Tôi vẫn luôn cho rằng Trương Tự Chiêm sinh nhầm thời đại, nếu là thời thái bình thịnh thế, chắc chắn là tài năng Trạng Nguyên. Sinh không hợp thời, biến cố gia đình đã đẩy anh bước lên con đường A Bảo. Kể từ đó, số mệnh của anh, vận khí của anh, tình yêu của anh, tất cả của anh đều duyên gắn trong thế giới của người A Bảo.

Trương Tự Chiêm là người duy nhất trong tất cả các đại đập đầu từng kết hôn hai lần.

Chế độ hôn nhân của Trung Quốc rất thú vị: Độ tuổi kết hôn hợp pháp thời Đường Tống là nam 15 tuổi, nữ 13 tuổi; thời Minh Thanh là nam 16 tuổi, nữ 14 tuổi; thời kỳ Dân Quốc, các nhà lập pháp quy định độ tuổi kết hôn mới, nam 18 tuổi, nữ 16 tuổi. Quy định tuy có nhưng không ai tuân theo, đặc biệt là con cái nhà nghèo, đứa con trai nào mà đến 18 tuổi vẫn chưa kết hôn thì cơ bản là tuyệt duyên với phụ nữ.

Người A Bảo không thiếu tiền, nhưng thân phận đặc biệt, cho nên hôn nhân thường muộn.

Tổ gia không kết hôn là có suy nghĩ của riêng mình; Đại đập đầu đã kết hôn, sau đó vợ bị lợn ăn thịt, từ đó không bao giờ định tìm vợ nữa; Nhị đập đầu từ trước đến nay chưa từng có ý định kết hôn, hắn sùng bái Tổ gia, nói Tổ gia khi nào kết hôn thì hắn mới kết hôn, trước khi kết hôn, tạm thời ở lầu xanh; Tam đập đầu đã kết hôn, vợ là nữ A Bảo, nhưng hắn vẫn ngày ngày chạy tới lầu xanh, vợ hắn đành chịu không có cách nào với hắn.

Năm Trương Tự Chiêm gia nhập giang hồ là năm thứ hai, 17 tuổi. Có một ngày, sau khi buổi họp đường tan, Tổ gia bảo Nhị đập đầu gọi Trương Tự Chiêm tới, khi đó Trương Tự Chiêm vẫn chưa ngồi lên vị trí lão tứ, chỉ là tiểu cước dưới tay Nhị đập đầu.

Ngày thường, Nhị đập đầu đi lầu xanh luôn muốn kéo theo Trương Tự Chiêm, muốn để cậu biến từ một cậu bé thành đàn ông, Tổ gia không cho phép, nói với Nhị đập đầu rằng: "Tự Chiêm là một đứa trẻ rất trong sạch, từ trước đến nay nó không giống chúng ta, đừng dạy hư nó, nếu không, tôi có lỗi với nó."

Trương Tự Chiêm đến phủ Tổ gia, không biết Tổ gia gọi cậu đến có việc gì.

Tổ gia bảo cậu ngồi xuống, cười nói với cậu: "Tự Chiêm, cháu năm nay 17 tuổi rồi, cũng nên lập gia đình thôi."

Trương Tự Chiêm thoáng căng thẳng, cúi đầu im lặng, không nói gì.

Tổ gia nói tiếp: "Cháu đọc nhiều sách như vậy, thể loại phong hoa tuyết nguyệt cũng đọc không ít, chuyện nam nữ cháu hiểu không ít hơn mọi người đâu..."

Trương Tự Chiêm đỏ bừng mặt: "Tổ gia, cháu hãy còn nhỏ..."

Tổ gia cười, nói: "Không nhỏ nữa, nếu cháu không đi theo ta, ở cái tuổi này, sớm đã có người đến tận cửa cầu thân rồi."

Trương Tự Chiêm mặt đỏ tới mang tai.

Tổ gia ha hả cười lớn: "Cháu là một đứa trẻ tài sắc vẹn toàn, chúng ta tuy là Giang Tướng Phái, nhưng tuyệt đối không phải là kẻ tùy tiện cẩu hợp, Tổ gia muốn tìm cho cháu một người môn đăng hộ đối, người bình thường, Tổ gia cũng không đồng ý."

Trương Tự Chiêm cúi đầu trộm cười.

Năm 1948 khi tôi vào nghề nghe Nhị đập đầu kể lại, Tổ gia ban đầu là coi Trương Tự Chiêm như người kế nghiệp để bồi dưỡng. Trương Tự Chiêm góc cạnh rõ ràng, da dẻ trắng trẻo, tự nhiên mang phong thái nhà binh, thông thạo các môn học Đông Tây, văn bút nở hoa, Tổ gia nâng niu cậu như con đẻ, bồi dưỡng cậu, nhưng người tính không bằng trời tính, vài năm sau, đúng vào lúc Trương Tự Chiêm đắc ý xuân phong, một đòn giáng xuống bất ngờ đã hoàn toàn hủy hoại Trương Tự Chiêm, cũng hủy hoại tâm can Tổ gia.

Trương Tự Chiêm phát điên rồi.

Sự điên cuồng của Trương Tự Chiêm không phải là kiểu điên điên khùng khùng, không màng thế sự thường thấy, mà là trầm cảm, trầm cảm nặng! Khi đó vẫn chưa có từ "bệnh nhân trầm cảm", mọi người đối với những người tinh thần không bình thường, đều gọi chung là "điên" rồi.

Có lẽ những người thông minh tuyệt đỉnh đều có mầm mống bệnh trầm cảm, Darwin, Hemingway, Van Gogh, Churchill đều mắc bệnh trầm cảm, có người còn vì thế mà kết thúc sinh mạng của mình, thiên tài là những người mỏng manh nhất, sự tung hoành ngang dọc không ai bì nổi trong cảnh giới tư duy không thể chống lại mọt chút tổn thương từ bên ngoài nào, một khi bị tổn thương bởi một mặt nào đó trong cuộc sống, họ sẽ sụp đổ nhanh hơn người bình thường. Thiên tài, chỉ thuộc về một lĩnh vực nào đó, không thuộc về toàn bộ cuộc đời.

Trương Tự Chiêm chính là loại người này. Đừng nhìn ngày thường cười nói vui vẻ, đàm tiếu phong sinh, nhưng nếu cậu phạm lỗi, Tổ gia còn chưa phê bình, cậu đã bắt đầu run rẩy rồi. Cậu yêu cầu bản thân quá khắt khe, không cho phép bản thân phạm chút sai sót nào, cho nên, dù Tổ gia muốn phê bình cậu, cũng phải rất chú trọng phương pháp, ân cần dạy bảo, từ tốn giảng giải, cho đến khi nói cho cậu tâm phục khẩu phục, mới coi như trút được gánh nặng.

Tôi cảm thấy, Tổ gia đối xử với Trương Tự Chiêm tốt như vậy, ngoài việc có ý định bồi dưỡng cậu ra, phần lớn là trong lòng Tổ gia có quý (thẹn). Tổ gia cứu Trương Tự Chiêm, là mang theo tư tâm, ông vốn dĩ có thể cứu cả cha của Trương Tự Chiêm ra ngoài, nhưng ông đã không làm vậy, mà nhẫn tâm chia cắt hai cha con họ, khiến họ âm dương cách biệt, như vậy Trương Tự Chiêm mới có thể hoàn toàn vì Tổ gia mà sử dụng. Cho nên mới nói Tổ gia một khi đã nhẫn tâm, tim còn cứng hơn đá.

Lại nói về chuyện cầu thân, hai tháng sau, Tổ gia dẫn Trương Tự Chiêm đi Nam Việt.