh bỉ.