Vì không đợi được đến mỗi tháng một lần trực ban, họ bèn hẹn nhau ở ngoại thành.
Rất nhiều người đều buộc phải sống hoặc chết trong cô độc, bất kể ở đâu thì cũng thế cả thôi. Từ khi bắt đầu hiểu rõ điều này, trong lòng hắn liền sinh ra dục vọng và khoái cảm chưa từng thấy, cảm giác nhẹ nhõm vô cùng. Hắn nhìn thân thể thoát xác khỏi lớp vỏ của chính mình mà hoàn toàn không có ý định ngăn cản. Dù ở ngay trong thị xã, họ vẫn viết thư cho nhau, thậm chí đọc thư của đối phương cũng có thể tự mình lên đỉnh. Họ tận dụng tất cả các cơ hội để gặp nhau, bất chấp cái lạnh cuối thu để làm tình với nhau trong bụi cỏ, dưới gốc bất kỳ một cái cây nào trong rừng, trong đống rơm vàng óng. Hay khi cùng nhau xem phim ngoài trời vào buổi tối, họ chen vào giữa đám đông đều đang dán mắt lên màn hình, một tay Dương Quốc Hồng thò vào trong quần xoa nắn chỗ ấy của hắn, cho đến khi hắn bắn ra tay chị ta, đó cũng là làm tình. Lên đỉnh giữa đám đông như thế mới là cơn cuồng hoan mạnh bạo nhất. Khi đó, hắn cảm thấy mình giống như một quả bóng khổng lồ sắp bay lên khỏi đám đông, đứng từ trên cao nhìn xuống chúng sinh, nhìn xuống khắp nhân gian.
Trong đám đông, ai cũng có gia đình, chỉ riêng hắn là không có. Hắn không cha, không mẹ, không vợ con. Những người đàn ông và phụ nữ trong đám đông có thể đàng hoàng ở bên cạnh một người đàn ông hay phụ nữ khác, chỉ có hắn là buộc phải vụng trộm, buộc phải gian dâm với một người phụ nữ. Ban đầu hắn cảm thấy thật là nhục nhã, nhưng cảm giác kế sau đó lại cực kỳ hưởng thụ. Hơn nữa, cảm giác sỉ nhục càng mạnh, sự hưởng thụ lại càng to lớn.
Cơn cuồng hoan của xác thịt rậm rạp sum suê như một đứa trẻ khổng lồ hút hết dinh dưỡng, khiến những bộ phân khác ngày càng trở nên mỏng manh. Vì hắn không chịu dạy học tử tế nên bị nhà trường gửi thông báo phê bình, hiệu trường còn tìm hắn nói chuyện mấy lần. Một lần, sau khi nói chuyện với thầy hiệu trưởng, hắn liền vác mấy vali hành lý và bản vẽ của mình đi ra bến xe ô tô huyện. Từ lâu hắn đã muốn rời khỏi cái nơi chật hẹp này, từ lâu hắn đã không muốn làm một giáo viên tiểu học nữa. Hắn muốn ra thành phố lớn vẽ tranh, làm một nghệ sĩ ở đó.
Hắn bắt xe ô tô ra ga tàu hỏa Thái Nguyên, ngồi cả đêm trên ghế trong nhà chờ, sau cùng vẫn ngồi xe quay lại huyện Giao Thành. Hắn sợ, sợ mình ra thành phố tiêu hết đồng tiền cuối cùng trong túi mà vẫn không tìm được việc. Mấy bức tranh mà hắn đánh giá rất cao, gửi đi tham gia các triển lãm mỹ thuật đều chẳng thấy hồi âm. Mấy cô giáo trung niên trong tổ giáo vụ đã tinh ý đánh hơi được điều gì đó, họ thường nhìn hắn cười bí hiểm, như kiểu đã nắm được chứng cứ cụ thể rằng hắn quan hệ tình cảm vụng trộm. Thậm chí chẳng ai nhắc đến việc giới thiệu bạn gái cho hắn nữa, tựa như hắn là một bãi đất hoang đã bị vứt bỏ từ lâu, dù có trồng bất cứ cây gì cũng không cho thu hoạch. Mà tiền lương thì vẫn cứ chằn chặn chỉ có ba trăm tệ. Hắn hoảng sợ nhận ra, hắn đã bị nhốt vào trong một cái lồng, có lẽ cả đời này cũng không ra được nữa. Rất có thể, hắn sẽ chết trong cái lồng ấy.
Để kìm nén nỗi sợ hãi ngày càng tăng, hắn càng thường xuyên tìm đến Dương Quốc Hồng, thậm chí có những lúc ngày nào hai người cũng gặp nhau. Trong khoảng thời gian lạnh nhất của mùa đông, bên ngoài rơi đầy tuyết lông ngỗng, họ trốn trong phòng chứa nồi hơi tối tăm ấm áp ở phía sau tòa nhà bách hóa làm tình. Trong phòng đầy tro than, đóng cửa lại là tối om. Hắn dễ dàng tìm được hai bầu ngực của chị ta trong bóng tối, ra sức mút chúng, cảm giác như bên trong cũng chứa đầy sự đen tối tương tự. Tình dục trở thành một công trình kiến trúc kiên cố, hai người một khi đã bước vào bên trong đó liền có thể tạm thời bất chấp mọi quy luật trên thế gian.
Nồi hơi sôi sục, những ngọn lửa màu đỏ như máu kêu gào trườn ra bên ngoài, gần như muốn liếm vào bọn họ. Họ giống như hai con dã thú cắn xé lẫn nhau. Hắn đứng đó, nhắm mắt lại mặc cho ngọn lửa thiêu đốt, chờ đợi khoảnh khắc như thể hàng vạn con ngựa lao ra từ trong cơ thể mình. Thậm chí trong khoảnh khắc đó, hắn còn muốn có thật nhiều người đứng xung quanh xem hắn vụng trộm. Dường như càng bị nhòm ngó, hắn lại càng cảm thấy tự do tuyệt đối. Hắn nghĩ, thế nào là tự do? Có lẽ đây chính là tự do.
Mỗi khi bước ra từ phòng chứa nồi hơi, trên mặt và trên người cả hai đều đầy tro than, đứng giữa trời tuyết trắng mênh mang trông chẳng khác nào hai quân cờ đen lạc đường. Họ nhìn xung quanh không có ai, liền chia nhau ra mà đi, cẩn thận dè chừng, chỉ lo người khác biết được hành tung của họ.
Sắp đến Tết, tối ngày hai mươi ba tháng Chạp, hai người đến một nhà nghỉ vắng vẻ ở phía Bắc thị xã thuê hai phòng. Vì không có giấy đăng ký kết hôn nên họ chỉ có thể thuê hai phòng. Hai người vào ở một trong hai gian, phòng còn lại để không. Sau khi làm tình, họ lặng lẽ nằm trên giường nghe tiếng pháo văng vẳng bên ngoài. Người phụ nữ trần truồng bò dậy, rút từ trong túi mình ra một chiếc áo len đưa cho hắn, nói: “Sắp đến Tết rồi, cái này tặng cho cậu.” Hắn nhìn xuống thì thấy chính là chiếc áo len màu cafe mà chị ta cứ đan mãi. Cứ dăm ba bữa chị ta lại tặng hắn một thứ gì đó, có lúc lấy hộp cơm nhét đầy sủi cảo, còn có lúc cho hắn một chai lạc vừa mới rang xong. Nhưng hắn chưa từng tặng Dương Quốc Hồng bất cứ món quà gì. Sắp đến Tết rồi, hắn vẫn chỉ tay không đến gặp chị ta.
Hắn mặc thử lên người, chiếc áo rất vừa vặn. Hắn lại cảm thấy sự vô liêm sỉ của bản thân, để đền đáp, hắn bèn tóm lấy người phụ nữ khỏa thân làm thêm một lần nữa. Lần làm tình này, hắn cảm thấy như cái máy và tê dại, trên người vẫn mặc chiếc áo len lông xù, như thể cách một lớp cỏ cây và lông da, cách rất nhiều thời gian và ngày tháng với người phụ nữ. Nhưng người phụ nữ bên dưới hắn vẫn ngoan ngoãn nghe lời như cũ, sự dịu dàng đó khiến hắn bất giác cảm thấy chán ghét, đến mức hắn nghi ngờ bản chất ham muốn tình dục của hắn chẳng qua chỉ là để tách ra khỏi thể xác và nhìn cái thể xác ấy một cách khinh bỉ. Còn cái thể xác đang bị khinh bỉ kia vẫn bất chấp tất cả hấp thu dinh dưỡng, trở thành một đống thịt hiền lành và khúm núm như một con gia súc đã được thuần hóa.
Khi đó, hắn chợt nghĩ, có lẽ sống cả đời với người phụ nữ này cũng tốt. Chị ta chăm sóc cho hắn như một người mẹ, tiền lương còn cao hơn hẳn. Nhưng chỉ cần nghĩ đến việc người phụ nữ này hơn hắn những mười ba tuổi, chỉ qua vài năm nữa nếu bọn họ ra đường với nhau, có lẽ trông sẽ chẳng khác gì mẹ con, lại nghĩ đến việc sau này mình muốn làm họa sĩ, nhất định sẽ rời khỏi đây, hắn liền không thể nhét mình vào trong khí cụ của người phụ nữ này rồi dán miệng lại quá sớm như thế được.
Mối tình vụng trộm với chị ta ấy thế mà lại là điều thích hợp nhất với hắn.
Hắn cảm thấy đêm nay mình chẳng khác nào một con trùng hút máu được nuôi dưỡng bởi mối tình vụng trộm này.
Lúc này, tiếng pháo bên ngoài càng lúc càng to, pháo đêm hai mươi ba là để tiễn ông Táo lên trời nói tốt cho con người. Pháo hoa rực rỡ đủ màu nở rộ rồi vụt tắt trong không trung, ánh sáng còn rớt lại xuyên qua cửa sổ rơi trên nền đất, trên giường của nhà nghỉ, lập tức khiến cả căn phòng cũng trở nên lấp lánh, rực rỡ lạ thường, cảm giác không giống như ở nhân gian. Nghĩ đến việc giờ là lúc muôn nhà đoàn tụ, vậy mà hắn lại trốn trong cái xó xỉnh này vụng trộm với một người phụ nữ, mà người phụ nữ này còn bất chấp tất cả để hồi đáp hắn, điều đó khiến niềm hoan lạc trên cả xác thịt này trông vừa to lớn vừa gian tà, càng giống như sát khí lướt qua phía trên chúng sinh, nhìn xuống chúng sinh một cách hung hăng và khinh bỉ. Cùng lúc đó hắn lại cảm thấy mình đáng thương hơn bao giờ hết, bèn từ tận đáy lòng cười nhạo chính mình, cười mãi cười mãi, nước mắt bỗng tuôn rơi.
Dương Quốc Hồng thấy hai hàng nước mắt trên khuôn mặt hắn, liền ôm chặt hắn vào lòng. Hai người cứ thế ôm nhau dưới ánh sáng pháo hoa, lúc này, chị ta đột nhiên nói một câu: “Tôi đang tính đến chuyện ly hôn. Hắn giật mình, cảm giác như bị lừa, vội vàng nói với chị ta: “Ly hôn làm gì, đang yên đang lành. Người phụ nữ quay mặt về phía cửa, bỗng nhiên không nói gì nữa, dường như đang tập trung suy đoán xem đằng sau cánh cửa có thứ gì. Hắn cũng yên lặng một lúc, cảm thấy không ổn, lại mở miệng nói: “Chị xem chị công việc ổn định, người cũng xinh xắn, đang sống yên lành ly hôn làm gì? Người ta sẽ bàn tán về chị đấy. Người phụ nữ vẫn tập trung nhìn cánh cửa, không nói chuyện cũng không quay đầu lại. Hắn nhìn khuôn mặt nghiêng của chị, đột nhiên cảm thấy hơi buồn, liền ra sức giải thích cho chính mình: “Tôi muốn rời khỏi Giao Thành, ra bên ngoài, tôi cảm thấy không thể cứ mãi ở đây làm giáo viên tiểu học được...”
Cuối cùng Dương Quốc Hồng cũng rời mắt khỏi cánh cửa, dùng giọng lạnh nhạt nói: “Học lực bằng cấp như cậu ra ngoài thì làm được gì? Khéo không tìm nổi việc ấy chứ, hay là cậu thi đại học đi, tốt nghiệp đại học rồi hãy ra ngoài tìm việc. Cậu còn trẻ, muốn đi thì đi đi, cả đời này chắc tôi chỉ ở cái chỗ nhỏ bé này thôi.”
Hắn vội nói: “Chị ra ngoài làm gì? Công việc của chị tốt như thế, vừa ổn định vừa nhàn hạ, huống hồ chị còn có gia đình. Đừng có so sánh với tôi, một người no cả nhà không lo chết đói mà.”
Dương Quốc Hồng lại nhìn ra ngoài cửa sổ hồi lâu, sau đó đứng dậy, bắt đầu mặc quần áo. Chị ta nói: “Đêm giao thừa sợ không ra ngoài được, đêm nay coi như tôi đón tết sớm với cậu rồi nhé”
Hắn bất giác thở phào, lại sợ bị chị ta nhìn thấy, bèn cúi đầu không dám nói gì.
Sang năm mới 1997. Mùa xuân năm ấy, huyện Giao Thành xảy ra một chuyện lớn. Đó chính là các xí nghiệp, công xưởng lần lượt đóng cửa và phá sản. Công nhân thi nhau mất việc. Tòa nhà bách hóa giữ lại một phần nhỏ nhân viên bằng cách đấu thầu, bắt đầu chế độ kinh doanh thầu khoán, rất nhiều người chỉ sau một đêm trở thành thất nghiệp. Dương Quốc Hồng thôi việc cũng chính vào mùa xuân năm ấy.
Đợi đến khi gặp lại nhau, là lúc Dương Quốc Hồng vừa mới khai trương cửa hàng riêng. Mùa xuân năm ấy, chị ta ly hôn, thuê một gian hàng nhỏ trước cửa trường trung học, mở một cửa hàng văn phòng phẩm. Hắn bỗng nhận ra, chỉ trong một đêm tóc chị ta gần như đã bạc một nửa, Dương Quốc Hồng ngồi trong cửa hàng của mình, đang cầm một cái chai lớn uống nước. Chị ta cứ ngồi đó uống hết chén này đến chén khác, hắn nói: “Sao chị uống nhiều nước thế?” Chị ta nói: “Một đồng nghiệp cùng bị thôi việc với tôi cũng thế, thoáng chốc bạc cả đầu, cô ấy bảo tôi, không cần thuốc men gì hết, cứ uống nước trắng liên tục là trị bách bệnh, tóc bạc cũng sẽ dần đen lại. Ánh mắt Dương Quốc Hồng ngưng đọng nhưng không nhìn hắn, chị ta nói: “Cứ làm thầy giáo như các cậu lại hay, kiểu gì cũng không thất nghiệp, tôi hai mươi tuổi đã vào đơn vị, cứ tưởng sống là người ở đó, chết làm ma ở đó, ai ngờ đến khi ba mươi tuổi lại thất nghiệp, tự nhiên chẳng có việc làm nữa. Tôi có thể nào cũng không ngờ đã làm ở đơn vị quốc doanh rồi mà vẫn có thể mất việc được, thế này bảo người ta sống làm sao? Nhà nước bảo anh mất việc là anh mất việc, bảo anh chết là anh phải chết. Giờ tôi mới biết thế nào gọi là dân đen.”
Chị vừa nói vừa ôm chai nước to đùng uống liên tục, uống đến nỗi bụng phình ra dưới lớp áo len. Chiếc áo len này cũng là chị tự đan, hoa văn hình quả trám. Hắn có phần không nỡ tiếp tục nhìn nữa, liền quay người hướng ánh mắt xuống đất. Chỉ nghe chị ta vẫn tiếp tục nói: “Cậu bảo sao lại có thể để cho bao nhiêu người mất việc như thế, bằng đấy con người biết phải sống sao? Những người bốn năm mươi tuổi mất việc còn có thể làm gì? Bất kể đi đâu, người ta đều không cần đến họ nữa. Tôi thì có thể làm được cái gì? Tốt nghiệp cấp hai đã thế chỗ cha tôi đến làm ở bách hóa, ngoại trừ đứng trước quầy bán hàng ra, tôi chẳng biết làm gì khác.
Uống xong một cốc nước, chị ta lại đứng dậy rót nước, lắc lắc mới nhận ra chiếc bình giữ nhiệt đã hết nước rồi. Dương Quốc Hồng liền cứ ôm lấy chiếc bình rỗng như đang rất khát rất mệt lại đang đứng giữa sa mạc xa xôi, mà bên trong chiếc bình rỗng kia dường như đang ngâm một bộ phận cơ thể đau buồn nào đó của chị ta. Dương Quốc Hồng cứ ôm khư khư lấy nó.
Chị ta đứng đó cười với hắn một cách kỳ quái: “Cậu đi lấy cho tôi ít nước đi, lại hết nước rồi, một buổi sáng nay tôi đã uống hết mấy bình rồi đấy.
Mùa xuân năm nay, trên đường phố trong huyện Giao Thành bỗng nhiên mọc lên rất nhiều cửa hàng nhỏ, chen chúc nhau ở hai bên đường, bán tất cả những thứ có thể bán trên đời. Công nhân thất nghiệp không có kỹ thuật gì khác, bán hàng gần như trở thành phao cứu sinh của tất cả mọi người, bán rau, bán hoa quả, bán quần áo, bán tất, bán găng tay. Khi sắp đến tết Thanh minh, họ bắt đầu đua nhau bán vàng mã, bán nhà giấy, người giấy. Để bán được nhiều hơn một chút, họ gần như bày sạp ra giữa đường, như đàn kiến đổ xô ra khỏi tổ, dần dần chiếm cứ những con phố của thị xã. Có lúc, để tranh nhau một vị khách, hai chủ sạp còn đánh nhau, một người nói: “Anh ấy muốn mua khoai tây của tôi. Người kia nói: “Vớ vẩn, rõ ràng anh ấy đứng ở sạp nhà tôi trước. Người này lại nói: “Anh mới vớ vẩn ấy, người ta rõ ràng muốn mua của tôi.” Còn người chuẩn bị mua khoai tây đã bị người bán khoai tây thứ ba giành mất.
Chỉ trong ít lâu, đường phố trong huyện Giao Thành trở nên nhộn nhịp chưa từng có, lần đầu tiên người bán hàng còn đông hơn cả người mua. Những con buôn đổ ra đường phần lớn là công nhân vừa mất việc, còn nông dân bán rau ở ngoại thành từ trước cũng trở nên bất mãn. Việc làm ăn bị cướp, thế là động một tí liền đánh nhau với những tiểu thương là công nhân vừa mất việc. Trên phố hình thành hai căn cứ, kế đó lại sinh ra hai ông trùm hung hãn nhất, không sợ chết nhất, mỗi bên nắm giữ một căn cứ của mình. Thế là hằng ngày trên phố đều vang lên đủ loại âm thanh ồn ào, tiếng chào hàng, tiếng mặc cả, tiếng kéo khách, tiếng đe dọa, náo nhiệt đến mức không giống chốn nhân gian, mà càng giống như một cái chợ cóc từ trên trời rơi xuống. Thế nhưng, để sinh tồn, vẫn có thêm rất nhiều công nhân mới mất việc lục đục kéo nhau đến đây tranh giành từng tấc địa bàn, từ sáng sớm đến tối mịt trên phố lúc nào cũng đông nghịt người, tựa hồ chúng sinh đang tụ tập ở đây để cùng nhau đón một lễ hội lớn kỳ quặc.
Nhiều năm sau, Lý Thiên Tinh nghe được một câu thoại thế này trong một vở kịch nói kinh phí thấp nơi đất khách: “Thế hệ người không có quyền bỏ phiếu không có lễ hội. Về sau hắn nghĩ, thực ra những người không có quyền bỏ phiếu chẳng thiếu gì lễ hội, ví dụ mất việc chính là một lễ hội, hàng chục nghìn người biến thành tiểu thương đổ ra đường tranh nhau kiếm ăn cũng là lễ hội. Đó đều là những lễ hội. Về sau nữa, Lý Thiên Tinh dần dần thông suốt, lễ hội gần như là một thứ không thể thiếu trong đời sống của con người. Nếu không có lễ hội của riêng mình, cả thế hệ coi như sống uổng phí. Nhưng chưa từng có thế hệ nào thực sự không có lễ hội. Không có. Mà tất cả những lễ hội đều sẽ đóng một con dấu không bao giờ phai lên cơ thể của mỗi người tham gia.
Lý Thiên Tinh chen giữa dòng người, trong ngày xuân cuối thập niên 90 ấy, hắn lần đầu tiên ngửi thấy thứ mùi thối rữa gần giống như mùi các loại vi khuẩn hỗn tạp với nhau. Trong khoảnh khắc đó, chư thần đều rút lui, sự sống và cái chết đồng thời xuất hiện, chen chúc trên con phố ở nhân gian. Hắn lại sợ hãi nhận ra, hắn căm ghét nơi này, hắn nhất định phải trốn thoát khỏi cái thị xã nhỏ bé này. Con phố ồn ào tuyệt vọng, đám người tranh giành kiếm ăn khiến hắn cảm nhận được nỗi cô đơn lớn chưa từng có, lớn đến mức không giống như nỗi cô đơn của riêng mình hắn, mà giống như trọng lượng của hàng nghìn hàng vạn con người cùng lúc đè lên người hắn, muốn nghiền nát hắn thành cát bụi.
Phải làm thế nào, làm thế nào mới có thể trốn thoát khỏi đây?
Hắn vừa thất thểu xuyên qua đám đông và sự ồn ào đang vây chặt xung quanh, vừa sợ hãi tuyệt vọng tự hỏi chính mình. Đi tìm Dương Quốc Hồng, cứ đi tìm Dương Quốc Hồng cái đã. Từ sau lần gặp chị ta trong cửa hàng, hắn liền không đến tìm chị ta nữa, chị ta cũng không chủ động đến tìm hắn. Lúc này, chị ta chẳng những đã mất việc, lại còn ly hôn, bất kể là ai đòi ly hôn trước, tóm lại, chị ta đã ly hôn, cũng đã trở thành người độc thân. Sự thực này khiến hắn sợ, khiến hắn dạo gần đây không dám tìm gặp chị ta, dường như hắn đi tìm một người phụ nữ tự do chắc chắn là nguy hiểm, ngược lại mất đi cảm giác an toàn như khi còn vụng trộm và có cả ngàn ánh mắt soi mói sau lưng. Đồng thời, hắn lại nghĩ đến cái bình to tướng mà chị ta ôm trong tay, nghĩ đến hết bình này đến bình khác toàn là nước trắng, nghĩ đến bụng chị ta bắt đầu phình ra sau lớp áo len. Hắn không dám đi.
Nhưng vào buổi tối ba ngày sau, hắn vẫn xuất hiện trong cửa hàng nhỏ của Dương Quốc Hồng. Khi đó đã là tám giờ, Dương Quốc Hồng vẫn không nỡ đóng cửa. Hắn đoán chị ta vẫn chờ xem nhỡ may có vị khách cuối cùng nào chăng. Nửa đầu chị ta là tóc bạc, tay ôm chiếc bình thủy tinh lớn ngồi rũ trên ghế. Hắn đứng trong bóng tối, nhìn chị ta qua cửa kính như đang nhìn một cái hũ trong suốt, sau đó, hắn đẩy cửa bước vào.
Dương Quốc Hồng ngạc nhiên nhìn hắn bước vào, đứng dậy sững ra một lúc, sau đó đột nhiên giơ tay tắt đèn. Tiếp sau đó, mượn ánh đèn ô tô ma mị lướt qua bên ngoài, chị ta chẳng nói chẳng rằng tụt quần hắn xuống, đè hắn lên ghế gỗ kêu cọt kẹt, kế đó vẫn tiếp tục không nói năng gì mà cúi đầu xuống, vùi đầu thật sâu giữa hai chân hắn. Hắn không dám nhìn chị ta lấy một lần, chỉ sợ nhìn thấy mái đầu đã bạc mất một nửa. Bỗng nhiên, hắn khổ sở kêu lên: “Thả tôi ra!”, sau đó chảy nước mắt. Người phụ nữ đang quỳ khựng lại một lát, chỉ một lát thôi, sau đó lại tiếp tục. Hắn cảm thấy đùi mình vừa ướt vừa lạnh, đó là nước mắt của chị ta.
Dù đã ra khỏi cửa hàng của Dương Quốc Hồng rất lâu, nhưng hắn vẫn không thể nào ngừng khóc. Hắn bước đi vô định trên phố, nước mắt giàn giụa, sau đó, hắn quỷ thẳng xuống giữa phố đông người mà gào khóc. Hắn khóc rất lâu, rất lâu, đêm hôm đó, cả bầu trời ở thị xã đều vang vọng tiếng khóc xé lòng của một gã đàn ông.
