Biên tập viên già bị một "người mới của văn đàn" làm cho tức giận đến run người.

Người đến gõ cửa nhà Hàn Nhất Đàm không phải là gã "điên thơ" trong mẩu quảng cáo "tìm người" trên tờ "Bắc Kinh nhật báo" ngày hôm đó. Cát Bình mở cửa, vừa nhìn thấy người nọ liền không nhịn được cười nói: "Hơ, khách quý khách quý, hôm nay ngọn gió nào thổi anh tới đây thế này."

Người tới ngoài bốn mươi tuổi, trên đầu đội mũ lưỡi trai dạ kẻ ca-rô, trên mình mặc áo khoác măng-tô dạ xương cá dập hoa, bên trong áo khoác lộ ra chiếc khăn quàng cổ bằng lông cừu thuần chất màu xám bạc, dưới chân là đôi giày thể thao đế xuồng dày vân "bánh quế" do công ty Nike của Mỹ sản xuất, ăn vận vừa cầu kỳ lại vừa lịch lãm.

Hàn Nhất Đàm vừa thấy gã bước vào liền có một cảm giác khó chịu không nói nên lời. Nhưng ông cũng đành phải đứng dậy chào đón.

Người tới lại mang phong thái "khách đến như về nhà mình". Gã cười hì hì nói: "Là gió tây bắc thổi tôi tới đấy, cấp sáu cấp bảy lận." Vừa nói gã vừa cởi mũ, áo khoác, khăn quàng, xoay người một vòng không tìm thấy mắc áo, bèn cẩn thận đặt ba món đồ đó lên chiếc ghế sô-pha còn trống, bản thân định ngồi xuống chiếc ghế xếp cạnh bàn ăn. Cát Bình vội bước qua ôm ba món đồ ấy lên, mời gã ngồi vào sô-pha, nói với gã: "Mấy bộ quần áo cao cấp này của anh, để tôi cất tạm lên chiếc giường lớn trong buồng trong nhé!"

Người tới bèn ngồi vào sô-pha, thấy Hàn Nhất Đàm còn đứng đó, ngược lại làm động tác tay "mời" với ông, Hàn Nhất Đàm cũng bèn ngồi vào chiếc sô-pha ở phía bên kia bàn trà.

Hàn Nhất Đàm hỏi gã: "Thế nào? Dạo này đang bận rộn làm gì đấy?"

Người tới lại chỉ mải quan sát căn phòng nhà họ Hàn, chỉ trỏ nói: "Lão Hàn, nên đổi mới một chút đi chứ — chỗ cửa vào sắm một cái mắc áo đi nào! Dưới cửa sổ kê thêm một chiếc sô-pha dài... Giữa gian trong và gian ngoài, nếu không chắn bình phong thì chí ít cũng nên treo một tấm rèm cửa, đừng để khách nhìn thấy giường chiếu của hai người..."

Hàn Nhất Đàm nói: "Tôi làm sao cầu kỳ được như anh? Đâu có giống anh, nhận nhiều nhuận bút đến thế!"

Người tới lắc đầu lia lịa! "Đâu có, đâu có, tiền về tay tôi cũng có hạn thôi, bộ phim truyền hình mới đưa lên gần đây, chúng tôi có ba người đứng tên mà, chia ba mỗi người một phần, anh nghĩ xem còn được bao nhiêu?"

Cát Bình bưng tới cho gã một tách trà nóng, đặt lên bàn trà. Gã vươn cổ nhìn nhìn, hỏi: "Trà ướp hoa? Trà xanh? Hồng trà? Hay Ô Long?"

Cát Bình nói: "Chỉ là trà ướp hoa bình thường thôi."

Người tới cười nói: "Chị nên chuẩn bị nhiều loại một chút. Chủ nhà ở nước ngoài đãi khách, lúc nào cũng cất lời hỏi: Coffee or tea? Which do you prefer? Khách gọi món gì, mới mang món đó..."

Cát Bình vỗ tay một cái: "Hơ! Người Trung Quốc chúng tôi làm gì có nhiều phép tắc thế!"

Người tới tiếp tục nói với họ: "Nếu khách đến không chỉ có một người, có người đòi cà phê, có người đòi trà, có người nói gì cũng không dùng; chị nên đưa cà phê thì đưa cà phê, nên đưa trà thì đưa trà, còn cái người bảo không dùng gì cả ấy, theo quy củ đãi khách của Trung Quốc thì vẫn phải đưa cho người ta một tách cà phê hoặc trà, nhưng nếu chị bưng qua, người ta sẽ khó chịu đấy —"

Cát Bình kinh ngạc hỏi: "Thế là vì sao chứ?"

Người tới nhướng mày nói: "Chị không tôn trọng người ta mà. Người ta bảo không dùng là không dùng. Có những người Trung Quốc, đến nhà người nước ngoài, người ta hỏi uống gì, lại bảo không khát, không uống, thực ra là lời khách sáo, trong lòng muốn uống chết đi được, đợi người ta rót cho mình — vì ở Trung Quốc chị có bảo không khát không uống thì người ta cũng luôn rót nước cho chị. Kết quả là người ta chỉ rót cho người đòi uống, không rót cho anh ta, anh ta đành phải chịu khát, cắn răng chịu đựng... Người ta chính là tôn trọng ý chí cá nhân của chị đấy! Chủ nhà hỏi khách: 'Vị thế nào, ngon không?' Chị nói: 'Ái chà, dở lắm! Dở tệ!' Chủ nhà sẽ rất vui, vì chị nói thật lòng, thẳng thắn; nếu chị nói lời khách sáo: 'Ngon, ngon lắm!' Nhưng uống được vài ngụm lại không uống nữa, người ta lại nổi giận, vì chị không chân thành..."

Cát Bình không khỏi hỏi gã: "Anh mới ra nước ngoài về hay sao thế? Biết rõ ràng tường tận đến vậy!"

Người tới bưng chén trà lên, nhấp một ngụm, thở dài nói: "Tôi á? Đã đến lượt tôi đâu chứ? Tôi cũng là nghe người ta kể lại thôi, tối qua tôi vừa uống 'Rémy Martin Cognac' ở nhà ông ấy xong, rượu ấy danh tiếng chẳng vừa, thực ra không bằng 'Otard Brandy'!"

Hàn Nhất Đàm đã biết cái "mảng miếng" của gã sẽ phô ra vào lúc này, gã thà nói là khoe khoang về tập tục xã giao của xã hội phương Tây, chi bằng nói là đang tuyên cáo mức độ thâm nhập vào văn đàn của gã hiện nay. Nhân vật mà gã nhắc tới chính là một trong những nhà văn đang nổi như cồn trên văn đàn lúc bấy giờ, vừa đi thăm nước ngoài về. Hàn Nhất Đàm tuy đã quen biết nhân vật kia từ sớm — hồi ấy vị khách tới thăm này còn chưa biết đang chui rúc ở xó xỉnh nào — nhưng trước sau vẫn chưa đạt tới mức ngồi kề gối cùng uống thứ "Rémy Martin Cognac" gì đó với người ta. Văn đàn hiện nay chính là khiến người ta hoa mắt chóng mặt như thế — vàng ròng lấp lánh và những mảnh thủy tinh vỡ lấp lánh như vàng ròng, so với 17 năm trước "Cách mạng Văn hóa" đều tăng lên theo cấp số nhân.

Cát Bình dẫu sao cũng đơn thuần hơn, bà ngồi xuống chiếc ghế xếp, đối diện với vị khách, bắt đầu trò chuyện với gã. Vị khách đã nhắc tới nhân vật kia, bà liền tự nhiên hỏi về đánh giá của gã đối với tác phẩm mới của người đó, đối phương vui vẻ trả lời — có điều, trước hết dẫn ra ý kiến của một số nhà phê bình nổi tiếng, có những điều còn không phải là bài viết hay phát biểu công khai, mà là: "Tuần trước tôi đến nhà ông ấy, ông ấy vừa vặn xem xong thiên truyện đó của người ta, ông ấy cũng hỏi cảm tưởng của tôi trước..." cũng như: "... Ông ấy bảo tôi đừng truyền ra ngoài, ông ấy cười khà khà bảo: 'Truyền ra ngoài, người ta lại bảo tôi áp đặt tông giọng!'..." Cát Bình ngồi đó, cứ như đang lắng nghe lời Phật dạy.

Hàn Nhất Đàm cau mày, chỉ cảm thấy màng nhĩ đau nhức, lẳng lặng hút thuốc.

Vị khách này có một bút danh vang dội, tên là Long Điểm Tinh. Tính ra, Hàn Nhất Đàm quen biết gã cũng đã sáu bảy năm rồi. Lần đầu tiên gã đến nhà Hàn Nhất Đàm là vào cuối năm 1975, đội một chiếc mũ lông hai tai, mặc một bộ đồ Trung Sơn mộc mạc. Hàn Nhất Đàm vừa nghe gã từ nhà máy tới, lại nói là vừa họp chi bộ xong, liền tự nhiên sinh lòng kính trọng đối với gã. Gã lấy ra một cuộn thơ, cung kính nói: "Xin thầy Hàn sửa giúp cho tôi!" Hàn Nhất Đàm khi ấy liền đọc hơn chục bài thơ của gã, chủ đề đều là "bảo vệ vở diễn mẫu cách mạng", lấy tiêu chuẩn thời bấy giờ mà xét thì viết khá "có nhiệt huyết", vả lại cũng tương đối sinh động, hình tượng, chỉ có điều chưa đủ cô đọng, trau chuốt. Hàn Nhất Đàm đọc xong, bèn ngồi dưới ánh đèn giảng cho gã cảm tưởng của mình về từng bài một, khẳng định ưu điểm của gã, đưa ra kiến nghị sửa chữa... Tiễn gã đi rồi, ngày thứ ba liền nhận được thư cùng những bài thơ đã sửa xong của gã, trong thư viết: "Bởi vì tham gia 'phân đội chi viện nông thôn', sắp sửa xông pha đến tuyến đầu nông nghiệp, không kịp trực tiếp bày tỏ lòng cảm kích của mình... Mấy bài thơ xin trao toàn quyền cho thầy sửa chữa và xử lý... Thầy bây giờ, tương lai và mãi mãi đều là người thầy của tôi, tôi sẽ mãi mãi dưới sự chỉ bảo ân cần của thầy, cống hiến toàn bộ sức lực của mình vì sự phồn vinh của sự nghiệp văn nghệ cách mạng vô sản!"

Về sau họ thường xuyên qua lại. Dù cho Hàn Nhất Đàm mấy lần tiến cử thơ của gã ra ngoài, mấy lần đều không đăng được, gã lại chẳng hề oán trách, mỗi lần gặp Hàn Nhất Đàm đều luôn nói: "Thầy ngàn vạn lần đừng mất niềm tin vào tôi! Dù tôi có là hòn đá thô, có sự kiên nhẫn bồi dưỡng của thầy, rồi cũng mài dũa thành nghiên mực được thôi — dẫu chỉ là nghiên mực cho học sinh tiểu học tập tô chữ mẫu!"

Năm 1977, một bài thơ ngắn mười hai câu của gã cuối cùng cũng nhờ Hàn Nhất Đàm ra sức tranh đấu mà được đăng trên tạp chí. Lần đầu tiên nhìn thấy tác phẩm của mình được in thành chữ chì, tâm trạng kích động ấy thật khó mà hình dung, cánh cổng cảm hứng của gã dưới sự kích hoạt của mùi mực in bỗng chốc mở toang, thế là thi hứng như thác nước lớn Hoàng Quả Thụ tuôn trào không dứt, đến năm 1979, số thơ ngắn gã đăng tải đã lên tới 27 bài. Bước sang năm 1980, gã kịp thời nhận ra: Dựa vào việc làm thơ để xông vào văn đàn tốn sức và chậm chạp hơn nhiều so với dựa vào viết tiểu thuyết, thế là gã "thử viết tiểu thuyết", và ngay trong năm đó, gã cũng đã cho ra mắt truyện ngắn đầu tay của mình.

Biên tập viên gã quen biết đương nhiên không chỉ có một mình Hàn Nhất Đàm. Gã ra vào hàng loạt tòa soạn. Gã tham dự những buổi tọa đàm về văn học. Vì thế gã không còn thường xuyên đến nhà Hàn Nhất Đàm nữa. Điều này cũng chẳng có gì lạ.

Thế nhưng gã đã thay đổi. Đối với Hàn Nhất Đàm, sự thay đổi của gã không phải là tiệm tiến mà là đột biến. Vào một ngày cuối thu năm 1980, Long Điểm Tinh đến cơ quan của Hàn Nhất Đàm, Hàn Nhất Đàm tình cờ gặp gã ngay ở đầu hành lang vừa bước vào tòa nhà. Long Điểm Tinh đội một chiếc mũ lưỡi trai màu be, mặc một chiếc áo mưa kiểu măng-tô hiệu "Đại Địa" mới tinh của Thượng Hải. Tuy rằng Hàn Nhất Đàm đã khá lâu không gặp gã, nhưng hôm ấy giáp mặt vẫn rất đỗi vui mừng. Hàn Nhất Đàm vừa định hỏi sao gã lại chạy đến vào lúc này, và định dẫn gã đến phòng làm việc của mình ngồi chơi, không ngờ Long Điểm Tinh chỉ hờ hững gật đầu với Hàn Nhất Đàm, đến câu thứ hai cũng không buồn nói, chỉ thẳng thừng hỏi: "Tổng biên tập của các anh ở phòng nào?"

Hàn Nhất Đàm sửng sốt, nhưng cũng theo bản năng chỉ phòng làm việc của tổng biên tập cho gã. Gã liền đi vòng qua người Hàn Nhất Đàm, sải bước đi thẳng về phía phòng tổng biên tập.

Không có "dấu hiệu báo trước", không có "bước đệm dọn đường", khiến cho Hàn Nhất Đàm chẳng hề có sự chuẩn bị tâm lý nào, ngượng ngùng khôn xiết. Trở về phòng làm việc của mình, lòng Hàn Nhất Đàm bất an, ông nghĩ: Có lẽ Long Điểm Tinh nói chuyện với tổng biên tập xong thì vẫn sẽ sang phòng làm việc của mình, dẫu chỉ là đãi bôi vài câu. Thế nhưng Long Điểm Tinh lại chẳng hề ghé qua.

Chẳng cần Hàn Nhất Đàm nói xấu, Long Điểm Tinh trong giới văn nghệ nhanh chóng trở thành một nhân vật mang tiếng xấu — tất nhiên chủ yếu là trong mắt "tầng lớp dưới" của giới văn nghệ, tức là những biên tập viên bình thường và các tác giả bình thường. Mọi người đều bảo gã có một phần tài năng thì chín phần luồn cúi, hai phần sáng tác thì tám phần chạy chọt, ba phần thành tích thì bảy phần khoác lác. Thế nhưng những tác phẩm do gã đứng tên hoặc có tên gã lại cứ nườm nượp được xuất bản, thể loại từ thơ ca, tiểu thuyết sang tản văn, phê bình, rồi đến kịch bản điện ảnh và truyền hình. Lại có người bảo gã là "nhà văn phòng khách" — nghĩa là hầu như mỗi tối gã đều lui tới một phòng khách nào đó, đương nhiên không phải kiểu phòng khách không có mắc áo và ghế sô-pha dài như nhà Hàn Nhất Đàm, mà là phòng khách của lãnh đạo hoặc cây đại thụ trong giới văn nghệ, tổng biên tập hoặc phó tổng biên tập, đạo diễn hoặc phó đạo diễn, ngôi sao hoặc tài năng mới nổi của văn đàn... Gã thu nhận từ nơi đó những tinh thần mới nhất, tin tức mới nhất, đề tài mới nhất, thủ pháp mới nhất, động thái mới nhất và thị trường mới nhất, hèn chi gã có thể duy trì được cảm hứng dồi dào và lượng sáng tác phong phú đến thế, cũng hèn chi có nhiều người chủ động tìm đến gã để hợp tác hoặc mời gã "cùng đứng tên" đến thế...

Đến mùa xuân năm 1982, gã đã được chuyển từ nhà máy về một đơn vị văn nghệ, mang danh là nhân viên công tác nhưng hưởng đãi ngộ của nhà văn bán chuyên, hơn nữa trong một buổi trà đàm quy mô lớn của giới văn nghệ, gã mặc một bộ âu phục màu nâu vô cùng vừa vặn, bước lại gần chiếc bàn tròn nơi Hàn Nhất Đàm đang ngồi; Hàn Nhất Đàm ngoảnh mặt đi, không muốn chủ động tiếp chuyện gã, vị tổng biên tập tạp chí của Hàn Nhất Đàm lại chủ động chìa tay ra bắt tay với Long Điểm Tinh, không ngờ Long Điểm Tinh chỉ chạm hờ tay với tổng biên tập một cái, đến câu thứ hai cũng chẳng buồn nói, chỉ thẳng thừng hỏi: "Đồng chí lãnh đạo ngồi ở bàn nào thế?"

Đồng chí lãnh đạo ấy là nhân vật có địa vị cao nhất có mặt tại hiện trường lúc đó. Trong lòng tổng biên tập hẳn là rất khó chịu, nhưng buộc phải chỉ cho gã: "Ở bàn đầu tiên bên kia." Thế là Long Điểm Tinh đến đầu cũng chẳng thèm gật một cái, cứ thế hiên ngang đi thẳng về phía "bàn đầu tiên bên kia"...

Không ngờ hôm nay Long Điểm Tinh lại đột ngột xuất hiện ngoài dự liệu, hơn nữa sau khi cởi áo khoác măng-tô ra, gã để lộ một bộ trang phục theo lối ăn mặc của thanh niên ngoại quốc — thân trên là áo khoác săn bằng dạ thô, thân dưới là chiếc quần bò cố ý làm bạc màu — ngồi trên sô-pha với phong thái đĩnh đạc tự tin, cứ như thể ngày hôm qua gã mới đến chơi vậy, thoải mái tự nhiên, nói cười rôm rả.

Cát Bình hai năm nay tuy cũng nghe Hàn Nhất Đàm dùng giọng điệu chê bai để bàn tán về Long Điểm Tinh, nhưng bà dẫu sao cũng chưa từng nếm trải nỗi đau thấu xương, vả lại luôn cảm thấy Hàn Nhất Đàm đối với người ta có phần quá mức khắt khe, thêm vào đó việc Long Điểm Tinh ghé chơi dường như vẫn niềm nở, gần gũi như xưa, nên bà cứ ngây ngô trò chuyện sôi nổi với gã.

Trong lúc trò chuyện, Long Điểm Tinh buột miệng lấy ví dụ: "... Chẳng hạn như bộ phim Liên Xô 'Bản xô-nát bên hồ', chính là đánh dấu sự trỗi dậy mạnh mẽ của đề tài đạo đức trên phạm vi toàn thế giới..."

Cát Bình bèn không khỏi hỏi: "Cái gì cơ? Bản xô-nát gì cơ?"

Long Điểm Tinh thế là hỏi ngược lại đầy vẻ khiêu khích: "'Bản xô-nát bên hồ' mà chị cũng chưa xem à? Thế 'Con chó Bim trắng tai đen' thì sao? 'Cuộc chạy Ma-ra-tông mùa thu' thì sao? Viện tư liệu phim thường xuyên chiếu mà! Lão Hàn sao lại không dắt chị đi xem nhỉ?"

Cát Bình liền oán trách: "Ông ấy ấy à! Bao giờ mới nghĩ được đến tôi chứ! Vả lại bản thân ông ấy hình như cũng chẳng dễ gì xem được. Cái tòa soạn ấy của bọn họ ấy à, chẳng có chút bổng lộc màu mỡ nào cả!"

Long Điểm Tinh lại nói: "Thực ra phim Liên Xô đáng xem cũng không nhiều. Ngược lại như phim 'Kẻ săn hươu' do đạo diễn người Mỹ Michael Cimino dàn dựng, hay 'Kết hôn kiểu Ý' do Sophia Loren người Ý đóng chính... thật sự không nên bỏ lỡ! Hôm qua tôi gặp mấy sếp bên Hiệp hội Điện ảnh, còn kiến nghị với họ chuyện đó đấy..."

Hàn Nhất Đàm thực sự nghe không vô nữa, bèn dí mẩu thuốc lá vào gạt tàn, cắt ngang màn ba hoa khoác lác của Long Điểm Tinh, đi thẳng vào vấn đề hỏi gã: "Hôm nay anh tìm tôi có việc gì không?"

Long Điểm Tinh cũng đi thẳng vào vấn đề trả lời: "Không có việc thì không đến điện Tam Bảo. Tôi tới để lấy lại bản thảo của mình."

Hàn Nhất Đàm ngẩn ra: "Bản thảo của anh? Chỗ tôi hiện giờ làm gì có bản thảo nào của anh!"

Long Điểm Tinh gật đầu: "Đúng. Hiện giờ tôi không gửi bản thảo nào ở chỗ anh. Ý tôi là mấy bài thơ bảy năm trước cơ, viết trên một tập giấy viết thư, tự tay tôi bấm ghim lồng lại với nhau ấy..."

Hàn Nhất Đàm càng kinh ngạc hơn: "Anh đòi cái đó làm gì? Đó là thơ ca ngợi 'vở diễn mẫu cách mạng' mà? Chẳng lẽ bây giờ còn dùng được?"

Long Điểm Tinh thẳng thắn nói: "Không chỉ ca ngợi 'vở diễn mẫu cách mạng', mà còn phê phán 'ngọn gió lật lại bản án hữu khuynh' nữa. Bây giờ đối với tôi dĩ nhiên không có tác dụng gì, nhưng để rơi rớt ở bên ngoài rốt cuộc vẫn là mối lo trong lòng."

Hàn Nhất Đàm chấn động trong lòng. Ông nói: "Thực ra chuyện đó chẳng tính là vấn đề gì cả. Hồi đó đâu chỉ có một mình anh viết thứ ấy, trên tạp chí của chúng tôi đã đăng không ít, có những nhà thơ khá tên tuổi cũng từng viết, tôi còn biên tập nữa là. Hồi ấy có hoàn cảnh cụ thể của hồi ấy mà. Anh việc gì phải để bụng chuyện này? Huống hồ của anh cũng chỉ là bản thảo tay, chưa hề được đăng ra ngoài."

Long Điểm Tinh càng thêm thẳng thắn: "Nếu đã đăng ra ngoài rồi thì cũng đành chịu. Nhưng màKý nhiên chưa đăng ra ngoài, tôi việc gì phải để nó trôi nổi ở bên ngoài chứ? Anh tìm giúp tôi một chút đi, tôi muốn thu hồi lại."

Hàn Nhất Đàm nhìn trừng trừng Long Điểm Tinh, tim run lên từng hồi. Ông phải tốn bao công sức mới kìm nén được cảm giác ghê tởm trong lòng. Giọng ông nghẹn lại: "Bảy năm rồi. Tôi cũng chẳng biết đã để tập bản thảo đó của anh ở đâu nữa, liệu còn hay không..."

Cát Bình lúc họ nói mấy câu trước đã vào bếp xách phích nước sôi, lúc này bước trở lại châm thêm nước vào chén trà của họ, bà cảm thấy Hàn Nhất Đàm không nên sợ phiền phức, bèn lên tiếng: "Bản thảo á? Mươi năm nay chúng ta có vứt bản thảo bao giờ đâu? Dưới gầm giá sách của ông trong cái tủ con ấy, chẳng phải toàn là bản thảo sao? Bản thảo năm xưa của chú Long chắc chắn nằm ở trong đó..."

Long Điểm Tinh vội mừng rỡ nói: "Chị dâu thật đúng là người quán xuyến gia đình giỏi giang, việc gì cũng chu đáo tỉ mỉ! Lão Hàn, làm phiền anh tìm giúp tôi một chút đi!"

Trong lòng Hàn Nhất Đàm khó chịu không sao tả xiết. Ông ngồi im bất động, hỏi Long Điểm Tinh: "Đối với anh, việc lấy lại tập bản thảo ấy quan trọng đến thế cơ à?"

Long Điểm Tinh dùng giọng điệu như thể giãi bày tâm can: "Lão Hàn, tôi giấu anh làm gì? Tôi bây giờ đã tới bước đường này, há chẳng phải nên tranh thủ lấy một tiền đồ tốt nhất cho mình sao? Xem ra tài năng của tôi có hạn, nổi chút danh tiếng nhỏ, kiếm hàng vốc tiền nhuận bút thì không khó; nhưng muốn độc lập sáng tác, viết ra những danh tác để đời, đoạt giải thưởng vang danh, e là chẳng có mấy hy vọng. Tiền đồ phát triển của tôi, nói cho cùng, khả năng lớn nhất vẫn là làm một quan chức văn nghệ. Đừng thấy tôi thâm niên kém anh, nhưng so với anh, tôi có ba mặt ưu thế: Có thẻ đảng — đây là ưu thế chính trị! Dẫu rằng tôi vào đảng thời 'Cách mạng Văn hóa', nhưng chịu được điều tra; tôi không phải đầu sỏ 'phe tạo phản', chưa từng tham gia 'đập phá cướp bóc', người vào đảng thời 'Cách mạng Văn hóa' như tôi nhiều lắm, lẽ nào đều không được tính? Tôi lại có tác phẩm — đây là ưu thế nghiệp vụ, 'người trong nghề lãnh đạo người trong nghề', tôi không với tới được chữ 'trong nghề' đằng sau thì chí ít cũng với tới được chữ 'trong nghề' đằng trước chứ! Năm nay tôi mới ngoài 40 — đây là ưu thế tuổi tác! Tóm lại, tôi phù hợp với các điều kiện cất nhắc cán bộ gồm cách mạng hóa, tri thức hóa, trẻ trung hóa, tôi thấy chẳng có lý do gì để bỏ lỡ cơ hội này!"

Mặt Hàn Nhất Đàm tái nhợt, run rẩy bổ sung cho gã: "Anh còn có ưu thế lớn hơn — biết đi đường lối cấp trên..."

Long Điểm Tinh vui vẻ tán thành: "Đúng thế. Tôi cần họ, họ cũng cần tôi — tôi có thể nhanh chóng kịp thời phản ánh tình hình, báo cáo động thái, hiến kế đề xuất, chạy vạy lo toan... Lão Hàn à, anh thực ra đã sớm làm việc ngay dưới mí mắt, ngay trước mũi của họ, nhưng cái người như anh ấy, chịu thiệt thòi chính là ở chỗ cứng nhắc, chẳng biết linh hoạt chút nào..."

Hàn Nhất Đàm cười khẩy nói: "Đã là anh có nhiều ưu thế như thế, lại việc gì phải bận tâm đến mấy bài thơ thảo chưa từng được đăng chứ? Cho dù năm xưa anh có đăng ra ngoài rồi, ngần ấy ưu thế của anh cũng đủ để triệt tiêu nó sạch sành sanh rồi mà!"

Long Điểm Tinh dứt khoát nói toạc móng heo: "Dĩ nhiên rồi! Năm xưa đăng rồi thì cũng là đăng rồi. NhưngKý nhiên đã không phát ra ngoài, tôi cũng chẳng việc gì phải để nó tồn tại trên cõi đời này nữa. Bây giờ tôiKý nhiên có nhiều ưu thế đến thế, vậy thì tôi dứt khoát để bản thân mình hoàn mỹ hơn một chút — tôi muốn không để lại một chút tì vết nào!"

Hàn Nhất Đàm trừng mắt nhìn gã: "Nếu tôi không đưa cho anh thì sao? Nếu tôi tìm ra rồi nộp lên trên thì sao?"

Long Điểm Tinh nở nụ cười đầy vẻ khinh miệt: "Thế thì có ích lợi gì cho anh chứ? Vả lại điều đó đối với tôi cũng chỉ là một chút rắc rối cỏn con, không khó giải quyết đâu! Anh không cản được bước tiến của tôi đâu, tôi mà lên rồi, cho dù không trả thù anh thì anh có thể sống yên ổn qua ngày được không? ... Haizz, nói cho cùng, tôi coi như đã nhìn thấu anh rồi, anh căn bản không làm nổi cái chuyện như thế đâu, nếu làm thế thì anh đã chẳng phải là Hàn Nhất Đàm nữa rồi..."

Cát Bình đứng bên cạnh mãi đến lúc này mới nhận ra người bạn đời của mình đang bị kẻ khác sỉ nhục và chà đạp một cách vô cùng tàn nhẫn, nhưng sự thức tỉnh của bà đã quá muộn màng.

Hàn Nhất Đàm bỗng bật dậy, lao vào buồng trong, nhào tới trước giá sách, quỳ rạp trên mặt đất, dùng sức giật tung hai cánh cửa tủ, điên cuồng vứt từng xấp bản thảo bên trong ra ngoài, vừa vứt vừa gào thét mất trí: "Anh cầm đi! Cầm đi! Cầm hết đi!... "

Cát Bình sợ đến mức tim đập chân run, bà vội vã chạy lại hoảng hốt can ngăn: "Nhất Đàm! Anh đừng thế này! Anh làm gì vậy? Đừng kích động mà!... "

Thế nhưng Long Điểm Tinh lại vô cùng bình tĩnh, gã bước qua, cúi người chăm chú nhận mặt chữ, gã vậy mà nhanh chóng nhận ra xấp bản thảo viết tay của mình, lập tức chộp lấy vào tay. Gã nhét bản thảo vào túi quần, từ trên giường túm lấy áo khoác măng-tô, khăn quàng và mũ lưỡi trai, thong dong mỉm cười nói: "Lão Hàn! Chị dâu! Đừng giận mà! Tôi chỉ đùa chút thôi... Cái ngữ như tôi thì làm được quan chức văn nghệ gì chứ? Cho dù ở cái đơn vị rách nát của chúng tôi có lên được chức chủ nhiệm gì đó, thì làm sao quản tới chỗ lão Hàn được? Tôi chẳng qua chỉ muốn lấy lại mấy bài thơ rách này về làm kỷ niệm thôi mà... Mau đừng kích động nữa! Giữ gìn sức khỏe! Tôi xin phép lánh mặt trước, hôm khác lại đến tạ tội!"

Nói xong, gã liền ôm áo khoác, cầm khăn quàng và mũ lưỡi trai, cứ thế phẩy tay áo thong thả rời đi...

Tội nghiệp Hàn Nhất Đàm! Ông đã làm một biên tập viên cần mẫn như con trâu già suốt cả đời, 30 năm qua nộp đơn xin vào đảng không biết bao nhiêu lần, cặm cụi tận tụy, an phận thủ thường, vậy mà lại gặp phải kiếp nạn này, tâm lực hao mòn kiệt quệ!

Cát Bình tốn bao nhiêu sức lực mới đỡ được Hàn Nhất Đàm lên giường nằm nguyên cả quần áo, giúp ông bình tĩnh lại trong cơn thiu thiu ngủ; nhìn đống bản thảo rơi vãi đầy đất, cùng với những dấu chân in hình "vân bánh quế" mà Long Điểm Tinh để lại trên những tờ giấy bản thảo bừa bộn, nước mắt bà không kìm được trào ra khóe mi...

Vậy mà lại có người tới gõ cửa nhà bà! Cát Bình suýt nữa ngất đi. Bà bước tới mép cửa gian ngoài, bực bội hỏi: "Ai đấy?" Bà quyết định bất kể là ai tới cũng sẽ cự tuyệt ngoài cửa.

“Người họ Tuân có ở đây không? Tôi tìm đồng chí Tuân Lỗi!” Bà nghe thấy người ngoài cửa nói như vậy.

“Nhầm rồi, nhầm rồi!” Bà gần như thô bạo gắt lên, “Nhà họ Tuân ở cái sân nhỏ phía đông kia kìa! Anh chạy tới chỗ chúng tôi làm gì?” Về sau nghĩ lại, bà cảm thấy áy náy, việc gì bà phải trút nỗi tức giận ngút ngàn của mình lên một người xa lạ vô tội chứ?