Bây giờ chúng tôi cần trở lại Roland Candiano. Người ta thấy rằng sau cuộc gặp gỡ lạ lùng của chàng với Léonore, chàng đã sai Scalabrino mang mệnh lệnh đến cho những vị thủ lĩnh ở trong núi và ở đồng bằng, và chàng đã lập tức rời khỏi Venise.

Roland tự cho mình cái cớ đó, là cần phải sớm gặp mặt Jean de Médicis và ngăn cản bằng mọi giá sự liên kết của ông ta với thủ tướng Foscari.

Sự thật, chàng chạy trốn Venise, bởi vì Venise đối với chàng không còn chịu đựng nổi, chàng sợ một cuộc gặp gỡ mới với Léonore, sợ ngay chính mình, sợ cho tình yêu của mình!

– Sao! – Chàng tự nói trong lúc cưỡi ngựa đi dọc theo những con đường rợp bóng mát của những cây trắc bá to lớn phi thường, những cây bách hương và những cây bạch phong khổng lồ – Sao! Ta vẫn còn thương yêu đến thế sao! – Sao! Ta chịu khổ một thời gian quá lâu, tên của nàng bóp nát tim ta vào mỗi giây, mỗi nhịp đập của con tim ta là một tiếng than thở của tình yêu, và nàng đã phụ bạc ta một cách tàn nhẫn, ghê tởm như một kẻ hèn hạ nhất trong những người đàn bà khốn nạn ở cảng đã có thể phụ bạc người chèo thuyền được ưa thích của mình – Sao! Nàng đã lợi dụng khi ta bị ném vào trong ngục tối để trao mình cho một người khác? – Nàng có biết rằng ta đang khóc những giọt lệ máu và nàng lại đang kết hôn với người khác!... Thế mà ta vẫn còn thương yêu nàng mãi mãi!...Trái tim của ta được làm bằng một thứ bùn như thế nào!... Đêm nay, nàng lạnh lùng, thản nhiên, trong lúc ta cắn răng để ngăn tiếng gọi tình yêu đang dâng trào lên đôi môi ta, nàng không có một lời thương tiếc hay hối hận nào cả!... Nàng đã làm cái việc bố thí để kéo ta ra khỏi cuộc mai phục, nàng đã ban phát cho ta một ít tự do. Nàng đã làm việc đó cũng như nàng cũng sẽ làm cho một kẻ bị lưu đày nào khác...

Bấy giờ Roland thúc mạnh vào hông ngựa và chạy vụt đi trong một nước phi mau giận dữ, dường như chàng hy vọng rằng con ngựa bị điên cuồng vì đau đớn sẽ lôi cuốn chàng vào trong một vực thẳm nào đó...

Rồi, lần lần, những tư tưởng về sự báo thù đến thay thế cho những tư tưởng về tình yêu và về tuyệt vọng. Roland nghĩ đến gã Foscari đó là một trong những nguyên do trực tiếp nhất trong sự bất hạnh của mình. Chàng gợi nhớ lại mãnh liệt cảnh tượng ghê gớm của hành vi đâm mù mắt thân phụ mình.

– Không có gì mới mẻ – Chàng lẩm bẩm– Léonore không còn hiện hữu đối với ta. Giờ đây nàng càng không hiện hữu nữa. Nhưng mà việc gì đang hiện hữu, đó là gã Foscari độc ác; đó là lòng tham vọng của ông ta; và nếu như ta để cho ông ta tự do hành động, người đàn ông đã gia hình thân phụ ta sẽ trở thành vị Chúa tể của nước Ý... Nhưng ta đang ở đây... Còn những kẻ khác, chúng ta sẽ xem tới sau đó!

Từ lúc đó, chàng tập trung tất cả sức mạnh của lý luận trên cái sứ mạng chàng đang thi hành: Dùng đủ mọi cách để ngăn cản, kể cả bạo lực, một sự thỏa thuận giữa thủ tướng Foscari và Jean de Médicis.

Chàng đã thu thập những tin tức.

Vả lại, những hành động và cử chỉ của vị tướng lãnh danh tiếng đã được mọi người lo lắng theo dõi, tiếng vang về những cuộc vận động và phản vận động của ông lan tràn mau lẹ trong khắp nước Ý.

Vào lúc này, Đại Quỷ đang bao vây pháo đài Governolo.

Ông có một đạo quân ô hợp, những kẻ đầu trộm đuôi cướp, trung thành với vị chỉ huy của họ một lòng thán phục cuồng tín.

Vài nhà sử học đã gọi ông là một “chiến sĩ dễ thương”.

Người “chiến sĩ dễ thương” đó bị kinh sợ như là một thiên tai. Nếu như ông ta không được gọi là “thiên tai của Trời” như là Attila[1], thì ít nữa ông cũng tỏ ra một vẻ nghênh ngang với cái danh hiệu được quân sĩ của ông xưng tặng và ông lấy làm vinh dự để chứng minh cái biệt danh là Đại Quỷ được ông ta nhận lãnh.

Có lúc ông thản nhiên cho giết chết một hoặc hai ngàn người.

Và cũng để vui đùa, ông ra lệnh cho cướp bóc, đốt phá các thành phố bị lọt vào tay ông ta.

Roland đi đến gần Governolo, nơi doanh trại của Đại Quỷ vào lúc ban đêm. Jean de Médicis, muốn sớm ném ngay bọn quân sĩ của mình tấn công thành trì, nên để cho họ một đêm tự do phóng đãng. Cả doanh trại liên hoan, theo lời của Philareste Chasles, và suốt đêm trải qua trong cuộc lễ. Hàng ngàn tiếng kêu: Hoan hô Đại Quỷ (Ewiva il Grand Diavolo) vang dậy khắp nơi.

Trời lạnh lẽo. Một ngọn gió hiu hiu gay gắt thổi ngang qua các ngọn cây và các cái lều. Người ta đốt những đống lửa lớn.

Một không khí vui vẻ tràn ngập ở trong trại nơi những “cô gái nhẹ dạ” các vùng lân cận đều chạy đến.

Và dưới những cây sồi to, mặc dù tiết trời lạnh còn giữ một phần tàn lá rậm rạp, dưới ánh sáng u ám của những cây đuốc hoặc trong ánh lửa đỏ các đống lửa, hiện ra những nhóm binh sĩ đang ăn, uống, ca hát và ôm choàng những người đàn bà.

Đó là cuộc trác táng trước chiến trận.

Những tiếng chửi thề, những giọng khàn ca hát, những tiếng la ó của những người đánh bạc, những tiếng la hét man rợ của bọn quân sĩ giành giựt một người đàn bà, đó là những gì Roland nghe thấy và nghe lúc chàng đi qua đám lính chiến đánh thuê hỗn tạp, lòng đầy ghê tởm.

Chàng yêu cầu được dẫn đến gặp vị chủ tướng.

Đại Quỷ đang ở dưới chiếc lều của ông dựng ở giữa doanh trại, bao quanh bởi một vài vị phó tướng được ông ưa thích. Chiếc lều rộng rãi; một đống lửa lớn cháy ngoài cửa lều và trước đống lửa, mười hai kỵ sĩ đứng bất động, tay cầm súng trường, đang canh gác. Jean de Médicis và các sĩ quan của ông ta ngồi xung quanh một chiếc bàn lớn trong khi những nhạc công chơi đàn và thổi sáo hoài công gắn sức che lấp tiếng động ồn ào của những đám ăn chơi hổn loạn ở bên ngoài đưa đến. Jean de Médicis, ăn, uống, cười vang, và nếu không có bộ trang phục riêng biệt của ông ta, tất người ta sẽ nhận lầm là một tên lính đánh thuê người Đức mà Roland đã trông thấy dưới những cây sồi, qua ánh lửa đỏ.

Khi Roland xuất hiện trước mặt, ông nhíu mày:

– Ông là ai?– Ông ta hỏi.

– Tôi từ Venise đến – Roland nói – và tôi muốn nói chuyện bí mật với ngài; tôi là Roland Candiano, con trai của thủ tướng Candiano, người đã bị bắt bất ngờ một cách hèn nhát giữa buổi lễ, và bị đâm mù mắt trong cung điện của ngài.

Một sự xao động ngấm ngầm đón tiếp những lời nói thốt ra với một giọng trầm tĩnh.

Câu chuyện rùng rợn của những người Candiano được biết, lan truyền gần như truyền kỳ khủng khiếp, còn về câu chuyện phiêu lưu thê thảm của Roland Candiano, bị bắt, bị ném vào những đáy giếng vào lúc cử hành lễ đính hôn của chàng, nó đã thành một chuyện truyền kỳ về tình yêu và lòng thương hại.

– Ta tưởng rằng ông còn ở trong ngục thất? – Jean de Médicis nói.

– Người ta vẫn có thể ra khỏi một cái ngục, dù rằng ngục thất đó gọi là những cái giếng ở Venise.

– Ông muốn nói chuyện với ta?

– Nếu như được ngài chấp thuận việc đó.

– Xin được hoan nghinh ông ở bàn tiệc và ở trong lều của ta – Bấy giờ Đại Quỷ mới nói – Ta có biết Candiano, đó là một người đàn ông quá tốt và không biết rõ cách cai trị bình yên, nhưng cuối cùng đó là một người đàn ông gặp dịp cũng biết giúp đỡ, ta nhận thấy thế cách đây có mười năm. Vì thế con trai của ngài được hoan nghênh ở giữa chúng ta...

Vừa nói những lời đó, Jean de Médicis chỉ cho Roland một chỗ ngồi cạnh bên ông. Roland ngồi xuống và cụng ly với Đại Quỷ, một cái ly vừa được người ta rót đầy trước mặt chàng. Thực hiện nghi thức lễ độ xong, chàng không mó đến các thức ăn cũng như rượu.

Những tiếng cười và những câu chuyện trò ầm ĩ lại tuôn ra như pháo nổ và náo động cả chiếc lều rộng rãi.

Jean de Médicis nhìn trộm người khách và chiêm ngưỡng vẻ đẹp đàn ông của chàng, sức mạnh và sự mềm dẻo dường như được biểu hiện trong mỗi sự chuyển động của chàng.

– Nếu như ông ta trông cậy nơi ta giúp đỡ để chiếm đoạt lại chiếc mũ miện của ông lão Candiano, ông ta đã lầm nhiều – Ông nghĩ – Bởi tất cả lũ quỷ, Foscari là một người cạnh tranh dữ dằn, và ta lo ngại không muốn ông ta chống lại ta. Nhưng nếu như ông ta muốn nhận chỉ huy một phần quân đội ta, đêm nay ắt ta sẽ làm được một sự thu phục tốt.

Vừa độc thoại như thế ở trong lòng, Đại Quỷ không quên hỏi thăm Roland về thời gian trú ẩn của chàng ở đáy các cái giếng, và cách thức chàng đã bị bắt, làm thế nào chàng vượt ngục được...

Roland trả lời vắn tắt cho ông ta, trong vài lời nói. Nhưng mỗi câu trả lời làm tăng thêm giá trị của chàng. Đến lúc cuối cùng Đại Quỷ tuyên bố với các sĩ quan của ông ta rằng đã đến lúc rút lui, ông ta nhất quyết đưa những đề nghị cho Roland để chàng nhận việc bên cạnh ông ta, và giao phó cho chàng một cấp bậc quan trọng.

Các vị sĩ quan, bọn gia nhân, những nhạc công chơi đàn rút lui với một sự mau lẹ chứng tỏ rằng kỷ luật bề ngoài được buông lỏng ở trong doanh trại trác táng này thực tế là rất nghiêm khắc!

– Chỉ còn riêng có chúng ta – Đại Quỷ liền nói–Hãy nói đi! Ông có gì để nói với ta?... Xin để ta nói trước cho ông rõ rằng ta đang bị vướng víu trong những cuộc hành quân chiến sự sẽ kéo dài lâu nếu như quỷ sứ, chủ nhân của ta thích; nên ta lấy làm hối tiếc không thể toan tính cho ông một sự chuyển binh nào về phía Venise được.

Roland lắc đầu và mỉm cười kiêu ngạo.

– Xin ngài hãy yên lòng, – Chàng nói – tôi tự làm lấy những công việc của mình, và đến lúc tôi đi trở vào cung điện quận công, đó sẽ là do tôi muốn, chứ không phải tại vì người ta sẽ dẫn tôi vào.

– Bởi trời cao! – Ông làm ta ưa thích như vậy... Và ta không giấu giếm với ông rằng ta đã đánh giá ông rất cao, và nếu như ông vừa ý nhận chỉ huy dưới quyền ta...

– Tôi chỉ tuân theo lệnh của chính mình mà thôi, – Roland nói – nhưng tôi xin cảm ơn về lời đề nghị của ngài và cái tư tưởng đại lượng của ngài đã cổ vũ tôi.

– Vậy chớ ông muốn gì nào? – Jean de Médicis ngạc nhiên hỏi.

Roland trầm tư giây lát.

– Jean de Médicis, – Chàng nói, – ngài là một người chiến sĩ lỗi lạc, và không phải là một nhà ngoại giao tài ba; ngài bị kinh sợ bởi vì ngài có một quân đội đi theo ngài mù quáng và những chiến công vừa qua của ngài cho thấy tài năng thi thố về những gì ngài có thể thực hiện được; nhưng ngài phải ở lại trong con người chiến sĩ danh tiếng của ngài; nếu như ngài nhúng tay vào những cuộc âm mưu, ngài sẽ mất đi uy tín của mình.

– Ai bảo với ông rằng ta muốn âm mưu?

– Thưa ngài, chính vì việc đó mà người ta muốn đề nghị với ngài.

– Ai thế?

– Thủ tướng Foscari.

– Chà! Chà! – Jean de Médicis nói, ông trở nên mơ màng.

– Có một cuộc tranh đấu sinh tử giữa Foscari và tôi. Jean de Médicis, – Roland nói tiếp. – tôi đến yêu cầu ngài nên ở trung lập giữa hai người chúng tôi.

– Ông hãy giải thích – Đại Quỷ lạnh lùng nói.

– Foscari đã bắt thân phụ tôi chịu đựng một khổ hình rùng rợn; Foscari đã ném tôi vào những đáy giếng ở Venise, tại đây tôi đã trải qua sáu năm trời; Foscari phải bị trừng phạt, ông ta và những đồng lõa của mình...

Roland thốt ra những lời nói đó với một âm điệu thù hận đến nỗi Jean de Médicis rùng mình và kêu to lên:

– Bởi tất cả lũ quỷ có sừng, ta không muốn thuộc về những kẻ thù của ông!...

– Tất cả những ai giúp đỡ những kẻ thù của tôi sẽ trở thành những kẻ thù của tôi – Roland trả lời – Tôi tiếp tục. Tôi đã thực hiện chống lại Foscari và những kẻ đồng lõa của ông ta một trận chiến không thương hại. Tôi sẽ chết hoặc là họ sẽ chết, không có lưng chừng, tôi hoạt động ngầm phá hoại thế lực của Foscari, thì ông ta nghĩ đến việc tạo ra những đồng minh cho những công cuộc to tát mà nếu như ông ta thành công, sẽ đặt ông ta ra ngoài tầm tay của tôi... Và người đồng minh đầu tiên mà ông ta nghĩ đến, là ngài, Jean de Médicis...

– Làm thế nào ông biết được việc đó?

– Foscari gởi đến cho ngài một sứ thần, một người đàn ông quen biết với ngài...

– Ai thế? – Pierre Arétin.

– Pietro!

– Cái gã Pietro tốt đó à!... Ta sẽ thích thú được gặp lại ông, ta cảm thấy thiếu ông ta...

– Ngài sẽ không gặp lại ông ta đâu! Tôi đã bắt Pierre Arétin, tôi biết được sứ mạng bí mật của ông ta được giao phó, tôi để ông ta ở nơi chắc chắn và tôi đi thế chỗ của ông ta.

– Ông, ông làm việc đó!

– Phải, Jean de Médicis, tôi đã làm việc đó.

– Và chính là ta mà ông đến bảo việc đó! Ta thú nhận rằng ông thiếu chi điều táo bạo!

– Jean de Médicis, – Roland nói – sự táo bạo là của cải cuối cùng còn sót lại của tôi.

– Và ông nói rằng ông biết những gì Pierre Arétin được giao phó nói lại với ta?

– Tôi sẽ lập lại chính những lời mà Pierre Arétin phải chuyển đến ngài về phần của Foscari. Duy tôi chỉ tóm tắt lại và lột bỏ những sự khéo léo mà ông ta sẽ không quên bao bọc nó. Foscari muốn chiếm cứ nước Ý và làm thành một vương quốc duy nhất. Ông ta đề nghị với ngài liên kết quân đội của ngài với quân đội của Venise tăng cường thêm hạm đội của ông ta dùng để chuyên chở những đội quân đổ bộ lên bờ biển và đuổi xa những người ngoại quốc muốn chống lại cuộc phối hợp[2]. Một khi nước Ý chịu quy phục, hai người các ngài sẽ ngự trị, ông ta ở miền Bắc với Venise hoặc Milan làm thủ đô, ngài ở miền Nam với Rome hoặc Naples làm kinh đô. Đó là kế hoạch trong nét đại cương của nó. Đó là sự liên minh được Foscari đề nghị với ngài. Ngài nghĩ thế nào?

– Và nếu như ta nói với ông những gì ta suy nghĩ, ông sẽ lãnh chuyển giao câu trả lời của ta đến Foscari như là ông đã mang đến những lời đề nghị của ngài không?

– Không chút nghi ngờ nào cả, dù là lời phúc đáp như thế nào. Không có gì dễ dàng hơn đối với tôi để cho ngài không biết rõ những đề nghị của thủ tướng.

– Ngạc nhiên về sự im lặng của ta, ngài sẽ gởi đến một đại biểu khác.

– Có lẽ! – Dù cho thế nào, tôi cũng sẽ chân thành lúc trở về cũng như là lúc tôi ở đây. Ngài có thể nói ra thành thật.

– Được. Kế hoạch của Foscari về toàn thể tỏ ra vĩ đại. Đó là một tư tưởng của thiên tài và sẽ lấy làm tiếc rằng một người như ta lại không giúp cho nó thành công. Về nguyên tắc, ta chấp nhận đề nghị liên kết. Đó là tất cả những gì ông sẽ nói lại với Foscari.

– Chỉ có thế?

– Tạm thời chỉ có thế. Đối với một sự thỏa thuận dứt khoát, cần phải có một cuộc hội kiến giữa thủ tướng và ta. Cuộc hội kiến đó, nơi hội kiến, ngày giờ, ta sẽ thông báo cho ngài bởi một phái viên mà ta sẽ gởi đến Venise. Và việc đó, trễ lắm là trong ba ngày hay bốn ngày. Ngay sáng mai, ta muốn đi nghiên cứu cái điểm yếu của Governolo và phối hợp cuộc tấn công sẽ xảy ra vào ngày mốt. Một ngày để cướp phá... Ta có thể phái người đi chỉ sau ông chừng ba hay bốn ngày được không?

Vừa thốt ra những lời sau chót, Đại Quỷ đã dùng một âm điệu xảo quyệt không cần che giấu. Người này hiểu rằng người chiến sĩ ghê gớm đang trù tính một cuộc phản công. Nhưng chàng vẫn tỏ ra bình tĩnh và nghiêm trọng, không một nếp nhăn nào trên gương mặt chàng biểu lộ sự lo ngại.

Quả thật, lời đề nghị của Foscari gây phấn khởi cho Jean de Médicis.

Ông ta nhắc lại nhiều lượt giữa hai hàm răng:

– Tuyệt vời!...– Tư tưởng huy hoàng!...– Xứng đáng với ta!...

Trong lúc ấy, ông ngồi dựa ngửa vào lưng ghế, đôi mắt lim dim, quan sát Roland với ánh mắt mỉa mai và tàn nhẫn.

– Thế là ngài chấp nhận?... – Roland nói tiếp – Không cần suy nghĩ, không do dự, ngay lần đầu, ngài chấp nhận?

– Cần gì phải suy nghĩ! – Đại Quỷ kêu lớn– Tư tưởng thật huy hoàng, ta bảo ông, và ta chấp nhận.

– Tôi chỉ còn phải minh giải vài lời với ngài.

– Đến từ một người quá dạn dĩ và quá thận trọng như ông, nó sẽ được hoan nghinh, Cadiano.

– Đây là điều thứ nhất,– Roland nói vẫn luôn luôn trầm tĩnh – Nó liên quan đến cá nhân ngài. Theo ý tôi, trước hết ngài là người chiến trận. Tôi tin thật sự rằng khoa ngoại giao sẽ làm cho ngài bị thất bại. Thật vậy, ngài có thể liên hợp quân đội của ngài cùng với những nỗ lực của Foscari. Các ngài chiếm đoạt được Ý, mặc dù công cuộc thực hiện tự nó sinh ra nhiều khó khăn hơn là ngài thiết tưởng. Milan, Florence, Pise, Mantoue là những nước cộng hòa hùng mạnh sẽ thành lập một liên minh. Nhưng chúng ta sẽ giả sử rằng sau mười năm và có lẽ còn lâu hơn các ngài sẽ thành công những trận giặc đẫm máu, chúng ta giả sử rằng nước Ý bại trận sẵn sàng chấp nhận ngài là chúa tể. Chúng ta còn giả sử thêm một việc không thể có: Đức giáo hoàng bằng lòng cái vương quốc của ngài. Âu châu không đứng lên đáp ứng theo lời kêu gọi của giáo hoàng... Chúng ta hãy chấp nhận tất cả việc đó. Khi ngài đối diện với Foscari, vai trò của ngài đã chấm dứt. Vai trò của ông ta bắt đầu. Người chiến sĩ bị lu mờ, nhà ngoại giao xuất hiện trên sân khấu nhuộm máu đỏ do ngài đã chuẩn bị...Lúc đó việc gì sẽ xảy ra, theo ý kiến của ngài?

Jean de Médicis đã theo dõi rất chăm chú những lời nói của Roland.

Nếp gấp mỉa mai trên khóe miệng của ông đã biến mất.

Cái dáng điệu tin tưởng vô biên phản chiếu trên nét mặt người chiến sĩ sung sướng đã tan biến mất. Roland nhận thấy tác dụng mà chàng vừa gây ra và vội vàng nói tiếp:

– Tôi chưa nói đến sự kháng chiến chắc chắn và có lẽ thắng lợi của chính Venise. Venise mà những vận mệnh dẫn dắt đến một tương lai của tự do. Venise đang nhìn ra biển cả chớ không phải về đất liền. Venise đang hoài bão đến hòa bình, đến thương mại, đến vinh quang của nghệ thuật, chắc chắn sẽ đứng hàng đầu để nổi loạn. Nhưng mà tôi trở lại câu hỏi của tôi. Thắng trận ngài sẽ làm gì?

– Bởi lũ quỷ, thưa chủ nhân, ta sẽ ngự trị ở Naples, nếu không phải là chính ở Rome! Lúc đó ai có thể ngăn cản được ta?

– Ai? Người liên kết với ngài, Jean de Médicis! Tôi không muốn nói là người đồng lõa của ngài. Tôi biết rõ Foscari. Tôi soi thấu tâm can của ông ta. Đến lúc ngài đã chinh phục xong nước Ý, chỉ sẽ có một ông vua duy nhất, và ông vua đó...

– Sẽ là ta!, Jean de Médicis gầm vang vừa đấm mạnh lên bàn làm rung rinh những cái ly để ở trên bàn.

Nhưng ông trấn tĩnh lại ngay, dường như ông lo ngại đã tiết lộ tư tưởng của mình:

– Foscari sẽ chân thành. Ông ta bắt buộc sẽ chân thành, nếu như không phải do thiện chí.

– Được – Roland nói – Tôi sẽ kết thúc với những lời trình bày chân tình liên quan đến ngài. Tôi chỉ còn lại việc trình bày với ngài những lý lẽ của cá nhân tôi. Tôi đã nói với ngài những nguyên nhân mối hận thù của tôi đối với Foscari. Nếu như ngài trở thành người liên kết của ông ta, ngài làm trở ngại những gì tôi đã quyết định sẽ làm. Jean de Médicis, tôi xin thề với ngài trên thân mẫu tôi đã bị chết vì thống khổ và vì đau đớn, trên đầu thân phụ tôi bị hành hình, tôi xin thề với ngài rằng không có gì ở trên đời có thể cứu thoát Foscari,khi mà tôi sẽ trừ khử mọi chướng ngại vật dựng lên giữa thủ tướng và sự trừng phạt mà tôi mang trong tâm tưởng của mình.

Roland đứng lên và nói:

– Ngài hãy suy nghĩ, Jean de Médicis.

– Ta tưởng rằng ông đang hăm dọa ta – Đến lượt Đại Quỷ đứng lên và nói.

– Tôi chỉ báo trước với ngài, thế thôi. Foscari, đó là tội ác; tôi, tôi là sự báo thù. Tùy ngài chọn, Médicis!

– Sự lựa chọn của ta đã xong! – Đại Quỷ gầm vang.

– Này! cứu ta!

Hơn một chục sĩ quan xông vào chiếc lều.

– Bắt lấy người đàn ông này! – Jean de Medicis ra lệnh. Và tạm giữ cho đến lúc ta phán định.

Roland liền bị bao vây.

Chàng tỏ ra thản nhiên cũng như từ lúc chàng đi vào trong lều.

– Médicis, – Chàng nói lạnh lùng – tôi sẽ để cho ngài lựa chọn giữa tội ác và công lý. Ngài hãy coi chừng! Vẫn còn thời giờ.

– Đem ông ta đi! – Đại Quỷ trả lời.

– Vậy là chính ngài đã muốn như thế!....

Roland ném ra lời nói đó mà không tỏ ra giận dữ.

Chàng vẫn còn muốn nói nữa thì hai viên sĩ quan đứng gần nhất để tay lên vai chàng.

Người ta biết rõ sức mạnh vô địch của Roland.

Vào ngay lúc chàng ném ra cho Đại Quỷ một lời hăm dọa cuối cùng, chàng tự thu mình lại; nét mặt chàng cho tới đây vẫn lạnh lùng, bỗng biến đổi, trở thành ghê gớm, sáng rực.

Chàng gạt mạnh hai cánh tay trong một cử động chớp nhoáng. Hai viên sĩ quan lăn tròn như bị đánh ngã.

Roland nhảy một cái quăng mình về phía cửa lều. – Bắt lại! Bắt lại! – Đại Quỷ thét lớn. – Phản bội!

– Bắt lại! Bắt lại! – Đến lượt tám hay mười sĩ quan còn lại thét lớn. Họ thành lập giữa Roland và cửa lều một hàng rào chắn lởm chởm dao găm.

Đồng thời một toán đông quân sĩ, bị lôi cuốn bởi những tiếng kêu la, chạy tới về phía chiếc lều, trong khi những kỵ sĩ canh trước lều thành lập một vòng bán cầu và giơ cao súng ngắn của họ lên.

Roland đã rút ra thanh gươm chiến đấu nặng nề không bao giờ rời khỏi mình chàng.

Chàng bị dồn vào một góc lều, và với một cử động hung hăng giận dữ, một nỗ lực của người khổng lồ, chàng đã kéo về mình chiếc bàn rộng rãi làm thành một vật để chống đỡ.

– Bắt lại! Bắt lại! – Đại Quỷ gầm thét, trong khi tiếng ồn ào của cuộc điều binh nổi lên hỗn loạn ở trong doanh trại.

– Médicis! – Roland gầm lớn – Mi nên nhớ rằng mi đã cự tuyệt nền công lý của ta và rằng nền công lý của ta kết án mi!

❀ ❀ ❀

[1] Những đoạn tiếp theo, những bức tranh, những cảnh tượng về phong tục được cung cấp cho chúng tôi do những bức thơ của Arétin. (Tác giả)

[2] Vua Hung Nô (432-453). Chiến thắng những vị hoàng đế đông phương và tây phương, ông tàn phá những đô thị của xứ Gaule, nhưng tha cho Lutèce nhờ nữ thánh Geneviève, đuổi ông ra xa, và bị thất trận ở trên những chiến trường Catalauniques, không xa Châlons (451) bởi Aétius, Mérovée và Théodore liên quân. Ông đóng trại hăm dọa trên bờ sông Danube, và ông qua đời tại đây. Aétius, tướng lãnh La Mã, sinh ở Mésie vào cuối thế kỷ IV. Ông bảo vệ xứ Gaule chống lại người Francs và người Burgondes, rồi góp phần vào cuộc bại trận của Attila năm 451. Ông bị ám sát do lệnh của Valentinien III, ganh tị về sự vinh quang và uy quyền của ông. (454). Mérovée, vua người France từ 448 đến 457. Ông chỉ huy người Francs đánh bại Attila ở chiến trường Catalauniques. Ông di truyền lại cái tên cho những vị vua thuộc dòng thứ nhất. Théodoric Ier, vua người Wisigoths xứ Espagne từ 412 đến 451. Bị giết chết ở chiến trường Catalauniques năm 451 khi liên quân chống lại Attila, vua Hung Nô.