50
Nó gây nhầm lẫn theo hai cách, một trong số đó thú vị với của chúng ta hơn là cách còn lại. Sự nhầm lẫn không thú vị liên quan đến tên khoa học. Có phải là Ixodes scapularis mang xoắn khuẩn Lyme trong các môi trường sống ven biển ở New England đó, hay sinh vật này thuộc về một loài tương tự nhưng chưa được mô tả, cần được đưa ra danh tính khoa học của riêng nó? Trong một thời gian, bọ ve mang Lyme được biết đến với cái tên Ixodes dammini, cho đến khi quá trình nghiên cứu phân loại sâu hơn đã làm vô hiệu sự phân biệt đó, vào năm 1993, và khôi phục nó thành Ixodes scapularis. Sự quay lưng lại với nhau này chỉ đơn thuần là một vấn đề của hoạt động phân loại, phản ánh sự căng thẳng kinh niên giữa những người chia cắt (những người thích phân định nhiều loài và phân loài) và những người gộp lại (những người thích ít hơn). Những người chia cắt đã giành được một chiến thắng tạm thời; những người gộp lại là người chiến thắng sau cùng.Loại nhầm lẫn thứ hai, gây hậu quả nhiều hơn, bắt nguồn từ sự không chắc chắn về cái tên ít trang trọng hơn của bọ ve. Với Ixodes scapularis, nó được gọi quen thuộc là bọ ve chân đen. Khi nó bị tách ra thành một loài mới, nó cũng nhận được một cái tên phổ biến mới (nhưng không phổ biến lắm), “Bọ ve hươu vùng đông bắc Dammin.” Cụm từ vụng về đó sau đó được rút ngắn thành “bọ ve hươu.” Tất nhiên, việc đặt tên sẽ ảnh hưởng đến nhận thức, và “bọ ve hươu” đã củng cố một sự hiểu lầm về con thú nhỏ đang được đề cập: rằng loài động vật chân đốt hút máu, truyền bệnh này bằng cách nào đó có liên hệ độc đáo với hươu. Sai lầm.
Gọi nó là « bọ ve hươu» dẫn đến một sai lầm về tính lưu hành. Nếu hươu đuôi trắng là vật chủ mà từ đó “bọ ve hươu” lấy nguồn thức ăn quan trọng của chúng, và “bọ ve hươu” là vật trung gian truyền bệnh Lyme cho người, thì có vẻ theo logic rằng số lượng hươu cao phải góp phần làm cho con người ở mức độ mắc bệnh cao. Nó có tuân theo một cách hợp lý – nhưng sai lầm. Suy luận này đúng, ngoại trừ tiền đề đầu tiên của nó bị đơn giản hóa quá mức và gây hiểu lầm. « Bọ ve hươu» của loài Ixodes scapularis không lấy nguồn dinh dưỡng quan trọng của chúng từ hươu.
Một nhà sinh thái học tên là Richard S. Ostfeld đã làm nhiều điều để gỡ rối sự nhầm lẫn này. Ostfeld đã thực hiện một cuộc điều tra kéo dài hai thập kỷ về một hệ sinh thái, ở ngoại ô New York, nơi Borrelia burgdorferi sinh sống. Ông cũng xem xét các nghiên cứu được thực hiện ở những nơi khác và các kết luận đã được rút ra (đôi khi sai lầm). Ông nhận thấy rằng hươu đuôi trắng là một sự lạc hướng gây hiểu lầm. Cuốn sách của Ostfeld về chủ đề này, Bệnh Lyme: Hệ sinh thái của một hệ thống phức tạp, ra đời vào năm 2011. “Quan điểm rằng nguy cơ bệnh Lyme gắn liền với sự phong phú của hươu, nảy sinh từ các nghiên cứu thực địa bắt đầu ngay sau khi phát hiện ra tác nhân vi khuẩn của Bệnh Lyme và sự tham gia của bọ ve như vật trung gian truyền bệnh của những vi khuẩn này,” ông viết. Ông lưu ý rằng những nghiên cứu đó rất kỹ lưỡng và đầy năng lượng, nhưng có lẽ bị thúc đẩy quá nhiều bởi mong muốn có một câu trả lời đơn giản để từ đó có thể thực hiện các hành động vì sức khỏe cộng đồng. Bối cảnh của họ là “cuộc săn lùng những thủ phạm – những loài nguy cấp.” Một bài báo trên tạp chí đã gọi hươu đuôi trắng là “vật chủ dứt khoát” của loài bọ ve này. Theo một nghiên cứu khác, hươu là “mảnh ghép không thể thiếu” của câu đố về bệnh Lyme ở Bắc Mỹ. Một tuyên bố tổng quan, nếu không phải rất xuất sắc và được viết bởi một bác sĩ có tư duy nhạy bén về các vấn đề y tế, đã đưa ra kết luận tương tự như một cách giải thích tại sao Lyme dường như là một căn bệnh mới xuất hiện: “Nếu xoắn khuẩn Lyme xuất hiện cho lâu như vậy, tại sao nó mới bắt đầu nổi lên như một thực thể y tế được công nhận chỉ trong vài thập kỷ qua? Câu hỏi này có thể được trả lời bằng một từ – hươu.” Tất cả đều đồng tình: hươu hươu hươu. Câu trả lời một chữ dường như hướng đến một giải pháp thực tế cho vấn đề bệnh Lyme: Giảm số lượng bọ ve bị nhiễm bệnh bằng cách giảm số lượng hươu đuôi trắng.
Và do vậy điều đó đã được thử.
Trong một nỗ lực ban đầu, trên một hòn đảo nhỏ ngoài khơi Cape Cod, các nhà sinh vật học động vật hoang dã quốc gia đã bắn 70% số hươu; sau đó các nhà nghiên cứu đánh giá tác động lên quần thể bọ ve bằng cách đếm những con bọ ve nhỏ, chưa trưởng thành trên một loại chuột. Kết quả: Số lượng bọ ve trên chuột ít nhất cũng cao như trước khi diệt trừ hươu. Trong nhiều năm kể từ đó, việc săn bắt hươu nặng nề đã được khuyến khích ở một số khu vực của Maine, Massachusetts, Connecticut và New Jersey vì mục đích giảm số lượng hươu, trong khi các nhà nghiên cứu lại theo dõi những tác động, nếu có, đối với quần thể bọ ve. Ví dụ, thị trấn Dover, Massachusetts, gần đây đã công bố cuộc săn hươu đầu tiên của họ trên địa phận thị trấn, phản ánh các khuyến nghị từ hội đồng y tế địa phương và Ủy ban Dịch bệnh Lyme. Mười chín con hươu (mười sáu con cái và ba con đực) đã bị giết, sau đó một tờ báo Dover giải thích một cách tự tin: “Số lượng hươu trong một khu vực càng cao thì khả năng lây bệnh Lyme cho người càng cao.”
Thực ra thì không. Công thức đơn giản đó cũng sai như quan điểm cho rằng hơi nước đầm lầy mang lại bệnh sốt rét.
Tiền đề đằng sau những nỗ lực dân sự như vậy là các cảnh quan được đề cập có chứa «quá nhiều» hươu và sự dư thừa của chúng là nguyên nhân dẫn đến sự xuất hiện của bệnh Lyme kể từ năm 1975. Và đúng là có rất nhiều hươu ở đó. Các quần thể ở đông bắc Hoa Kỳ đã phục hồi mạnh mẽ (do rừng mọc lại, vắng bóng những kẻ săn mồi lớn, bớt săn bắt bởi những con người thèm thịt và các yếu tố khác) kể từ thời kỳ khó khăn của thế kỷ 18 và 19. Ngày nay có thể có nhiều hươu ở Connecticut hơn so với thời điểm diễn ra cuộc Chiến tranh Pequot năm 1637. Nhưng sự phong phú của những con hươu đuôi trắng, như công trình của Ostfeld cho thấy, có lẽ không liên quan đến khả năng bạn sẽ mắc bệnh Lyme khi đi dạo ở, giả dụ như, Rừng quốc gia Cockaponset. Tại sao?
Ostfeld viết: “Bất kỳ bệnh truyền nhiễm nào cũng vốn là một hệ sinh thái.” Và sinh thái học thì rất phức tạp.
