Trần Mặc vừa nhận được điện thoại của Hà Tất Nghiệp liền lập tức gọi cho Lý Nhất Quang, báo cho anh ta biết Thị trưởng Trương Khiếu sắp đến huyện Dậu.
Lý Nhất Quang hỏi, có cần thông báo cho Bí thư Thạch và Huyện trưởng La không?
Trần Mặc vừa nghe là biết Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố vốn không thông báo cho huyện Dậu tiếp đón, bèn nói, anh biết là được rồi, còn việc có nên thông báo cho Bí thư Thạch và Huyện trưởng La hay không, cứ nghe theo thông báo bên Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố đi. Lý Nhất Quang liền hiểu ra, nói, cảm ơn anh nhé, Trần Mặc, anh cứ yên tâm, tôi biết phải làm thế nào rồi.
Gọi điện xong, Trần Mặc thu dọn cặp công văn, sổ tay, bút máy, mang theo một bộ quần áo để thay rồi ra cửa. Vì là cuối tuần, anh cũng không định để người của Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố biết. Vừa ra khỏi cửa thì chạm mặt Dương Xương Tuấn lái xe đến đón. Dương Xương Tuấn nói, Chủ nhiệm Trần, Thị trưởng bảo tôi đến đón anh. Trần Mặc nói, có hai bước đường, đón với dẹp gì, nhấc chân là tới. Lên xe đến Ủy ban nhân dân thành phố, Hà Tất Nghiệp đang đứng ngoài hành lang, Trần Mặc liền xuống xe, đứng đợi ở cửa xe. Hà Tất Nghiệp thấy Trần Mặc đến liền bước lên báo cáo với Trương Khiếu, nói, Thị trưởng Trương, Chủ nhiệm Trần đến rồi. Trương Khiếu nói, chúng ta đi thôi. Vừa nói vừa đi đầu xuống lầu, Hà Tất Nghiệp một tay xách cặp cho ông, một tay cầm cốc nước đi theo phía sau. Trần Mặc bước lên đón, nói, chào Thị trưởng. Trương Khiếu chìa tay ra bắt tay anh, nói, Trần Mặc, hôm nay cuối tuần, chúng ta đến quê nhà cậu đi dạo đi, không làm phiền thời gian nghỉ ngơi của cậu chứ? Trần Mặc nói, sao lại thế được, cháu cũng đang muốn về quê thăm một chút đây. Vừa nói, Hà Tất Nghiệp đã mở cửa xe, Trương Khiếu ngồi ghế phụ, Trần Mặc và Hà Tất Nghiệp ngồi phía sau, chiếc xe phăng phăng rời khỏi đại viện Ủy ban nhân dân thành phố, chạy thẳng về trung tâm. Trời còn sớm, cư dân phần lớn không dậy sớm như mọi ngày nên đường lớn cũng không đông đúc như ngày thường.
Trần Mặc hỏi, Thị trưởng, đến huyện Dậu định xem gì ạ?
Cứ đi đi xem xem thôi. Trương Khiếu nói, đằng nào ở thành phố cũng chẳng có việc gì, coi như đi nghỉ mát đi, bây giờ chẳng phải đang thịnh hành kiểu du lịch thôn quê gì đó sao, chúng ta cũng thời thượng một chuyến.
Trần Mặc nói, cháu chỉ sợ anh muốn xem mỏ quặng, nếu đi mỏ quặng thì chiếc xe này không được đâu, gầm quá thấp.
Hà Tất Nghiệp cũng nói, đường mỏ quặng vừa nát vừa lầy, thường xuyên sụt hố.
Trương Khiếu nói, không đi mỏ quặng, lần này đi chơi là chính, kết hợp làm việc và nghỉ ngơi mà.
Hà Tất Nghiệp nói, Thị trưởng, ngài nói thế nào tôi cũng không tin, làm lãnh đạo thì lấy đâu ra tâm trạng đi chơi cơ chứ.
Trương Khiếu liền cười, quay đầu lại bảo hàng ghế sau, Tiểu Hà biết nói thật đấy, cứ làm như lãnh đạo là thần tiên không bằng, lãnh đạo thì không phải con người chắc?
Hà Tất Nghiệp nhất thời không biết đáp thế nào, lẩm bẩm một lúc rồi nói, lãnh đạo là người được làm bằng vật liệu đặc biệt.
Trần Mặc nghe vậy phì cười, ngay cả Dương Xương Tuấn đang chăm chú lái xe cũng phải phì cười theo, nói, Thư ký Hà, công phu nịnh hót của anh còn phải tu luyện thêm đấy.
Trương Khiếu cũng cười, nói, cái này cũng đâu tính là nịnh hót, ha ha.
Hà Tất Nghiệp ngượng đến đỏ bừng cả mặt. Trần Mặc có chút không nỡ, Hà Tất Nghiệp chỉ mới hơn hai mươi tuổi, vào độ tuổi này, anh vẫn đang làm thư ký ở Văn phòng Huyện ủy, nhớ lại thời gian đó của mình, cũng giống như Hà Tất Nghiệp lúc này, muốn nói vài câu với lãnh đạo nhưng hễ mở miệng là lại khá cứng nhắc. Trần Mặc từng giao du với Hà Tất Nghiệp nhiều lần, cảm thấy tiểu tử này rất được, nho nhã lịch sự, văn phong cũng tốt, bình thường ít nói, rất chu đáo với lãnh đạo, là hạt giống làm thư ký, chỉ là kinh nghiệm còn hơi ít. Nhìn qua cách Trương Khiếu đối xử với Hà Tất Nghiệp ngày thường, Trương Khiếu cũng rất hài lòng với Hà Tất Nghiệp, thậm chí còn có chút cưng chiều, coi cậu ta như trẻ con. Cho nên lời nói ban nãy của Hà Tất Nghiệp cũng mang theo chút ý vị làm nũng.
Bốn người vừa đi vừa cười nói, chẳng mấy chốc đã ra khỏi thành. Một tiếng sau, đi tới ngã ba ranh giới huyện Dậu, Trần Mặc liếc mắt ra ngoài cửa sổ xe, ở ngã rổ đang đỗ một chiếc xe Mitsubishi, tài xế đang cúi gằm sửa xe bên dưới. Khi xe của họ lướt qua, Trần Mặc thấp thoáng nhìn thấy Lý Nhất Quang từ trong xe, không kìm được bật cười thầm, thầm nghĩ quả không hổ là kẻ lăn lộn quan trường nhiều năm, Lý Nhất Quang thực sự rất tinh ranh, đến cả chiêu trò của đảng ngầm mà cũng lôi ra dùng được. Xe của họ chạy đi rất xa rồi, mới thấy chiếc xe Mitsubishi kia khởi động, bám theo phía sau từ xa. Trần Mặc không dám nhìn nhiều, sợ Hà Tất Nghiệp cũng nhìn thấy.
Trải qua một đường nói đùa, mọi người không nói chuyện nữa, chỉ nghe thấy tiếng lốp xe nghiến trên mặt đường nhựa xào xạc như thể trời đang đổ một trận mưa nhỏ. Trương Khiếu hướng ánh mắt ra ngoài cửa sổ, thưởng thức phong cảnh cận nhiệt đới ven đường, tâm trạng vô cùng thư thái. Đã rất lâu rồi ông mới tìm lại được một tâm trạng nhàn nhã, điềm tĩnh như lúc này.
Từ khi đến thành phố Sở Tây nhậm chức, ông thường xuyên vô cớ sinh ra một loại cảm giác cô độc và trống trải, tựa như đơn độc ở trên một hoang đảo không bóng người. Là một thị trưởng một thành phố, ông không hề thiếu hụt lượng người hâm mộ cuồng nhiệt, biết bao nhiêu kẻ muốn đến bợ đỡ mà chỉ sợ bợ đỡ không kịp, tại sao vẫn cảm thấy cô đơn tột cùng? Trương Khiếu tự tổng kết lại một chút, kết luận đưa ra chính là bản thân mình quá tỉnh táo, nước trong quá thì không có cá, người soi xét quá thì không có bạn, ông quá tỉnh táo đến mức nhìn thấu vạn vật, luôn duy trì một khoảng cách tựa như lớp màng bảo vệ đối với những kẻ ngoài miệng chất đầy nụ cười, trong ngực giấu tiền, trong bụng chứa đầy quỷ quyệt đến cửa. Mối quan hệ giữa người với người kiểu này, giống như đang đeo bao cao su*, tuy chỉ cách nhau một tầng mỏng manh nhưng rốt cuộc vẫn chẳng thể nào thân thiết nổi.
Gần đây, quan hệ giữa ông và Bí thư Thành ủy Lộ Hữu Chi ngày càng trở nên vi diệu, mỗi khi gặp mặt, mọi người cũng đùa giỡn lịch sự đúng mực, mỗi một cái bắt tay giữa hai người đều giống như cái bắt tay giữa các vĩ nhân trong phim, nắm thật chặt, thân thiết, trong nụ cười tựa như vô hạn tin tưởng lẫn nhau. Nhưng trong lòng họ đều rõ, mối quan hệ giữa bọn họ thực chất chẳng khác gì bầy sói cùng nhắm trúng một khúc xương. Lộ Hữu Chi vẫn luôn coi Sở Tây là lãnh địa của riêng mình, không cho phép kẻ khác nhúng tay, khi một kẻ xa lạ đặt chân đến lãnh địa này, hắn ta chắc chắn sẽ có sự bài xích tự nhiên.
Cách đây không lâu, Trưởng ban Tổ chức cũng là cán bộ ngoại tỉnh Hồ Kiến Thiết đã đến ký túc xá của Trương Khiếu, đưa cho ông một phương án sắp xếp nhân sự, đợt sắp xếp nhân sự lần này do Lộ Hữu Chi đề xuất, giao cho Ban Tổ chức Thành ủy đưa ra phương án trước, chuẩn bị thảo luận thông qua tại hội nghị Thường vụ lần tới. Hồ Kiến Thiết nói với vẻ hình như cố ý mà cũng hình như vô tình rằng, đây đã là đợt biến động nhân sự lớn thứ ba trong năm nay rồi.
Lời nói của Hồ Kiến Thiết mang ý nghĩa sâu xa, trong lòng Trương Khiếu không phải không hiểu, Trương Khiếu nghĩ đây có lẽ là lời nhắc nhở mà Hồ Kiến Thiết dành cho mình. Ba đợt biến động nhân sự của thành phố đều diễn ra trước và sau khi ông đến Sở Tây, vào thời điểm trước thềm ông đến Sở Tây, thành phố Sở Tây đã tiến hành điều động một lượt đối với các huyện và ban ngành trực thuộc thành phố, ngoài mặt nói là biến động nhân sự bình thường, thực chất là để củng cố nền tảng trước khi ông nhậm chức. Lúc ông vẫn còn là quyền thị trưởng, khi ông còn chưa quen thuộc với cán bộ, dưới sự chủ trì của Lộ Hữu Chi, Thành ủy lại một lần nữa điều động các quan chức đứng đầu các cục trực thuộc thành phố, thực chất chính là đòn phủ đầu dành cho vị thị trưởng mới nhậm chức như ông. Lần này Lộ Hữu Chi lại đề xuất nghiên cứu vấn đề nhân sự, quả thực chính là sự khiêu khích. Nếu đợt nghiên cứu nhân sự lần này hoàn toàn thực hiện theo suy nghĩ của bọn họ Lộ Hữu Chi, thì với tư cách là thị trưởng, ông e rằng sẽ biến thành một vị thần tôn thờ đặt trơ trọi trên ngai thần, bên dưới đến một tên tiểu quỷ vâng lệnh cũng chẳng có.
Trương Khiếu đang mải suy nghĩ tâm sự, đột nhiên xe dừng lại, Dương Xương Tuấn nói, mẹ kiếp, lại tắc đường rồi. Trương Khiếu nhìn về phía trước, trên đường quả nhiên ken dày đặc xe cộ ngang dọc, dài đến mức gần như không thấy điểm cuối. Dương Xương Tuấn đành chịu nhìn Trương Khiếu một cái, nói, không qua được rồi.
Chủ nhiệm Trần, xuống xem thế nào đi? Trương Khiếu nói. Trần Mặc vâng một tiếng, đẩy cửa xe nhảy xuống. Hà Tất Nghiệp nói, tôi đi cùng Chủ nhiệm Trần, vừa nói cũng vừa nhảy xuống xe. Trần Mặc nhìn lại, nơi này chính là vị trí trụ sở hương Hoàng Long huyện Dậu, nơi đây cứ năm ngày lại có một phiên chợ, vào những ngày họp chợ, hai bên đường bày kín các hàng quán rất dễ gây tắc nghẽn, lúc đầu Trần Mặc còn tưởng là tắc đường do ngày họp chợ cơ. Hai người luồn lách qua các khoảng trống giữa những chiếc xe, còn chưa đi đến nơi tắc đường thì đã thấy một số thanh niên từ đằng kia đi tới, lần lượt nhét đồ vào trong từng chiếc xe, đang không biết bọn họ nhét thứ gì thì trong tay đã bị người ta nhét cho một xấp giấy. Trần Mặc cúi đầu nhìn, hóa ra là một xấp truyền đơn nhỏ, rút ra một tờ xem thì thấy trên truyền đơn in mấy chữ đại thể: "Chúng tôi muốn sản xuất, chúng tôi muốn sinh tồn!"
Trần Mặc lập tức nổi lên hứng thú, đứng tại chỗ xem tờ truyền đơn đó, chỉ thấy trên đó viết: "Các bạn tài xế và hành khách qua đường thân mến, chúng tôi chặn đường của mọi người, rất xin lỗi mọi người, mong mọi người có thể thông cảm. Chúng tôi chặn đường của mọi người là chuyện bất đắc dĩ, Ủy ban nhân dân huyện Dậu đem toàn bộ nguồn nước của hồ chứa nước Hưng Long bán hết cho Tập đoàn Hối Ngân, Tập đoàn Hưng Nghiệp, Tập đoàn Kim Xâm dùng cho sản xuất khoáng sản, khiến cho năm thôn hạ lưu với hơn bốn nghìn mẫu đất bị bỏ hoang vì không có nước tưới tiêu, hơn 6.000 người và vạn con gia súc khó khăn về nước uống, thôn dân năm thôn chúng tôi đã nhiều lần phản ánh lên huyện, lên thành phố nhưng không được giải quyết, bầu trời Sở Tây quá tối tăm rồi, chúng tôi đành phải dùng đến thủ đoạn phi pháp này, hy vọng sự việc này thấu đến cấp tỉnh và Trung ương. Xin các vị tài xế và hành khách phát tán rộng rãi truyền đơn của chúng tôi, chúng tôi vô cùng cảm kích. Chúng tôi muốn sản xuất, chúng tôi muốn sinh tồn!" Phía dưới ký tên: Toàn thể thôn dân thôn Thượng Đại Xung, thôn Hạ Đại Xung, thôn Kê Minh Lĩnh, thôn Dương Gia Trại, thôn Ngói Xưởng, hương Hoàng Long, huyện Dậu, thành phố Sở Tây, tỉnh nào đó.
Xem xong, Trần Mặc và Hà Tất Nghiệp tiếp tục chen lên phía trước, còn chưa chen đến vị trí đầu tiên thì đã nhìn thấy một chiếc băng rôn, băng rôn được viết bằng vải trắng, cũng là mười chữ: "Chúng tôi muốn sản xuất, chúng tôi muốn sinh tồn!" Ở đó vây rất đông người, có mấy người trông giống cán bộ đang lớn tiếng nói gì đó ở giữa đám đông. Trần Mặc liếc mắt nhìn qua, liền thấy Lý Nhất Quang không biết đã chen lên từ lúc nào, đang nói chuyện với một người trông giống cán bộ hương tầm bốn mươi tuổi, Lý Nhất Quang nhìn thấy Trần Mặc liền kéo vị cán bộ kia chen tới, hỏi, Chủ nhiệm Trần, sao các anh cũng ở đây vậy?
Trần Mặc cười cười, nói, chúng tôi cũng vô tình đi ngang qua thôi. Sau đó lại giới thiệu Hà Tất Nghiệp, nói, đây là Chủ nhiệm Hà của Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố, thư ký của Thị trưởng Trương. Lý Nhất Quang nói, ngưỡng mộ ngưỡng mộ. Mọi người bắt tay nhau. Lý Nhất Quang nói, tôi cũng vô tình đi ngang qua, thấy ở đây có việc nên đã tìm Long hương trưởng của hương Hoàng Long tới giải quyết, cứ tiếp tục chặn thế này thì không ổn, đây là quốc lộ, chặn mấy tiếng đồng hồ là Quốc vụ viện phải lập tức báo cáo đấy. Vừa nói vừa kéo vị cán bộ kia qua, giới thiệu, làm quen chút đi, vị này là Phó chủ nhiệm Trần của Văn phòng Thành ủy, vị này là Chủ nhiệm Hà của Văn phòng Ủy ban nhân dân thành phố. Vị cán bộ hương vội vàng đưa hai tay ra bắt, liên tục nói, chào lãnh đạo! Trần Mặc buồn cười, Lý Nhất Quang lại giới thiệu tiếp, vị này là Long hương trưởng, Long Quốc Dụng. Long Quốc Dụng lại một lần nữa chìa hai tay ra, nắm chặt lấy tay Trần Mặc, lắc lắc nói, chào Chủ nhiệm Trần, lúc anh còn ở Văn phòng Huyện ủy là tôi đã biết rồi, lúc đó tôi vẫn còn là phó hương trưởng, Chủ nhiệm Trần chắc không nhớ tôi đâu. Trần Mặc nghe vậy, nhìn kỹ Long Quốc Dụng một cái, có vẻ quen mắt, phó hương trưởng thông thường đều làm việc với Văn phòng Ủy ban nhân dân huyện, rất ít khi giao du với Văn phòng Huyện ủy nên không quen lắm. Trần Mặc bắt tay Long Quốc Dụng, cười nói, Long hương trưởng, hôm nay anh trúng số độc đắc rồi đấy, không giấu gì anh, hôm nay chúng tôi đi dạo cùng Thị trưởng Trương Khiếu, xe của Thị trưởng Trương cũng vừa khéo bị chặn lại ở đây. Long Quốc Dụng nghe xong, hoảng hồn nói, ái chà, đến cả Thị trưởng cũng bị chặn ở đây á, thế này thì phải làm sao bây giờ.
Lý Nhất Quang ra vẻ ngạc nhiên hỏi, sao cơ, Thị trưởng Trương cũng ở đây ư? Trần Mặc thầm cười, nghĩ thầm Lý Nhất Quang bình thường trông như một bậc trưởng bổng đôn hậu, lúc giả thần giả quỷ trông cũng ra dáng thật đấy, rõ ràng là cố ý đến đón Trương Khiếu, lúc này cứ phải làm ra vẻ tình cờ gặp phải, chẳng qua vì bên cạnh mình vẫn còn một Hà Tất Nghiệp nên cũng không tiện vạch trần anh ta. Đang suy nghĩ thì Lý Nhất Quang nói, Chủ nhiệm Trần, Thị trưởng đã đến rồi mà sao anh không báo một tiếng cho huyện chúng tôi biết. Trần Mặc còn chưa kịp nói thì Hà Tất Nghiệp đã cướp lời, nói, Chủ nhiệm Lý, đừng trách oan Chủ nhiệm Trần của chúng tôi, Thị trưởng Trương chỉ nói là đi dạo giải sầu thôi, không cho báo với huyện đâu. Lý Nhất Quang nghe xong mới cười, nói, tôi nào dám trách Chủ nhiệm Trần chứ, tôi chỉ nói là hôm nay tình cờ quá, đi ngựa không chạm thông gia, cưỡi lừa lại đụng thông gia, Long hương trưởng, xin anh lập tức tổ chức cán bộ trong hương và cảnh sát đồn công an, làm tốt công tác tư tưởng của quần chúng, thông suốt đường sá, phải chú ý, đừng để quần chúng biết Thị trưởng Trương đang ở đây, tránh việc quần chúng vây chặn Thị trưởng đi khiếu kiện, ảnh hưởng đến công việc của lãnh đạo.
Long Quốc Dụng đi rồi, Trần Mặc thừa lúc Hà Tất Nghiệp không chú ý, nhỏ giọng hỏi Lý Nhất Quang, rốt cuộc là chuyện gì thế này? Lý Nhất Quang nói, vấn đề cũ ấy mà, nhất thời nói không rõ được, chúng ta chẳng qua là đụng độ đúng lúc thôi. Trong lòng Trần Mặc lại hoài nghi, thầm nghĩ đợt tụ tập chặn đường này của quần chúng quả thực quá ư là trùng hợp, không lẽ là do Lý Nhất Quang giở trò quỷ chứ? Đang suy nghĩ thì Lý Nhất Quang nói, chúng ta cứ thế này đi gặp Thị trưởng Trương luôn à? Trần Mặc nói, thế sao được, anh đợi một lát đi, chúng ta đi báo cáo một tiếng trước đã, rồi mới gọi anh.
Lý Nhất Quang liền nói với Trần Mặc và Hà Tất Nghiệp, vậy thế này nhé, hai vị chủ nhiệm lớn ạ, tôi đi tìm Long hương trưởng và mấy người họ bàn bạc một chút, giải tán quần chúng, còn chỗ Thị trưởng, hai vị nói đỡ giúp tôi mấy câu nhé, đợi thông đường rồi tôi lại đến gặp mặt kiểm điểm với Thị trưởng Trương. Hà Tất Nghiệp không biết đầu đuôi cơ sự, nói, Chủ nhiệm Lý, vất vả cho anh rồi, đừng chần chừ lâu quá nhé. Trần Mặc chỉ cười rồi mọi người tách ra.
Trần Mặc và Hà Tất Nghiệp quay trở lại xe của mình, thấy Trương Khiếu đang ngồi trên xe chăm chú đọc tờ truyền đơn đó, rõ ràng trên xe của Trương Khiếu cũng bị nhét cho một xấp. Thấy bọn họ quay lại, Trương Khiếu ngẩng đầu lên hỏi, thế nào rồi? Trần Mặc còn định nói gì đó thì Hà Tất Nghiệp đã cướp lời trước, nói, quần chúng đang chặn đường phát truyền đơn ạ. Trương Khiếu "ừ" một tiếng. Trần Mặc nói, chúng tôi đã đi xem rồi, Chủ nhiệm Lý Nhất Quang của Văn phòng Huyện ủy huyện Dậu vừa hay đi Sở Tây có việc về, cũng bị chặn ở đó, anh ta đang phối hợp với chính quyền hương Hoàng Long và các bộ phận liên quan giải tán quần chúng, phỏng chừng chẳng bao lâu nữa là thông đường thôi.
Hà Tất Nghiệp tiếp lời, Chủ nhiệm Lý hay tin ngài cũng bị kẹt ở đây thì vô cùng áy náy, anh ta nói đợi thông đường rồi sẽ đến kiểm điểm với ngài. Lắng nghe lời của Hà Tất Nghiệp, Trần Mặc không kìm được buồn cười trong lòng, thầm nghĩ có một kẻ như Hà Tất Nghiệp đi theo thế này cũng tốt, rất nhiều chuyện còn chẳng cần mình phải nói, Hà Tất Nghiệp đã nói thay cho mình rồi.
Ngồi đợi một lúc, đường vẫn chưa có vẻ gì là thông, Trương Khiếu nói, chi bằng ngồi trong xe bứt rứt không yên, không bằng xuống dưới đi dạo một chút. Vừa nói vừa đẩy cửa xe bước xuống, miệng nói, Tiểu Dương, cậu đợi ở trên xe nhé, chúng ta sang Ủy ban nhân dân hương xem thử, lát nữa thông đường rồi thì lái xe thẳng đến Ủy ban nhân dân hương luôn, Tiểu Trần đi theo tôi sang Ủy ban nhân dân hương, Tiểu Hà đi tìm vị Chủ nhiệm Lý đó đi, tìm được rồi thì mời anh ta qua Ủy ban nhân dân hương tìm tôi, tôi đợi anh ta ở Ủy ban nhân dân hương. Hà Tất Nghiệp vâng một tiếng rồi đi.
Trần Mặc liền đi theo sau Trương Khiếu, trên đường đã tắc nghẽn nước chảy không lọt, Trần Mặc đi mở đường ở phía trước, đi dọc theo mái hiên nhà của người dân hai bên. Trần Mặc thỉnh thoảng lại liếc nhìn Trương Khiếu một cái, nét mặt Trương Khiếu rất bình thản, không nhìn ra có chút bực dọc nào, lại càng không có vẻ cáu kỉnh, trông như đang đi dạo mát vậy. Vừa đi, Trương Khiếu vừa lắc lắc tờ truyền đơn trong tay, nói, Trần Mặc, cậu nhìn nhận thế nào về việc này? Trần Mặc nói, việc này cháu chưa điều tra qua, không tiện nói. Trương Khiếu dường như khá hài lòng với câu trả lời của anh, nói, phải đấy, không điều tra thì không có quyền phát ngôn, Chủ tịch Mao đã nói thế mà.
Hai người đi đến đại viện Ủy ban nhân dân hương thì ai nấy đều vã mồ hôi đầm đìa, đại viện Ủy ban nhân dân hương vắng ngắt như tờ, chỉ chừa lại một thư ký trẻ trông nhà, các cán bộ hương phỏng chừng đều được điều động ra hiện trường tắc đường để xử lý sự kiện tắc đường rồi. Cậu thư ký đeo kính, đang cắm cúi viết gì đó trên bàn làm việc, thấy có người tới liền hỏi, có việc gì không? Trần Mặc vừa định trả lời thì Trương Khiếu lại cướp lời trước, nói, tắc đường quá, đến chỗ cậu nghỉ chân một lát, xin chén trà uống. Cậu thanh niên ngẩng đầu nhìn bọn họ một cái, trong lòng Trần Mặc thầm lo lắng, chỉ sợ cậu ta nói ra những lời lẽ vô lý nào đó. May mà cậu thư ký không nói ra lời gì vô lý, ngược lại còn pha cho mỗi người một cốc trà, nói, uống đi, chứ những thứ khác thì Ủy ban nhân dân hương có thể không có, chứ trà thì vẫn có đấy.
Trương Khiếu nhấp một ngụm trà nhỏ, hỏi, cậu là thư ký của Ủy ban nhân dân hương phải không? Cậu thanh niên đáp là phải. Trương Khiếu nói, vậy thì cậu phải biết chứ, những người dân đó tại sao lại chặn đường? Cậu thư ký nói, tại sao á, còn chẳng phải vì không sống nổi nữa, chứ nếu mà sống nổi thì dân đen ai lại đi chuốc lấy mấy chuyện này làm gì.
Trương Khiếu nói, làm gì đến mức nghiêm trọng thế, thời buổi thái bình, nói là nghèo chút khổ chút thì có chứ nói là không sống nổi thì đáng thế không?
Cậu thư ký liền nhìn Trương Khiếu với ánh mắt kỳ lạ, nói, ông là người nơi khác tới, sao mà thấu được cái khổ của người dân ở đây, ban đầu hương chúng tôi là một căn cứ địa lương thực nổi tiếng không lo hạn hán lụt lội, từ sau khi khai thác mỏ quặng, huyện đem toàn bộ nguồn nước của hồ chứa nước phía thượng nguồn quy hoạch hết cho mấy doanh nghiệp khoáng sản, hàng ngàn mẫu ruộng tốt không có nước tưới tiêu, cứ thế mà bỏ hoang, người dân không có lương thực thì sống kiểu gì nữa?
Trần Mặc thấy cậu thanh niên nói nhiều quá, sợ nói ra những lời không hay liền nói, bây giờ phát triển doanh nghiệp công nghiệp là trọng điểm, nông nghiệp đành phải hy sinh một chút. Cậu thư ký nói, ai bảo phát triển doanh nghiệp công nghiệp thì nhất định phải hy sinh nông nghiệp chứ? Trần Mặc nghe vậy thấy quan điểm của mình quả thực có điểm không đứng vững được, vội cười nói, cậu nói cũng đúng, phát triển công nghiệp không nhất thiết phải hy sinh nông nghiệp.
Trương Khiếu nghe xong liền nổi hứng thú, hỏi, huyện đem nước tưới tiêu của hồ chứa nước quy hoạch hết cho doanh nghiệp, đây rốt cuộc là chuyện thế nào, cậu kể nghe xem nào? Cậu thanh niên thấy Trương Khiếu hỏi chuyện này, bèn khó chịu lầm bầm, nói, ông muốn biết chuyện này để làm gì, ông lại có phải tỉnh trưởng hay thị trưởng đâu, ông giải quyết nổi chắc?!
Trương Khiếu bật cười, nói, cậu thanh niên này, tôi hỏi một câu thì có sao đâu, lẽ nào nhất định phải là tỉnh trưởng hay thị trưởng mới được hỏi chắc. Khiến cho cậu thư ký trẻ tuổi kia cũng ngượng ngùng cười theo, nói, nói vậy không phải đâu, ý tôi là kể cho ông nghe cũng chẳng ích gì, lại tốn lời nói. Đã ông muốn biết thì tôi kể cho ông nghe cũng được.
Tiếp theo, cậu thanh niên đó liền kể lại ngọn ngành, hóa ra hương Hoàng Long này là một hương thiếu nước, hơn hai mươi năm trước, huyện đã xây dựng một hồ chứa nước loại nhỏ tiểu nhị hình ở phía trên hương này, hồ chứa nước chia thành khu tưới đông và khu tưới tây, hương Hoàng Long nằm ở khu tưới tây, toàn hương có năm thôn với hơn 6.000 mẫu ruộng đều trông cậy vào kênh dẫn nước tưới phía tây của hồ chứa nước này để tưới tiêu, nước sinh hoạt của người và gia súc của một số thôn cũng hoàn toàn trông cậy vào con kênh dẫn nước phía tây này. Mấy năm trước, một hương khác nằm phía trên hương Hoàng Long là hương Thanh Long phát hiện ra mỏ chì kẽm, xây dựng rất nhiều doanh nghiệp tuyển nổi và nhà máy điện phân. Các ông chủ của những doanh nghiệp này đã lén lút ký thỏa thuận với trạm quản lý thủy lợi, doanh nghiệp mỗi năm cấp cho trạm quản lý thủy lợi một khoản kinh phí nhất định, trạm quản lý thủy lợi đồng ý cho doanh nghiệp sử dụng nguồn nước của kênh dẫn nước phía tây để sản xuất. Nhà máy tuyển nổi khoáng sản và doanh nghiệp điện phân đều là những doanh nghiệp tiêu thụ năng lượng cao, lượng nước sử dụng vô cùng lớn, rút cạn kiệt toàn bộ nước trong kênh dẫn nước phía tây, sáu ngàn mẫu ruộng của năm thôn hạ lưu lại biến thành ruộng nhờ trời trông cậy vào thời tiết, nghiêm trọng hơn nữa là nước sinh hoạt cho hàng ngàn nhân khẩu và gia súc đã trở thành vấn đề lớn. Quần chúng phản ánh lên chính quyền hương, chính quyền hương cũng nhiều lần phản ánh lên chính quyền huyện nhưng vấn đề vẫn không được giải quyết. Quần chúng không còn cách nào khác đành phải thường xuyên chặn đường quốc lộ, hy vọng thu hút sự chú ý của cấp trên, quần chúng hễ chặn đường là huyện lại chỉ đạo chính quyền hương đi làm công tác, chính quyền hương không thể khuyên can liền bị huyện phê bình. Năm nào cũng thế. Nghe nói gần đây quần chúng năm thôn bắt đầu liên kết lại, nếu chính quyền không giải quyết nữa thì sẽ đi đánh bom mấy nhà máy đó, đến lúc đó e rằng sẽ xảy ra chuyện lớn.
Trần Mặc thấy những gì thư ký nói không khác mấy so với truyền đơn nên trong lòng cũng nắm chắc đôi phần. Kỳ thực, mâu thuẫn tranh giành tài nguyên nước giữa doanh nghiệp và nông nghiệp ở huyện Dậu đã bắt đầu nổi cộm từ rất nhiều năm trước, những vấn đề này khó giải quyết mấu chốt vẫn là doanh nghiệp liên quan đến thuế khóa của huyện, thêm nữa, một số ông chủ mỏ quặng ở huyện Dậu qua sự phát triển lăn lộn mười mấy hai mươi năm, quả thực cũng giàu to thế lớn, đối với chính quyền cấp huyện mà nói thì chính là cái đuôi to khó vẫy, đến cả chính quyền huyện cũng khó lòng đương đầu với bọn họ. Đang nói chuyện thì thấy Hà Tất Nghiệp, Lý Nhất Quang và Long Quốc Dụng đi vào. Vừa bước vào cửa, Lý Nhất Quang đã vội bước tới, nói, Thị trưởng Trương, xin lỗi, xin lỗi, công tác của chúng tôi làm chưa tốt, tôi phải kiểm điểm với ngài. Trương Khiếu nắm lấy tay Lý Nhất Quang, nói, cậu chính là Chủ nhiệm Lý phải không, từng nghe Trần Mặc nhắc đến cậu rồi. Lý Nhất Quang liền hướng ánh mắt biết ơn nhìn Trần Mặc, nói, Chủ nhiệm Trần và tôi vốn là đồng nghiệp cùng một phòng làm việc, lúc ngài đến Sở Tây nhậm chức từng đến huyện chúng tôi thăm hỏi tứ đại ban ngành của huyện, đáng tiếc lần đó tôi đi công tác ở tỉnh thành nên không có nhà.
Tiếp theo, Lý Nhất Quang giới thiệu Long Quốc Dụng với Trương Khiếu, nói, đây là Long hương trưởng của hương Hoàng Long. Trương Khiếu chìa tay ra, Long Quốc Dụng vội vàng chìa hai tay nắm chặt lấy tay Trương Khiếu, nói, nhiệt liệt chào mừng lãnh đạo đến thị sát và chỉ đạo công tác. Trương Khiếu cười nói, được rồi, mọi người ngồi đi, đừng câu nệ.
Trương Khiếu ngồi ở chính giữa, bên trái là Lý Nhất Quang, bên phải là Trần Mặc và Hà Tất Nghiệp. Long Quốc Dụng khom người ngồi tít ở phía đối diện. Cậu thư ký hương lúc này mới biết người trò chuyện với mình nửa ngày trời hóa ra lại là thị trưởng, vừa kích động vừa sợ nãy giờ mình lỡ lời nói gì không phải, mặt đỏ bừng lên.
Trương Khiếu nhìn Lý Nhất Quang nói, Chủ nhiệm Lý, quần chúng giải tán hết chưa?
Lý Nhất Quang nói, đang trong quá trình giải tán thưa Thị trưởng, tôi cũng đến thành phố có chút việc riêng, lúc về thì vừa hay đụng phải, cho nên cũng thấy mình có trách nhiệm không thể chối từ, cùng các đồng chí trong hương đi xử lý. Không ngờ ngài cũng vừa khéo bị chặn lại. Sau khi Chủ nhiệm Hà tìm thấy tôi, tôi lập tức cùng Long hương trưởng về hương gặp ngài, các đồng chí ở chính quyền hương, đồn công an và cảnh sát giao thông huyện vẫn ở lại hiện trường tiếp tục làm công tác tư tưởng với người dân, phỏng chừng chẳng bao lâu nữa là thông đường rồi. Chúng ta có nên báo cáo với ngài trước một chút không...
Chuyện báo cáo thì tạm thời khỏi cần. Trương Khiếu nói, đồng chí Nhất Quang, lát nữa chúng ta hãy bàn chuyện công việc. Nói xong, quay đầu sang nói với Long Quốc Dụng, Long hương trưởng, đây là địa bàn của anh, anh có nên làm tròn đạo chủ nhà chút không, chúng ta ra đi từ sáng sớm, cái bụng đã sớm đình công rồi, thế nào, cho vài bát mì nhé?
Long Quốc Dụng kích động đến mức mặt đỏ tía tai, nói, lãnh đạo dùng bữa ở chỗ tôi là vinh quang của hương Hoàng Long chúng tôi, ban nãy cũng định xin phép Thị trưởng rồi nhưng thấy ngài bận rộn công việc nên không dám nói. Tôi lập tức sắp xếp, lập tức sắp xếp. Vừa nói vừa định chạy ra ngoài. Trương Khiếu nói, đừng làm phức tạp quá, làm phức tạp quá chúng ta cũng đợi không nổi, lại lãng phí.
Long Quốc Dụng chần chừ, nhìn Lý Nhất Quang. Lý Nhất Quang nói, Thị trưởng, tính ra thời gian này cũng đến giờ ăn trưa rồi, một bát mì sao chừa lại đủ đói? Chi bằng thế này đi, vẫn ăn mâm cỗ đi, làm đơn giản một chút. Thấy Trương Khiếu không nói gì, Lý Nhất Quang liền nói với Long Quốc Dụng, Long hương trưởng, anh còn ngẩn ra đó làm gì, đi sắp xếp đi, ăn ngay ở nhà ăn Ủy ban nhân dân hương các anh ấy.
Long Quốc Dụng như nhận được đại thưởng, hớn hở chạy vụt ra ngoài.
Long Quốc Dụng đi rồi, Trương Khiếu cười nói với Lý Nhất Quang, Nhất Quang này, vị Long hương trưởng này của các cậu xem ra khá tháo vát đấy. Lý Nhất Quang nói, cán bộ hương kỳ cựu đấy, ghế phó hương trưởng cũng ngồi tám năm rồi, hương trưởng cũng làm được năm sáu năm rồi.
Trò chuyện phiếm một lát, Trương Khiếu lấy tờ truyền đơn trong túi ra, nói, đồng chí Nhất Quang, chuyện truyền đơn này, cậu nắm rõ thế nào? Lý Nhất Quang nói, báo cáo Thị trưởng, tôi đại khái cũng biết một chút. Tiếp theo Lý Nhất Quang liền báo cáo lại chuyện doanh nghiệp và nông thôn tranh nước một lượt, đại đồng tiểu dị với những gì cậu thư ký hương nói. Cuối cùng, Lý Nhất Quang nói, chuyện này, chính quyền hương Hoàng Long và thôn dân năm thôn đến huyện phản ánh cũng không chỉ một hay hai lần đâu.
Trương Khiếu thấy kỳ lạ, đã vậy sao thôn dân và chính quyền hương đều đến huyện phản ánh nhiều lần rồi mà vẫn chưa giải quyết, chẳng lẽ cứ phải làm bùng phát thành sự kiện quần chúng thì huyện mới chịu ra mặt giải quyết ư? Lý Nhất Quang nhìn ra sự nghi ngờ của Trương Khiếu bèn giải thích, chuyện này, bởi vì liên quan đến mấy doanh nghiệp lớn, mà mấy doanh nghiệp lớn này lại là trụ cột tài chính của huyện chúng tôi, ý của Bí thư Thạch Thành và Huyện trưởng Quang Diệu là, vẫn không nên động thì hơn.
Không nghĩ cách tìm kiếm nguồn nước khác được sao? Trương Khiếu hỏi.
Những doanh nghiệp này đều là hộ tiêu thụ nước lớn, xung quanh không có nguồn nước nào có thể đáp ứng nhu cầu.
Vậy thôn dân năm thôn này được bồi thường thế nào?
Cơ bản là không bồi thường. Lý Nhất Quang nói thẳng không kiêng dè.
Tại sao?
Chuyện này rất phức tạp, một hai câu khó mà nói rõ được. Lý Nhất Quang nói, nếu có thời gian, tôi sẽ báo cáo chi tiết hơn cho ngài.
Trần Mặc thầm cười thầm, thầm nghĩ Lý Nhất Quang này quả nhiên lợi hại, trong lúc vô thanh vô tức đã chôn sẵn bàn đạp cho kế hoạch tiếp theo của mình rồi, nếu Thị trưởng Trương Khiếu muốn tìm hiểu chi tiết chuyện này, tự khắc sẽ cho anh ta cơ hội. Quả nhiên, Trương Khiếu cười nói, được rồi, đồng chí Nhất Quang, chúng ta bàn sau nhé.
Lúc này, Long Quốc Dụng chạy hớt hải bước vào, nói, cơm xong rồi, mời các lãnh đạo sang nhà ăn dùng bữa. Lý Nhất Quang đứng dậy nói, Thị trưởng, ngài xem, chúng ta qua ăn cơm trước nhé?
Trương Khiếu hỏi, quần chúng chặn đường giải tán chưa?
Lý Nhất Quang nhìn Long Quốc Dụng, Long Quốc Dụng vội lấy điện thoại di động ra, gọi cho cán bộ hương ở lại hiện trường một cuộc điện thoại, đáp lại rằng quần chúng chặn đường đã tản đi rồi, chỉ là xe bị kẹt quá nhiều, cảnh sát giao thông đang điều tiết xe cộ. Trương Khiếu nghe xong liền yên tâm, vậy ăn cơm thôi, Chủ tịch Mao đã nói rồi, người là sắt cơm là thép, không ăn một bữa thì đói cồn cào mà.
Đoàn người bước vào nhà ăn Ủy ban nhân dân hương, quả nhiên cơm nước đã được dọn dẹpươm tất, bày ngay ngắn một bàn đầy ắp. Trần Mặc nhìn lại, mấy món ăn đó xào vừa có màu sắc vừa có mùi vị thơm ngon, hiển nhiên không phải do đầu bếp nhà ăn làm. Lúc bọn họ còn đang nói chuyện trong văn phòng, phỏng chừng đám người ở Ủy ban nhân dân hương kia đã chạy khắp các quán lớn nhỏ trong hương, xào những món sở trường nhất mang đến rồi. Lý Nhất Quang khoa trương hít hít mũi, nói, thơm quá, Long hương trưởng, đầu bếp nhà ăn các anh giỏi hơn cả nhà ăn Ủy ban nhân dân huyện rồi đấy. Long Quốc Dụng cười khiêm tốn, nhường lãnh đạo ngồi ghế trên. Mọi người ngồi vào chỗ xong, Long Quốc Dụng liền xin ý kiến Lý Nhất Quang, nói, Chủ nhiệm Lý, có lên rượu không? Lý Nhất Quang nhìn Trần Mặc dò hỏi, Trần Mặc biết Trương Khiếu bình thường có thể uống một chút nhưng hôm nay là rượu buổi sáng nên cũng không dám chắc chắn. Trương Khiếu nói, rượu thì khỏi cần lên đi, sáng sớm tinh mơ uống rượu gì chứ.
Lý Nhất Quang nói, hay là lên một chút đi?
Trương Khiếu đã cầm đũa lên, dùng đũa chỉ chỉ Lý Nhất Quang, nói, cơn thèm rượu của cậu tái phát chứ gì? Cơn thèm rượu mà tái phát thì tự cậu ăn đi. Lý Nhất Quang vội nói, Thị trưởng sáng suốt, chỉ là lãnh đạo không uống thì Nhất Quang cũng không dám uống. Trương Khiếu bật cười, nói, cậu đúng là cái đồ Lý Nhất Quang này, thôi được rồi, lên một chút đi, kiểm soát tổng lượng thôi.
Trần Mặc đứng bên cạnh hào hứng lắng nghe Lý Nhất Quang và Trương Khiếu nói chuyện, trong lòng thầm thán phục Lý Nhất Quang, nghĩ thầm Lý Nhất Quang mới gặp Trương Khiếu lần đầu mà đã phá vỡ được bầu không khí khách sáo cách trở, trở nên cung kính mà không bợ đỡ, thân cận mà không suồng sã. Khả năng nhanh chóng kéo gần khoảng cách với lãnh đạo này quả thực là điều mà anh không tài nào bì kịp.
Lý Nhất Quang tự tay múc cho Trương Khiếu một bát cơm trước, nói, Thị trưởng, ngài ăn bát cơm trước đã, bụng đói uống rượu hại dạ dày lắm. Trương Khiếu nhận bát cơm, thấy Long Quốc Dụng đang rót rượu cho mình liền nói, đồng chí Quốc Dụng ngồi đi, các đồng chí ở cơ sở vất vả rồi, tôi mời anh một chén rượu. Long Quốc Dụng vội dùng bát múc cho mình một chén rượu, hai tay dâng cao, nói, tôi kính lãnh đạo, tôi kính lãnh đạo, lãnh đạo đến hương chúng tôi kiểm tra chỉ đạo công tác là vinh hạnh của chúng tôi. Vừa nói vừa chạm chén với Trương Khiếu, ngửa cổ một cái, ừng ực cạn sạch. Trương Khiếu muốn ngăn cũng không kịp.
Cậu đồng chí này, uống mạnh thế làm gì. Trương Khiếu mang theo chút trách móc nói. Long Quốc Dụng vẫn bưng bát, vênh cái đáy bát lên đầy kiêu hãnh.
Lý Nhất Quang nói, Thị trưởng đừng trách Long hương trưởng, cán bộ cơ sở chính là chất phác như vậy đấy, họ cứ tưởng không cạn chén hoặc uống ít là không đủ tôn trọng lãnh đạo nhưng các đồng chí lãnh đạo có thể tùy ý, không nhất thiết phải cạn chén. Huyện chúng tôi có một mẩu chuyện cười nữ hương trưởng kính rượu lãnh đạo, hơi thô tục một chút nhưng lại vừa vặn thể hiện được sự chất phác này.
Trương Khiếu nhìn Lý Nhất Quang, nói, Ồ?
Lý Nhất Quang nói, chuyện này ấy mà, xin Long hương trưởng kể đi, ngài ấy nhất định cũng biết.
Long Quốc Dụng đã có chút hơi men, mặt đỏ bừng bừng, nói, mẩu chuyện cười này có thật việc thật đấy, có một lần, một vị lãnh đạo cấp tỉnh đến hương thị sát, hương trưởng của hương này là nữ, trông rất xinh đẹp, lúc uống rượu, sau khi nữ hương trưởng kính rượu lãnh đạo xong, lãnh đạo lại ngược lại chủ động kính rượu nữ hương trưởng nhiều lần, kính mấy lần liền, nữ hương trưởng hơi say rồi, lại không dám không uống, có chút bất đắc dĩ, bèn cạn chén với lãnh đạo, nói, lãnh đạo ở trên tôi ở dưới, muốn chịch mấy nháy thì chịch mấy nháy, hôm nay liều mạng luôn.
Trương Khiếu thoạt đầu ngẩn người ra một chút, nghĩ kỹ lại liền bật cười ha hả. Trần Mặc và Hà Tất Nghiệp không kìm được phì cười, mặt khác lại thầm nghĩ, vị Long Quốc Dụng này quả thực hơi ngốc nghếch, lần đầu gặp mặt mà lại kể mẩu chuyện cười kiểu này cho thị trưởng nghe.
Cười xong, Trương Khiếu nói với Lý Nhất Quang, mẩu chuyện cười này không tồi, nhã tục cùng thưởng, kín đáo mà không thô. Trần Mặc cậu nói xem có đúng không, cậu vốn là người chuyên sáng tác văn học mà, sáng tác văn học cần trí tưởng tượng, chắc cậu không tưởng tượng ra được mẩu chuyện cười hay thế này đâu nhỉ.
Trần Mặc chưa từng thấy Trương Khiếu đùa giỡn kiểu này bao giờ, biết là ông thật sự đang vui, đang định nói gì đó thì Trương Khiếu đã quay đầu sang nói chuyện với Lý Nhất Quang rồi. Trương Khiếu nói, đồng chí Nhất Quang, tôi có một quan điểm, không biết đúng hay không, trong xã hội này, thà thông minh còn hơn chất phác, chất phác là chuyện tốt đấy, hiện nay chất phác ngày càng trở thành một phẩm chất khan hiếm.
Lý Nhất Quang liên tục gật đầu, nói, thà thông minh còn hơn chất phác, sự đúc kết của Thị trưởng quả thật quá ư sâu sắc.
Trần Mặc không chen lời vào được, đành lặng lẽ ăn cơm, đồng thời chú ý quan sát cuộc trò chuyện giữa Lý Nhất Quang và Trương Khiếu. Nhìn thấy cảnh tượng Lý Nhất Quang và Trương Khiếu cười nói vui vẻ, không hiểu sao trong lòng anh lại dâng lên một vị chua xót.