Có những thứ rõ ràng chẳng đáng một đồng, lại không nỡ vứt đi, đôi khi tìm không thấy còn khiến người ta nôn nóng đứng ngồi không yên.

Vấn đề là chúng ngày càng cũ kỹ, ngày càng già cỗi, mà tôi thì đã dần không dám nhìn chúng nữa.

Chúng được đựng trong những chiếc hộp, đặt ở một góc khuất, giống như từng thước phim, bất cứ lúc nào cũng có thể khiến tôi nhìn lại một trận mưa lớn, một cuộc chia ly, một ly cà phê, một cái ôm...

Bà cụ chống gậy, đứng trong quán bar, mắng mỏ đám thanh niên một trận, rồi giũ ra một mảnh giấy đã ố vàng và nói: "Đây là ông cụ viết cho tôi, đọc cho các chú nghe nhé. Ái chà đồ ngốc, cầm nhầm rồi, đây là hóa đơn tiền điện."

Cậu biết nói chuyện kiểu gì thế hả?

Người biết ăn nói chia làm hai loại. Loại thứ nhất biết ăn nói, ý chỉ có thể phán đoán tình hình, phân loại rõ ràng, nói đúng vào tâm can đối phương, ví dụ như Thái Khang Vĩnh. Loại thứ hai biết ăn nói, ý chỉ nói rất nhiều, nhưng không có câu nào nên hồn, trông y như một ổ đạn AK47 bắn mãi không hết, ví dụ như Hồ Ngôn.

Hồ Ngôn là người đặc biệt nhất trong số bạn bè của tôi, bình thường chẳng có mấy sự tồn tại, nhưng hễ mở miệng là giống như thả bom nguyên tử, "Binh", nổ cho mọi người sứt đầu mẻ trán.

Có một tên bạn thất tình, bạn gái cầm nhẫn kim cương bỏ theo người khác. Bè lũ hồ bằng cẩu hữu tụ tập tại KTV, chẳng ai dám nhắc đến chuyện này, có người thong thả nói: "Cảnh này chớ nên thành hồi ức." Từ góc phòng vọng lại tiếng của Hồ Ngôn: "Cảnh này chớ nên thành hồi ức, đồ đĩ gặp ngay thằng khốn nạn."

Trong phòng bao im phăng phắc. Mọi người mặt không cảm xúc, tôi có thể nghe thấy lời thoại trong lòng của đám đông: Hahaha thông minh quá hahahaha.

Lại có một tên bạn kết hôn, đoàn đón dâu trầy trật xông vào phòng cô dâu, cửa ải cuối cùng là tìm một chiếc giày của cô dâu. Cả đám đàn ông lục tung căn phòng lên nhưng vẫn không tìm thấy, lo lắng đến mức mồ hôi đầm đìa.

Hồ Ngôn bước vào, nhíu mày nói: "Giấu khéo thật đấy. Đồ xấu xí, nhìn là biết do đồ xấu xí làm rồi, đồ xấu xí việc khác thì vô dụng, nhưng giấu đồ là giỏi nhất. Con rái cá sinh ra đã xấu, nhưng người ta ăn xong ngủ kỹ không quậy phá. Con chó biển thích giấu đồ, nhưng người ta cũng đâu có đi hại con mực ống. Vốn dĩ đang tính chuyện cát tường, cô ta cứ nhất định phải phá hoại hôn nhân. Người nước mình nếu không lập ra một bộ , thì cũng phải sửa lại . Người ta nói có mấy đứa con gái ngoài mặt thì đối xử tốt với bạn, thực ra trong lòng chỉ hận không thể để bạn cũng ế chỏng ế chơ giống cô ta cả đời, hôm nay xem ra quả nhiên là thật."

Vừa dứt lời, một cô gái nhỏ con "oà" lên khóc nức nở, bò lê bò càng chui vào gầm giường, mò ra một chiếc giày từ khung giường, rồi ôm mặt khóc lớn chạy biến.

Mọi người trố mắt nhìn nhau, chợt hò reo vang dội. Chú rể lau mồ hôi, cảm kích đưa ly rượu cho Hồ Ngôn và nói:

"Đa tạ người anh em, hôm nay nhờ cả vào cậu đấy, nói vài câu đi!"

Tôi đứng ở vòng ngoài hét lớn: "Đừng mà!"

Đã muộn mất rồi, Hồ Ngôn nâng ly rượu kích động nói: "Hôm nay uống cạn chén mừng công, ngày mai cây đổ khỉ bầy tan."

Tôi khuyên cậu ta nên đi học hỏi Thái Khang Vĩnh, thế là cậu ta xem mấy tập , rồi nói với tôi:

"Hahaha Tiểu S đáng yêu thật đấy, giống như một miếng khăn lông nhảy nhót tưng bừng, còn mặt dày hơn cả tôi."

Mẹ kiếp khăn lông thì liên quan gì đến mặt dày chứ?

Cái miệng của Hồ Ngôn thì đáng sợ thật, nhưng đối với người lớn lại rất hiếu thảo và trọng nghĩa khí. Cha cậu ta mất từ rất lâu, mẹ cũng gần bảy tuổi, hai mẹ con nương tựa vào nhau mà sống. Bà cụ tinh thần quắc thước, người Gia Hưng, cứ dăm ba bữa lại gói bánh ú cho chúng tôi ăn. Mấy kẻ trên mạng cứ gào thét đảng bánh ú ngọt đảng bánh ú mặn, đảng cái con khỉ, chỉ có bánh ú ở Gia Hưng mới được gọi là bánh ú, mấy loại khác chỉ có thể coi là gói cơm có nhân thôi. Bà cụ mang bánh ú đến thì đỉnh của chóp luôn, nhà ai mà còn thừa mấy cái, mọi người nhất định sẽ tối đó kéo đến ăn sạch.

Một buổi chiều nọ, Hồ Ngôn gọi điện thoại cho tôi với vẻ mặt hớt hải, giục tôi mau đến nhà cậu ta. Bản thân cậu ta bận tăng ca không đi được, bà cụ thì giục về nhà gấp để phụ giúp một tay. Tôi thở hồng hộc chạy đến, trong nhà Hồ Ngôn đang ngồi ba bà cụ, vây quanh bàn mạt chược, nhìn tôi với ánh mắt đầy mong đợi.

Thôi được rồi thì chơi mấy ván vậy. Kết quả là liên minh bà cụ tinh ranh không chịu nổi, đánh đâu trúng đó, thua cho tôi mặt đỏ tía tai rên rỉ liên hồi, đánh liền một mạch đến mười một giờ. Tan cuộc, bà cụ nói với tôi:

"Tiểu Trương, Hồ Ngôn chia tay với bạn gái rồi à?"

Tôi ngẩn người: "Hoàn toàn không biết gì luôn."

Bà cụ nói: "Tôi biếu cậu hai cái bánh ú, cậu khai mau đi."

Tôi nói: "Ờ thì cô bé đó là người Trường Sa, về quê rồi, khoảng cách hai nơi xa quá, bảo ở cùng nhau nữa cũng không hợp."

Bà cụ liếc xéo: "Chém gió, chắc chắn là do cái miệng thối của Hồ Ngôn rồi."

Tôi nói: "Cũng không loại trừ có nguyên nhân này."

Bà cụ vỗ đùi đét: "Ấy da tôi còn chưa gặp mặt lần nào mà đã bay mất rồi, cái thằng khốn này cưa cẩm nhà lành thì giỏi lắm cơ."

Tôi đổ mồ hôi hột.

Hồ Ngôn đẩy cửa bước vào, hét lên: "Mẹ, mẹ nói nhảm cái gì thế hả?"

Bà cụ hét lại: "Vợ tôi đâu?"

Hồ Ngôn đổ mồ hôi hột: "Cô ấy là con một, bố mẹ tuổi cũng cao, cô ấy không muốn ở lại ngoại tỉnh nên đã về Trường Sa rồi."

Bà cụ giận tím mặt: "Thế sao con không đi theo sang Trường Sa."

Hồ Ngôn nói: "Con đi rồi thì mẹ tính sao."

Bà cụ nói: "Tao ở lại đây, có Tiểu Trương ngày nào cũng quỳ gối hầu hạ tao."

Chân tôi nhũn ra.

Hồ Ngôn kéo tôi định chuồn, tôi tê liệt dưới đất bị cậu ta lôi đi, vừa khóc vừa hét: "Bánh ú đâu, bánh ú đâu rồi?"

Hai người kéo nhau đến quán bar của thằng bạn Quản Xuân để chém gió. Thật ra tôi hiểu mà, bà cụ ở Nam Kinh hơn ba mươi năm, bạn bè đánh bài, tập thể dục, đi dạo, trò chuyện đều ở chung một khu chung cư. Người già xây dựng vòng tròn quan hệ không dễ dàng gì bằng chúng ta, họ đến một nơi hoàn toàn mới để sống, cơ bản là chỉ còn lại sự cô đơn.

Vừa gọi xong mẻ rượu, Quản Xuân dẫn theo một bà cụ bước vào, với vẻ mặt đưa đám nói: "Hồ Ngôn, không phải tôi không giúp cậu, mẹ cậu tự tìm đến tận cửa đấy chứ."

Hồ Ngôn nổi giận lôi đình: "Nói nhảm, trong tay cậu còn đang xách bánh ú kìa! Chắc chắn là cậu bán đứng tôi rồi!"

Bà cụ chống gậy, đập bàn một cái, nói: "Câm miệng!"

Cả quán bar lập tức im phăng phắc, ai nấy đều ngậm chặt miệng lại, đến cả ca sĩ cũng giật thót tim lén lút tắt loa.

Bà cụ nói: "Tôi cực kỳ coi thường cái đám thanh niên các người, mới hai mươi, ba mươi tuổi mà cứ lải nhải bình bình đạm đạm mới là chân lý. Các người xứng không? Tôi từng lên núi xuống làng, từng làm thanh niên trí thức, từng chịu qua nạn đói, cái này các người không thể nào trải nghiệm được. Nhưng ngày nay tôi bình an vui vẻ, rảnh rỗi đánh vài ván bài, ngủ sớm dậy sớm, các người tưởng tâm tĩnh tự nhiên mát mẻ là tự nhiên mà có chắc? Sư thầy nói cuối cùng rồi sẽ thấy núi là núi, nhưng các người đã trải qua giai đoạn thấy núi không phải là núi chưa? Không tranh thủ lúc còn trẻ mà cẳng chân lên chạy, xông pha biển lửa, chưa nhập thế mà đã tự cho mình là xuất thế, tưởng mình là Phật sống niết bàn đến chắc? Sự bình bình đạm đạm của tôi là do khổ cực mà thành, còn sự bình bình đạm đạm của các người là sự lười biếng, là sợ hãi, là ham mê an nhàn, là một con chó đất không dám ra mặt đời. Phụ nữ không giữ được thì sao không biết đuổi theo? Lại còn đùn đẩy trách nhiệm lên đầu bà già này! Đồ ngốc."

Bà vung gậy, suýt chút nữa thì đập trúng trán Hồ Ngôn: "Bạn gái của con tao còn chưa gặp bao giờ, có đứa nào trong các người thấy chưa?"

Phần lớn mọi người trong quán bar đều gật đầu như giã tỏi.

Bà cụ nói: "Bản thân thì yếu đuối vô dụng, chuyện quái gì cũng không biết, nhìn thấy người khác bôn ba chịu khổ, chỉ biết trốn trong góc bắn lén hai phát nói là ra vẻ, nói người ta dở hơi tự chuốc khổ vào thân. Phi, ngoài tính toán ra thì ngày này qua ngày khác chẳng biết làm gì. Tiền tiêu hết có thể kiếm lại, chịu thiệt có thể làm lại từ đầu, tuổi trẻ mất đi thì tính sao? Phải từng đi lính mới có thể xuất ngũ, không đánh trận thì đừng có xem thường sự hy sinh. Cậu có biết nói chuyện không hả? Biết nói chuyện thì đi Trường Sa đi, nói cho người ta biết, con muốn cưới cô ấy."

Bà cụ giũ ra một tờ giấy đã ngả vàng, lớn tiếng nói: "Đây là ông già nhà tôi viết cho tôi, tôi đọc cho các người nghe nhé." Bà nhìn một hồi, nói: "Ái chà đồ ngốc, cầm nhầm rồi, đây là hóa đơn tiền điện. Tiểu Trương cậu thích viết lách văn chương đấy, cậu ứng khẩu diễn ngâm một bài xem nào."

Tôi vội vàng ứng biến đọc vang:

"Tin tưởng thanh niên, nên yêu càng sâu đậm, nhưng buộc phải yêu. Dũng cảm hy sinh, nên chết đi sống lại, nhưng buộc phải sống. Vượt từ thung lũng lên đỉnh núi, sẽ tìm thấy khoảng sân mây trôi gió thoảng. Sẽ có một ngày, dưới chân cậu là muôn vàn ruộng bậc thang, mồ hôi trên dọc đường nở hoa. Muốn có cả căn phòng yên bình, thì phải bỏ lại bộ xương khô của chính mình, đi qua vạn chốn mỹ cảnh."

Bà cụ tát cho tôi một cú đau điếng, nói: "Đứng trước mặt bà già bảy mươi tuổi mà nói chuyện xương khô cái gì, cút."

Bà lẳng lặng nhìn Hồ Ngôn, nói: "Mấy tháng trước, con đứng ở ban công gọi điện thoại, tao nghe thấy hết. Con khuyên cô ấy ở lại Nam Kinh, đừng đi Trường Sa. Khuyên hồi rồi tự mình khóc, tao rất muốn xông vào đập cho con một trận, khóc cái gì chứ, con gái hiếu thảo là chuyện tốt, con không thể đuổi theo người ta đi à? Rồi bắt đầu từ ngày hôm đó ngày nào cũng tăng ca, con chăm chỉ thế làm gì, chẳng qua là sợ về nhà một mình cô đơn rồi nghĩ ngợi vẩn vơ thôi."

Bà cụ nói: "Tao già rồi, vốn dĩ định đợi con kết hôn xong, mỗi ngày gói bánh ú cho vợ chồng con ăn. Ăn đến khi nào ngấy thì thôi, tao cũng có thể đi rồi. Con là con trai của tao, đi sai đường không sợ, đi sai thì về nhà, mẹ con tao không chết sớm thế đâu, lúc con quay về tao ở nhà."

Nói xong bà lau nước mắt, ngẩng cao đầu bước đi. Quản Xuân vội vàng tiễn bà.

Tôi quay đầu lại, phát hiện ra trong mắt mỗi người ở quán bar đều rưng rưng ngấn lệ.

Tôi chợt hiểu năng lực ngôn ngữ của Hồ Ngôn từ đâu mà ra rồi, cái này tuyệt đối là di truyền đấy.

Sau đó Hồ Ngôn vẫn không đi Trường Sa. Bà cụ tức giận không muốn nhìn thấy nó cho khuất mắt, mạt chược cũng chẳng thèm đánh, gọi tôi dạy bà cách lên mạng xem Weibo các thứ. Mấy ngày sau lại tự mình đăng ký tour đi du lịch, cùng một đám ông lão bà cả đội mũ đỏ, ồn ào náo nhiệt đi ngoạn cảnh Quế Lâm. Hồ Ngôn không yên tâm định đi theo, kết quả là bà cụ năm giờ sáng lén lút xuất phát, bỏ lại Hồ Ngôn đứng ngẩn ngơ nhìn trần nhà.

Sau khi bà cụ về, không thèm cho Hồ Ngôn sắc mặt tốt, chuẩn bị dưỡng sức để tiếp tục đi chơi tiếp. Kết quả nửa tháng sau bị nhồi máu cơ tim, cấp cứu kịp thời, phải nằm viện chờ đặt cầu nối thay van hai lá. Đám anh em chúng tôi thay phiên nhau canh gác ban đêm, bà cụ nhắm nghiền mắt, đến cả nói chuyện cũng không nói nổi.

Một ngày nọ, Hồ Ngôn ngồi bên cạnh bà cụ, chìm vào giấc ngủ sâu. Tôi vừa xách túi nilon bước vào, định đổi ca thay cho Hồ Ngôn.

Bà cụ khó khăn cất lời, nói: "Duyệt Duyệt, Hồ Ngôn là một đứa trẻ ngoan."

Tôi đột nhiên khóc nức nở không kìm nếm được nữa.

Duyệt Duyệt là bạn gái của Hồ Ngôn, đang làm việc ở Trường Sa. Có lẽ bà cụ đang nói mớ rồi chăng.

Bà cụ làm sao biết tên của cô ấy vậy?

Hóa ra, thực ra mẹ đều biết tất cả.

Lại sau đó nữa, bà cụ không đợi được đến ca phẫu thuật, nhồi máu cơ tim tái phát lần thứ hai, tình trạng cực kỳ nghiêm trọng, đã không thể cứu chữa được nữa.

Hồ Ngôn từ đó không bao giờ nói năng gì nữa, cậu ấy trở nên trầm tính kiệm lời.

Ngày thất thất đầu tiên, mọi người tề tựu ở nhà Hồ Ngôn để chịu tang. Nửa đêm mười một giờ, cánh cửa khép hờ đẩy ra, một cô gái xông vào, lớp trang điểm đã nhòe nhoét, hét lên với tôi: "Sao anh không báo sớm cho em?"

Cô ấy òa khóc, quỳ sụp trước linh cữu của bà cụ, nói: "Dì ơi, cháu đã nói với bố mẹ rồi, họ nói cháu nên ở lại Nam Kinh, Hồ Ngôn có người mẹ như thế này, chúng cháu yên tâm rồi."

Chúng tôi ngây người không nói nên lời, chẳng hiểu rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì.

Cô gái tên Duyệt Duyệt, làm việc ở Trường Sa, nhưng hiện tại cô ấy lại đang ở Nam Kinh.

Duyệt Duyệt khóc đến mức đứt quãng cả hơi. Trước mặt cô ấy là di ảnh của bà cụ, đang mỉm cười nhìn mọi người.

Trưa hôm đó tôi nhận được điện thoại, là Duyệt Duyệt gọi cho tôi. Cô ấy hỏi tôi mẹ của Hồ Ngôn thế nào rồi. Tôi bảo sao cô không đi mà hỏi Hồ Ngôn, cô ấy bảo điện thoại của anh ấy gọi không thông. Tôi không dám nói bừa, liền hỏi cô tìm dì ấy làm gì?

Duyệt Duyệt kể cho tôi nghe, thực ra bà cụ không hề đi du lịch, mà một mình một ngựa đến Trường Sa. Hôm đó cô ấy đang đi làm, bà cụ chạy đến quầy giao dịch, gửi hai mươi vạn. Duyệt Duyệt theo quy trình công việc, hỏi bà gửi thế nào. Bà cụ nói, nghe nói làm việc ở ngân hàng rất vất vả, mỗi năm phải huy động được một số lượng tiền gửi nhất định thì mới được thăng chức.

Duyệt Duyệt ngơ ngác chẳng hiểu gì, nói: "Cảm ơn dì ạ."

Bà cụ lầm bầm: "Duyệt Duyệt, cháu mau thăng chức đi, để cái tên ngốc Hồ Ngôn đó phải hối hận."

Lúc này Duyệt Duyệt mới vỡ lẽ, hóa ra mình đã gặp mẹ của Hồ Ngôn rồi. Cô ấy vội vàng xin nghỉ nửa ngày, dẫn bà cụ đi ăn cơm.

Bà cụ nói: "Duyệt Duyệt, cháu có thích Hồ Ngôn không?"

Duyệt Duyệt khóc, nói bản thân rất thích Hồ Ngôn, nhưng sức khỏe bố mẹ không tốt, cô ở lại Trường Sa thì mới yên tâm được. Đã khiến dì thất vọng rồi.

Bà cụ cười hì hì, nói: "Thế thì cháu cứ ở lại Trường Sa đi, mau mau thăng chức vào, đỡ cho Hồ Ngôn sang Trường Sa lại bắt nạt cháu."

Duyệt Duyệt nói: "Hồ Ngôn chịu qua Trường Sa không ạ?"

Bà cụ gật đầu nói: "Nó sẽ qua thôi, tao đến đây là để làm quen với môi trường trước. Đến lúc đó tao qua ở một thời gian trước, đợi hai đứa ổn định rồi tao mới về Nam Kinh."

Bà cụ ở Trường Sa ba ngày, gói bánh ú cho Duyệt Duyệt ăn.

Đến khi Duyệt Duyệt tiễn bà về mới phát hiện ra, bà cụ ở trong một nhà trọ rất rẻ tiền, trên bàn chất đầy lá dong, gạo nại, cùng với một chiếc nồi cơm điện loại rẻ nhất.

Lúc này tôi mới biết, lý do bà cụ học máy tính xem Weibo, là vì muốn tìm Duyệt Duyệt đấy. Nước mắt tôi không sao kìm lại được, nói, Duyệt Duyệt em mau đến Nam Kinh đi, dì mất rồi.

Duyệt Duyệt lặn lội ngàn dặm về chịu tang quỳ trước linh cữu, lấy ra một cái bánh ú, vừa khóc vừa nói: "Dì ơi, bánh ú ngon lắm, cháu không nỡ ăn hết, để dành lại một cái trong tủ lạnh. Hôm nay lấy ra thì nó bị thiu mất rồi, dì ơi xin dì đừng trách Duyệt Duyệt..."

Lũ bạn khóc nấc lên không thành tiếng.

Một năm sau, Hồ Ngôn và Duyệt Duyệt kết hôn. Hôm đó không làm cỗ bàn linh đình, chỉ có ba bàn, đều là những người bạn thân thiết nhất. Bố mẹ Duyệt Duyệt từ Trường Sa vội vã chạy đến, cũng không có họ hàng nào khác.

Duyệt Duyệt mặc chiếc váy cưới, đẹp tuyệt trần.

Thế nhưng từ lúc bước vào lễ đường, cô ấy cứ khóc suốt.

Hồ Ngôn mặc vest phẳng phiu, dắt tay Duyệt Duyệt, rồi lấy ra một tờ giấy đã ngả vàng, nghiêm túc đọc. Chỉ có mấy câu ngắn ngủi, mà mãi bị những tiếng nấc nghẹn của chính mình cắt ngang.

Đồng chí Lưu Tuyết thân mến, anh rất thích em, anh đã xin cấp trên rồi, anh muốn thuyên chuyển công tác về Nam Kinh. Họ không đồng ý, thế nên anh đã nộp đơn xin nghỉ việc. Bây giờ hồ sơ chuyển đi thế nào anh vẫn chưa nghĩ ra.

Cho nên, xin em hãy chuẩn bị sẵn sàng tinh thần tiếp đón anh ở Nam Kinh nhé.

Đồng chí Lưu Tuyết thân mến, anh không biết ăn nói, nhưng anh có một câu nói từ tận đáy lòng muốn bày tỏ với em.

Anh muốn được sống cùng em, mãi mãi.

Tất cả bạn bè trong đầu đều hiện lên một khung cảnh.

Bà cụ chống gậy, đứng trong quán bar, mắng mỏ đám thanh niên một trận, rồi giũ ra một mảnh giấy đã ố vàng và nói: "Đây là ông già viết cho tôi, đọc cho các chú nghe nhé. Ái chà đồ ngốc, cầm nhầm rồi, đây là hóa đơn tiền điện."