Tài khoản của JOHN WILSON MACKENZIE, thuộc New Jersey,
đã qua đời,
Nợ.
Cho ba mươi thùng thịt bò gửi Tướng Sherman, giá $100,
$3,000
Chi phí đi lại và vận chuyển
$14,000
Tổng cộng
$17,000
Đã nhận thanh toán.
Ông ấy qua đời khi ấy; nhưng ông để lại hợp đồng cho Wm. J. Martin, người đã cố gắng đòi tiền nhưng chết trước khi hoàn tất. Ông ấy lại giao nó cho Barker J. Allen, và người này cũng cố gắng đòi cho được. Ông ta cũng chẳng sống sót. Barker J. Allen chuyển nó cho Anson G. Rogers, kẻ đã mưu toan đòi nợ và đi đến tận Văn phòng Kiểm toán viên Thứ chín, thì Thần Chết, Đấng San Bằng vĩ đại, bất ngờ xuất hiện và tịch biên luôn cả ông ta. Ông ta để lại tờ hóa đơn cho một người họ hàng ở Connecticut, tên là Vengeance Hopkins, người chỉ trụ được bốn tuần hai ngày, lập kỷ lục nhanh nhất khi suýt chạm tới Kiểm toán viên Thứ mười hai. Trong di chúc, ông trao hóa đơn hợp đồng cho người chú của mình, có tên là O-be-joyful Johnson. Mọi chuyện quá sức chịu đựng đối với Joyful. Trăn trối của ông là: “Đừng khóc cho tôi—tội nguyện ra đi.” Và quả thực là vậy, tội nghiệp linh hồn ấy. Bảy người nữa đã thừa kế bản hợp đồng sau đó; nhưng tất cả đều chết. Cuối cùng nó rơi vào tay tôi. Nó đến tay tôi thông qua một người họ hàng tên là Hubbard—Bethlehem Hubbard, người Indiana. Ông ta đã mang mối thù với tôi từ lâu; nhưng trong những giây phút cuối đời, ông cho gọi tôi đến, tha thứ cho mọi chuyện và vừa khóc vừa trao cho tôi hợp đồng thịt bò.
Đó là đoạn kết cho câu chuyện về nó cho đến thời điểm tôi kế thừa tài sản này. Giờ đây, tôi sẽ cố gắng giãi bày rõ ràng trước quốc dân về mọi chuyện liên quan đến phần việc của mình trong vụ này. Tôi mang bản hợp đồng thịt bò này, cùng với hóa đơn chi phí đi lại và vận chuyển, đến gặp Tổng thống Hợp chủng quốc Hoa Kỳ.
Ông ấy nói: “Vâng, thưa ông, tôi có thể giúp gì cho ông?”
Tôi đáp: “Tâu Ngài, vào khoảng ngày 10 tháng 10 năm 1861, John Wilson Mackenzie, ở Rotterdam, Quận Chemung, New Jersey, đã qua đời, đã ký hợp đồng với Chính phủ Liên bang để cung cấp cho Tướng Sherman tổng cộng ba mươi thùng thịt bò—”
Ông ấy cắt ngang lời tôi ở đó và tống cổ tôi ra khỏi phòng—một cách lịch thiệp nhưng kiên quyết. Hôm sau, tôi đến gặp Ngoại trưởng.
Ông ấy nói: “Vâng, thưa ông?”
Tôi đáp: “Kính thưa Điện hạ: vào khoảng ngày 10 tháng 10 năm 1861, John Wilson Mackenzie ở Rotterdam, Quận Chemung, New Jersey, đã qua đời, đã ký hợp đồng với Chính phủ Liên bang để cung cấp cho Tướng Sherman tổng cộng ba mươi thùng thịt bò—”
“Thế là đủ rồi, thưa ông—thế là đủ rồi; văn phòng này không dính dáng gì đến các hợp đồng thịt bò.”
Tôi bị tiễn ra cửa. Tôi ngẫm nghĩ lại mọi chuyện và cuối cùng, vào ngày hôm sau, tôi đến thăm Bộ trưởng Hải quân, người đã nói: “Nói nhanh lên, thưa ông; đừng bắt tôi phải chờ đợi.”
Tôi đáp: “Kính thưa Điện hạ, vào khoảng ngày 10 tháng 10 năm 1861, John Wilson Mackenzie ở Rotterdam, Quận Chemung, New Jersey, đã qua đời, đã ký hợp đồng với Chính phủ Liên bang để cung cấp cho Tướng Sherman tổng cộng ba mươi thùng thịt bò—”
Chà, tôi chỉ nói được đến thế. Ông ta cũng chẳng liên quan gì đến các hợp đồng thịt bò cho Tướng Sherman cả. Tôi bắt đầu nghĩ đây là một thứ chính phủ kỳ quặc. Có vẻ như họ muốn thoái thác việc trả tiền cho số thịt bò đó. Ngày hôm sau, tôi đến gặp Bộ trưởng Nội vụ.
Tôi nói: “Kính thưa Hoàng đế bệ hạ, vào khoảng ngày 10 tháng 10—”
“Thế là đủ rồi, thưa ông. Tôi đã nghe về anh trước đây rồi. Biến đi, mang cái hợp đồng thịt bò khốn kiếp của anh ra khỏi tòa nhà này. Bộ Nội vụ hoàn toàn không dính líu gì đến việc tiếp tế cho quân đội.”
Tôi bỏ đi. Nhưng lúc này tôi đã vô cùng tức giận. Tôi tự nhủ sẽ ám ảnh họ; tôi sẽ đeo bám mọi ban ngành của cái chính phủ bất lương này cho đến khi vụ hợp đồng đó được giải quyết. Tôi sẽ đòi cho được hóa đơn đó, hoặc ngã xuống như những người tiền nhiệm đã ngã xuống khi cố gắng làm điều này. Tôi tấn công Tổng bưu cục trưởng; tôi bao vây Bộ Nông nghiệp; tôi phục kích Chủ tịch Hạ viện. Họ chẳng dính dáng gì đến các hợp đồng thịt bò quân đội. Tôi chuyển hướng sang Ủy viên Văn phòng Sáng chế.
Tôi nói: “Kính thưa Đại nhân tối cao, vào khoảng ngày—”
“Khốn kiếp thật! Cuối cùng anh cũng mò được đến đây với cái hợp đồng thịt bò kích động này sao? Chúng tôi chẳng có chút liên quan nào đến các hợp đồng thịt bò cho quân đội cả, bạn hiền ạ.”
“Ồ, nói vậy thì hay thật—nhưng thế nào cũng phải có người trả tiền cho số thịt bò đó chứ. Phải trả ngay bây giờ, không thì tôi tịch thu cái tòa nhà Văn phòng Sáng chế cũ kỹ này cùng mọi thứ trong đó đấy.”
“Nhưng, thưa bạn hiền—”
“Chẳng có nhưng nhó gì sất, thưa ông. Văn phòng Sáng chế phải chịu trách nhiệm về số thịt bò đó, tôi đoán thế; và dù có hay không, Văn phòng Sáng chế cũng phải thanh toán tiền cho nó.”
Khỏi cần đi vào chi tiết. Mọi chuyện kết thúc bằng một trận ẩu đả. Văn phòng Sáng chế đã thắng. Nhưng tôi đã phát hiện ra điều gì đó có lợi cho mình. Người ta bảo tôi rằng Bộ Ngân khố mới là nơi tôi nên đến. Tôi đã đến đó. Tôi đợi liền hai tiếng rưỡi, và rồi tôi được diện kiến Thượng thư Bộ Ngân khố.
Tôi nói: “Kính thưa Ngài quý tộc cao cả, nghiêm nghị và đáng kính, vào khoảng ngày 10 tháng 10 năm 1861, John Wilson Macken—”
“Thế là đủ rồi, thưa ông. Tôi đã nghe về anh rồi. Hãy đến gặp Kiểm toán viên Thứ nhất của Bộ Ngân khố.”
Tôi đã làm vậy. Ông ta chuyển tôi sang Kiểm toán viên Thứ hai. Kiểm toán viên Thứ hai chuyển tôi sang người thứ ba, và người thứ ba chuyển tôi sang Kiểm toán viên trưởng Thứ nhất của Vụ Thịt bò muối. Chuyện này bắt đầu ra dáng làm ăn lớn. Ông ta kiểm tra sổ sách và tất cả giấy tờ rời của mình, nhưng chẳng thấy bút tích nào về hợp đồng thịt bò. Tôi đến gặp Kiểm toán viên trưởng Thứ hai của Vụ Thịt bò muối. Ông ta cũng kiểm tra sổ sách và giấy tờ rời, nhưng chẳng có kết quả gì. Tôi cảm thấy được khích lệ. Trong tuần đó, tôi mò đến tận Kiểm toán viên thứ sáu trong vụ đó; tuần tiếp theo tôi xử lý xong Vụ Khiếu nại; tuần thứ ba tôi bắt đầu và hoàn tất Vụ Hợp đồng Thất lạc, rồi đặt được một chân vào Vụ Tính toán Ước lượng. Tôi kết thúc việc đó trong ba ngày. Giờ thì chỉ còn lại một nơi duy nhất. Tôi mở cuộc vây hãm Ủy viên Vụ Tạp nham. Chính xác hơn là thư ký của ông ta—bản thân ông ta không có ở đó. Có mười sáu thiếu nữ xinh đẹp trong phòng đang cắm cúi viết sổ sách, và có bảy nam thư ký khôi ngô đang chỉ dẫn cho họ. Các cô gái ngước nhìn lên qua bờ vai, và các nam thư ký mỉm cười đáp lại, mọi thứ diễn ra vui vẻ như tiếng chuông cưới. Hai hoặc ba tay thư ký đang đọc báo nhìn tôi khá chăm chú nhưng rồi lại đọc tiếp, và chẳng ai nói gì cả. Dù sao thì tôi cũng đã quen với sự nhanh nhẹn kiểu này từ các Nam thư ký Phụ tá Hạng tư trong suốt hành trình đầy biến động của mình, từ ngày tôi bước chân vào văn phòng đầu tiên của Cục Thịt bò muối cho đến tận lúc bước ra khỏi văn phòng cuối cùng ở Vụ Tính toán Ước lượng. Đến lúc này tôi đã thành thạo đến mức có thể đứng bằng một chân từ khoảnh khắc bước vào văn phòng cho đến khi có nhân viên lên tiếng với mình, mà số lần đổi chân không quá hai, hay cùng lắm là ba lần.
Thế là tôi cứ đứng đó cho đến khi đổi chân đủ bốn lần khác nhau. Sau đó, tôi nói với một tay thư ký đang đọc báo:
“Kẻ lang thang lừng lẫy, Đại đế Thổ Nhĩ Kỳ đâu rồi?”
“Ý anh là sao, thưa ông? anh đang nói ai thế? Nếu ý anh là Cục trưởng, thì ông ấy ra ngoài rồi.”
“Hôm nay ngài ấy sẽ thăm hậu cung chứ?”
Gã thanh niên trừng mắt nhìn tôi một lúc, rồi lại cắm cúi đọc báo. Nhưng tôi thừa rõ cách làm việc của mấy tay thư ký ấy. Tôi biết mình vẫn an toàn nếu hắn đọc xong trước khi chuyến thư tiếp theo từ New York đến. Hắn chỉ còn lại hai tờ báo nữa thôi. Một lúc sau, hắn đọc xong, rồi ngáp dài và hỏi tôi muốn gì.
“Kẻ đần độn nổi danh và đáng kính: vào khoảng ngày—”
“Anh chính là cái tay hợp đồng thịt bò đây chứ gì. Đưa giấy tờ đây.”
Hắn cầm lấy chúng, và lục lọi đống đồ tạp nham của mình trong một khoảng thời gian dài. Cuối cùng hắn đã tìm thấy Lối đi Tây Bắc—theo cách tôi nhìn nhận—hắn đã tìm thấy bản ghi chép thất lạc bấy lâu về cái hợp đồng thịt bò đó—hắn đã tìm thấy cái đá ngầm mà biết bao bậc tiền bối của tôi đã đâm đầu vào trước khi kịp chạm tới nó. Tôi vô cùng xúc động. Dù vậy tôi vẫn mừng rỡ—vì tôi đã sống sót. Tôi dằn từng tiếng xúc động: “Đưa nó đây cho tôi. Chính phủ sẽ thanh toán bây giờ đấy.” Hắn xua tay bảo tôi lùi lại và nói rằng vẫn còn một việc phải làm trước đã.
“John Wilson Mackenzie này đâu?” hắn hỏi.
“Chết rồi.”
“Ông ta chết khi nào?”
“Ông ấy không chết tự nhiên—ông ấy bị sát hại.”
“Bằng cách nào?”
“Bị rìu chiến bổ vào đầu.”
“Ai bổ rìu vào đầu ông ấy?”
“Thì người da đỏ chứ ai vào đây. Chẳng lẽ anh lại nghĩ là giám hiệu trường Chúa nhật chắc?”
“Không. Người da đỏ phải không?”
“Chính nó.”
“Tên của tên da đỏ đó?”
“Tên hắn á? Tôi không biết tên hắn.”
“Phải có tên chứ. Ai đã chứng kiến vụ dùng rìu chiến đó?”
“Tôi không biết.”
“Thế bản thân anh không có mặt ở đó à?”
“Anh có thể nhìn mái tóc của tôi mà đoán. Tôi vắng mặt.”
“Vậy sao anh biết Mackenzie đã chết?”
“Vì ông ấy chắc chắn đã chết vào thời điểm đó, và tôi có mọi lý do để tin rằng ông ấy đã chết kể từ đó đến nay. Thực ra tôi biết chắc là ông ấy đã chết.”
“Chúng tôi phải có bằng chứng. Anh có bắt được tên da đỏ đó không?”
“Đương nhiên là không rồi.”
“Ồ, anh phải bắt cho bằng được hắn. Thế anh có giữ cái rìu chiến không?”
“Tôi chưa từng nghĩ đến chuyện đó.”
“Anh phải tìm cho ra cái rìu. Anh phải trình diện được cả tên da đỏ lẫn chiếc rìu chiến ấy. Nếu cái chết của Mackenzie có thể được chứng minh bằng những thứ này, thì khi đó anh mới có thể xuất hiện trước ủy ban được chỉ định để xét duyệt khiếu nại với chút ít hy vọng đẩy hồ sơ của mình tiến xa đến mức con cháu anh may ra còn sống để nhận tiền và tận hưởng nó. Nhưng cái chết của người đó phải được chứng minh. Dù sao thì, tôi cũng nói luôn cho anh hay là chính phủ sẽ không bao giờ trả tiền vận chuyển và chi phí đi lại cho vị Mackenzie đáng kính ấy đâu. Họ có thể sẽ trả tiền cho thùng thịt bò mà binh lính của Sherman đã tịch thu, nếu anh xin được một đạo luật cứu trợ thông qua Quốc hội để cấp khoản ngân sách cho mục đích đó; nhưng họ sẽ không trả tiền cho hai mươi chín thùng bị người da đỏ ăn thịt đâu.”
“Vậy là tôi chỉ được trả có một trăm đô-la, mà số tiền đó cũng chẳng chắc chắn gì! Sau bao nhiêu chuyến đi của Mackenzie khắp châu Âu, châu Á và châu Mỹ cùng với số thịt bò đó; sau bao nhiêu nỗi truân chuyên và hoạn nạn cùng chi phí vận chuyển của ông ấy; sau cái chết của bao nhiêu kẻ vô tội đã cố gắng đòi cái hóa đơn đó! Này cậu thanh niên, sao Kiểm toán viên trưởng của Vụ Thịt bò muối lại không nói cho tôi điều này từ trước?”
“Hắn có biết gì về tính xác thực trong khiếu nại của anh đâu.”
“Sao Kiểm toán viên thứ hai không nói cho tôi? sao Kiểm toán viên thứ ba không nói? sao tất cả các vụ và các bộ phận đó đều không nói cho tôi biết?”
“Chẳng ai trong số họ biết cả. Ở đây chúng tôi làm việc theo lề lối hành chính. Anh đã tuân thủ đúng quy trình và tìm ra điều mình muốn biết. Đó là cách tốt nhất. Đó là cách duy nhất. Nó rất nguyên tắc, và rất chậm chạp, nhưng lại vô cùng chắc chắn.”
“Vâng, chắc chắn chết người.” Đa số bộ tộc của chúng tôi đều đã như thế. Tôi bắt đầu cảm thấy rằng mình cũng sắp được triệu gọi rồi.
“Cậu thanh niên ạ, cậu yêu cô thiếu nữ rạng rỡ đằng kia với đôi mắt xanh dịu dàng và những chiếc ngòi bút giắt sau tai—tôi nhìn thấy điều đó qua những cái liếc nhìn trìu mến của cậu; cậu muốn cưới cô ấy—nhưng cậu lại nghèo. Nào, giơ tay ra đây—đây là bản hợp đồng thịt bò; hãy cầm lấy, đi cưới cô ấy và sống hạnh phúc đi! Chúa phù hộ cho các con, những đứa con của ta!”
Đó là tất cả những gì tôi biết về bản hợp đồng thịt bò vĩ đại đã gây ra bao nhiêu bàn tán trong cộng đồng. Gã nhân viên mà tôi để lại di sản đó đã chết. Tôi không còn biết gì thêm về bản hợp đồng, hay bất cứ ai có liên quan đến nó. Tôi chỉ biết rằng nếu một người sống đủ lâu, anh ta có thể lần theo một sự việc qua cái Văn phòng Vòng vo Tam quốc ở Washington và phát hiện ra—sau bao nhiêu công sức, rắc rối và trì hoãn—điều mà đáng lẽ anh ta có thể tìm ra ngay từ ngày đầu tiên nếu công việc kinh doanh của cái Văn phòng Vòng vo đó được hệ thống hóa một cách khéo léo như một thể chế thương mại tư nhân lớn.
