“Ăn cái gì, sao tôi lại nghe thấy các đồng chí muốn chuẩn bị đồ ăn cho tôi thế?” Triệu Đức Hải còn chưa kịp khóc lóc kêu khổ thì một giọng nói sang sảng đầy khí phách đã cất lên ngay trước cửa, tất cả mọi người theo phản xạ cùng ngoảnh đầu nhìn lại.
Đó là một ông cụ ngoài sáu mươi tuổi, vóc người không cao nhưng lưng thẳng tắp, mặc bộ đồ Tôn Trung Sơn giặt đến bạc màu, đi đôi giày vải đen nửa mới nửa cũ, đôi mắt nhìn có vẻ đã viễn thị nhưng vẫn lấp lánh ánh sáng trí tuệ… Đương nhiên, phía sau ông còn có mấy vị lãnh đạo mà mọi người chưa từng gặp mặt, người duy nhất mọi người nhận ra chính là Khu trưởng Hạ đang đứng ở phía sau cùng.
Triệu Đức Hải chẳng kịp quẹt mồ hôi trên trán, vội nói: “Thủ trưởng cũ, ngài đã tới rồi! Chắc ngài đói lả rồi đúng không ạ, chúng tôi lập tức chuẩn bị bữa trưa cho ngài ngay, trên khu phố của chúng tôi có một nhà ăn quốc doanh, khẩu vị…”
Lưng ông cụ tuy vẫn thẳng tắp nhưng nét mặt còn vương nỗi đau buồn, tinh thần cũng không được tốt lắm, ông mệt mỏi xua xua tay: “Đừng phiền phức thế, nếu nhất quyết muốn tôi ăn thì các đồng chí ăn gì tôi ké một miếng là được rồi.”
Trên bàn vẫn còn bày mấy hộp cơm nhôm mọi người vừa ăn dở vài miếng: cơm ngô vàng ươm, cháo kê đặc quánh đóng màng, bánh bao hạt cao lương nhìn là thấy chắc bụng, đĩa khoai tây xào chua cay để qua đêm, cải thảo xào giấm để qua đêm, đĩa trứng xào hành dại vàng óng để qua đêm, hũ dưa chua đỏ au toàn ớt cay, cùng với mười mấy miếng trứng vịt muối vỏ xanh trắng, lòng đỏ trứng còn đang tứa ra lớp dầu màu đỏ cam… Trương Chính không kìm được nuốt nước miếng.
Ông quả thực đã đói bụng, hôm nay đi nhiều nơi, bát cháo loãng buổi sáng đã tiêu hóa sạch bách từ lâu.
Triệu Đức Hải nào dám lấy những thứ này ra chiêu đãi lãnh đạo: “Thế này đạm bạc quá ạ, ngài hiếm khi mới ghé Tửu Tiên Kiều một chuyến, đúng ra phải mời ngài nếm thử món ngỗng say nướng nổi tiếng của Tửu Tiên Kiều chúng tôi mới phải.”
Trương Chính xua tay: “Bày vẽ phức tạp thế làm gì, tôi cứ muốn ăn cơm làm việc của các đồng chí đấy.”
Thế là xong, đoàn người đi cùng cũng chẳng dám khuyên can thêm, nhưng Triệu Đại Vĩ nhanh trí, cậu ta co cẳng chạy thục mạng về phía nhà ăn quốc doanh cách đó không xa, bảo đầu bếp trưởng bên đó mau chóng nấu vài món tủ bưng sang gấp.
Còn bên này, Trương Chính cũng bắt đầu đuổi người: “Mấy người bên thành phố với bên khu mau về ăn cơm đi, theo ông già này chạy đôn chạy đáo suốt cả buổi sáng cũng mệt rồi, chiều không cần tới nữa, tôi tự đi dạo một mình.”
“Thế sao được ạ, chúng tôi…”
“Đừng dài dòng, bảo các người về thì cứ về đi, mấy người cứ chôn chân ở đây, cơm nước chỉ có bấy nhiêu, người ta chia làm sao nổi?”
Mọi người vội vàng dạ vâng, để lại hai người nhanh nhẹn ở lại trông nom.
Hạ Văn Mẫn còn đặc biệt gọi “cán sự Tiểu Bạch” ra ngoài cửa dặn dò: “Lát nữa để mắt một chút, nếu cơm canh không đủ thì dọn thêm ít món ăn đơn giản, chỉ cần không phô trương lãng phí quá trớn là được.”
“Đường huyết của cụ không cao chứ ạ?”
“Chỉ có huyết áp cao thôi, đường huyết với mỡ máu đều tốt.”
Bạch Học Tập gật đầu, vội vàng bảo Tôn Chính Nghĩa đạp chiếc xe của mình sang nhà Triệu Phán Viên lấy mấy chiếc bánh trung thu mang về, món bánh trung thu này chẳng những không phô trương lãng phí mà còn hợp cảnh ngày tết, lại có thể làm món chính lót dạ… Đương nhiên, đây cũng là một món đặc sản sáng giá hiếm hoi trong địa bàn quản lý của họ.
Hạ Văn Mẫn vừa đi, ba vị lãnh đạo ở lại liền giữ chân ông cụ, đưa ông đi quanh đơn vị xem xét một vòng, tài liệu chuẩn bị sẵn vừa khéo phát huy tác dụng, mấy người trẻ tuổi thì hâm nóng cơm canh, lau dọn bàn ăn, tìm ghế đẩu để ngồi.
Cũng may vì lúc trước cả nhóm cùng góp đồ ăn chung nên trong mỗi hộp cơm đều có đũa muỗng dùng chung, coi như sạch sẽ vệ sinh, mượn tạm chiếc nồi sắt nhỏ và bếp lò của Thái Tân Niên, đun nóng lại một chút là ăn được.
Bạch Học Tập cắt thêm mấy quả trứng vịt muối, vừa dọn xong đồ ăn lên bàn thì món ngon của nhà ăn quốc doanh cũng được mang tới: “Vừa khéo trúng hôm nay nhà ăn có món ngon, thịt lợn hầm miến, lại thêm một đĩa thịt hấp bột ngô, món xào lát nữa sẽ có người mang qua sau.”
Bếp nhỏ nấu món riêng của nhà ăn quốc doanh không phải cứ muốn ăn là ăn được, phải có giấy phê duyệt suất chiêu đãi mới xong, thông thường nói đến việc đi “tiệm cơm” thực chất là nói đến các món nấu bằng chảo lớn, xào xong trút vào thau lớn giữ ấm, hai món mặn ba món xào đã được coi là quy cách rất tươm tất rồi, cộng thêm hương vị quả thực ngon hơn bếp ăn của đơn vị rất nhiều, ăn một bữa đúng nghĩa là cải thiện bữa ăn.
Hôm nay vì vội vã, vả lại cũng để đảm bảo an toàn, Triệu Đại Vĩ trực tiếp xới từ các khay đồ ăn nấu chảo lớn mang sang, lập tức bày kín cả bàn.
“Tôi phải phê bình các đồng chí, ai bảo đi mua món thịt về thế, đã nói các đồng chí ăn gì tôi ăn nấy rồi mà, chẳng lẽ bình thường các đồng chí toàn ăn thịt lợn hầm miến với thịt hấp bột ngô hay sao? Sao lúc nãy tôi nhìn chẳng thấy có?” Ông cụ nghiêm mặt nói: “Đồng chí Triệu Đức Hải, anh xem anh làm thế này chẳng phải là tăng thêm gánh nặng công việc cho đồng chí của mình hay sao, ban nãy tôi cũng tìm hiểu qua rồi, công việc của các đồng chí vốn đã đủ bận rộn rồi đấy.”
Triệu Đức Hải không ngờ cú vuốt mông ngựa này của mình lại đập trúng chân ngựa, mặt già đỏ bừng vì ngượng.
“Tôi thấy chắc là do cậu thanh niên này đi mua về đúng không, cậu xem chúng ta có mấy mống người, cậu bưng cả một chậu đầy ắp của người ta sang đây, thế thì những người dân vốn tích cóp tem phiếu định dẫn cả nhà đi tiệm ăn để cải thiện bữa ăn biết tính làm sao? Người ta xếp hàng rồng rắn bấy lâu, chỉ để vào ăn mấy miếng rau xào thôi à?”
Đừng tưởng ông mắt kém mà lầm, thực ra ông đều biết tỏng hết, ai đi làm cái gì, chỉ cần không đi quá giới hạn thì ông cũng lười chẳng buồn vạch trần.
Trán Triệu Đại Vĩ túa mồ hôi hột.
“Là do cháu suy nghĩ chưa chu toàn, lát nữa cháu sẽ qua xin lỗi người ta ạ. Nhưng ngài là bậc tiền bối cống hiến cả đời vì nước vì dân, cháu cũng chỉ vì nóng lòng muốn ngài được ăn chút đồ ngon bồi bổ thân thể thôi ạ, sau này cháu nhất định sẽ chú ý phương pháp công tác.”
“Thôi bỏ đi, bưng thì cũng bưng tới rồi, ăn thôi, coi như bồi dưỡng thêm cho các đồng chí ở đây vậy. Nhớ kỹ đấy nhé, bữa này tôi mời, lát nữa bảo cảnh vệ cầm tem phiếu của tôi mang qua trả.”
Hì hì, phen này thì bọn Tiền Hữu Văn và Vương Chi Chi sướng rơn cả người, bọn họ đã bao lâu rồi chưa được nếm mùi thịt cơ chứ, ông cụ nói đãi khách là đãi thật lòng, ông rất ít khi đụng đũa vào đĩa thịt, toàn cầm muôi lớn múc từng muôi vun ngọn bỏ vào bát mấy người trẻ tuổi, thịt nhiều hơn cả rau và cơm, chất cao như ngọn núi nhỏTrong khi đó, Thủ trưởng cũ dường như lại thích ăn bánh bao hạt thô hơn, cắn từng miếng lớn ngon lành, kế đến là món trứng xào: “Đây là của đồng chí nhỏ nào mang tới thế, xào khéo lắm, hành này chắc là hành dại đúng không, dậy mùi ra trò.”
Cậu ta bình thường vốn ngứa mắt nhất thói mua chuộc lòng người của Bạch Học Tập, hễ tí là mang đồ đến cho mọi người ăn, nhưng lần nào cũng chỉ mang một chút xíu, mỗi người chỉ ăn được một hai miếng nếm vị, nói theo lời mẹ cậu ta thì đúng là chẳng biết đoàn kết giúp đỡ đồng nghiệp gì cả, có thứ gì ngon lành thì trốn rịt trong phòng ăn một mình, ăn no nê chán chê còn thừa lại đồ ăn dở mới nỡ mang đến, lần nào cũng dùng đạn bọc đường hòng làm tha hóa mọi người… Dẫu sự việc chẳng đến mức nghiêm trọng như lời mẹ cậu ta nói, nhưng cậu ta thực sự khó chịu với hành vi này của cô.
Cậu ta phải để cho lãnh đạo lớn biết được, bên cạnh họ có những đồng chí lười lao động lại ham hưởng lạc, học đòi theo cái thói hưởng thụ tư bản chủ nghĩa, thói hư tật xấu này phải kịp thời chấn chỉnh, đây là sự quan tâm của cậu ta trên danh nghĩa đồng nghiệp, đúng, cứ làm như vậy đi!
Cậu ta vừa định chọc gậy bánh xe nói xấu Bạch Học Tập thì Lý Hồng Mai khác hẳn ngày thường, thế mà lại dám đỡ lời của lãnh đạo: “Nói ra không sợ ngài chê cười, là do chúng cháu đề xuất mỗi tuần mọi người luân phiên mang một món mặn đến đơn vị, để cùng nhau cải thiện bữa ăn, cũng chẳng câu nệ mang nhiều hay ít, tóm lại mỗi người một miếng nếm thử chút hương vị là được. Đồng chí hôm nay mang món trứng xào xưa nay tính tình vốn rất rộng rãi, mình không nỡ ăn cũng phải mang đến cho chúng cháu, bình thường quần chúng nhân dân có khó khăn gì cô ấy cũng luôn là người xông pha đầu tiên.”
Triệu Đại Vĩ tức đến mức suýt hộc máu: Gì chứ, cái đồ hũ nút như chị cần gì phải lắm mồm, bình thường chị chẳng phải câm như hến hay sao?
Ông cụ nghe xong thì mỉm cười: “Hương vị ngon lắm.”
Mọi người đều thở phào nhẹ nhõm, bởi vì trong ấn tượng của mọi người, ông cụ đã tự mình nêu gương cần kiệm chất phác đến mức này, chắc chắn sẽ không thích thói quen ăn ngon mặc đẹp. Nhưng mọi người không ngờ tới là đối với chuyện người khác ăn uống thế nào, ông lại chẳng hề có định kiến, thậm chí trong lòng còn mơ hồ dâng lên niềm an ủi.
Trong đầu Bạch Học Tập thoáng lóe lên một câu: “Khoan dung với người, nghiêm khắc với mình”.
Ăn no nê xong, chỗ bánh trung thu mà Tôn Chính Nghĩa mang về cũng được Bạch Học Tập bày gọn gàng trong một hộp cơm nhôm: “Mời Thủ trưởng cũ nếm thử ạ.”
“Bánh trung thu à?”
Nói thực lòng, ăn no căng bụng rồi mà còn ăn bánh trung thu thì sẽ có cảm giác hơi ngấy, nhưng ông cụ là người từng nếm trải chuỗi ngày gian khổ bước ra, không có nhiều quy củ kiêng khem như thế. Bác sĩ chăm sóc sức khỏe cứ nhắc nhở điều này điều nọ, nhưng trong lòng ông lúc nào cũng thấy thiếu thốn cái gì đó, giờ nhìn thấy từng chiếc bánh tròn xoe chỉ nhỏ bằng nắm tay trẻ con, vỏ bánh nướng giòn rụm đến mức rơi vụn bánh ra ngoài, khoang miệng ông lập tức ứa nước miếng: “Cho tôi một miếng.”
Bánh vừa vào miệng, bờ môi và đầu lưỡi lập tức cảm nhận được sự mịn màng mềm mượt của nhân đậu đỏ quyện chặt cùng lớp vỏ ngàn lớp giòn xốp, hương vị ấy lập tức giúp ông bắt trọn lại ký ức về một ngày xa xôi trong dĩ vãng…
“Bánh trung thu này là ai làm vậy?”
“Dạ là một bà thím ngoài năm mươi tuổi trong địa bàn quản lý của chúng cháu làm đấy ạ, mùi vị có lẽ hơi khác so với loại bánh chúng ta thường ăn ngày thường.”
Bánh trung thu của thời đại này Bạch Học Tập cũng từng ăn rồi, vì tiếc dầu mỡ nên vỏ bánh không đủ độ xốp giòn, phần nhân chẳng hiểu sao cứ có cảm giác khô khốc, dính dính nghẹn ứ, hoàn toàn không có độ mềm mượt sánh mịn.
“Tôi… có thể gặp đồng chí nữ này một chút được không?”
Tôn Chính Nghĩa vội vàng trèo lên chiếc xe đạp có vành bánh còn đang nóng hổi phóng đi tìm Triệu Phán Viên, trên đường đi tiện thể dặn dò bà ta những điều cần lưu ý, chuyện gì không nên nói thì chớ có mở mồm.
“Ai da biết rồi biết rồi, tôi đâu có ngốc nghếch, những chuyện bôi tro trát trấu vào mặt Tửu Tiên Kiều nhà mình thì đánh chết tôi cũng chẳng thèm nói ra đâu.”
“Còn nữa, thái độ đối với lãnh đạo cũ phải lễ phép, phải khách khí, nhất quyết không được phát bệnh đấy…” Đây cũng là điều khiến mọi người lo lắng thắt ruột nhất.
Triệu Phán Viên vỗ mạnh lên vai anh ta, chấn động đến mức làm cả chiếc xe đạp lắc lư chao đảo mấy hồi.
“Anh chẳng qua là muốn bảo tôi đừng có phát điên chứ gì, yên tâm đi, bệnh của tôi khỏi từ lâu rồi. Hôm nọ Cán sự Bạch bảo tôi đến bệnh viện khám thử, tôi đã đến cả bệnh viện khu lẫn bệnh viện tâm thần của thành phố chúng mình rồi, bác sĩ người ta đều bảo tôi không sao hết, lành lặn cả rồi.”
Thế nhưng “tiền án tiền sự” của bà ta quả thực quá nhiều, Tôn Chính Nghĩa chẳng dám yên tâm tuyệt đối, vừa tới cổng Văn phòng khu phố lại dặn đi dặn lại thêm một lượt nữa rồi mới dẫn người bước vào… Đương nhiên, ngoài cổng đã có mấy cán bộ mặc thường phục đứng gác, nói cho chính xác thì từ lúc cách đó khoảng trăm mét anh ta đã phát hiện ra mấy gương mặt lạ hoắc không thuộc về khu phố của mình rồi.
Mấy cán bộ thường phục trước cổng kiểm tra qua một lượt mới cho người vào trong: “Thủ trưởng cũ, Triệu Phán Viên tới rồi ạ.”
Trương Chính quay đầu lại, thoạt tiên ngẩn người ra một lúc: “Viên Viên?”
Triệu Phán Viên lúc mới bước vào thậm chí còn chưa chú ý tới ông, bà ta bận đưa mắt tìm Bạch Học Tập, nghe thấy tiếng gọi này ánh mắt mới chạm vào khuôn mặt ông: “Anh là…”
Kể từ sau khi mẹ qua đời, đã rất nhiều năm rồi không có ai gọi bà ta là Viên Viên, đây là tên mụ hồi bé của bà ta, về sau người ta toàn gọi bà ta là “mụ Triệu”, “mẹ thằng Phúc Thụy”, “thím Triệu”, “con mụ điên”… chưa bao giờ được nghe lại hai tiếng “Viên Viên” này nữa.
“Tôi là Trương Chính đây, em còn nhớ không?”
“Anh Trương Chính?” Triệu Phán Viên cũng cảm thấy khó mà tin nổi, bà ta đi vòng quanh ông hai vòng, nhìn từ trên xuống dưới, rồi lại ngó từ dưới lên trên: “Sao anh vẫn chẳng cao thêm tí nào thế, anh nhìn xem râu mày anh còn chưa bạc sợi nào, mà lông mày của tôi sắp bạc trắng cả rồi này.”
,