Những Aufin (quân Tượng) là những giám mục cấp cao đội sừng... Chúng di chuyển và ăn quân theo đường chéo vì gần như mọi quân Tượng đều lạm dụng quyền hành bởi tâm địa tham lam.

- Quaendam Moralitas de Scaccario Giáo hoàng Innocent Đệ Tam (khoảng 1198-1216) -

"Ồ, hỏng rồi, hỏng bét !" Jacques-Louis David kêu lên. Ông ta quẳng chiếc bút vẽ lông chồn có dây đeo tay lên sàn nhà trong nỗi thất vọng tột cùng và đứng bật dậy. "Bác đã bảo các con không được nhúc nhích. Không nhúc nhích ! Giờ các nếp gấp bung cả ra rồi. Mọi thứ thế là toi hết !"

Ông ta liếc nhìn Valentine và Mireille ngồi làm mẫu trên một chiếc giá cao phía bên kia xưởng vẽ. Hai cô gái gần như khỏa thân, trên người chỉ khoác độc một mảnh vải trong suốt, được chỉnh sửa kỹ lưỡng và thắt lại bên dưới ngực, giống kiểu thời trang Hy Lạp cổ đại hiện rất thịnh hành ở Paris.

David cắn khóe ngón tay cái, mái tóc đen rối bời tua tủa tứ phía, còn cặp mắt đen thì lóe lên điên tiết. Bụi chì than vương đầy chiếc khăn lụa sọc xanh vàng, quấn hai vòng quanh cổ và được thắt lại kiểu cọ. Những ve áo rộng bản thêu thùa diêm dúa trên chiếc áo vét nhung xanh dương của ông thì xộc xệch.

"Giờ bác lại phải bài trí mọi thứ một lần nữa", ông ta phàn nàn. Valentine và Mireille ngồi im thin thít. Các cô đỏ bừng mặt vì bối rối, trố mắt nhìn chằm chằm khung cửa mở phía sau nhà họa sĩ.

Jacques-Louis nóng ruột ngoái cổ lại nhìn. Một anh chàng trẻ tuổi đứng đó, cao lớn, thân hình cân đối, cực kỳ điển trai đến mức có thể trở thành thiên thần giáng thế. Mái tóc vàng dày xõa thành từng lọn được buộc lại sau lưng bằng một dải lụa trơn. Chiếc áo thầy tu dài bằng lụa màu đỏ tía rủ xuống như làn nước chảy xuống dáng hình tao nhã của anh ta.

Cặp mắt xanh thăm thẳm đến nao lòng của anh ta bình thản nhìn người họa sĩ. Anh ta giật mình mỉm cười với Jacques-Louis. "Tôi hy vọng không làm phiền anh", anh ta lên tiếng, liếc mắt nhìn cái giá nơi hai người phụ nữ trẻ đang đứng, lơ lửng như chú nai sắp cất cánh. Giọng nói anh ta mang đậm chất nhẹ nhàng và tự tin của tầng lớp thượng lưu, những kẻ cho rằng người ta sẽ nhiệt tình chào đón họ hơn là hăng say làm bất cứ thứ gì đang dở dang.

"Ồ, Maurice, lại là cậu", Jacques-Louis nói, vẻ khó chịu. "Ai để cậu vào vậy ? Họ cũng biết tôi không thích bị quấy rầy khi đang làm việc mà".

"Tôi hy vọng anh không chào đón tất cả các vị khách đến vào bữa trưa với thái độ này", người thanh niên đáp, vẫn mỉm cười. "Hơn nữa, với tôi chuyện này không giống làm việc cho lắm. Hay tôi có thể nói dường như đây là kiểu công việc tôi rất vui lòng được giúp một tay".

Anh ta lại đưa mắt nhìn Valentine và Mireille, hai cô đang đắm mình trong làn ánh sáng vàng rực từ những khung cửa sổ phía bắc tràn vào, có thể thấy rõ đường nét của những thân hình run rẩy qua lớp vải trong suốt.

"Tôi thấy hình như cậu đã giúp đủ rồi đấy", David nói và lấy một cây bút vẽ khác từ lọ thiếc trên khung vẽ. "Nhưng nếu tốt bụng thì hãy đến cái giá và bài trí lại những chiếc thảm kia hộ tôi, được chứ ? Tôi sẽ đứng từ đây hướng dẫn cậu. Dẫu sao, ánh sáng ban mai cũng sắp hết rồi. Thêm hai mươi phút nữa rồi chúng ta sẽ nghỉ ăn trưa".

"Anh đang phác họa gì vậy ?" người thanh niên hỏi. Trong khi khoan thai bước đến giá vẽ, dường như anh ta bước đi hơi khập khiễng và đau đớn.

"Đó là bức vẽ bằng chì than và màu nước", David đáp lại. "Một ý tưởng tôi đã có một thời gian, dựa trên một chủ đề của Poussin: Cưỡng Đoạt Những Người Phụ Nữ Sabine". (Poussin: 1594-1655, họa sĩ người Pháp, tác giả bức tranh Đứa con của Bachus nổi tiếng được trưng bày tại bảo tàng Hội Họa Louve Paris)

"Một ý tưởng mới thú vị làm sao", Maurice nói khi anh ta đến sát cái giá. "Anh muốn tôi bài trí lại cái gì ? Tôi thấy đẹp quá rồi còn gì nữa".

Valentine đứng ở cái giá phía trên Maurice, một đầu gối đưa ra phía trước còn hai cánh tay thì dang ra bằng vai. Mireille quỳ bên cạnh Valentine, đưa tay ra phía trước với một cử chỉ van nài khẩn thiết. Mái tóc đỏ thắm của cô xõa một bên vai, khó mà giấu nổi bộ ngực trần.

"Hất mái tóc đỏ ra", David gọi to từ phía bên kia xưởng vẽ, hai mắt nheo lại nhìn giá vẽ và vung bút trong không trung chỉ hướng. "Không, đừng xa như vậy. Chỉ vừa đủ để che phần ngực bên trái thôi. Chúng ta phải trông thấy ngực bên phải hoàn toàn phô trần ra. Hoàn toàn để trần. Kéo áo xuống thấp hơn nữa. Suy cho cùng, chúng đang cố gắng quyến rũ lính tráng trong trận chiến chứ không phải để khai trương một tu viện".

Maurice làm theo lời chỉ dẫn nhưng bàn tay anh run lẩy bẩy trong khi kéo lớp vải sa xuống.

"Tránh ra. Tránh ra nào, vì Chúa, để tôi còn trông thấy chứ. Ở đây ai là họa sĩ nào ?" David gào lên.

Maurice tránh sang một bên và gượng cười. Cả đời anh chưa bao giờ được trông thấy những phụ nữ nào đáng yêu hơn vậy, và anh tự hỏi chẳng hay David đã tìm được họ từ chốn nào. Ai cũng biết rằng nhiều quý bà quý cô thuộc tầng lớp thượng lưu đã từng xếp hàng nối đuôi ngay bên ngoài xưởng vẽ của ông ta với hy vọng sẽ được phác họa như những phụ nữ Hy Lạp cực kỳ xinh đẹp trên một trong những bức sơn dầu nổi tiếng của ông. Thế nhưng những cô gái này quá tươi tắn và ngây thơ đến nỗi không thể nằm trong giới quý tộc Paris đáng chán kia.

Maurice tất nhiên là biết vô số lá ngọc cành vàng. Anh ta đã từng mơn trớn vuốt ve bộ ngực và cặp đùi của các phụ nữ tầng lớp thượng lưu nhiều hơn bất cứ người đàn ông nào ở Paris, và trong số các nhân tình của anh ta có Nữ Công Tước de Luynes, Nữ Công Tước de Fitz-James, Nữ Tử Tước de Laval và Công Nương de Vandemont. Chuyện này giống một câu lạc bộ mà cánh cửa tư cách thành viên luôn rộng mở. Người ta đã từng trích dẫn lời lẽ của Maurice, "Paris là nơi có một phụ nữ còn dễ hơn sở hữu một tu viện".

Tuy đã ba mươi bảy tuổi nhưng Maurice trông trẻ hơn đến mười tuổi và anh ta lợi dụng vẻ trẻ trung dễ nhìn của mình suốt hơn hai mươi năm. Trong thời gian ấy, biết bao nhiêu phụ nữ đã qua tay anh, tất cả đều thú vị và có lợi về mặt chính trị. Những tình nhân giúp ích cho anh trong phòng khách cũng nhiều như trong phòng ngủ, và mặc dù anh ta phải tự mình cố gắng để có được một tu viện nhưng họ đã mở rộng cánh cửa đến cái địa vị chính khách ngồi mát ăn bát vàng mà anh ta rất khát khao và chẳng bao lâu nữa sẽ có được.

Như Maurice biết rõ hơn bất cứ ai khác, phụ nữ kiểm soát nước Pháp. Và mặc dù luật pháp của nước Pháp không cho phép một người đàn bà thừa hưởng ngai vàng nhưng họ vẫn kiếm tìm quyền lực thông qua các phương tiện khác và lựa chọn các ứng viên tương ứng.

"Giờ hãy chỉnh đốn lại xiêm y cho Valentine", David kêu lên, vẻ thiếu kiên nhẫn. "Cậu phải trèo lên giá, những bậc thang ở đằng sau kìa"»

Maurice khập khiễng bước lên các bậc thang của cái giá khổng lồ, cao hơn nền nhà nhiều mét. Anh ta đứng sau Valentine.

"Vậy ra cô được đặt tên là Valentine ?" Anh ta thì thầm vào tai cô gái. "Cô em thân mến ơi, cô hết sức đáng yêu so với một người mang cái tên con trai".

"Còn ông thì hết sức dâm đãng", Valentine vặc lại, vẻ xấc xược, "so với một người khoác áo cà sa màu đỏ tía của giám mục !"

"Không thì thầm nữa", David thét lên. "Hãy sửa sang áo quần ! Ánh sáng sắp tắt rồi". Trong khi Maurice tiến đến chỉnh sửa quần áo, David nói thêm, "A, Maurice, tôi chưa giới thiệu với cậu. Đây là Valentine, cháu gái tôi, và Mireille, chị họ con bé".

"Cháu gái anh ư !" Maurice nói và buông rơi nếp vải khỏi mấy ngón tay cứ như nó làm anh ta bị bỏng.

"Một cô cháu "khả ái", ông ta nói thêm. "Tôi là người bảo trợ con bé. Ông nó là một trong những người bạn thân thiết nhất của tôi, nhưng ông ấy đã qua đời cách đây vài năm. Bá tước de Remy. Gia đình cậu biết ông ta, tôi nghĩ vậy ?"

Maurice sửng sốt đưa mắt nhìn David.

"Valentine", David nói, "quí ông đang sửa sang áo quần cho con đây là một nhân vật rất nổi tiếng của nước Pháp. Nguyên chủ tịch Quốc hội. Cho phép bác giới thiệu ngài Charles Maurice de Talleyrand-Périgord. Giám mục xứ Autun..".

Mireille đứng phắt dậy, miệng há hốc, vội vã kéo nếp vải che bộ ngực trần. Cùng lúc ấy, Valentine buột ra một tiếng kêu thất thanh thiếu điều xé toạc màng nhĩ Maurice.

"Giám mục xứ Autun !" Valentine kêu lên, và giật lùi khỏi anh ta. "Đây là con quỷ có móng chân chẻ đôi !" 

Hai cô gái nhảy khỏi cái giá và để chân trần chạy ra khỏi căn phòng.

Maurice đưa mắt nhìn David ở phía bên kia xưởng vẽ, miệng cười nhăn nhở. "'Thường thì tôi không có được phản ứng như vậy đối với phái đẹp", anh ta bình luận.

"Hình như tiếng tăm của cậu đi trước một bước" David đáp trả.

***

Ngồi trong phòng ăn nhỏ cạnh xưởng vẽ, David nhìn chằm chằm xuống đường phố Rue de Bac. Maurice xoay lưng về phía cửa sổ, ngồi ngây ra trên một trong những chiếc ghế xa-tanh sọc trắng đỏ đặt quanh chiếc bàn gỗ gụ. Vài tô trái cây và mấy chân nến bằng đồng thau rải rác trên mặt bàn, và một bộ đồ ăn cho bốn người đã được dọn ra với những chiếc đĩa đẹp có in hình cánh chim và bông hoa.

"Ai ngờ lại có phản ứng như vậy !" David nói, lột vỏ một quả cam. "Tôi xin lỗi vì sự lộn xộn. Tôi lên gác và chúng nhất trí thay đổi và dù sao đi nữa cũng xuống dùng bữa trưa".

"Làm sao anh lại trở thành người giám hộ cho những cô nàng xinh đẹp đến vậy ?" Maurice hỏi, hai tay xoay xoay ly rượu và nhấp một ngụm nữa. "Chuyện này có vẻ quá sức để một người đàn ông phải gánh vác một mình. Và một người như anh gần như không thích hợp".

David liếc nhanh anh ta và đáp lại: "Tôi hoàn toàn đồng ý. Tôi không biết sẽ xoay sở ra sao. Tôi đã lùng sục khắp cả Paris để kiếm một gia sư phù hợp dạy chúng học tiếp. Tôi thật vô phương kế từ khi vợ tôi bỏ đi Brussels cách đây vài tháng".

"Bà ấy ra đi có liên quan gì đến việc mấy cô "cháu gái" đáng yêu của anh dọn đến đây không ?" Talleyrand nói, mỉm cười thông cảm với hoàn cảnh khó khăn của David, hai tay vẫn xoay xoay đế ly rượu.

"Hoàn toàn không", David nói, trông rất sầu não. "Vợ tôi và gia đình bà ấy là những phần tử Bảo Hoàng rất trung thành. Họ không tán thành sự dính líu của tôi trong Quốc hội. Họ không nghĩ một họa sĩ tư sản như tôi, người đã từng được chế độ quân chủ hỗ trợ lại có thể công khai ủng hộ cách mạng. Cuộc hôn nhân của tôi gặp bế tắc từ sau cuộc tấn công nhà ngục Bastille (cuộc đánh chiếm nhà ngục Bastille ở Paris, ngày 1/7/1789, đánh dấu bước chuyển từ CM nghị viện sang CM nhân dân, ngày 1/7 trở thành ngày Quốc khánh Pháp). Vợ tôi yêu cầu tôi phải từ chức trong Quốc hội và gián đoạn sự nghiệp hội họa chính trị của tôi; đó là những điều kiện cô ấy đặt ra nếu muốn cô ấy trở về".

"Nhưng khi anh cởi bỏ tấm màn che bức họa Lời thề của Horatii (Horatino Cocles – anh hùng huyền thoại ở La Mã thế kỉ 6 trước công nguyên, người một mình bảo vệ cầu Sublicius), đám đông đã kéo đến xưởng vẽ của anh ở Piazza del Popolo để rắc hoa trước bức họa. Đó là kiệt tác đầu tiên của nền tân cộng hòa, và anh đã trở thành họa sĩ được nền cộng hòa tuyển chọn".

"Tôi biết chuyện này, nhưng vợ tôi thì không". David thở dài "Bà ấy đem bọn nhóc đi cùng đến Brussels, và cũng muốn đem theo cả những đứa trẻ tôi bảo trợ nữa. Nhưng điều kiện thỏa thuận giữa tôi với nữ tu viện trưởng của chúng là giữ chúng lại Paris, và như vậy tôi sẽ được trả một khoản hậu hĩ. Vả lại, tôi thuộc về nơi này".

"Nữ tu viện trưởng của họ là sao ? Những cô gái anh bảo trợ là nữ tu ư ?" Maurice gần như phá ra cười. "Một hành động điên rồ mới ngon lành làm sao ! Giao phó hai cô gái trẻ, cô dâu của Chúa, cho một người đàn ông bốn mươi ba tuổi không ruột rà máu mủ trông nom. Bà nữ tu viện trưởng này đang nghĩ gì vậy ?"

"Chúng không phải nữ tu, chúng chưa tuyên thệ. Không như cậu !" David mỉa mai. "Hình như người nữ tu viện trưởng già nua khắc khổ này là người đã cảnh báo họ rằng cậu là hiện thân của quỷ dữ".

"Cứ cho cuộc đời của tôi đã không phải là tất cả những gì đáng ra nó phải vậy", Maurice thú nhận. "Tuy nhiên, tôi ngạc nhiên khi nghe thấy những nữ tu ở các tỉnh thành nói về điều đó. Tôi đã cố gắng tỏ ra kín đáo".

“Nếu cái việc cậu vứt bừa bãi mấy thằng vô học trên khắp nước Pháp trong khi xức dầu thánh và tự cho mình là một tu sĩ như vậy mà gọi là kín đáo thì tôi thật sự không thể nói cái gì có thể được gọi là thẳng thừng".

"Tôi chưa bao giờ yêu cầu được làm một nhà tu hành", Maurice nói có vẻ chua chát. "Người ta phải xử lý quyền thừa kế của họ. Ngày tôi trút bỏ chiếc áo cà sa này mãi mãi là lần đầu tiên tôi thực sự cảm thấy trong sạch".

Đúng lúc ấy, Valentine và Mireille bước vào phòng ăn nhỏ. Hai cô gái ăn mặc hệt nhau, những bộ áo quần đi đường màu xám bằng vải trơn mà nữ tu viện trưởng đã cấp cho. Chỉ có những bím tóc rực rỡ của họ là thêm thắt đôi chút màu sắc. Cả hai người đàn ông đứng dậy để chào đón họ, và David kéo ra hai chiếc ghế.

"Bác đã chờ gần mười lăm phút", ông ta quở trách họ. "Bác hy vọng giờ đây chúng ta đã sẵn sàng có thái độ nghiêm túc. Và hãy cố gắng lịch sự với quý ngài đây. Bất cứ các con đã nghe nói gì về ông ấy thì bác tin chắc rằng nó sẽ mờ nhạt so với sự thật. Tuy nhiên dầu sao ông ấy cũng là khách của chúng ta".

"Họ có nói với các cô tôi là một con ma cà rồng không ?", Talleyrand ôn tồn hỏi. "Và rằng tôi hút máu trẻ nhỏ ?"

"Ồ, có, bẩm Đức ngài", Valentine đáp. "Và rằng ông có một móng chân chẻ đôi. Ông đi tập tễnh, vậy điều đó hẳn là sự thật !"

"Valentine này", Mireille nói, "thế là thô lỗ quá đấy !"

David đưa tay ôm đầu và chẳng nói gì.

"Hoàn toàn đúng", Talleyrand nói, "Tôi sẽ giải thích".

Anh ta với tay qua bên kia bàn và rót ít rượu vào mấy cái ly trước mặt Valentine và Mireille, rồi nói tiếp. "Khi tôi còn là một nhóc con, tôi bị gia đình để lại với một nhũ mẫu, một người đàn bà nhà quê dốt nát. Một hôm bà ta đặt tôi trên mặt bàn trang điểm, và tôi bị ngã gãy chân. Người nhũ mẫu sợ quá không dám cho cha mẹ tôi biết về sự cố ấy, nên bàn chân chẳng bao giờ được nắn lại khớp. Vì mẹ tôi không mấy quan tâm đến tôi nên bàn chân mỗi lúc một trẹo thêm, cho đến khi quá muộn không thể chữa trị được nữa. Tất cả câu chuyện là như vậy. Chẳng có gì bí hiểm cả, đúng không ?"

"Chuyện này khiến ông đau đớn lắm không ?" Mireille hỏi.

"Cái bàn chân hả ? Không". Talleyrand mỉm cười cay đắng. "Chỉ có kết quả của cái bàn chân mới làm tôi đau. Tôi đã mất quyền thừa kế con trưởng vì chuyện này. Mẹ tôi sinh thêm hai đứa con trai, cách nhau không xa, chuyển quyền của tôi cho các em tôi, Archimbaud, và sau nó là Bosom. Bà không thể để danh hiệu lâu đời của dòng họ Talleyrand-Périgord rơi vào tay một kẻ thừa kế què quặt, đúng không ? Lần cuối cùng tôi trông thấy mẹ là khi bà đến Autun phản đối việc tôi trở thành giám mục. Mặc dù đã ép tôi bước vào con đường tu hành nhưng bà hy vọng tôi sẽ bị chôn vùi trong cảnh tối tăm, không người biết đến. Bà quả quyết rằng tôi không đủ ngoan đạo để nhận chức vụ giám mục. Tất nhiên bà đã rất có lý".

"Dễ sợ thật !" Valentine kêu lên giọng giận dữ. "Vì lẽ đó, đáng lẽ con đã phải gọi bà ấy là một mụ phù thuỷ già !"

David ngẩng đầu khỏi bàn tay, ngước mắt nhìn trần nhà, và rung chuông bảo dọn bữa trưa.

"Đó có phải điều cô sẽ làm không ?" Maurice dịu dàng hỏi. "Trong trường hợp ấy, tôi ước gì cô đã có mặt ở đó. Tôi phải thú nhận rằng đó là điều tôi khá mong mỏi được tự mình làm".

Khi thức ăn dọn xong và người hầu đi khỏi, Valentine nói, "Bẩm Đức ngài, sau khi đã nghe câu chuyện này con thấy ông không có vẻ xấu xa nham hiểm như chúng con đã nghe nói. Con phải thú nhận là con thấy ông rất đẹp".

Mireille điên tiết đưa mắt nhìn Valentine, còn David thì toét miệng ra cười,

"Bẩm Đức ngài, có lẽ Mireille và con nên cảm ơn ông, nếu như quả thật ông chịu trách nhiệm về việc đóng cửa các tu viện", Valentine nói tiếp. "Nếu không có chuyện này, chúng con sẽ vẫn còn ở Montglane, chết dần chết mòn trong ao ước được sống ở Paris như chúng con hằng mơ..."

Maurice đặt dao nĩa xuống và đưa mắt nhìn họ.

"Tu viện Montglane ? Ở vùng Bas-Pyrenees ? Có phải các cô là người của tu viện ấy không ? Nhưng tại sao các cô không ở đó nữa ? Tại sao lại bỏ đi ?"

Vẻ mặt và những câu hỏi dồn dập của anh ta khiến Valentine nhận ra cô đã phạm phải sai lầm tai hại. Talleyrand, mặc dù phong thái rất ung dung, tao nhã và cử chỉ rất duyên dáng, nhưng vẫn là giám mục của Autun, chính là người mà nữ tu viện trưởng đã cảnh báo họ phải dè chừng. Nếu anh ta tìm hiểu ra hai chị em họ chẳng những biết về Bộ cờ Montglane, mà còn giúp đem những quân cờ khỏi tu viện thì ông ta sẽ chẳng bao giờ để yên, đến khi nào phát hiện được nhiều hơn nữa.

Quả thật, họ đang khốn đốn chỉ vì việc anh ta biết họ đến từ Montglane. Mặc dù những quân cờ họ mang theo đã được chôn giấu cẩn thận dưới mấy gốc cây trong vườn nhà David, phía sau xưởng vẽ, vào chính cái đêm họ đến Paris nhưng vẫn còn vấn đề xa hơn nữa. Valentine không quên mình được nữ tu viện trưởng giao phó vai trò làm nơi tập hợp cho các nữ tu khác, những người có thể phải bỏ trốn và để những quân cờ lại. Đến giờ chuyện này vẫn chưa xảy ra, nhưng trong tình hình bất ổn ở Pháp thì điều đó có thể ập đến bất cứ lúc nào. Valentine và Mireille không thể để Charles Maurice Talleyrand theo dõi”

"Tôi nhắc lại", Talleyrand gằn giọng khi hai cô gái ngồi im bối rối, "tại sao các cô rời bỏ Montglance ?"

"Vì", Mireille miễn cưỡng đáp lời, "bẩm Đức ngài, tu viện đã bị đóng cửa".

"Đóng cửa ư ? Tại sao bị đóng cửa ?"

"Bẩm Đức ngài, lệnh Tịch Biên. Nữ tu viện trưởng lo lắng cho sự an toàn của chúng con..."

"Trong những lá thư gửi cho tôi", David ngắt lời, "nữ tu viện trưởng giải thích bà nhận được lệnh của văn phòng Giáo hoàng chỉ thị tu viện phải đóng cửa".

"Và anh đã chấp nhận mệnh lệnh ấy ?" Talleyrand hỏi. "Anh có phải phần tử cộng hòa không vậy ? Anh cũng biết Giáo hoàng Pius đã tố cáo cuộc cách mạng. Khi chúng tôi thông qua lệnh Tịch Biên, ông ta đã dọa rút phép thông công mọi tín đồ Công giáo trong Quốc hội ! Người nữ tu viện trưởng này đã phản bội nước Pháp khi nhận những mệnh lệnh như vậy của ông Giáo hoàng Ý đó, mà như anh biết ông ta đã bị lật nhào cùng với Hapsburgs và dòng họ Bourbons Tây Ban Nha".

"Tôi muốn nói tôi cũng chính là phần tử cộng hòa chân chính như cậu", David kịch liệt nói. "Gia đình tôi không thuộc tầng lớp quý tộc, tôi là người của nhân dân. Tôi đứng vững hoặc sụp đổ cùng với chính phủ mới. Nhưng việc đóng cửa tu viện Montglane chẳng liên quan gì đến các hoạt động chính trị cả".

"David ơi, mọi thứ trên đời này đều có liên quan đến các hoạt động chính trị. Anh biết cái gì được chôn cất ở tu viện Montglane, đúng không ?" Valentine và Mireille tái người đi, nhưng David đưa mắt nhìn Talleyrand, vẻ khác thường và nâng ly rượu lên.

"Hừm, đó là một câu chuyện của mấy mụ già", ông ta nói với một tiếng cười tỏ vẻ khinh miệt.

"Vậy sao ?" người kia nói. Anh ta nhìn hai cô gái với cặp mắt xanh dương rực sáng. Rồi anh ta cũng nâng ly lên và nhấp một ngụm, dường như đang chìm đắm trong suy tư. Cuối cùng anh ta cầm nĩa lên và ăn tiếp. Valentine và Mireille cứng đơ tại chỗ, không hề chạm đến thức ăn.

"Mấy cô cháu gái của anh hình như không ngon miệng", Talleyrand bình luận.

David đưa mắt nhìn họ. "Sao, gì vậy ?" ông ta hỏi. "Đừng bảo bác là các con cũng tin câu chuyện ngớ ngẩn ấy chứ ?"

"Thưa bác, không", Mireille bình thản nói. "Chúng con biết đó chỉ là mê tín dị đoan".

"Tất nhiên, đó chỉ là một truyền thuyết cũ rích, đúng không ?" Talleyrand nói, lấy lại được phần nào sức hút ban nãy. "Nhưng hình như các cô đã biết chuyện này. Nào, nói tôi nghe xem bà viện trưởng của các cô đã chạy đi đâu, khi giờ đây bà ta âm mưu với Giáo hoàng chống lại chính phủ của nước Pháp ?"

"Maurice, vì Chúa", David cáu kỉnh nói. "Người ta có thể nghĩ cậu đã nghiên cứu toà án dị giáo. Tôi sẽ cho cậu hay bà ấy đi đâu, và chúng ta hãy chấm dứt chuyện này. Bà ta đã qua Nga".

Talleyrand ngồi im giây lát. Rồi anh ta từ từ mỉm cười như thể vừa thoáng nghĩ ra điều gì đó riêng tư thú vị. "Tôi cho rằng anh có lý", anh ta nói David. "Này ông bạn, mấy cô cháu gái duyên dáng của anh đã có dịp ghé thăm nhà hát nhạc kịch Paris chưa ?"

"Chưa, thưa Đức ngài", Valentine vội vã đáp. "Nhưng đó chính là niềm khao khát cháy bỏng nhất của chúng con, từ khi còn tấm bé".

"Lâu thế kia ư ?" Talleyrand phá lên cười. "À, chắc có thể làm được gì đó về chuyện này. Sau bữa trưa, chúng ta hãy xem qua những tủ quần áo của các cô. Tôi ngẫu nhiên lại là một chuyên gia về trang phục đấy.. ."

"Quý ông đây đã từng dành lời khuyên về thời trang cho hơn nửa phụ nữ Paris", David nói thêm vẻ châm biếm. "Đó là một trong những hành động nhân ái Thiên Chúa của ông ấy".

"Tôi phải kể các cô nghe rằng tôi đã sửa soạn kiểu tóc cho hoàng hậu Marie-Antoinette dự vũ hội hoá trang. Tôi cũng thiết kế luôn y phục cho bà ấy. Ngay cả những tình nhân của người còn không nhận ra, huống hồ gì đến đức vua ! "

"Ồ, thưa bác, chúng con có thể nhờ ngài giám mục đây làm như vậy cho chúng con không ?" Valentine khẩn khoản van nài. Cô cảm thấy hoàn toàn nhẹ nhõm khi nhận ra câu chuyện đã chuyển sang một chủ đề dễ chịu hơn, và cũng là một chủ đề ít nguy hiểm hơn.

"Cả hai cô trông đã xinh đẹp lắm rồi". Talleyrand mỉm cười. "Nhưng chúng ta sẽ làm một chút để tăng thêm vẻ đẹp tự nhiên này. Thật may tôi quen biết một người bạn có tùy tùng là thợ may giỏi nhất ở Paris, có lẽ các cô đã nghe nói đến phu nhân de Stael ?"

Chẳng bao lâu sau Valentine và Mireille biết được rằng ở Paris, mọi người ai cũng biết Germaine de Stael. Khi hai người nối đuôi nhau tiến vào khoang ghế sơn xanh thiếp vàng của cô ấy ở nhà hát nhạc - hài kịch, họ trông thấy cả dãy đầu quay lại nhận ra cô. Giới thượng lưu quyền quí của xã hội Paris đã ngồi kín mọi khoang ghế dâng cao đến tận mái trần của nhà hát nhạc kịch ngột ngạt này. Ngắm nhìn mớ bòng bong những dãy trang sức đá quý, ngọc trai và đăng-ten ở đây, có lẽ người ta sẽ chẳng bao giờ ngờ rằng trên các đường phố ngoài kia, một cuộc cách mạng vẫn đang sôi sục, rằng gia đình hoàng tộc đang bị giam cầm héo hon trong chính cái lâu đài nguy nga của họ, rằng mỗi sáng những đoàn xe chở đầy người thuộc tầng lớp quý tộc và tăng lữ ầm ầm lăn bánh trên những con đường đá cuội tiến về quảng trường Cách mạng. Trong dãy ghế hình móng ngựa của nhà hát nhạc - hài kịch, mọi thứ đều tráng lệ và tươi vui. Và lộng lẫy hơn cả, đang tiến vào khoang ghế ngồi của mình chẳng khác gì một con tàu lớn trên sông Sene, là vị phu nhân trẻ trung của Paris, Germaine de Staël.

Valentine biết mọi chuyện về cô ta nhờ hỏi han những người hầu của bác Jacques-Louis. Họ kể cô nghe phu nhân de Staël là con gái của viên bộ trưởng tài chính lừng danh Thụy Sĩ Jacques Necker. Ông này đã từng hai lần bị vua Louis XVI bắt đi lưu đày và cũng hai lần được triệu về phục hồi cương vị theo yêu cầu đông đảo của nhân dân Pháp. Mẹ phu nhân, bà Suzanne Necker, duy trì cuộc triển lãm tranh lớn nhất Paris trong hai mươi năm, nơi đó Germaine từng là một nhân vật nổi tiếng.

Bản thân là một nữ triệu phú, Germaine mua được một tấm chồng lúc mới hai mươi tuổi: Nam tước Eric Staël von Holstein, viên đại sứ Thụy Sĩ được đưa sang Pháp. Theo gương mẹ, cô mở một cuộc triển lãm tại đại sứ quán Thụy Sĩ và lao vào hoạt động chính trị. Triển lãm của cô tràn ngập những danh nhân của giới chính trị và văn hoá Pháp: Lafayette, Condorcet, Narbone, Talleyrand. Germaine trở thành một nhà cách mạng triết gia. Tất cả những quyết định chính trị quan trọng thời ấy đều được thông qua trong bốn bức tường bọc lụa tại phòng triễn lãm của cô ta, thông qua những người mà chỉ cô ta mới có thể kéo lại gần nhau. Giờ đây, vào độ tuổi hai mươi lăm, có lẽ cô ấy là người phụ nữ quyền uy nhất nước Pháp.

Trong lúc Talleyrand khập khiễng khó nhọc tiến đến chỗ ba người phụ nữ, Valentine và Mireille quan sát phu nhân de Stael. Trong chiếc áo choàng dài viền đăng-ten đen vàng làm nổi bật cánh tay to lớn, bờ vai vạm vỡ và vòng bụng mập mạp, cô ta quả là một dáng người đường bệ. Cô đeo chuỗi hạt đá chạm nặng nề lấp lánh những viên hồng ngọc bao quanh, và đội chiếc mũ không vành màu vàng vốn là đặc điểm riêng của cô. Cô ngả người về phía Valentine và thì thầm bằng cái giọng trầm run rẩy mà ai cũng có thể nghe thấy.

"Cưng à, khoảng sáng mai, tất cả mọi người ở Paris sẽ đến chỗ tôi tự hỏi hai cô là ai. Đó sẽ là một vụ xôn xao thú vị nhất, vì tôi chắc rằng người hộ tống các cô cũng hiểu, nếu không anh ta sẽ để các cô ăn mặc phải lối hơn".

"Thưa phu nhân, cô không thích y phục của chúng tôi sao ?" Valentine lo lắng hỏi.

"Cưng à, cả hai cô đều rất dễ mến", Germaine quả quyết có vẻ chế giễu. "Nhưng trinh nữ mặc màu trắng chứ không phải màu hồng rực rỡ. Và mặc dù những bộ ngực trẻ trung luôn là mốt ở Paris nhưng người ta thường trùm một chiếc khăn lên che phủ da thịt của những cô gái dưới hai mươi. Ông Talleyrand biết điều đó quá rõ".

Valentine và Mireille ngượng chín người, nhưng Talleyrand xen vào, "Tôi đang giải phóng nước Pháp theo cách riêng của tôi". Anh ta và Germaine đưa mắt nhìn nhau mỉm cười, và cô ta nhún vai.

"Tôi hy vọng cô sẽ thích vở nhạc kịch", Germaine xoay người lại nói với Mireille. "Đây là một trong những vở yêu thích của tôi từ bé nhưng tôi chưa được xem. Soạn giả André Philidor là tay cờ sành sỏi nhất châu Âu. Ông ta đã đánh cờ và chơi nhạc trước mặt các nhà triết học và nhà vua. Có thể cô thấy thứ âm nhạc ấy là lỗi thời, từ khi Gluck cách mạng hóa nhạc kịch. Quả là khó mà nghe lại được nhiều đoạn..."

"Thưa cô, trước đây chúng tôi chưa bao giờ được xem nhạc kịch", Valentine hùa vào.

"Chưa bao giờ được xem nhạc kịch !" Germaine cất cao giọng. "Không thể nào ! Gia đình đã nhốt cô ở đâu ?"

"Trong một tu viện, thưa cô", Mireille lễ độ đáp.

Germaine trố mắt nhìn cô gái một hồi, như thể cô ta chưa bao giờ nghe nói tới một tu viện. Rồi cô quay lại nhìn Talleyrand.

"Tôi thấy có đôi điều anh đã không giải thích cho tôi, anh bạn ạ. Giá như tôi biết rằng các cô gái David đỡ đầu đã được nuôi dạy trong một tu viện, tôi đã có thể thận trọng lựa chọn một vở như Tom Jones. Cô ta xoay người lại với Mireille và nói thêm, "Tôi hy vọng cô sẽ không bị choáng. Đó là một câu chuyện của người Anh kể về một đứa con ngoài giá thú”.

"Tốt hơn là nên cho họ học đạo đức khi còn trẻ", Talleyrand cười lớn.

"Quả thật là vậy", Germaine nói lí nhí. "Nếu họ giữ giám mục của Autun làm quân sư thì thông tin này tỏ ra thật có ích".

Cô ta quay lại phía sân khấu khi màn được kéo lên.

* * *

"Đó là trải nghiệm tuyệt vời nhất trong đời", Valentine nói về vở nhạc kịch khi ngồi trên tấm thảm Aubusson dày cộm trong phòng làm việc tại gia của Talleyrand, cặp mắt đăm chiêu nhìn những ngọn lửa liếm hai cánh cửa thủy tinh của lò sưởi. 

Talleyrand ngả lưng tựa vào một chiếc ghế lớn bọc lụa màu xanh, hai bàn chân gác lên chiếc ghế dài có đệm. Mireille đứng cách đó vài bước chân, mắt nhìn xuống ngọn lửa.

"Và đây cũng là lần đầu tiên chúng ta uống cô-nhắc", Valentine nói thêm.

"À, cô mới chỉ mười sáu tuổi", Talleyrand nói, tay nâng chiếc cốc lên ngửi mùi thơm của rượu và nhấp một ngụm nhỏ. "Còn khối thời gian cho rất nhiều kinh nghiệm".

"Thưa ông Talleyrand, ông bao nhiêu tuổi ?" Valentine hỏi.

"Đó không phải là một câu hỏi lịch sự", từ phía lò sưởi, Mireille lên tiếng. "Em không bao giờ được hỏi tuổi tác của người ta". 

"Và xin vui lòng", Talleyrand nói, "hãy gọi tôi là Maurice. Tôi ba mươi bảy tuổi, nhưng tôi cảm thấy cứ như tôi đã chín mươi khi các cô gọi tôi là "ông". Bây giờ hãy cho tôi hay các cô thấy Germaine thế nào ?"

"Cô Stael rất có duyên", Mireille nói, mái tóc đỏ của cô sáng rực lên trong ánh lửa, màu sắc của những ngọn đuốc.

"Có phải cô ấy là người yêu của ông không ?" Valentine hỏi.

"Valentine !" Mirreille kêu lên. Nhưng Talleyrand đã phá lên cười.

"Cô thật khác lạ", anh ta nói, và đưa mấy ngón tay làm rối mái tóc của Valentine trong khi cô gái tựa vào đầu gối ông ta dưới ánh sáng bập bùng của ngọn lửa. Anh ta nói thêm với Mireille, "Thưa cô, người em họ của cô không có thái độ tự phụ mà người ta có thể thấy đầy trong xã hội Paris. Tôi thấy những câu hỏi của cô ấy rất hồn nhiên, và tôi không bao giờ phật ý vì những câu hỏi ấy. Trong mấy tuần qua lo trang phục cho hai cô và đưa các cô đi dạo quanh Paris, tôi thấy điều này là một chất kích thích giúp giảm nhiều tính cáu gắt trong bản tính ưa chỉ trích của tôi. Nhưng, Valentine à, ai bảo cô rằng phu nhân Stael là người tình của tôi ?"

"Con nghe từ những người hầu, thưa ông, ý con là; bác Maurice. Đúng vậy không ?"

"Cô bạn yêu quí ơi, không phải. Không còn vậy nữa. Chúng tôi đã từng yêu nhau, nhưng những chuyện ngồi lê đôi mách bao giờ cũng tụt hậu. Cô ấy và tôi giờ là những người bạn tốt của nhau".

"Có thể cô ấy bỏ bác vì cái bàn chân khập khiễng của bác chăng ?" Valentine gợi ý.

"Quỷ thần ơi !" Mireille kêu lên, không quên nguyền rủa. "Em phải tạ lỗi với Đức ngài. Bẩm Đức ngài, hãy thứ lỗi cho cô em con. Nó không định xúc phạm".

Talleyrand đang ngồi lặng thinh trong trạng thái gần như bị choáng. Mặc dù anh ta đã nói chẳng bao giờ Valentine có thể làm anh phật ý nhưng ở Pháp không ai từng công khai đả động đến tình trạng tàn tật của anh. Run lên vì cơn xúc động không nói rõ được, anh ta vươn người nắm lấy đôi bàn tay của Valentine và kéo cô gái lại ngồi bên cạnh anh trên chiếc ghế đệm. Dịu dàng, anh đưa hai cánh tay vòng quanh người và ôm chặt cô gái vào lòng.

"Con xin lỗi, thưa bác Maurice", Valentine nói. Cô dịu dàng đặt bàn tay lên má ông ta và mỉm cười. "Trước đây chưa bao giờ con trông thấy một cơ thể dị tật. Có thể con sẽ biết rõ nhất nếu bác để con xem".

Mireille lầm bầm. Lúc này Talleyrand đang trố mắt nhìn Valentine cứ như anh không thể tin vào tai mình nữa. Cô gái bóp chặt hai cánh tay để cổ vũ anh. Một lát sau anh nói, giọng nghiêm nghị, "Được lắm chứ, nếu cô thích". Đau đớn, anh cố nhấc bàn chân khỏi chiếc ghế đệm, cúi người xuống, và tháo chiếc ủng thép cố định bàn chân để có thể bước đi.

Trong ánh sáng lờ mờ của bếp lửa, Valentine chăm chú nhìn bàn chân. Nó bị vặn vẹo quá mức đến nỗi mắt cá lõm xuống, còn những ngón chân thì dường như nhô từ dưới lên. Đầu ngón chân trông hệt như một chiếc dùi cui. Valentine nhấc cái bàn chân lên, cúi xuống và dịu dàng đặt một nụ hôn lên lòng bàn chân. Talleyrand ngồi đó, ngây người, trong chiếc ghế của anh ta.

"Tội nghiệp bàn chân", cô gái nói. "Cưng đau đớn đến vậy, đáng ra cưng không phải khổ sở như thế".

Talleyrand nghiêng người về phía Valentine. Nâng khuôn mặt cô gái lên gần mặt mình, anh ta dịu dàng hôn lên môi cô. Trong khoảnh khắc, mái tóc vàng rực của anh ta và những lọn tóc vàng nhạt hơn của cô gái quấn quít vào nhau trong ánh lửa của bếp lò.

"Cô là người duy nhất đã từng gọi bàn chân của tôi là "cưng", anh ta mỉm cười nói với cô gái. "Và cô đã làm bàn chân tôi rất hạnh phúc".

Trong khi anh ta đưa cặp mắt trên khuôn mặt đẹp thánh thiện của mình nhìn Valentine, những lọn tóc vàng của anh rực lên trong ánh lửa của bếp lò, Mireille thấy khó mà nhớ ra rằng một tay kẻ này đã tàn nhẫn tìm cách hủy hoại nhà thờ công giáo ở nước Pháp. Người đàn ông đã tìm cách chiếm đoạt Bộ cờ Montglane.

Trong phòng làm việc của Talleyrand, những ngọn nến đã cháy gần hết. Trong làn ánh sáng đang lịm dần, những góc phòng dài đang bị bóng tối lờ mờ nuốt chửng dần. Đưa mắt nhìn chiếc đồng hồ mạ vàng đặt trên mặt lò sưởi, Talleyrand thấy lúc đó đã hơn hai giờ sáng. Ông ta rướn người lên khỏi chiếc ghế, chỗ Valentine và Mireille tựa vào, mái tóc của hai cô phủ lên đầu gối của ông ta.

"Tôi đã hứa với bác các cô là ta sẽ đưa các cô về nhà vào một thời điểm thích hợp. Hãy xem giờ".

"Ô, bác Maurice", Valentine khẩn khoản, "làm ơn đừng bắt chúng con đi ngay lúc này. Đây là lần đầu chúng con có cơ hội được đi giao du. Từ khi đến Paris, chúng con đã sống cứ như chẳng hề rời khỏi tu viện".

"Chỉ một chuyện nữa thôi", Mireille đồng ý. "Bác chúng con sẽ chẳng ngại gì".

"Ông ấy sẽ phát khùng". Talleyrand cười lớn. "Nhưng quá muộn rồi, tôi không thể đưa các cô về được. Vào giờ này ban đêm có hàng bầy những kẻ nát rượu trên đường phố, ngay cả ở những khu sang trọng. Tôi nghĩ có lẽ sẽ cho người đem vài chữ đến nhà bác các cô. Tôi sẽ sai đầy tớ Courtiade dọn cho các cô một phòng nghỉ. Ta nghĩ các cô thích ngủ cùng một phòng, đúng không ?"

Thật ra không hẳn là quá nguy hiểm khi gửi các cô gái về nhà vào giờ này. Talleyrand có cả một toán đầy tớ, mà chỗ ở của David thì không xa. Nhưng bỗng nhiên anh ta nhận ra mình không muốn để các cô gái về nhà. Anh ta đã cố ý kéo dài câu chuyện, để trì hoãn điều bất khả kháng. Hai cô gái trẻ này với sự ngây thơ tươi mát của họ đã làm dấy lên những tình cảm mơ hồ trong anh. Anh ta chưa hề có một gia đình thực sự và sự ấm áp mà anh cảm thấy khi có mặt các cô là một cảm giác hoàn toàn mới lạ.

"Ồ, chúng con có thể ở lại qua đêm thật chứ ?" Valentine hỏi, ngồi bật dậy và bóp chặt hai cánh tay Mireille. Mireille nom có vẻ không tin, nhưng cả cô nữa, cô cũng rất muốn lưu lại.

"Tất nhiên", Talleyrand nói và nhấc mình khỏi ghế ngồi để kéo dây chuông. "Chúng ta hãy hy vọng khoảng sáng mai chuyện này sẽ không trở thành một vụ bê bối ở Paris mà Germaine đã tiên đoán".

Courtiade vẫn còn mặc bộ đồng phục hồ cứng, đưa mắt lúc thì nhìn hai cô gái áo quần xộc xệch, lúc thì nhìn bàn chân không giày của ông chủ, rồi lẳng lặng đưa họ lên cầu thang để dẫn đến căn phòng ngủ rộng rãi dành cho khách.

"Anh có thể kiếm cho chúng tôi quần áo ngủ không ?" Mireille hỏi. "Có thể một trong những người hầu gái..".

"Chẳng có vấn đề gì", Courtiade lễ phép trả lời, và anh ta lập tức trải ra hai chiếc áo choàng lụa thêu thùa diêm dúa, chắc chắn không phải là của bất cứ tên đầy tớ nào. Anh ta kín đáo rời khỏi những căn phòng.

Khi Valentine và Mireille đã mặc quần áo ngủ, chải tóc, và trườn vào chiếc giường lớn mềm mại có mái cao đẹp, Talleyrand gõ nhẹ cánh cửa.

"Mọi người thật thoải mái chưa ?" anh ta hỏi, đầu ghé vào khung cửa.

"Đây là cái giường kỳ diệu nhất mà chúng con đã từng thấy", Mireille đáp từ trong cái đống vải vóc dầy và ấm cúng. "Ở tu viện chúng con đã ngủ trên những tấm ván gỗ để cải thiện dáng điệu".

"Ta có thể nói, điều này đã có một tác động tuyệt vời", Talleyrand nói, và mỉm cười. Anh ta đi đến ngồi trên chiếc trường kỷ nhỏ bên cạnh giường các cô gái.

"Bây giờ bác phải kể cho chúng con nghe một chuyện nữa", Valentine nói.

"Muộn lắm rồi..". Talleyrand lắc đầu.

"Một chuyện ma !" Valentine nói. "Có lẽ nữ tu viện trưởng sẽ không bao giờ cho phép chúng con nghe chuyện ma, nhưng chúng con vẫn thường kể chuyện ma. Bác có biết chuyện ma nào không ?"

"Rất tiếc là không", Talleyrand nói với vẻ nuối tiếc. "Nếu các con đã biết, bác đã không có được một thời niên thiếu bình thường. Bác chẳng bao giờ được nghe những câu chuyện loại này". Anh ta trầm tư một lát. "Nhưng quả vậy, trong đời bác đã có một lần gặp ma".

"Vậy sao ?" Valentine hỏi. Dưới mớ chăn nệm, cô bóp mạnh bàn tay Mireille. Hai cô gái nom có vẻ rất phấn khích. "Một con ma thật chứ ?"

"Bây giờ khi bác kể lại, câu chuyện nghe có vẻ phi lý", anh ta cười lớn. "Các con phải hứa là sẽ không nói với bác Jacques-Louis của các con chuyện này, nếu không bác sẽ trở thành một trò đùa của Quốc hội".

Hai cô gái khúc khích cười dưới đống chăn nệm và thề sẽ không bao giờ. Talleyrand ngồi trên trường kỷ trong ánh sáng lờ mờ của cây nến và bắt đầu câu chuyện...