Đây là một đêm động phòng hoa chúc lạnh lẽo.

Trong động phòng, nến đỏ sớm đã tắt, nhưng ở cái hậu viện nhỏ cành mai và ngọn trúc vẫn treo tám chiếc lồng đèn. Từng đợt gió thổi tới mang bóng mai, đốm trúc cùng ánh đèn lung linh luồn qua cửa sổ sa xanh, hắt lên hỉ sàng của đôi tân nhân.

Trên giường, Xương Bồ vẫn chưa ngủ, anh nằm bất động, trong phòng một mảnh mờ ảo. Ở bên cạnh anh, Phượng Cha giống như một đóa hải đường trong mưa xuân, đắp tấm chăn đôi thêu hoa hòe nền đỏ thắm, nửa khuôn mặt vùi vào chiếc gối thêu uyên ương hờ hững đùa hoa, khóe miệng thoang thoảng hương thơm, phát ra tiếng ngáy nho nhỏ.

Anh không cảm thấy vui sướng, chỉ có phiền muộn. Đêm nay, sau giờ giới nghiêm, trên phố vắng bóng người qua lại, một cỗ kiệu hoa nhỏ lặng lẽ khiêng Phượng Cha vào cửa, đưa thẳng ra hậu viện. Lần lượt bái thiên địa, bái cao đường, phu thê bái lậu, Liễu Hoàng Lợi Nhi dìu tân nương vào động phòng. Anh vén chiếc khăn đỏ trên đầu Phượng Cha, đầu Phượng Cha đầy trâm vàng, ngọc trâm, hoa nhung phú quý nhưng trên mặt mang theo vệt lệ, không có chút sắc thái vui mừng nào. Hơn nữa, vừa nhìn thấy Liễu Hoàng Lợi Nhi bưng bát mì trường thọ vào, ánh mắt chợt kinh ngạc nghi ngờ, đầu mày vương nét giận, chỉ ăn một miếng liền ném đũa xuống bàn.

Đêm khuya thanh vắng, Xương Bồ nghe phòng mẹ đã nghỉ ngơi bèn thổi tắt đôi nến đỏ trên bàn trang điểm. Trở lại bên giường, anh muốn ôm Phượng Cha tâm sự đôi điều lại phát hiện Phượng Cha đang úp mặt vào giường khóc thút thít.

- Em... em đang làm gì thế này? - Xương Bồ muốn đỡ cô dậy, nhưng lay mấy lần cũng không nhấc nổi thân hình đẫy đà của Phượng Cha, đành nằm xuống bên cạnh cô, - Hôm nay dẫu sao cũng là ngày lành tháng tốt, em khóc cái gì?

- Số phận của tôi còn khổ hơn hoàng liên! - Phượng Cha nức nở nói, - Một chiếc kiệu hoa bốn người khiêng, giống như mua một nha đầu thu phòng từ chợ người, khiêng tôi vào cửa nhà các anh, sau này còn ai coi trọng tôi nữa.

- Em phải biết đại lý, rõ đại thể, nghĩ xem thời cục trước mắt hiểm nghèo nhường nào. - Xương Bồ ôn tồn khuyên nhủ, - Chúng ta là phu thê hoạn nạn, càng thêm tình thâm nghĩa trọng.

Dẫu sao cũng là đêm động phòng hoa chúc, oán khí của tân nương rất nhanh đã tiêu tan. Thế nhưng, khi Xương Bồ cởi đến chiếc cúc đinh hương cuối cùng trên chiếc áo sam thơm ngát của Phượng Cha, Phượng Cha lại đẩy tay Xương Bồ ra, đột nhiên hạ thấp giọng, nghiêm nghị hỏi:

- Cái con nha đầu xinh xắn kia là người thế nào?

- Nhà anh lấy đâu ra nha đầu?

- Chính là cái con hồ mị tử dìu tôi vào phòng ấy.

- Đó là khách của nhà anh, là mẹ giữ lại cho con bé ở đây.

- Đuổi nó đi!

- Mẹ thích nó, kẻ làm con sao có thể đuổi người mẹ thích chứ?

- Không phải mẹ anh thích, là anh yêu nó! - Phượng Cha lại khóc, - Tôi sớm đoán được anh giấu tôi ong bướm lăng nhăng, quả nhiên không sai.

- Nói nhảm nhí! - Xương Bồ nổi giận, - Đừng học thói của mẹ em, phải làm một người vợ hiền huệ.

- Được! - Phượng Cha cười lạnh từ trong mũi, - Ngày mai tôi cầu xin mẹ đem nó cho anh thu phòng, hoa trong nhà chẳng thơm bằng cỏ dại mà.

- Em dám sỉ nhục một thiếu nữ trong trắng! - Xương Bồ tức giận đến toàn thân bốc hỏa, - Mấy hôm nữa Hoàng Hạc Nhi sẽ vào trung học Nhật Chi, em phải nói chút đạo đức chứ.

- Phượng Cha vừa nghe tin Liễu Hoàng Lợi Nhi mấy ngày nữa sẽ vào trung học Nhật Chi, lại chuyển giận thành vui, trăm vẻ kiều mị xoa nắn Xương Bồ, lời lẽ mềm mỏng, cúi đầu hạ giọng, dỗ dành Xương Bồ đến mức bật cười.

Lúc này, Phượng Cha chìm vào giấc ngủ ngọt ngào, lại không biết rằng cô đã để lại một bóng đen đậm đặc trong lòng chồng. Xương Bồ không ngủ được, anh đã nhìn rất rõ ràng, giữa anh và Phượng Cha không hề có tình yêu đích thực, hoàn toàn không tâm sự hợpạ nhau. Anh nhẹ nhàng xuống giường, bước đến bên cửa sổ, châm một điếu thuốc, rơi vào trầm tư khổ sở. Bỗng nhiên, anh nghe thấy ngoài cửa sổ một tiếng thở dài dịu dàng, vén một góc rèm cửa nhìn ra, chỉ thấy bên chậu hoa sen, giữa bóng mai đốm trúc và ánh đèn lung linh, Liễu Hoàng Lợi Nhi khoác chiếc áo choàng của mẹ, ngồi trên ghế mây, tay chống cằm, đang canh đêm vì sợ lồng đèn bén lửa. Con bé mới thanh tĩnh và cô đơn làm sao. Xương Bồ nhớ lại lời sỉ nhục ban nãy của Phượng Cha đối với thiếu nữ trong trắng này, trong lòng dâng lên một nỗi áy náy sâu sắc, muốn bước ra ngoài khuyên con bé về phòng ngủ.

Anh vừa định mở cửa thì Phượng Cha lại tỉnh giấc, nhưng không hề mở mắt ngủ, chỉ chìa ra một cánh tay trắng như tuyết, quờ quạng tìm anh trên giường, anh đành lùi lại.

Sau đó, khi anh vừa thiu thiu ngủ thì lại bị một hồi tiếng gõ cửa sổ dấp gáp làm cho giừng mình tỉnh giấc.

- Du công tử, lão cử nhân mời anh đến thư phòng ngay. - Giọng Liễu Hoàng Lợi Nhi gọi anh ngoài cửa sổ.

Phượng Cha sợ hãi thét lên trong mộng:

- Lính Nhật đánh tới rồi!

Xương Bồ vội vã mặc áo vào, nói:

- Anh ra ngoài xem sao.

- Anh đừng đi, em sợ! - Phượng Cha ôm chặt lấy anh.

- Để Hoàng Hạc Nhi vào bầu bạn với em.

- Không cho nó vào! - Phượng Cha hoảng hốt ngã quỵ lên giường.

Nhân cơ hội này, Xương Bồ bước nhanh ra ngoài. Vừa ra khỏi cửa nhỏ hậu viện, chỉ thấy dưới gốc cây ở chính viện đứng mấy tên đại binh, không khỏi giật mình thon thót. Trong thư phòng đèn đuốc sáng trưng, anh đẩy cửa bước vào, chỉ thấy cậu khoác một chiếc áo bào, đang trò chuyện cùng Kim Hùng Phi và Ân Sùng Quế. Vẻ mặt chán nản của Ân Sùng Quế y hệt như cọng dây leo khô héo bị sương lạnh đánh gục.

- Xương Bồ huynh, quấy rầy giấc mộng đẹp của huynh rồi! - Kim Hùng Phi cười hì hì, - Huynh đệ phụng mệnh rút lui khỏi Bình Thủy, đặc biệt tới đây từ biệt.

- Máu dồn lên mặt Xương Bồ, anh đau xót phẫn nộ hỏi: - Chưa thấy bóng dáng lính Nhật đâu mà các anh đã chưa đánh đã chạy rồi sao!

- Quân cơ không thể tiết lộ. - Kim Hùng Phi nhìn đồng hồ, - Còn nửa tiếng nữa là xuất phát. Tề lão tiên sinh và Xương Bồ huynh, tôi khuyên hai người mau chóng rời khỏi nơi này, nếu bằng lòng đi cùng chúng tôi, tôi có thể lùi thời gian hành động lại một tiếng.

- Bình Thủy là nơi tôi sinh ra, là chốn tôi vùi thây, tôi muốn cùng tồn vong với Bình Thủy. - Tề Bách Niên chắp tay, giọng đầy bi tráng, - Kim doanh trưởng, tôi thấy cậu vẫn là một thanh niên nhiệt huyết chưa nguội lạnh, đại trượng phu nên chết trận sa trường, da ngựa bọc thây trở về, mong cậu không phụ thiên chức mà một người quân nhân nên làm.

- Kim doanh trưởng, anh đi rồi, cuộc sống sau này của tôi phải làm sao đây? - Ân Sùng Quế ra vẻ đáng thương nói, - Tôi phải điện khẩn lên cấp trên thu hồi mệnh lệnh, tạm thời anh đừng xuất phát vội.

- Quân lệnh như núi, lệnh xuất tất hành. - Kim Hùng Phi vỗ vỗ vai Ân Sùng Quế, - Ân huyện trưởng, thuộc hạ của anh vẫn còn hơn hai mươi cảnh sát và một đội bảo an, tôi cấp thêm cho anh ba mươi khẩu súng và một vạn viên đạn, để khuếch trương đội ngũ, duy trì trị an, thế nào?

- Tôi cần mấy thứ vứt đi này để làm gì chứ? - Ân Sùng Quế kéo giọng khóc lóc nói, - Bây giờ phải đánh nhau với lính Nhật, ai thèm ăn phần lương thảo nộp mạng này chứ?

- Kim doanh trưởng, tặng cho tôi đi? - Xương Bồ nói, - Chúng tôi đang định biến trường trung học Nhật Chi thành trường học kháng chiến, số súng đạn này vừa hay có thể vũ trang cho học sinh.

- Cho ai cũng thế cả. - Kim Hùng Phi ra điều bất cần đời nói, - Dù sao chúng tôi cũng phải hành quân gọn nhẹ, không muốn mang theo, không ai lấy thì đành phải tiêu hủy thôi.

- Vậy thì tiêu hủy đi, tiêu hủy đi! - Ân Sùng Quế liên mồm nói, - Binh khí vốn là hung khí, không thể lưu lạc trong dân gian, tránh để sinh chuyện rắc rối.

- Ân huyện trưởng, cái này gọi là lời gì chứ! - Tề Bách Niên nổi giận đùng đùng, - Giặc Nhật xâm lược, nhân dân chính lúc nên vung gậy đứng lên, ngài ngược lại còn muốn tiêu hủy vũ khí kháng địch, đây há chẳng phải hành vi Hán gian sao? - Ông vái sâu một vái với Kim Hùng Phi, - Kim doanh trưởng, xin hãy lấy quốc gia dân tộc làm trọng, cho trường học của tôi mượn ba mươi khẩu súng và một vạn viên đạn này đi.

Kim Hùng Phi rốt cuộc vẫn là một người trẻ tuổi, có thể sục sôi nhiệt huyết trong năm phút. Hắn vung tay lên, nói:

- Xương Bồ huynh, anh dẫn người đi lấy súng với tôi.

Thế là, Xương Bồ ra ngoại viện đánh thức Hùng Đại Lực, Liễu Diêu Kim và Liễu Trường Xuân, dắt bốn con ngựa, đi theo Kim Hùng Phi.

Từ ngày này trở đi, Xương Bồ bận rộn chạy ngược chạy xuôi. Trước cổng trường tiểu học Nhật Chi nằm ở ngôi miếu cổ ngoại ô đã treo tấm biển trung học, ở ngã tư đường, ngã ba đường, quán tranh lều cỏ, bến phà trạm xe, đều dán giấy chiêu sinh. Hùng Đại Lực, Liễu Diêu Kim, Liễu Hoàng Lợi Nhi, Liễu Trường Xuân mang theo bốn con ngựa của họ chuyển đến trường ở, chẳng mấy ngày đã có mấy chục thanh niên đến ghi danh.

Liễu Hoàng Lợi Nhi rời khỏi nhà họ Tề, Phượng Cha vô cùng vui mừng, nhưng Xương Bồ bận rộn bên ngoài suốt ngày đêm, thậm chí có hai đêm không về nhà, vứt bỏ cô bầu bạn với ngọn đèn cô độc canh phòng trống vắng, lại khiến cô tức giận khóc liên tục mười hai canh giờ.

Đêm hôm nay, Xương Bồ từ trường học trở về, bên người đeo một khẩu súng lục ổ quay, hớn hở bước vào tân phòng. Phượng Cha đang ngồi dưới chân đế nến bạc, đôi mắt đờ đẫn mất hồn, từng cặp từng cặp nước mắt tuôn rơi. Xương Bồ đứng ở cửa phòng, cô cũng không phát hiện ra, Xương Bồ cũng không làm phiền cô, chỉ mỉm cười thưởng thức vẻ mặt kiều diễm ấy. Vừa mới kết hôn, Phượng Cha có vẻ hơi phờ phạc, nhưng cũng không phai nhạt hết sắc hải đường mùa xuân; đôi mắt đờ đẫn ngấn lệ giống như giọt sương mai, nhỏ giọt từ trên cánh hoa xuống.

Xương Bồ thấy cô khóc đến thương cảm, liền khẽ ho một tiếng. Phượng Cha quay mặt lại, trong đôi mắt đầm đìa nước mắt chỉ thấy một kẻ mang súng xộc vào, hoảng hồn thét lên một tiếng:

- Cướp!

Rồi kéo tấm chăn đôi trùm kín đầu.

- Phượng Cha, là anh đây! - Xương Bồ bước đến bên giường, muốn ôm ngang người cô dậy.

- Đừng chạm vào tôi! - Phượng Cha né tránh.

- Em không muốn đếm xỉa đến anh sao? - Xương Bồ hỏi.

- Súng! - Phượng Cha gọi trong chăn đôi, - Ném ra ngoài.

Xương Bồ tháo súng xuống, đặt lên bàn trang điểm, cười nói:

- Anh chưa lắp đạn.

- Ném ra ngoài, tôi sợ! - Phượng Cha đạp loạn xạ trên giường.

Xương Bồ không hề ném súng ra ngoài, ngồi xuống ghế, trầm mặc. Sau đó, anh dậm chân một cái, đứng dậy, nói:

- Em ngủ đi, anh còn phải ra ngoài một chuyến.

- Không được đi! - Phượng Cha hất chăn đôi ra, chặn Xương Bồ lại.

Xương Bồ ngồi xuống bên giường, sắc mặt vô cùng âu lo. Phượng Cha sợ hãi, áp sát vào người chồng, cầm lấy một bàn tay của anh, lén lút liếc nhìn sắc mặt chồng.

- Ngày mai là ngày về thăm nhà mẹ đẻ phải không? - Xương Bồ thấp giọng hỏi.

- Phượng Cha gật đầu cười, nói:

- Cảm ơn anh vẫn còn nhớ, anh phải cùng em về nhà mẹ đẻ ở hai ngày.

Xương Bồ nặng nề lắc đầu, nói:

- Ngày mai anh phải đi quyên góp khắp nơi.

- Quyên góp làm gì?

- Mấy chục con người đều phải ăn cơm. - Xương Bồ buồn bã nói, - Vốn dĩ các thành viên hội đồng quản trị trường trung học Nhật Chi đều đồng ý bỏ tiền, nhưng Kim Hùng Phi rút lui khỏi Bình Thủy, bọn họ cũng lần lượt bỏ đi, đi đâu để đòi tiền họ đây? Mấy ngày nay, những thứ ăn đều là chút tích góp trước kia của cậu, nhiều nhất cũng chỉ duy trì được ba năm ngày nữa thôi. Nhà ta một không có ruộng đất, hai không kinh doanh, thấy nhà mình sắp không có cơm ăn rồi, cho nên không thể không ra xã hội quyên góp.

- Chuyện ăn uống của nhà ta, anh không cần phải sầu lo. - Phượng Cha bóp nhẹ trên tay anh, - Số tiền giắt đáy hòm mang theo, vẫn đủ để nhà ta chi tiêu thêm mấy ngày nữa.

Xương Bồ đột nhiên đỏ bừng mặt, ngượng ngùng hỏi:

- Phượng Cha, em... em có bao nhiêu của hồi môn?

- Không phải đã nói với anh từ lâu rồi sao? - Phượng Cha cười híp mắt, - Tôi cắt từng miếng thịt của bà mẹ vợ hoàng hậu nhà anh, cũng đủ cho hai chúng ta phú quý cả đời rồi.

- Vì kháng chiến, em có thể quyên góp ra không?

- Phượng Cha kêu lên như bị đâm một nhát:

- Anh vo ve vòng quanh nãy giờ, hóa ra là muốn cắt thịt tôi cho diều hâu ăn đấy à!

- Nghĩ lại xem, mất nước rồi, tiền có ích gì chứ?

- Chẳng lẽ vắt kiệt của hồi môn của tôi thì nước không mất nữa chắc?

- Lấy ra một phần, được không?

- Một văn cũng không cho!

Đêm nay, đôi vợ chồng mới cưới đồng sàng dị mộng.