Vào buổi sáng khi Milt Daggett thức dậy đón ánh nắng trong khu rừng phía bắc Gopher Prairie, anh đã khám phá ra thời đại hoàng kim. Khi anh lái xe lướt qua từng dặm đồi mới lạ mà chẳng phải bận tâm về việc kịp quay lại tiệm sửa xe để cứu nguy cho chiếc ô tô nào đó, anh nhận ra rằng suốt hai năm qua, bản thân đã tự ép mình tìm thấy sự mãn nguyện trong việc gầy dựng một công việc kinh doanh chẳng có chút tương lai.

Giờ đây, anh cười vang và hò reo; anh lái xe với một chân gác lên mép mui xe một cách bất lịch sự nhưng đầy vẻ phóng khoáng; anh khiến phu nhân Vere de Vere phải cúi chào những người nông dân kinh ngạc; anh đi xem phim mỗi tối—thậm chí hai suất ở Fargo; và khi cỗ chiến xa của vị hoàng tử trẻ lao vút lên đỉnh đồi, anh thì thầm, không phải với giọng của một kẻ đánh xe buýt mà bằng một nỗi kinh ngạc nhói buốt, "Cả một miền đất rộng lớn thế kia! Của chúng ta để ngắm nhìn đấy, cún con ạ! Ngày nào đó chúng ta sẽ ổn định cuộc sống, trở thành những công dân đáng kính, lập gia đình và thở khò khè mỗi khi bước đi, nhưng mà—— Còn bao nhiêu ngọn đồi nữa để lướt qua và—— Nào! Đi thôi! Lướt đi nào!"

Milt đến rạp chiếu phim mỗi tối, và anh thưởng thức chúng theo một cách hoàn toàn mới. Chỉ cách đó đúng một tuần, anh từng chuộng những bộ phim tâm huyết trong đó những nam tài tử đạo đức, chăm chỉ bắn hạ lẫn nhau,[86] hoặc cưỡi những con ngựa khó chịu nhất leo lên sườn núi. Nhưng giờ đây, với một lời xin lỗi thầm gửi đến nhà truyền bá tư tưởng bình dân là lão Mac vắng mặt, anh chọn những bộ phim mà nam chính mặc lễ phục buổi tối, và chẳng ai làm gì mà không có sự giúp đỡ của một "người hầu nam". Ngoài phim ảnh, những người thầy tốt nhất của Milt chính là các nhân viên tiếp thị đi lại khắp nơi. Dù anh tính toán từng xu, và cho bữa tối bên đống lửa trại chỉ mua những phần thịt bò vụn bình dân, anh vẫn ghé khách sạn ít nhất mỗi ngày một bữa để ngắm nhìn những thương khách ấy.

Đối với Claire, các nhân viên tiếp thị chỉ đơn thuần là những kẻ buôn bán mặc complet cứng nhắc. Cô đồng nhất họ với hình ảnh viết các tờ đơn đặt hàng trên những chiếc bàn dài ngổn ngang giấy tờ, và với những khách sạn biến nghệ thuật ăn uống, nghỉ ngơi tinh tế thành một thứ xám xịt, nhớp nhúa. Nhưng Milt thì hiểu rõ họ. Anh biết rằng họ không chỉ là những sứ giả thương mại, bổ sung cho việc nhận đơn hàng bằng cách hướng dẫn các chủ tiệm cách phát triển buôn bán, cách trang trí tủ trưng bày và đối xử với khách hàng như con người; mà họ, ngang hàng với những mục sư, bác sĩ, giáo viên và nhà báo địa phương, còn là những tác nhân lan truyền tri thức và công chính. Chính họ là những người đã chỉ cho thanh niên cách cắt tóc—cách rửa sạch sau vành tai và cạo râu mỗi ngày; chính họ đã khích lệ người dân quê vươn lên khỏi những chuyện tầm phào xì xào để nhận thức về Thế giới Lớn lao, về chính trị và thể thao, cùng một phần nghệ thuật và khoa học.

[87]Claire, và quả thực cả cha cô lẫn ông Jeff Saxton nữa, đã mơ hồ kết luận rằng vì các tay tiếp thị luôn xuất hiện ở những khách sạn ẩm ướt, những chuyến tàu lỡ cỡ và phòng chờ nhức đầu của các nhà ga, hẳn là họ thích những nơi đó. Milt biết rằng những thương khách ấy là những vị tử đạo; rằng suốt nhiều tháng trời rong ruổi, lúc nào cũng nghĩ đến đàn con ngóng trông ở quê nhà, họ phải chịu đựng những ông chủ nhà trọ và lịch tàu chạy; rằng họ là đồng minh đắc lực nhất của Claire trong cuộc chiến chống lại Cái Chảo Rán Vĩ Dại của nước Mỹ; rằng họ biết những điều hay ho, và chiến đấu chống lại sự lười biếng cùng thói áp đặt của những kẻ "mở nhà trọ" chỉ vì đã thất bại trong nghề nông; và khi tìm được một chủ nhà trọ niềm nở, tháo vát, họ liền nhiệt thành quảng bá cho con người tuyệt vời đó. Những người tiếp thị, anh hiểu rõ, chính là những người tiên phong mang giày vải.

Do đó, Milt tìm đến các thương khách, chứ không phải những khách du lịch kiêu kỳ ngồi ô tô mui kín, để xin lời khuyên về cách thực hiện phép màu biến một chàng trai đầy tham vọng thành một người đàn ông quyến rũ mà Claire có thể công nhận. Anh chưa từng gặp đủ những nhân viên tiếp thị ở Schoenstrom. Họ gom góp chút ít việc kinh doanh còi cọc ở đó rồi chuồn khỏi Leipzig House để qua đêm ở St. Cloud hay Sauk Centre.

Tại các thị trấn lớn hơn ở Minnesota và Dakota, sau những suất chiếu phim buổi tối, trước khi lẩn ra bãi cắm trại bên đường, Milt thường hòa mình vào vòng tròn của các nhân viên tiếp thị ngồi trên những chiếc ghế da lớn, và mạnh dạn bắt chuyện, "Hôm nay dọc đường tôi vừa thấy một chiếc Gomez-Dep biển số New York."

"Ồ. Cậu lái xe đi xuyên bang à?"

"Vâng. Đang đi Seattle."

Điều đó giúp Milt khác biệt với lũ thanh niên lêu lổng tầm thường, và anh được chấp nhận như một thành viên trong hội những người đi đây đi đó, chứng kiến nhiều điều và trầm trồ trước lối sống của con người. Đó là những câu chuyện thú vị; dẫu đôi khi bàn quá nhiều về chuyện khách sạn, và lặp lại những câu cửa miệng tẻ nhạt, cứng nhắc cho rằng mọi rắc rối kinh tế đều có thể giải quyết bằng cách treo cổ mấy kẻ "bấn loạn", nhưng bù lại, đó là một kho tàng ấn tượng đầy phấn khích về Vancouver và San Diego, Florida và K. C.

"Cái nông trại cải tạo ở Duluth thật tuyệt vời," một người nói, và người tiếp theo hưởng ứng, "nhắc đến chuyện đó, tuần trước tôi ở Chicago, và tôi thấy một vở kịch——"

Trong hai năm học trung học ở St. Cloud, và thời niên thiếu dưới ánh mắt nhân hậu nhưng lơ đễnh của Lão Bác sĩ, Milt đã học được rằng việc dùng dao thay cho cái bay để phết khoai tây nghiền lên đó—như thói quen tại quán ăn Old Home Lunch của lão Mac ở Schoenstrom—là điều không đúng đắn. Nhưng nghệ thuật tiếp cận hàu, rau trộn và đậu một cách lịch sự thì vẫn còn khá xa lạ với anh. Giờ đây, anh nghiên cứu kỹ lưỡng về dao nĩa chẳng khác nào từng nghiên cứu bộ chế hòa khí, và anh dành sự sùng kính thành tâm cho việc thưởng thức một ly cocktail tôm đóng hộp—một binh đoàn tôm lưu vong, giờ đây đã cách xa quê hương đại dương của chúng tận hai nghìn dặm và hai năm trời.

[89]Anh cũng săm soi với một sự nghiêm túc không kém đối với tất cả và áo sơ mi của các thương khách. Trước kia, tất đối với anh không phải là một bài học đức tin mà chỉ là một chi tiết cần tiết kiệm. Thái độ của anh đối với đôi tất thiếu hẳn sự tôn kính và kỹ thuật. Anh chưa từng nhận thức được rằng tất có thể là một biểu tượng vững chắc cho văn hóa chẳng kém gì đàn cello hay thậm chí là vành bánh xe tháo lắp nhanh. Anh từng có thể suy nghĩ đầy kính trọng về những chiếc cà vạt và cổ áo piqué ẩm ướt được kẹp bằng ghim băng vàng; và anh từng dồn ánh mắt ghen tị vào chiếc áo khoác màu vàng nâu có thắt lưng mà con trai một chủ ngân hàng ở St. Klopstock mang từ St. Paul về. Nhưng giờ đây, anh đã tốt nghiệp lên đến tầm cao mới của những đôi tất phân biệt.

Ngồi bên đống lửa trại, thở dài với cô nàng Vere de Vere đang ngái ngủ, anh bèn lôi từ chiếc vali mây ra những đôi tất bông màu vàng điểm sọc trắng, dày cộp một cách khinh bỉ, rồi cất lời nguyền rủa:

"Biến đi, hỡi thứ y phục kém cỏi và tệ hại kia. Ta thừa biết tụi mày! Mày từng là món hàng rẻ mạt hai đôi bốn xu. Nhưng trong mắt ta, tụi mày nay chẳng khác nào Adolph Zolzac hay một tay bán phụ tùng xe hơi cỏ, hỡi lũ cháu chắt của loài rắn độc, hỡi những thứ bao tải bọc chân luộm thuộm, nhăn nheo này!"

Hôm sau, trong khu rừng, một gã lang thang may mắn phát hiện ra rằng những chú quạ đem manna đến đã để lại cho hắn bốn đôi tất xịn.

Milt liền tậu liền năm đôi tất lụa và tơ nhân gai khá đắt tiền—tất cả những gì người chủ tiệm tạp hóa ở Jeppe có trong cửa hàng. Dù chúng kém phần phù hợp cho việc đi phượt[90] hay tự giặt giũ bên suối, nhưng bù lại chúng vô cùng đắt giá về mặt biểu tượng. Milt cảm thấy mình bớt bị gạt ra ngoài lề cuộc sống nhàn hạ. Giờ đây, giả sử có đến Seattle, anh có thể bước vào một khách sạn sang trọng mà đỡ sợ mấy tay tiếp tân hơn.

Anh bổ sung thêm những chiếc áo sơ mi dã ngoại lịch sự, những chiếc cà vạt không quá tối màu cũng chẳng chói chang sắc đỏ, và một chiếc bàn chải đánh móng tay hung hãn đến mức có thể cạo sạch cả lớp dầu máy đã bám sâu vào các đường chỉ tay của anh. Hơn nữa, anh còn mua thêm một cuốn sách.

Đó là một cuốn sách giáo khoa về nghệ thuật văn chương. Milt thừa biết có một thứ quy tắc khó chịu gọi là ngữ pháp, nhưng nó chưa từng làm anh bận tâm nhiều. Anh biết rằng khối người thích nói "They were" hơn "They was", và thường đâm hoảng khi nghe từ "ain't". Một giáo viên ở St. Cloud từng lải nhải đến điếc tai về những tiểu tiết này. Nhưng Milt khám phá ra rằng ngữ pháp mới chỉ là khởi đầu của muôn vàn khốn khổ. Anh học được rằng còn có những gánh nặng tinh thần như các phép tu từ hay sự lựa chọn từ đồng nghĩa. Từ lâu anh đã biết, nhưng chưa bao giờ cảm nhận sâu sắc rằng việc lạm dụng những từ như "quỷ tha ma bắt", "chết tiệt" và "chắc chắn rồi" đã bỏ ngỏ biết bao sắc thái tinh tế. Giờ đây, anh đang tìm lại những tầng ý nghĩa tinh tế mà mình cần phải giãi bày.

Hứng khởi và phiêu lưu chẳng kém gì những chuyến hành trình ngày qua ngày, anh bắt đầu thử nghiệm việc cất lên những quan sát mới mẻ của mình. Anh dồn vào đó nhiều nhiệt huyết hơn hẳn Claire Boltwood. Vừa nghêu ngao hát vang với Vere de Vere—khán giả hoàn hảo vì cô nàng chẳng bao giờ nói gì ngoài tiếng "Mrwr" và cũng chẳng phiền lòng nếu bị ngắt lời—anh hào hứng tung hô, "Những đồng cỏ chính là biển cả. Ở đằng xa chúng trông như có màu bạc—không—chúng là một màu bạc mờ ảo; và tít tắp ngoài chân trời kia là Quần đảo của—của—— Nào, quỷ thật chứ, mấy cái đảo trong cuốn thần thoại thời trung học tên là gì ấy nhỉ? Của những kẻ—Có Phước Tràn Trề ư? Lạy chúa đất ơi, mày đúng là một con mèo dốt nát, Vere ạ! Hesperyds ư? Không! Hesperides! Đúng rồi, cưng ạ! Nào, giống như gã đàn ông trong khách sạn ấy: 'Tôi làm phiền anh cuốn lịch trình tàu chạy chút nhé? Cảm ơn nhiều lắm!' Nhưng mà thế nào là nhiều lắm?"

Cũng như những ngày tháng của Claire được giải phóng nhờ cảm nhận về ánh nắng và đất nâu, chuyến phiêu lưu của Milt càng trở nên dũng mãnh hơn trong nỗ lực chiêm nghiệm sự đời. Anh nhận ra quán ăn của lão Mac vốn dĩ chẳng phải là một mái nhà hoàn toàn thỏa đáng; rằng thói quen đáp trả những thực khách khó tính rằng "Không thích thì cút" của lão Mac đã thiếu đi đôi chút nhã nhặn. Nhìn ngắm những thị trấn dọc đường, Milt nhận ra nhà cửa không chỉ đơn thuần là lớn và thoải mái, hay nhỏ nhem và tằn tiện; mà còn có một điều thú vị mà anh nhớ từng nghe các giáo viên gọi là "gu thẩm mỹ".

Anh không còn là một Milt bận rộn trong tiệm sửa xe nữa mà đã hóa thành một chàng lãng tử mắt sáng ngời vào buổi chiều hôm đó, khi anh cho cô giáo làng đi nhờ xe, chở cô từ ngôi trường vùng ven giữa ngàn hoa hồng dại và nương ngô về tận nhà ở thị trấn kế bên. Cô là một cô giáo gọn gàng, nhanh nhẹn, vóc dáng thon thả chừng mười chín, đôi mươi.

[92]"Anh đang đi Seattle thật á? Ôi trời! Chuyến đi tuyệt vời thật đấy. Anh không thấy mệt sao?" cô ngưỡng mộ thốt lên.

"Ờ, không. Và tôi đang được mởmắt ra nhiều thứ. Trước kia tôi cứ nghĩ mọi thứ đáng giá đều nằm ngay gần thị trấn của mình."

Cậu khôn ngoan thật đấy khi chịu đi đây đi đó. Đa số mấy chàng trai tôi quen chẳng nghĩ trên đời này còn có thế giới nào ngoài Jimtown với Fargo cả.

Cô nhìn anh rạng rỡ. Milt thầm nghĩ trong bụng, "Mình có khùng không nhỉ? Chắc là mình có thể làm cô bé này say đắm mình. Và cô ấy còn tốt chán so với mình; gọn gàng, sạch sẽ và dịu dàng làm sao. Chúng ta sẽ hạnh phúc cho xem. Cô ấy chẳng khác nào ngọn lửa ấm cúng, còn mình thì cứ như một gã đần, đi đuổi theo một ngôi sao lạnh lẽo đơn độc như cô Boltwood, để rồi có khi lao đầu xuống mọi cái rãnh từ địa ngục đến bữa sáng dọc đường. Nhưng mà—— Ngồi sưởi bên ngọn lửa ấm áp thì chắc là mình sẽ buồn ngủ mất."

"Anh đang nghĩ gì căng thẳng thế? Nhíu mày lại kìa," cô giáo trẻ rụt rè lên tiếng.

"Tôi không cố ý đâu. Xin lỗi nhé!" anh cười lớn. Một tay rời khỏi vô lăng, anh nắm lấy bàn tay cô—một bàn tay tươi tắn, mát lạnh, trinh nguyên, nép gọn vào tay anh, bất giác làm tim anh xao động. Anh muốn nắm chặt hơn nữa. Sử gia than khóc của những cuộc hành hương tình ái buộc phải ghi lại sự thật rằng, dẫu chỉ trong tích tắc, người lữ hành đã quên mất bước đi thần thánh của nữ thần Claire, để nhẩm tính nhanh rằng nếu kẹt lắm, anh hoàn toàn có thể lái xe từ Schoenstrom đến thị trấn của cô giáo chỉ trong hai ngày một đêm; rằng do đó, chuyện yêu đương, và bàn tay trắng ngần ngọt ngào đang nằm trong tay anh đây, không phải là điều bất khả thi. Bản thân Milt[93] cũng chẳng rõ điều gì đã khiến anh buông bàn tay ấy ra và cất lời, giọng nhỏ nhẹ đến mức gần như chìm nghỉm giữa tiếng động cơ gầm rú:

"Đây chẳng phải là một buổi chiều tuyệt diệu—ý tôi là đẹp đẽ hay sao? Bầu trời nhuốm sắc hồng rồi đến thứ ánh sắc oải hương kỳ lạ kia. Và vầng trăng non ấy—— Nó khiến tôi nghĩ đến—cô gái mà tôi đang yêu."

"Anh đính hôn rồi à?" giọng cô đượm vẻ bâng khuâng.

"Không hẳn nhưng—— Này, cô có học nghệ thuật văn chương ở Trường Sư phạm không? Tôi có một cuốn sách văn chương chứa đủ mọi trích dẫn thơ ca, bạn biết đấy, cả danh ngôn và đủ thứ của các nhà văn lớn, từ Stevenson cho tới mọi người. Xưa nay tôi toàn làm việc thực tế, lo kiếm tiền từ tiệm sửa xe, chẳng mầy khi nghĩ ngợi xem mình diễn đạt thế nào miễn là nói được câu 'Không!' và nói cho nhanh. Trừ phi lúc nói chuyện với thầy giáo ở trỏng. Nhưng mà mò mẫm xem mình có thể làm cho câu từ nghe du dương đến mức nào thì đúng là một trò tiêu khiển tuyệt vời. Ngôn từ ấy. Giống như Shenandoah. Chà chà! Đó chẳng phải là một từ tuyệt diệu hay sao? Nó gợi lên hình ảnh những dinh thự trắng cổ kính, và những chú chim nhại—— Tự hỏi không biết một chàng trai có thể vừa làm một kỹ sư lớn, bạn biết đấy, xây cầu cộ các thứ, lại vừa có thể nói về, ồ, những điều đẹp đẽ hay không? Cô nghĩ sao, cô bé?"

"Ồ, em chắc chắn là được chứ!"

Sự ngưỡng mộ của cô, sự sát gần của một thân hình mảnh mai thoảng hương thơm thật dễ chịu trong buổi chiều chập choạng, nhưng anh không hề siết lại bàn tay cô lần nữa, dẫu cho cô thì thầm, "Chúc anh ngủ ngon, và cảm ơn anh—ôi, cảm ơn anh nhiều lắm."

[94]Nếu Milt lái xe với tốc độ mà anh vẫn thường dùng để phóng chiếc xe chao đảo trên những con đường quanh Schoenstrom, thì giờ này anh đã vượt qua Dakota để tiến vào Montana rồi. Nhưng anh đang cố tình kìm tốc độ lại. Khi bị những đoạn đường phẳng lì cám dỗ phóng nhanh đến nghẹt thở, anh liền dừng lại, trêu chọc Vere de Vere, trèo xuống và ngồi trên đỉnh đồi, hai tay ôm lấy đầu gối, đắm hồn vào khoảng không gian mờ ảo nhuốm màu hổ phách.

Anh tính toán thời gian sao cho lúc nào cũng có thể đi sau Claire từ ba đến năm dặm—đủ xa để không bị chú ý, nhưng lại đủ gần để ra tay giúp đỡ khi cần thiết. Bởi sâu thẳm sau những lời văn hoa và cách dùng dao nĩa ấy, mục đích sống duy nhất của anh vẫn là được hiểu về Claire.

Khi bị phát hiện, khi Claire thông báo với anh rằng anh "không được phép lo lắng cho cô ấy"; khi anh dần hiểu ra rằng cô không hề xem anh là người hàng xóm tốt bụng hay có thiện cảm với việc anh đang cố đuổi theo thời gian, anh chỉ muốn trốn chạy, không bao giờ muốn gặp lại cô thêm lần nào nữa.

Suốt ba mươi dặm đường, má anh nóng bừng bừng. Vốn là một tài xế cực kỳ lịch thiệp, anh lại chèn ép một phụ nữ lái xe mui trần, vượt qua một chiếc xe đang ì ạch lên dốc với một cú tăng tốc mạnh đến nỗi khiến người tài xế hoảng hốt lái chệch bánh xuống mương. Anh chẳng hề thực sự nhìn thấy họ. Chỉ là theo phản xạ máy móc, anh đã vượt qua họ. Anh lầm bầm:

"Cô ấy tưởng mình đang cố xía vào chuyện người khác! Lại bị một vố đau nữa rồi! Giống như một cậu nhóc loi choi đem lòng yêu cô giáo. Thế mà cứ tưởng mình khôn ngoan lắm! Đã thế lại còn chửi mắng lão Mac—đổ lỗi cho lão Mac—không, dẹp hết mấy cái từ hoa mỹ đi—chửi mắng lão Mac vì lão là một tên nát rượu của làng. Đi nhậu nhẹt còn khôn chán so với mình. Thấy một cô gái mặc váy đẹp—lập tức phóng xe đi Seattle! Cách xa hai nghìn dặm! Đương nhiên là cô ấy mắng cho té tát rồi. Cô ấy hoàn toàn đúng. Đồ ngốc! Đồ nhà quê! Đồ đần độn!"

Anh đuổi kịp Vere de Vere, áp bộ lông của nó vào má mình trong lúc rên rỉ, "Ôi cún con, mày phải đối xử tốt với tao đấy. Tao cứ nghĩ mình sẽ làm nên nghiệp lớn. Rồi cái đồng hồ báo thức reo lên. Tao lại quay về Schoenstrom mất rồi. Chắc là ở lì đấy luôn quá. Tao không ngờ mình lại có những cảm xúc dễ bị tổn thương đến thế này. Cứ tưởng da mặt mình dày như da tê giác chứ. Nhưng mà—— Ồ, không chỉ là cảm giác xấu hổ vì mình quá ngốc nghéch đâu. Mà là vì—— Sẽ không bao giờ được gặp lại cô ấy nữa. Một lần cũng không. Cái khoảnh khắc tao nhìn thấy cô ấy qua khung cửa sổ khách sạn đó, trong bộ váy lụa xanh—hàng cúc dài kỳ lạ ấy, và chiếc cổ của cô ấy. Sẽ chẳng bao giờ có chuyện được ăn tối—ăn trưa—cùng cô ấy dọc đường nữa——"

Trong cơn giận dữ bộc phát, anh hách dịch hỏi Vere de Vere, "Tao quan tâm cái quái gì chứ? Nếu cô ấy ngốc nghéch đến mức xua đuổi một thợ sửa xe cừ khôi đã phát rồ lên đến mức muốn làm việc không công cho cô ấy, thì cứ để cô ấy đi mà gặp mấy tiệm sửa xe bịp bợm rồi bị moi sạch tiền đại tu máy. Tao quan tâm làm gì cơ chứ? Có một chuyến đi tuyệt vời; đó là tất cả những gì tao muốn. Từ đầu tao có định đi tuốt đến Seattle đâu cơ chứ. Cứ đi tiếp đến Butte, rồi quay về nhà. Hết thói lăng xăng bày đặt học đòi phép tắc ăn uống với sách vở nữa, và tao thề sẽ bỏ xó cái thói lết thết bám đuôi theo sau cô ấy! Không, thưa ngài! Không bao giờ có lần sau nữa!"

Có chút mâu thuẫn khi anh lại tự nhủ thêm, "Có một chỗ khá hay—cứ lẻn vào rồi đợi cho cô ấy đi qua mình một đoạn. Nhưng lần tới đố cô ấy tóm được mình bám càng nữa đấy!"

Trong lúc cố duy trì cơn giận dữ đầy chính nghĩa của mình, anh lại lái xe rẽ vào một khoảng sân nông trại hoang phế, đậu khuất chiếc xe đằng sau những rặng dương và bụi lý gai mọc um tùm để che mắt người đi đường.

Những ô cửa của ngôi nhà bỏ hoang trân trân nhìn anh; một cánh cửa lưới rách bươm đập phành phạch theo từng cơn gió. Địa y nham nhở nhe nanh từ những khe nứt ngoài hiên nhà. Sân vườn ngập tràn cành dương khô khốc, và trùm lên khu vườn hoa là những đám cỏ dại xơ xác. Lẫn trong đám cỏ rậm rạp quanh miệng giếng đóng rêu xanh ngắt, lũ dế cất tiếng kêu inh ỏi đầy chế nhạo. Cửa chuồng ngựa mở toang. Vài hạt lúa mì đi lạc đã nảy mầm giữa những căm xe của một cỗ máy gặt đã hoen gỉ. Một con chuột nhắt sột soạt bò qua mép chiếc máng ăn vỡ nát. Khi màn đêm buông xuống, những bóng hình xám xịt dường như đang trườn qua các ô cửa sổ tầng trên của ngôi nhà, và đâu đó dưới mái nhà, tiếng rên rỉ vang lên. Milt tự nhủ đó chỉ là tiếng gió lùa qua lỗ mọt. Anh tự nhủ bản thân hoàn toàn chắc chắn về điều đó. Và mỗi khi âm thanh ấy vang lên, anh lại cẩn thận vuốt ve Vere de Vere, và có một bận, khi tiếng rên rỉ kết thúc bằng tiếng cửa lưới sập mạnh, anh thốt lên, "Trời ạ!"

[97]Chàng trai vốn quen với những xilanh không ma quỷ và những bộ đánh lửa hữu hình này chưa từng chứng kiến một ngôi nhà ma ám nào. Anh đã quen với việc đồng áng vất vả, xưởng máy và những bước chân mệt nhọc trên con đường nung dưới ánh mặt trời, nhưng anh chưa bao giờ phải co ro ngắm nhìn những bóng ma lủi thủi của những hoài bão cũ và những ước mơ tan vỡ; những ảo ảnh yếu ớt của vị tân lang đầy háo hức từng đặt chân đến chốn này, và người đàn ông bị đè bẹp bởi nợ nần, bị tàn phá bởi lúa mì sâu bệnh đã phải bỏ đi. Anh muốn nhảy ngay lên chiếc xe buýt nhỏ và phóng đi. Dẫu vậy, chốn hội tụ của những ký ức thì thầm ấy lại mang đến một nét trang nghiêm cho nỗi bất hạnh của anh. Giữa khoảng sân ngập bóng cây trong buổi chiều tà trên những đồng bằng khô cằn, rực lửa, việc tiếp tục càu nhàu những câu như "Chà" hay "Anh thấy thế nào?" có vẻ thật vô duyên. Chính lúc ấy, một nhà thơ trẻ, một nhà thơ không vần điệu và chưa thốt nên lời, đang co ro sau lớp lá rậm của rặng lý gai, nghĩ về cô gái mà anh sẽ chẳng bao giờ gặp lại nữa.

Anh đói, nhưng chẳng muốn ăn. Người mỏi nhừ, nhưng anh vẫn ngồi yên không nhúc nhích. Anh cầm những cuốn sách cô đã tặng lên. Anh được đánh thức bởi vẻ đẹp bụi bặm, tinh tế của tác phẩm *Youth's Encounter*; bởi viễn cảnh về tiếng cười và những bước nhảy dưới ánh đèn gas leo lét trong màn sương mù London; của tuổi trẻ không phải kiểu "gây gổ" hay muốn tỏ ra "chơi trội", mà là tìm thấy trong vẻ đẹp mỏng manh cùng những lá cờ nhạt nhòa sắc đỏ một sự thăng hoa mà Schoenstrom chưa từng biết tới. Nhưng từng trang sách lại gợi nhắc đến Claire, và anh vội đút gọn cuốn sách đi.

Trong tập thơ *Congo* của Vachel Lindsay, ở bài thơ mang tựa đề "The Santa Fe Trail", anh tìm thấy cuộc hành hương hiện đại của chính mình từ một góc nhìn khác. Ở đây là nhà thơ, bị làm phiền bởi tiếng còi xe hối hả phóng qua. Nhưng Milt lại chính là một phần của tiếng còi và sự hối hả ấy, và thứ anh đọc được trong bài thơ không phải là tâm hồn của cỏ cây, mà là chính chuyến bay lướt qua dưới ánh mặt trời của mình:

Vùn vụt chiếc xe đồng thau lao tới.

Nó cháy rực ở phương Đông như bình minh cháy.

Tôi thấy những tia chớp lớn nơi khúc cua đường mòn xa tắp.

Xé toạc màn sương mai mỏng manh,

Nó đến như chớp giật, lướt qua gầm rú,

Nó sẽ chào mọi cối xay gió, chế nhạo, ngân vang,

Vượt qua những đồng cỏ nơi loài chó thảo nguyên cày xới—

Vút qua đàn gia súc trên ngàn ngọn đồi.

Hoan hô còi réo, còi hù, còi khiêu khích,

Hoan hô còi vui, còi sủa, còi gầm vang.

Milt không mảy may suy nghĩ rằng nếu nhà thơ chứng kiến chiếc xe Teal lướt qua, ông ấy sẽ chẳng thể ghi nhận tiếng còi hù, còi khiêu khích nào cả, hay bất cứ thứ gì to tát hơn một tiếng còi chíp hôi. Milt nhìn nhận bản thân như một tay đua xuyên lục địa, còn vị nhà thơ đầy ghen tị bị bỏ lại phía sau như một dấu chấm trên đồi, đang ca tụng khoảnh khắc anh lướt qua.

"Chúa ơi!" anh thốt lên. "Mình không hề biết trên đời có những cuốn sách thế này! Cứ tưởng thơ ca toàn kiểu như Longfellow với Byron. Mấy ông già ấy. Ở châu Âu. Rồi làm thơ than van về vận rủi. Nhưng những cuốn sách này—chúng chính là tôi." Rồi anh cẩn trọng sửa lại: "Không; chúng là tôi! Và chính cô ấy đã tặng chúng cho tôi! Tôi sẽ gặp lại cô ấy! Nhưng cô ấy sẽ không biết đâu. Thôi nào chàng trai, hãy tỉnh táo lại đi! Cậu mong đợi điều gì chứ? Ồ—chẳng gì cả. Tôi sẽ cứ đi tiếp, và lẻn theo ngắm nhìn cô ấy thêm một lần nữa để mang về nơi tôi thuộc về."

Nửa giờ sau khi Claire ngây thơ lái xe qua chỗ mai phục của mình, anh bắt đầu bám theo cô. Nhưng phải mấy ngày sau anh mới dám lơ là. Nếu thấy cô ở phía chân trời, anh liền dừng lại cho đến khi cô khuất hẳn tầm mắt. Để không bỏ lỡ cô khi hoạn nạn, anh đã tậu một cặp ống nhòm đắt đến mức ngớ ngẩn, và dùng nó để quan sát mỗi khi cô dừng xe bên đường. Cả khi lốp sau bên phải lẫn lốp dự phòng của cô đều bị thủng trước khi kịp đến một thị trấn nào đó, Milt từ đằng xa đã nhìn thấy cô tự mình vá săm và bơm bánh xe trong bụi mù. Ruột gan anh cồn cào muốn chạy đến giúp—dù khó mà nói rằng việc đứng bơm tay dưới trời hè oi ả là môn thể thao yêu thích của anh vào tháng Bảy.

Sợ chạm mặt cô trên phố, anh luôn chọn cắm trại ở phía đông của thị trấn nơi cô nghỉ qua đêm. Sau khi trời tối, khi cô có khả năng kết thúc hành trình trong ngày tại một thị trấn kha khá đầu tiên, anh lại giấu xe ở một con hẻm và, giống như một điệp viên săn tài liệu, lẻn vào từng tiệm sửa xe để dò xem có xe của cô ở đó không.

Anh sẽ thong thả bước vào, đảo mắt ngơ ngác và cất giọng hỏi gã nhân viên trực đêm đang đầy vẻ nghi ngờ, "Có thấy nhân viên tiếp thị nào tên Smith ghé qua đây không?" Thường thì gã thợ sẽ gầm gừ, "Không, tao chẳng thấy ma nào tên Smith cả. Còn việc gì khác để tao giúp mày không?" Nhưng có lần anh xui xẻo đến mức chạm trán ngay vị lão gia họ Smith mất tích bấy lâu!

Ông Smith tỏ ra ngạc nhiên và gặng hỏi. Milt buộc phải bịa chuyện ứng phó thật nhanh. Trong suốt cuộc chạm trán đó, mặt sàn bê tông cứng ngắc dưới đôi bàn chân đang ngứa ngáy vì bồn chồn của anh, và anh cứ đinh ninh là mình nghe thấy gã thợ máy trong phòng làm việc đang nhấc điện thoại gọi, "Tao nghi thằng này chẳng quen biết gì lão Smith đâu. Hắn chắc mẩm là cái tên trộm xe dạo qua đây hồi mùa hè rồi cho xem."

Khi Claire không chịu dừng lại ở thị trấn đầu tiên mà cô tới sau khi trời tối mịt, mà cứ tiếp tục lái xe trong đêm, anh lại phải phi nước đại đầy nguy hiểm để đuổi theo. Hệ thống đèn của xe Teal vốn rất tuyệt để làm cảnh, chứ chẳng có chút tác dụng chiếu sáng nào. Chúng phụ thuộc hoàn toàn vào một bộ đánh lửa mà bộ đánh lửa ấy lại chỉ phụ thuộc vào... niềm tin.

Có bận, đang phóng bạt mạng trong đêm, anh chợt nhận ra chiếc xe đang dừng bên đường mà mình vừa vượt qua chính là chiếc Gomez. Anh thoáng nghe thấy tiếng ai đó gọi giật lại đằng sau, nhưng trong cơn hoảng loạn, anh vẫn đạp ga chạy tiếp.

Anh rên rỉ với cái động cơ đang gầm rú, "Chắc là từ giờ tao không bao giờ được gặp lại cô ấy nữa rồi. Trừ việc cô ấy nghĩ tao là một kẻ bám đuôi đáng ghét đến mức tao không dám cho cô ấy biết tao đang ở cùng bang, thì tao đúng là một gã si tình thành công xuất sắc. Xứng đáng đoạt cúp Vanderbilt cho danh hiệu Hoàng tử quyến rũ. Tao lùi bước với tốc độ nhanh đến mức có khi chuẩn bị lao thẳng xuống Đại Tây Dương ở ngọn đồi tiếp theo mất thôi!"