1 tháng 9.—Tôi không cần phải chọn cái cây lớn nhất hay đẹp đẽ nhất để làm minh chứng. Ngay trước mắt tôi đây là một trong những cái cây tôi yêu thích, một cây dương vàng tuyệt đẹp, thẳng tắp, cao chừng 90 bộ, gốc cây dày tới bốn bộ. Thật mạnh mẽ, đầy sức sống và bền bỉ! Câm lặng mà lại đầy sức thuyết phục! Gợi lên biết bao ý niệm về sự điềm tĩnh và bản thể, đối lập với cái thói đời "chỉ được cái vẻ bề ngoài" của con người. Rồi còn những phẩm chất của cây cối, gần như đầy cảm xúc, đậm chất nghệ thuật và quả cảm; vừa ngây thơ vô hại, lại vừa hoang dại khôn cùng. Nó tồn tại, mà chẳng nói năng chi. Bằng vẻ thanh thản kiên định trước mọi thời tiết, cái cây ấy quở trách con người - cái sinh vật nhỏ bé, tính khí thất thường, cứ hễ thấy tí mưa tuyết là vội vã chạy vào nhà trú ẩn. Khoa học (hay đúng hơn là thứ khoa học nửa mùa) coi thường những hồi ức về các nữ thần cây dryad và hamadryad, hay chuyện cây cối biết nói. Nhưng nếu chúng không nói, thì cách chúng hiện diện cũng chẳng kém cạnh gì những lời lẽ, văn chương, thơ ca hay bài giảng thuyết—hoặc đúng hơn, chúng còn làm tốt hơn thế nhiều. Tôi dám chắc rằng những hồi ức cổ xưa về các nữ thần cây ấy chân thực chẳng kém gì bất cứ hồi ức nào khác, thậm chí còn sâu sắc hơn phần lớn những hồi ức chúng ta có được. ("Hãy cắt lấy đoạn này," như lời mấy tay lang băm thường nói, và giữ lấy mà nghiền ngẫm.) Hãy thử ra ngồi trong một lùm cây hay giữa chốn rừng sâu, cùng một hoặc nhiều người bạn câm lặng ấy, rồi đọc lại những dòng này và suy ngẫm.

Một bài học rút ra từ việc gắn kết với một cái cây—có lẽ là bài học đạo đức vĩ đại nhất từ đất đá, muông thú—chính là bài học về sự hiện hữu, về những gì vốn là, mà chẳng mảy may bận tâm tới việc kẻ quan sát (nhà phê bình) suy đoán hay phán xét gì, hay việc họ có thích hay không. Có căn bệnh nào tồi tệ hơn—căn bệnh phổ biến nào đang lan tràn trong tất thảy chúng ta, trong văn chương, giáo dục, trong thái độ đối nhân xử thế (thậm chí là đối với chính mình)—hơn là nỗi lo âu bệnh hoạn về vẻ bề ngoài (thường cũng chỉ là nhất thời), trong khi lại chẳng hề bận tâm, hoặc hầu như không mảy may quan tâm tới những giá trị lành mạnh, chậm lớn, trường tồn và thực chất của nhân cách, sách vở, tình bạn, hôn nhân—những nền tảng vô hình gắn kết nhân loại? (Bởi nền tảng của mọi điều, sợi dây thần kinh, mối giao cảm vĩ đại, cái thực thể trọn vẹn bên trong nhân loại, thứ định hình cho mọi sự vật, tất yếu là phải vô hình.)

4 tháng 8, 6 giờ chiều.—Ánh sáng, bóng râm và những hiệu ứng tuyệt diệu trên tán lá và thảm cỏ—những gam màu xanh trong trẻo, màu xám, v.v., tất cả chìm trong vẻ huy hoàng và chói lọi của ánh hoàng hôn. Những tia nắng trong vắt giờ đây len lỏi vào bao góc mới, rọi xuống những thân cây tầng thấp với lớp vỏ màu nâu xám, gồ ghề, khía rãnh như được chần bông, vốn thường bị bóng râm che khuất trừ những lúc như thế này—giờ đây, ánh sáng rực rỡ tràn ngập, làm nổi bật sự rắn rỏi, sần sùi như những cột trụ của cả cây già lẫn cây non, phơi bày ra trước giác quan tôi những nét quyến rũ lặng lẽ, xù xì đầy kinh ngạc, lớp vỏ cứng cáp, vẻ dửng dưng vô hại, cùng bao vết u nần mà trước đây tôi chưa từng để mắt tới. Giữa sự hiển lộ của ánh sáng, giờ khắc đặc biệt, và tâm trạng ấy, ta chẳng còn ngạc nhiên trước những câu chuyện ngụ ngôn cổ xưa (thực ra, sao lại gọi là ngụ ngôn chứ?) về những người đem lòng tương tư cây cối, ngất ngây trước cái chủ nghĩa hiện thực đầy huyền bí về sức mạnh lặng lẽ khó cưỡng của chúng—sức mạnh mà rốt cuộc, có lẽ chính là vẻ đẹp tối thượng, trọn vẹn và cuối cùng.

Những loài cây tôi quen thuộc ở nơi đây.

Cây sồi (nhiều loại—một lão cây cứng cáp, đầy sức sống, xanh tươi, sum suê, gốc dày tới năm bộ, tôi vẫn ngồi dưới bóng cây mỗi ngày).

Cây tuyết tùng, rất nhiều.

Cây hoa tulip (Liriodendron), thuộc họ mộc lan—tôi từng thấy chúng ở Michigan và miền nam Illinois, cao 140 bộ và gốc dày 8 bộ {A}; loài này khó bứng gốc đem trồng; tốt nhất nên trồng từ hạt—(thợ rừng gọi là cây dương vàng).

Cây sung dâu.

Cây cao su, cả loại ngọt và chua.

Cây dẻ gai.

Cây óc chó đen.

Cây xá xị.

Cây liễu.

Cây catalpa.

Cây hồng rừng.

Cây thanh lương trà.

Cây hồ đào.

Cây phong, nhiều loại.

Cây keo.

Cây bạch dương.

Cây thù du.

Cây thông.

Cây du.

Cây dẻ.

Cây đoạn.

Cây dương lá rung.

Cây vân sam.

Cây trăn.

Cây nguyệt quế.

Cây nhựa ruồi.