Hai chiếc giường trắng đặt song song nhau. Những tấm rèm muslin thắt nơ xanh rủ xuống khung cửa sổ bằng những nếp sóng bồng bềnh. Giữa những chiếc gối trên một chiếc giường là một gương mặt kiều diễm, và một thiếu nữ đang ngồi bên cạnh, dịu dàng nắm lấy đôi bàn tay yếu ớt của cô.
Căn phòng này là của Irène de Salves, vốn hoàn toàn khác biệt với căn phòng của đứa trẻ được chiều chuộng ở Château des Vosges. Ở đó, cô từng tạo ra một sự pha trộn của đủ mọi sắc màu—đỏ và vàng chói lọi. Giờ đây, mọi thứ đều dịu dàng và tĩnh lặng. Khuôn mặt ngọt ngào giữa những chiếc gối chính là của Francine. Hai thiếu nữ tựa như hai chị em. Irène cảm thấy rằng việc yêu thương, bảo vệ và chăm sóc Francine cũng chính là yêu thương Fanfar. Cú sốc mà Francine phải chịu đựng thật quá khủng khiếp; cô hầu như không biết chuyện gì đã xảy ra—rằng bản thân tự nguyện lao xuống nước, hay vì ngất lịm và chóng mặt mà ngã xuống; và khi Fanfar nhảy xuống cứu, cô đã bám lấy anh thật chặt. Sau đó là những cơn sốt mê sảng, và khi tỉnh lại, cô nhìn thấy một gương mặt hiền từ đang cúi xuống nhìn mình, còn Irène cất lời: "Can đảm lên, em gái, hãy can đảm lên!"
Francine ngạc nhiên và xúc động, đưa đôi bàn tay gầy gò ra, nhưng đột nhiên tưởng tượng rằng mình lại đang ở trong ngôi nhà nơi cô từng chịu đựng biết bao cay đắng, cô thét lên: "Hãy để tôi chết! Hãy để tôi chết!"
Cơn bệnh tái phát, và trong suốt mấy ngày liền, ranh giới giữa sự sống và cái chết của cô vô cùng mỏng manh. Irène tận tụy chăm sóc không mệt mỏi, và cuối cùng cô cũng bắt đầu bình phục trở lại dẫu rất chậm chạp.
Ngay khi có thể, cô liền gặng hỏi Irène. Chuyện gì đã xảy ra với người phụ nữ tội nghiệp mà cô từng nhận chăm sóc? Vừa mới thoát khỏi miệng hùm gan sói, cô đã nghĩ ngay đến những người khác. Irène chẳng thể kể cho cô nghe được bao nhiêu. Kể từ sau đêm dạ hội hỗn loạn ấy, Arthur de Montferrand, dẫu không thổ lộ động cơ thực sự vì anh yêu Francine, đã tự đặt mình dưới sự sai bảo của Irène. Anh đã đoán được bí mật của cô và ngăn cô không để lộ nó trước đám đông hiếu kỳ.
Fanfar đang bị giam trong ngục. Phiên tòa xét xử anh sắp diễn ra. Người ta tin chắc rằng bản án kết tội là không thể tránh khỏi. Cú sốc đối với sức khỏe của nhà vua, hậu quả từ vụ mưu sát bất thành ở Tuileries, theo lời đồn, đã làm dấy lên sự că phẫn tột cùng trong lòng những người theo phái bảo hoàng. Dư luận râm ran tin đồn rằng một màn kịch đê hèn đã được dàn dựng bởi chính Fanfar và em gái nhằm phá vỡ cuộc hôn nhân giữa Talizac và Mademoiselle de Salves, một thủ đoạn kiếm tiền xứng danh với kẻ ca sĩ đường phố và phường xướng ca vô loài.
Người phụ nữ bệnh tật đã biến mất. Tin tức này khiến Francine chìm trong tuyệt vọng. Caillette là ai, kẻ đã mạo nhận vị trí của cô, rồi sau đó biến mất không để lại một dấu vết nào?
"Nhưng," Francine hỏi, "ai là người đã cứu tôi?"
"Em không biết sao?" Irène đáp, đôi má bỗng đỏ bừng.
"Không, em nghe chị nhắc đến một cái tên mà em không hề biết."
"Vâng, đó là Monsieur Fanfar."
"Anh ấy là ai?"
Irène nhìn cô và tự hỏi liệu cơn sốt đã làm trí óc thiếu nữ này hoảng loạn chăng.
"Chị không hiểu. Em không nhận ra anh trai mình sao?"
"Anh trai em!"
Irène đưa tay lên vầng trán đang bối rối.
"Anh trai em. Ạ! em nói gì thế? Em từ trước đến nay chỉ có duy nhất một người anh trai, bé Jacques tội nghiệp, người luôn vô cùng tốt bụng và dịu dàng với em!"
"Jacques! nhưng đó lại chính là tên của—Monsieur Fanfar!"
"Em nói thật với chị," Francine đáp, "rằng em chưa từng gặp bất kỳ ai mang tên đó. Chờ một chút, em nhớ có một gánh xiết rong trên quảng trường; họ được quản lý bởi một người gọi là Hàm Sắt, và đi cùng ông ta chính là Fanfar này, nếu em nhớ không lầm."
"Chính xác, và Fanfar này chính là anh trai em, chị đã nghe chính tai anh ấy nói điều đó khi chị đến để cứu em. Anh ấy đã nói với chị rằng: 'côn bé là em gái tôi—'"
"Anh ấy đang ở đâu? Em phải gặp anh ấy. Anh ấy đã cứu mạng em. Giả sử rằng anh ấy chính là Jacques! Nhưng không, Jacques tội nghiệp đã chết rồi cơ mà!"
Irène chẳng thể giúp được cô gái tội nghiệp; dù hoàn toàn tin vào sự thật mà Fanfar đã nói, cô lại chẳng có lấy một bằng chứng nào trong tay.
Đột nhiên Francine thốt lên: "Nếu anh ấy thực sự là Jacques của em, chắc bây giờ anh ấy khoảng tuổi hai mươi. Hẳn là anh ấy phải rất khôi ngô."
Irène đỏ mặt, cô cất lời: "Anh ấy rất khôi ngô!"
"Với đôi mắt đen và mái tóc nâu xoăn bồng bềnh?"
Irène không muốn thừa nhận rằng mình đã quan sát Fanfar kỹ đến từng chi tiết ấy, nhưng cô ngập ngừng đáp: "Ừ... đúng là miêu tả ấy đấy."
"Vì lòng trắc ẩn, xin hãy kể cho em tất cả những gì chị biết!"
Irène tự hỏi bản thân tại sao phải ngần ngại. Suy cho cùng, tình cảm của cô dành cho Fanfar chẳng có gì phải hổ thẹn.
"Chị sẽ kể cho em nghe tất cả," cô nói nhỏ.
"Sao trông chị bối rối thế?" Francine hỏi. "Mỗi khi nhắc đến tên của Fanfar này, mắt chị lại ngấn lệ."
Irène vùi khuôn mặt vào bờ vai của bạn mình: "Chị yêu anh ấy!" cô thì thầm, "và chị yêu em như thể em ruột của mình vậy!"
Hai thiếu nữ ôm chầm lấy nhau đầy thương mến.
"Nhưng anh ấy đang ở đâu?" Francine vừa nói vừa buông tay ra, "Em muốn gặp anh ấy."
Irène giật mình. Hỡi ôi! giữa bao nhiêu cảm xúc dâng trào, cô đã quên mất sự thật phũ phàng rằng người anh trai mà Francine đang khao khát ôm vào lòng ấy lại đang bị giam trong một buồng giam chật hẹp, oằn mình dưới lời buộc tội mưu sát nhà vua.
"Sao chị không nói cho em biết em có thể tìm anh ấy ở đâu?" Francine hỏi, đôi mắt ánh lên ngọn lửa của cơn sốt.
Đúng lúc đó, cánh cửa mở ra, một phụ nữ cao lớn và có phong thái đường bệ được gọi là Madame Ursula ra hiệu cho Irène, và cô lập tức tuân theo, mừng vì tránh được việc phải trả lời những câu hỏi của Francine.
"Có chuyện gì vậy ạ?" cô cất lời.
Madame Ursula vẫn chẳng thay đổi chút nào. Bà ta vẫn luôn trong trạng thái hoảng hốt trước tác phong và sự coi thường phép tắc thông thường của Irène.
"Có một người đàn ông với vẻ ngoài vô cùng kỳ lạ muốn gặp tiểu thư."
Irène dứt khoát đáp ngay: "Cô ấy không thể tiếp khách."
"Ta cũng đoán thế, nhưng ta vẫn truyền đạt lại vì nghĩ rằng cô ấy quen biết người này, và bản thân ta cũng từng gặp hắn rồi." Madame Ursula có chút bối rối nhìn xuống đất. "Hắn từng giả làm một con ếch vào một dịp nọ..."
"Cháu không hiểu ý bà."
"Hắn là một trong số những tên hề từng giải trí cho đám nông dân ở Saint Amé."
"Tên hắn! Tên hắn là gì ạ!" Irène sốt ruột kêu lên.
"Ta không biết tên hắn. Hắn đội một chiếc mũ xám..."
"Bobichel! Chắc chắn là Bobichel rồi!"
Irène chẳng quên một cái tên nào trong số đó cả.
"Cho hắn vào! Cháu bảo cho hắn vào ngay!" cô thét lên.
Chỉ một thoáng sau, Bobichel xuất hiện. Kia có phải là gã hề tội nghiệp ngày nào không? Không hề; chẳng còn nụ cười nào trên môi, cũng chẳng còn những câu trò đùa dí dỏm nào trên đầu lưỡi. Thân hình gầy gò của hắn nay đã trở nên da bọc xương.
Irène bước lên trước.
"Anh từ chỗ anh ấy đến phải không?" cô hỏi vội vã.
"Từ Fanfar á? Ôi! Không—ít nhất là không phải đi trực tiếp từ đó. Chị biết đấy, họ đâu có cho tôi vào gặp cậu ấy."
"Thế ai phái anh đến đây?"
"Gudel—Hàm Sắt ấy, cô biết mà."
"Sao ông ấy không tự mình tới?"
"Ạ, cái đó thì tôi chịu. Gudel bảo tôi đưa bức thư này cho cô."
Irène phá niêm phong. Phong bì chứa hai bức thư. Một bức đề gửi "Tiểu thư Irainne", bức kia gửi "Mademoiselle de Salves". Tại sao cô lại mở bức thứ hai? Phải chăng qua nét chữ sai chính tả, cô đã nhận ra bức đầu tiên không thể xuất phát từ Fanfar? Bức thư cô mở là của Fanfar. Nội dung như sau:
"Cô, người vốn vô cùng nhân hậu và tốt bụng, xin hãy gấp bội phần nhân hậu với người em gái mà tôi tìm lại được khi đã quá muộn màng. Khoảnh khắc cái gọi là công lý của loài người giáng án xuống một người vô tội đang đến gần. Tôi biết cô không mảy may nghi ngờ tôi. Tôi không phải kẻ đi bôi nhọ một lý tưởng thiêng liêng. Hãy nói với em gái tôi rằng tiểu Jacques vẫn luôn nỗ lực để xứng đáng với người cha của mình—Simon Fougère.
"Tôi xin người cha nuôi của mình, Gudel, giải thích tường tận cho cô nghe về những biến cố kỳ lạ trong cuộc đời tôi. Tôi đặt trọn niềm tin nơi cô. Tôi phó thác tội nghiệp Françoise và bé Cinette cho sự chăm sóc của cô. Hãy yêu thương họ, và họ cũng sẽ đáp lại tình cảm của cô. Cô hẳn chưa quên lời dặn dò được trao gửi từ rất lâu về trước: 'Hãy khiến bản thân được yêu thương.'
"Tôi không biết liệu lúc này mình có nên nói lời từ biệt vĩnh viễn với cô hay không. Tôi nhận ra bản thân đang là đối tượng chịu đựng mối hận thù độc địa từ một ai đó, nhưng là từ ai cơ chứ? Xin đừng ai đi tìm lời giải cho bí ẩn này. Tôi tha thứ cho kẻ thù ấy, bất kể kẻ đó là ai.
"Chỉ vài ngày nữa thôi—có lẽ là ngay ngày mai—số phận của tôi sẽ được định đoạt. Xin đừng tuyệt vọng."
Nước mắt ngấn đầy trong mắt Irène khi cô đọc xong bức thư này.
Bobichel lặng lẽ quan sát cô suốt thời gian đó, chật vật kìm nén những tiếng nấc nghẹn ngào.
"Cô yêu cậu ấy!" hắn khẽ nói, "và cô đã đúng, bởi vì cậu ấy là người tốt nhất mà tôi từng biết trong đời!"
Irène đưa tay ra, và gã hề quỳ xuống đặt nụ hôn lên bàn tay ấy.
"Nhưng chúng ta phải cứu anh ấy!" Irène kêu lên. "Anh ấy sẽ không thể bị kết án..."
"Kết án ư?" một giọng nói vang lên. "Cô đang nói về ai thế?"
Francine, do một phút thúc giục vô thức, đã khoác vội chiếc áo ngủ bằng vải cashmere trắng và xuất hiện ở cửa với dáng vẻ tái nhợt và run rẩy. Irène vội chạy đến bên cô.
"Can đảm lên! Em gái," cô thốt lên, "hãy can đảm lên!"
Rồi chính bản thân Irène cũng gục ngã, oà khóc nức nở đầy đau đớn. Francine cầm bức thư của người anh trai và đọc nó thật chậm rãi, nhưng khi đọc đến những dòng chữ "tiểu Jacques" và "Cinette", đôi mắt cô khép lại và suýt ngã quỵ nếu Bobichel không kịp đỡ lấy.
"Cô không được khóc như thế!" hắn nói. "Không được phép rơi nước mắt. Chúng ta sẽ cứu Fanfar! Xin cô, Mademoiselle Irène, hãy đọc bức thư mà Hàm Sắt gửi cho cô đi. Ông ấy có một kế hoạch, và ông ấy biết mình đang làm gì. Ông ấy sẽ cứu được Fanfar!"
Niềm tin của Bobichel quá đỗi lớn lao, lòng trung thực và sự gắn bó chân thành của hắn biểu lộ rõ mồn một, khiến hai thiếu nữ trao nhau một ánh nhìn tràn đầy hy vọng.
"Đọc đi!" Francine giục.
Bức thư của Hàm Sắt không phải không có lỗi chính tả. Chúng ta sẽ không lặp lại những lỗi lầm ấy:
"Phải cứu lấy Fanfar! Tôi biết sự gắn bó của cô dành cho cậu ấy. Cô có ảnh hưởng lớn với những kẻ nắm quyền lực trong tay. Hãy tìm cách gặp cậu ấy và trao cho cậu ấy thứ mà Bobichel sẽ đưa cho cô. Tôi tin tưởng cô sẽ làm được điều này."
"Tôi phải nhắn gì với Hàm Sắt đây?" Bobichel hỏi.
"Hãy bảo ông ấy rằng tôi sẽ làm mọi điều ông ấy yêu cầu. Nhưng anh còn mang theo một thứ khác cho tôi nữa phải không?"
"Không, không phải một lá thư." Và Bobichel, với sự cẩn trọng tột cùng, gỡ từ ve áo ra một chiếc gim băng, một chiếc gim cài áo bình thường nhưng kích cỡ khá lớn, tuy nhiên chưa đủ lớn để có thể gợi lên dù chỉ là một chút hoài nghi nhỏ nhặt.
"Cô thấy thứ này chứ?" gã hề cất giọng với vẻ hào hứng vốn có ngày trước. "Cô thấy đấy, thưa các tiểu thư và các ngài? Chiếc gim này thoạt trông có vẻ bình thường phải không nào? Nhưng cô có thể vặn phần đầu ra, và khi đó cô sẽ tìm thấy một mẩu thư tí hon..."
Irène mỉm cười nói: "Thật là một cách vô cùng khéo léo, và nó sẽ được chuyển đi đúng như anh muốn."
"Ồ! Cô là một con người quả cảm, và nếu một ngày nào đó cô cần một ai đó để giải trí cho những đứa con của mình—đó là, khi cô có con, cô biết đấy—hãy gọi tôi, tôi sẽ làm những con ếch cho chúng xem suốt cả ngày luôn!"
Cùng với lời hứa có phần khiến người ta giật mình ấy, Bobichel cúi chào ra về.