Đây là khải tượng của Herodias: Trên đỉnh một ngọn núi cao, dốc đứng và đầy đá, sừng sững một cây thánh giá. Mặt trời đang lặn, cũng giống như khi người phụ nữ Do Thái ấy, kiệt sức vì mệt mỏi, bước vào những tàn tích của tu viện St. John. Hình bóng lớn trên cây thánh giá — phóng tầm nhìn từ đồi Can-vê này xuống ngọn núi và vùng đồng bằng rộng lớn, ảm đạm ở phía xa — hiện lên trắng ngát và nhợt nhạt trước những tầng mây xanh thẫm đang giăng kín bầu trời, ngả sang sắc đỏ hung dữ ở phía chân trời. Nơi đó, vệt mặt trời lặn để lại một dải sáng rực rỡ kéo dài, gần như mang màu máu — trải dài đến tận tầm mắt, không một bóng cây mọc trên bề mặt sa mạc âm u, phủ đầy cát và đá, tựa như lòng chảo của một đại dương nào đó đã cạn khô. Một sự tĩnh lặng tựa cõi chết bao trùm lên vùng đất hoang vu này. Thỉnh thoảng, những con kền kền khổng lồ lông đen, với phần cổ đỏ trụi lông, đôi mắt vàng rực, sà xuống từ chuyến bay cao giữa những chốn hoang vu này, đến mở tiệc máu trên con mày chúng mang đi từ những vùng đất ít hoang sơ hơn.
Thế nhưng, vì sao đồi Can-vê này, chốn linh thiêng dành cho sự cầu nguyện này, lại được dựng lên ở nơi cách xa chốn loài người đến thế? Đồi Can-vê ấy đã được tạo lập với cái giá rất lớn bởi một tội nhân hối hận. Ông từng gây ra biết bao điều ác cho đồng loại, và với hy vọng chuộc lại tội lỗi của mình, ông đã leo lên ngọn núi này bằng đầu gối, trở thành một ẩn sĩ, và sống ở đó cho đến cuối đời, dưới chân cây thánh giá này, chỉ được che chở bởi một mái tranh nay từ lâu đã bị gió thổi bay. Mặt trời vẫn đang lặn. Bầu trời ngày càng tối sầm. Những vệt sáng trên chân trời mờ dần, mờ dần, giống như những thanh sắt nung nóng đang nguội đi từ từ. Bỗng nhiên, ở sườn phía đông của đồi Can-vê, vang lên tiếng đá rơi; những hòn đá bị nới lỏng từ sườn núi, lăn xuống và nảy tung cho đến tận chân núi. Những viên đá ấy bị khỏa lấp bởi bước chân của một lữ khách, người sau khi băng qua vùng đồng bằng phía dưới, đã mất suốt giờ qua để leo lên con dốc đứng. Người ấy vẫn chưa xuất hiện — nhưng người ta nghe thấy tiếng bước chân vang vọng — chậm rãi, đều đặn và vững chãi. Cuối cùng, ông cũng lên đến đỉnh núi, và dáng người cao gầy của ông nổi bật giữa bầu trời giông bão.
Lữ khách tái nhợt như hình bóng vĩ đại trên cây thánh giá. Trên vầng trán rộng của ông, một đường nét đen kẽ từ thái dương bên này sang thái dương bên kia. Đó chính là người thợ giày thành Jerusalem. Người thợ nghèo khổ ấy, kẻ đã bị chai sạn bởi khốn khổ, bất công và áp bức, không chút động lòng trước nỗi thống khổ của Đấng Thiêng Liêng mang thánh giá, từng xua đuổi Ngài khỏi mái tranh của mình và quát lớn: “ĐI ĐI! ĐI ĐI! ĐI ĐI!” Và từ ngày đó, vị Thần linh báo oán đến lượt mình cũng cất lời với người thợ thủ đô Jerusalem: “ĐI ĐI! ĐI ĐI! ĐI ĐI!”
Và ông đã phải bước đi, không hồi kết cũng chẳng có chốn dừng chân. Sự báo oán của thần thánh nào có dừng lại ở đó. Hết lần này đến lần khác, cái chết bám theo gót chân kẻ lang thang, và vô số ngôi mô cứ thế dựng lên như những cột mốc trên con đường định mệnh của ông. Và nếu có khi nào ông tìm thấy những khoảng khắc bình yên giữa nỗi đau khôn cùng, thì đó là khi bàn tay Chúa dẫn dắt ông vào chốn thâm sơn cùng cốc, tựa như nơi mà ông đang lê bước lúc này. Khi băng qua vùng đồng bằng ảm đạm ấy, hay trèo lên ngọn đồi Can-vê xù xì này, ít nhất ông không còn phải nghe tiếng chuông tang réo rắt — thứ âm thanh luôn luôn, luôn luôn vang vọng phía sau ông ở mọi vùng đất có con người sinh sống.
Suốt cả ngày dài, mãi cho đến giờ phút này, chìm đắm trong vực sâu đen tối của tâm trí, dõi theo con đường định mệnh — đi tới nơi được bàn tay vô hình dẫn dắt, với đầu cúi gằm ngực và mắt dán chặt xuống mặt đất, kẻ lang thang đã băng qua đồng bằng, leo lên núi non mà chưa từng một lần ngước nhìn bầu trời — thậm chí chẳng nhận ra đồi Can-vê — cũng chẳng nhìn thấy hình hài trên cây thánh giá. Ông nghĩ về những hậu duệ cuối cùng thuộc dòng dõi của mình. Ông cảm nhận rõ, qua sự thắt lại của tâm can, rằng những hiểm họa lớn vẫn tiếp tục đe dọa họ. Và trong cay đắng của nỗi tuyệt vọng hoang dại và sâu thẳm như đại dương, người thợ giày thành Jerusalem đã ngồi xuống dưới chân thánh giá. Vào khoảnh khắc ấy, một tia sáng giã biệt của mặt trời lặn, xuyên qua khối mây đen dày đặc, hắt một vầng hào quang lên đồi Can-vê, chói lọi như ánh lửa của một vụ hoả hoạn. Người Do Thái tì trán lên bàn tay. Mái tóc dài, khẽ lay động bởi làn gió chiều, rủ xuống gương mặt tái nhợt — khi đưa tay vuốt tóc ra khỏi trán, ông bàng hoàng giật mình — một kẻ từ lâu đã chẳng còn ngạc nhiên trước bất cứ điều gì. Với ánh nhìn khắc khoải, ông ngắm nghía lọn tóc dài đang cầm giữa những ngón tay. Mái tóc ấy, cho đến lúc này vẫn đen như mực đêm, nay đã điểm bạc. Ông cũng vậy, giống như Herodias, đang già đi.
Hành trình tiến đến tuổi già của ông, vốn bị kìm hãm suốt một nghìn tám trăm năm, nay đã nối lại nhịp điệu của mình. Giống như người phụ nữ Do Thái lang thang, từ nay ông có thể hy vọng vào sự yên nghỉ của mộ phần. Quỳ sụp xuống, ông dang rộng hai tay hướng về thiên đàng, cầu xin sự giải thích cho bí ẩn đang ngập tràn hy vọng trong lòng. Rồi lần đầu tiên, ánh mắt ông dừng lại ở Đấng Chịu Đóng Đinh, đang cúi xuống nhìn đồi Can-vê, hệt như cách người phụ nữ Do Thái lang thang từng dán chặt ánh nhìn vào đôi mi bằng đá của vị Thánh Tử đạo.
Đấng Cứu Thế, với đầu cúi thấp dưới sức nặng của vòng gai, dường như từ trên cây thánh giá đang nhìn xuống với lòng trắc ẩn, và tha thứ cho người thợ thủ công — kẻ suốt bao nhiêu thế kỷ qua đã gánh chịu lời nguyền của Ngài — và giờ đây đang quỳ gối, thân mình ngả về phía sau trong tư thế sợ hãi cùng khẩn cầu, dang hai tay khẩn khoản hướng về phía thánh giá.
“Ôi, Đấng Messiah!” người Do Thái kêu lên, “bánh xe báo oán của thiên đàng lại đưa ta trở về dưới chân cây thánh giá nặng nề này, thứ mà Ngài từng gánh vác khi dừng chân trước cửa ngôi nhà nghèo nàn của ta, để rồi bị xua đuổi bằng sự tàn nhẫn không chút khoan dung, và ta đã nói với Ngài rằng: ‘Hãy đi đi! Hãy đi đi!’ — Sau cuộc đời lang thang đằng đẵng, ta lại đứng trước cây thánh giá này, và mái tóc ta bắt đầu bạc phơ. Lạy Chúa! Trong lòng thương xót thiêng liêng của Ngài, cuối cùng Ngài đã tha thứ cho ta chưa? Ta đã đi đến tận cùng của cuộc hành trình vô tận này chưa? Liệu lòng nhân ai thiên thượng có ban cho ta sự yên nghỉ nơi chốn mộ phần — thứ mà cho đến nay, ôi chao! vẫn luôn trốn chạy khỏi ta không? — Ôi! Nếu lòng thương xót của Ngài giáng xuống đời ta, xin hãy rủ lòng đoái thương cả người phụ nữ ấy, kẻ có nỗi thống khổ ngang bằng với ta! Xin cũng hãy bảo vệ những hậu duệ cuối cùng của dòng dõi ta! Số phận của họ sẽ ra sao? Lạy Chúa, một trong số họ — người duy nhất bị lầm đường lạc lối bởi nghịch cảnh — đã bị xóa sổ khỏi mặt đất này rồi. Phải chăng vì điều đó mà mái tóc ta bạc đi? Phải chăng tội lỗi của ta chỉ được chuộc khi trên thế gian này không còn lại một thành viên nào trong giống nòi bị nguyền rủa của chúng ta nữa? Hay minh chứng về lòng nhân từ vĩ đại của Ngài, lạy Chúa, điều đưa ta trở lại với thân phận con người, cũng đồng thời là dấu hiệu cho thấy sự tha thứ và hạnh phúc của gia đình ta? Liệu cuối cùng họ có chiến thắng được những hiểm nguy đang vây bủa? Liệu họ, bằng cách hoàn thành những điều thiện mà tổ tiên họ từng ước nguyện cho đồng loại, có xứng đáng nhận được sự dung tha cho cả họ lẫn ta không? Hay họ sẽ mãi mãi bị kết án như những chồi non bị nguyền rủa của một cội nguồn bị nguyền rủa, để rồi phải gánh chịu vết nhơ nguyên thuỷ từ tội ác đáng ghê tởm của ta?”
“Ôi, xin hãy nói cho ta biết — xin hãy nói cho ta biết, lạy Chúa nhân từ! Liệu ta sẽ được tha thứ cùng với họ, hay họ sẽ phải chịu hình phạt cùng với ta?”
Chạng vạng nhường chỗ cho một đêm giông bão tối tăm, thế nhưng người Do Thái vẫn tiếp tục cầu nguyện, quỳ gối dưới chân cây thánh giá.
