Trên đường đi, tôi đã sắp xếp lại những thông tin nắm bắt được, vừa về đến phòng làm việc liền lập tức báo cáo với Lý chủ nhiệm. Lý chủ nhiệm mỉm cười lắng nghe tôi báo cáo xong, lại hỏi: "Cậu thấy nên xử lý thế nào?"
Tôi đáp: "Chuyện này tất nhiên phải nghe theo anh rồi!"
Lý chủ nhiệm nói: "Tôi làm sao mà giải quyết được?"
Tôi thầm nghĩ, chuyện này là do anh bảo tôi đi làm, bây giờ tôi về rồi, báo cáo trung thực với anh coi như nhiệm vụ đã hoàn thành, đằng này anh lại bảo không giải quyết được, chẳng phải tôi đi công cốc hay sao? Mấy vị cán bộ lớn tuổi chẳng phải lại càng coi thường tôi hơn sao? Thế là tôi hỏi: "Lý chủ nhiệm, vậy anh nói xem, chúng ta nên làm thế nào?" Ý của tôi là muốn anh ấy đưa ra chủ ý.
Lý chủ nhiệm chẳng thèm nghĩ ngợi, vẫn mỉm cười nói: "Cậu qua báo cáo với Thành cục trưởng một tiếng đi."
Thỉnh thị báo cáo theo cấp bậc vốn là nguyên tắc tổ chức của chúng tôi, chút thường thức cơ bản này tôi vẫn biết. Tôi kỳ lạ nhìn Lý chủ nhiệm một cái, thầm nhủ trong lòng: "Chuyện này đáng ra anh phải đi báo cáo mới đúng chứ, sao lại bắt tôi đi?" Nhưng tôi vẫn đi ngay.
Đến phòng làm việc của Thành cục trưởng, Thành cục trưởng đang xem báo, thấy tôi bước vào, liền cười hì hì nói: "Tân lang quan đến rồi à? Vào đi, mau ngồi xuống đi."
Tôi biết Thành cục trưởng không có khoảng cách với cấp dưới, đến chỗ anh ấy cũng thoải mái hơn một chút, bèn đưa cho anh một điếu thuốc, ngồi xuống chiếc ghế trước bàn làm việc của anh, cũng cười nói: "Ngại quá nhé Thành cục trưởng, hôm đó không kính rượu anh cho đàng hoàng."
Tâm trạng của Thành cục trưởng rõ ràng cực kỳ tốt, liền hỏi ngay: "Hôm đó hình như cậu say lắm đúng không? Còn có người khiêng cậu về cơ mà, cậu mà muốn kính rượu tôi nữa, e là cậu không chịu nổi đâu, ha ha."
Tôi không mấy muốn ôn lại cảnh uống rượu lúc đó, lại càng không muốn tưởng tượng đến những chuyện giữa tôi và Trân Trân, bèn chuyển hướng câu chuyện vào chủ đề chính: "Thành cục trưởng, Lý chủ nhiệm bảo tôi đến báo cáo một việc, là về khu tập thể của các cán bộ lão thành..."
Thành cục trưởng liền cười cắt ngang: "Tôi biết rồi. Này, tiểu Cao, vợ cậu họ Giả phải không? Làm việc ở siêu thị à?"
Tôi đành đáp: "Vâng."
Thành cục trưởng lại nói: "Hèn chi cậu mãi đến giờ mới chịu kết hôn, hóa ra là có một người đẹp xinh xắn thế này đang chờ cậu à? Quả là diễm phúc không nhỏ nha, ha ha ha!"
Tôi vội khiêm tốn đáp: "Đâu có đâu có!" Nghĩ đến việc Trân Trân quả thực rất xinh đẹp, trong lòng tôi vẫn thấy ngọt ngào.
Thành cục trưởng lại nói: "Cuộc sống sau hôn nhân có quen không?"
Tôi có chút bực mình, những người này thật đấy, sao ai cũng thích quan tâm đến đời tư của người khác thế nhỉ? Mấy tên vô vị ở phòng làm việc là thế, đường đường là một phó cục trưởng cũng thế. Đời tư của người ta đáng quan tâm đến vậy sao? Tôi đang nóng lòng báo cáo xong việc để chuồn, bèn miễn cưỡng cười nói: "Vẫn quen ạ. Thành cục trưởng, hôm nay Lý chủ nhiệm phái tôi đi xem qua khu tập thể của các cán bộ lão thành, quả thực có mấy chỗ bị dột, tôi thấy chỗ đó thực sự cần phải đi sửa chữa gấp."
Thành cục trưởng lúc này thu lại vẻ mặt cười cợt, nghe xong báo cáo của tôi, liền nói: "Chuyện này chúng tôi đều biết cả rồi."
Tôi thầm nghĩ, các anh biết ư? Các anh không đi thì sao mà biết được? Các anh biết rồi mà còn bắt tôi đến tận nơi xem xét, đây có ý gì chứ. Dù tôi không dám hỏi anh ta một loạt câu hỏi này, nhưng vẫn nghi ngờ hỏi: "Các anh đều biết rồi ạ?"
Thành cục trưởng gật đầu, nói: "Chuyện này cứ gác lại đã. Dù sao cũng là một vấn đề nan giải lâu năm, giải quyết hay không cũng thế thôi, đều không thể giải quyết từ gốc rễ được."
Điều này lại khiến tôi khó hiểu vô cùng. Câu trả lời giống như đánh đố của anh ta khiến tôi vô cùng thẫn thờ, đờ đẫn nhìn anh. Anh ta hình như nhìn thấu tâm tư của tôi, cười cười nói: "Tiểu Cao à, có một số việc cậu nghiêm túc cũng không được, không nghiêm túc cũng chẳng xong, tùy thuộc vào cách cậu xử lý thôi. Lấy chuyện này làm ví dụ nhé, vấn đề năm nào cũng có, các cán bộ lão thành năm nào cũng đòi hỏi, đòi đi đòi lại cũng chỉ có mấy vấn đề đó. Cho nên, hễ tôi thấy họ đến cục, là biết họ muốn nói gì rồi. Chúng ta không phái người đến, tỏ ý chúng ta không coi trọng, các cán bộ lão thành sẽ có ý kiến. Chúng ta đến rồi, tỏ ý chúng ta đã coi trọng, còn việc giải quyết hay không lại không phải chuyện của chúng ta."
Tôi vội hỏi: "Vậy... đó là chuyện của ai ạ?"
Thành cục trưởng hình như nhìn ra sự non nớt của tôi, nhưng không hề so đo, kiên nhẫn nói: "Tiểu Cao này, cậu bây giờ cũng là phó chủ nhiệm phòng làm việc rồi, phàm là chuyện gì cũng phải nhìn nhận từ hai góc độ chính và phản. Cậu thử nghĩ xem, mấy vị cán bộ lão thành đó chiếm dụng nhà công của cục, nên hay không nên?"
"Không nên ạ."
"Thế thì đúng rồi. Bản thân họ vốn không nên chiếm giữ nhà của công mà không chịu dọn đi. Vài năm trước cục chúng tôi vốn định xây vài dãy nhà ở cho cán bộ công nhân viên mới ở đó, nhưng đám người đó cứ đưa ra điều kiện này điều kiện nọ, không đồng ý là nhất quyết không chịu dọn đi, cứ làm như nhà của công thực sự biến thành tài sản riêng của họ vậy. Bây giờ hay rồi, chính sách không còn nữa, không cho phép đơn vị góp vốn xây nhà nữa, toàn cục chẳng ai có được chút lợi lộc gì, cậu nói xem chuyện này nên trách ai?"
Tôi nghĩ, điều này hiển nhiên là phải trách họ rồi. Nhưng đó là chuyện của nhiều năm trước, cho dù có lợi ích đi nữa, cũng không thể chia cho tôi một bộ nào, thế nên tôi không nói gì thêm.
Thành cục trưởng lại nói: "Sau này, thành phố muốn bán mảnh đất gần đó cho nhà đầu tư để tiến hành phát triển tổng thể, đồng thời bồi thường cho cục một khoản nhất định. Họ lại vì không đạt được mục đích đổi nhà lấy nhà, nên kiên quyết không chịu dọn đi. Nhà đầu tư nhìn thấy cục diện đó, mảnh đất đó cũng chẳng dám nhận nữa. Chuyện cứ thế ngâm ở đó, cục trưởng nhiệm kỳ đó còn vì thế mà bị lãnh đạo thành phố phê bình, cậu xem chuyện này gây ra cục diện gì chứ! Cho nên, hễ họ nhắc đến những vấn đề này là tôi lại bực mình, lười thèm đếm xỉa đến."
Tôi nghĩ đến việc bản thân mình vất vả chạy một chuyến, ít nhiều gì cũng đã nói những lời an ủi trước mặt các cán bộ lão thành, nếu cục chẳng quản gì cả, mấy vị cán bộ lão thành đó nhất định sẽ trách tôi không báo cáo, bèn nói: "Nhưng mà, tôi thấy một số ngôi nhà thực sự đã thành nhà nguy hiểm rồi, nếu không kịp thời tu sửa, e là sẽ xảy ra chuyện đấy."
"Tiểu Cao, nhìn ra được, cậu là người rất có trách nhiệm, điều này rất hiếm có. Bây giờ người như vậy ngày càng ít đi, đa số mọi người đều ôm thái độ 'cháy nhà giáp mặt không lo', không muốn nhọc lòng lo chuyện bao đồng. Hà hà, cậu đừng tưởng tôi cũng là người không muốn lo chuyện bao đồng nhé, tôi là phó cục trưởng, không muốn quản cũng phải quản. Chuyện này, tôi đã đề cập trong cuộc họp thường vụ cục trưởng rồi, còn giải quyết thế nào, tôi cũng phải nghe theo lãnh đạo, trên đầu tôi vẫn còn lãnh đạo cơ mà."
Vừa nghe thấy thế, hóa ra cuộc họp thường vụ cục trưởng đã bàn qua rồi, trong lòng tôi hơi nhẹ nhõm hơn một chút. Dù thế nào đi nữa, sự việc này của tôi coi như cũng có thể ăn nói qua loa được rồi. Tôi lại nghĩ, cuộc họp thường vụ cục trưởng thì Lý chủ nhiệm cũng phải tham gia chứ, anh ta chắc chắn biết việc bàn thảo chuyện này, tại sao lại không hé răng nửa lời với tôi, không những bảo tôi đến hiện trường xem xét, lại còn bắt tôi đến tìm Thành cục trưởng để báo cáo? Chẳng lẽ chỉ để đối phó với mấy vị cán bộ hưu trí đáng thương đó, hoặc thực sự nghĩ không ra cách giải quyết vấn đề nên mới đẩy tôi ra gánh vác việc này sao? Haizz, đúng là không thể hiểu nổi mấy con người này!
Tôi báo cáo xong, chuẩn bị rời khỏi phòng làm việc của Thành cục trưởng. Thành cục trưởng lại gọi tôi lại, bảo tôi ngồi xuống. Tôi sợ anh ta lại lái chủ đề sang cuộc sống tân hôn của mình, liền đứng dậy hỏi: "Thành cục trưởng, còn việc gì nữa ạ?"
"Cậu ngồi xuống nói chuyện đi."
Thấy Thành cục trưởng có vẻ rất nghiêm túc, tôi đành ngoan ngoãn ngồi xuống. Thành cục trưởng trầm ngâm chốc lát, chậm rãi nói: "Tiểu Cao, biểu hiện của cậu ở phòng làm việc, tất cả chúng ta đều thấy rõ, mọi người đều rất khẳng định năng lực làm việc và thành tích công tác của cậu."
Nghe anh ta đang khen ngợi mình, tôi lập tức ra vẻ thụ sủng nhược kinh, khiêm tốn nói: "Đâu có đâu có."
"Hà hà, cái gì mà đâu có? Được là được chứ, cần gì phải khiêm tốn."
Anh ta nói vậy rồi, tôi liền không khiêm tốn nữa. Thành cục trưởng cầm từ trên bàn lên một cuốn tạp chí, là tạp chí ngành của tỉnh, chuyên đăng tải các bài viết mang tính học thuật cũng như kinh nghiệm, tiến độ công tác và động thái công tác trong hệ thống. Thỉnh thoảng tôi cũng gửi bài cho cuốn tạp chí này, một năm cũng đăng được hai ba bài. Cuốn tạp chí này phòng làm việc chúng tôi cũng có, nhưng số kỳ này tôi chưa thấy bao giờ, bèn mở trang bìa lướt xem mục lục.
Thành cục trưởng cứ nhìn chằm chằm vào tôi, mãi cho đến khi tôi nhìn thấy tên của Lý Chí An, ngước mắt lên nhìn anh ta thì mới phát hiện ra. Tôi thấy lạ, Lý chủ nhiệm rất ít khi viết bài, đặc biệt là từ khi tôi đến đây, anh ta cơ bản chẳng viết thứ gì cả, sao bài viết lại dùng tên của anh ta thế này? Tôi cười nói: "Lý chủ nhiệm cũng được đăng một bài." Tiện tay lật mở trang đó ra xem: Ngoài tên tác giả ra, nội dung đúng là không sót một chữ nào, toàn bộ đều do tôi viết. Tôi thấy kỳ lạ, bèn nói: "Thành cục trưởng, chuyện này..."
Theo quy định của cục, được đăng một bài trên ấn phẩm trong hệ thống cấp thành phố, thưởng 100 tệ, cấp tỉnh thưởng 300 tệ, cấp trung ương là 500 tệ một bài. Vì thế, một năm tôi có thể nhận được khoản tiền thưởng một hai nghìn tệ, ngoài thu nhập tiền lương ra, đây cũng coi như một khoản thu nhập ngoài không nhỏ. Dĩ nhiên, mỗi lần tiền nhuận bút được phát, đều không tránh khỏi việc phải mời các đồng nghiệp trong phòng làm việc đi nhậu một bữa nhỏ, ví dụ như xào mấy món nhắm, hoặc mua ít hạt dưa, hoa quả, kem gì đó để thết đãi những đồng nghiệp đã phối hợp cùng tôi viết lách. Bài viết này tôi vốn chưa định gửi đăng, không ngờ Lý chủ nhiệm lại lấy đem đi đăng, hơn nữa còn ký tên của mình lên đó, trong chốc lát tôi cảm thấy vừa kinh ngạc vừa tức giận, đây quả thực là hành vi lừa đời dối danh, sao Lý chủ nhiệm lại có thể làm ra chuyện như vậy chứ!
Những biểu cảm tinh tế này của tôi, đều bị Thành cục trưởng thu hết vào tầm mắt. Anh ta điềm nhiên nói: "Tôi biết bài viết này là do cậu viết. Tôi chỉ muốn hỏi cậu có suy nghĩ gì về chuyện này không."
Trong lòng tuy không vui, nhưng từ trước đến nay tôi vẫn luôn mang lòng biết ơn đối với Lý chủ nhiệm, cho dù anh ta đạo văn của tôi, thì tôi còn có thể nói gì hay ho nữa chứ? Tôi gượng cười, nói: "Không sao đâu ạ, tôi đăng hay Lý chủ nhiệm đăng đều giống nhau cả, đằng nào cũng là phản ánh công việc của cục chúng ta."
Thành cục trưởng khẽ gật đầu, không biết là anh ta ngầm đồng ý với cách làm của tôi, hay là đang khẳng định tấm lòng cao cả của tôi nữa.
Tôi hỏi: "Thành cục trưởng, tôi đi được chưa ạ?"
Thành cục trưởng tiếp tục mỉm cười nói: "Đừng vội chứ, cậu khó chịu khi ngồi ở chỗ tôi thế cơ à?"
Tôi vội vàng nói: "Đâu có đâu có! Tôi chỉ sợ phòng làm việc có việc gì, Lý chủ nhiệm tìm tôi không thấy lại không hay."
Thành cục trưởng bèn cười, nói: "Được rồi, cậu đi đi, khi nào rảnh chúng ta lại trò chuyện tiếp."
Khi quay về phòng làm việc, Lý chủ nhiệm vẫn chưa tan sở. Lý chủ nhiệm luôn là người tan làm muộn nhất, nhất định phải đợi các lãnh đạo của cục đi hết rồi thì anh ta mới rời khỏi phòng làm việc, tác phong nghiêm túc này quả thực đã khiến tôi sùng bái suốt một thời gian dài. Nhưng cảm giác sùng bái của ngày hôm nay đã không còn nữa, mà thay vào đó là cảm giác hơi chán ghét. Lý chủ nhiệm vẫn theo lệ cũ mỉm cười nhìn tôi, nói: "Cao chủ nhiệm, vẫn chưa về cùng vợ mới cưới à?"
Tôi cũng cười đáp lại: "Làm gì có chuyện ngày nào cũng kè kè bên nhau được?" Anh ta liền cười mà không nói gì.
Tôi cố tình lục lọi lung tung trên bàn, làm đồ đạc kêu lách cách. Lý chủ nhiệm nghe chốc lát, hình như cảm nhận được tâm trạng của tôi có chút không ổn lắm, liền hỏi: "Cao chủ nhiệm, cậu tìm gì thế?" Tôi liền đọc tên và số kỳ của cuốn tạp chí đã nhìn thấy ở phòng làm việc của Thành cục trưởng, trên mặt Lý chủ nhiệm thoáng qua một vẻ kỳ lạ, nói: "Số kỳ này à, tôi cũng chưa thấy nữa, để lát nữa tôi hỏi tiểu Tôn xem sao." Tôi biết anh ta chột dạ, lại cố tình nói: "Số nào tôi cũng thấy, riêng số này lại chẳng thấy đâu, đúng là chuyện lạ!"
Sắc mặt Lý chủ nhiệm trầm xuống, qua một lát, đột nhiên "Rầm" một tiếng đóng sầm ngăn kéo lại, giận dữ nói: "Quá đáng, quả thực quá đáng!"
Tôi giật mình, không biết rốt cuộc là anh ta đang nói không có ai đưa cuốn tạp chí kỳ này đến tay anh ta, hay là đang ám chỉ tôi không nên hỏi chuyện này. Tôi lập tức nơm nớp lo sợ nhìn anh ta, không biết nên nói gì cho phải, sự khó khăn trong lòng từ lâu đã bị nỗi lo lắng thay thế, tựa như tôi đã làm sai chuyện gì vậy. Tôi với vẻ mặt vô cùng gượng gạo hỏi: "Lý chủ nhiệm, sao thế ạ?"
Lý chủ nhiệm trừng mắt nhìn tôi một hồi lâu, chậm rãi lấy lại nụ cười, an ủi tôi nói: "Không sao đâu, không sao rồi. Chúng ta tan làm thôi."