Thứ ba, ngày 5 tháng 5
Một năm thấm thoắt trôi qua, rồi hai, ba năm, và nhiều năm hơn nữa. Nhưng chưa bao giờ tôi có đủ chi phí cho một chuyến bay, một miệng ăn khác, chưa bao giờ có đủ thời gian rời công việc. Là chín năm trời đằng đẵng trước khi con gái của tôi trở lại với chúng tôi. Đó là sau khi Amy, Mei- Li - Mỹ Lài của tôi ra đời và lên hai. Khi tôi đưa Tuyết Lài đi, tôi đã không ngờ rằng mình sẽ không bao giờ có thể mang con bé về trong trọn vẹn. Sylvie đã để lại một mảnh tâm hồn của nó ở Hà Lan.
Sylvie là một đứa trẻ trầm tính, vâng lời, luôn sống nội tâm và khép kín, không như Amy, hay cười và líu lo hát nhiều hơn cả nói. Sylvie không nói từ nào bằng tiếng Anh khi con bé đến Mỹ, chỉ xì xồ tiếng Hà Lan và tiếng Hoa. Hoa ngữ của con bé rất tốt, bỏ xa Amy nhiều. Và ngoài tật nói lắp của Amy, tôi chỉ có thể nghĩ về điều đó như một thất bại khác của mình. Bà đã thành công trong việc truyền lại ngôn ngữ và văn hóa của chúng tôi cho Sylvie, trong khi tôi đã thất bại với Amy. Tất nhiên, mẹ của tôi được thư thả dành cả ngày với con gái tôi, trong khi tôi phải quần quật làm việc suốt quãng thời thơ ấu của chúng.
Sylvie đã đánh mất sự đáng yêu của một cô bé. Đôi mắt lác, chiếc răng vểnh và vẻ ngoài khác biệt đó khiến con bé quá mẫn cảm và xa lạ với thị hiếu của đất Mỹ. Khi tôi cố gắng bù đắp cho những năm tháng không thể gần gũi và ôm ấp, cơ thể con bé gồng cứng và giật phăng ra, bò toài lẩn tránh tôi càng xa càng tốt. Con bé nhớ Helena, Willem, và bà ngoại, không nghi ngờ gì nữa.
Dần dà, con bé ít nói tiếng Hoa hơn, hoặc có lẽ chung quy do con bé kiệm lời với tôi. Tôi cảm thấy con bé dần xa cách. Đôi khi Sylvie ngước nhìn lên từ vở bài tập, với một ánh mắt cảnh giác sắc bén, tôi nghiệm ra rằng: con bé đã không tin tưởng chúng tôi. Tôi không trách nó. Ai có thể đặt niềm tin vào bậc cha mẹ đã nỡ lòng trao con mình vào tay người khác nuôi nấng? Khoảng cách giữa chúng tôi không bao giờ biến mất. Nó chỉ bị những khuôn mẫu đời sống hằng ngày che khuất. Bố tụi nhỏ và tôi miệt mài nuôi con. Tôi lùng sục những cửa hàng đồ cũ hoặc cố gồng mình mô phỏng những kiểu trang phục phương Tây mà tôi thấy trên bàn may. Tôi cố gắng cho chúng ăn đủ rau củ, mua cho chúng mướp hương và nấm tai mèo khi chúng bị bệnh, cầu mong rằng không có gì trong căn hộ bị hư hỏng vì chúng tôi không thể tự sửa chữa và chủ nhà sẽ chẳng bao giờ làm gì cả.
Tôi chuẩn bị cho các con của mình món súp trứng ngon ngọt vào những ngày mùa đông nhưng Sylvie bĩu môi, quay ngoắt ra khỏi cửa mà không hề đụng muỗng. Tôi chấp nhận điều này, biết rằng con bé đã quen với thức ăn tốt hơn do Helena nấu. Rồi bố tụi nhỏ và tôi rời đi đến mịt tối, còn Sylvie có nhiệm vụ phải chăm sóc em gái. Tôi lấy làm lạ vì con bé đã làm rất tốt, cả với áp lực của việc học ở trường. Tôi đã không mảy may quan tâm cho đến khi quá muộn để tự hỏi rằng bạn bè Sylvie đâu, liệu rằng con bé có muốn làm gì khác ngoài trách nhiệm của mình không. Tôi thừa nhận; tôi đã không muốn biết. Sự ngu ngơ của tôi đã tự dắt mũi mình.
Tôi bỗng thấy ghen tị với mẹ của mình, bà của Sylvie, người mà trên phương diện nào đó đã làm tốt vai trò người mẹ hơn khả năng tôi có thể. Tôi tò mò về mối quan hệ giữa Sylvie với Helena và Willem như thế nào, nhưng con bé không bao giờ nói về họ. Họ cũng không bao giờ liên lạc với chúng tôi. Người duy nhất Sylvie yêu thương hết mực là Amy. Vừa ôm chầm lấy Amy, Sylvie đặt những nụ hôn nồng nàn trên đôi má ửng hồng của Amy như thể đang nuốt chửng một quả táo ngọt lịm. Cứ như Sylvie đang đổ hết mọi hơi ấm và tiếng cười của mình vào Amy, và con bé đã cho đi rất nhiều. Bố tụi nhỏ và tôi đôi khi chỉ được rót vài giọt nhỏ yêu thương đó, không hơn không kém một nghĩa vụ, tôi nghĩ bụng.
Rồi Sylvie rời trường tiểu học, thi vào một trong những ngôi trường đặc biệt ở thành phố New York dành cho những đứa trẻ thông minh, như con tàu đang cố phóng mình vào quỹ đạo. Rất ngoạn mục - liên tiếp những bảng kết quả xuất sắc, mặc dù thực tế con bé đã phải đi bán báo và chạy việc vặt mỗi lúc rảnh rỗi khi Amy dần lớn hơn. Quan trọng là con bé rất tự lập. Và thú thật tôi thấy e sợ cho con bé. Tôi không thể hiểu con bé và cuộc sống của nó. Rốt cuộc, tôi chỉ là một phụ nữ xuềnh xoàng từ một ngôi làng nhỏ ở Trung Quốc.
Có một rào cản như thế giữa tôi và các con gái của mình, như một bức màn chắn mà qua đó chỉ có thể mơ hồ thấy được nửa còn lại. Thứ Ngôn ngữ Dũng cảm thuộc về những con quỷ với tất thảy những phụ âm kỳ lạ của nó, một bài toán tôi không tài nào giải được, và bọn trẻ thì cứ luyên thuyên không ngừng bằng thứ sinh ngữ ấy: những câu chuyện, niềm vui và nỗi buồn. Tôi đã rất cố gắng hiểu. Nhưng vô dụng. Tôi không thể tiếp cận chúng và chúng gần như không để ý đến tôi. Tôi bắt chúng phải nói bằng tiếng Hoa, nhưng chúng phớt lờ tôi như thể đàn gảy tai trâu.
Tôi biết mình không thể làm cho con những điều mà các bà mẹ khác thường làm. Nếu có vấn đề gì ở trường Amy, Sylvie phải lo liệu. Nếu có vấn đề với Sylvie, con bé phải tự mình giải quyết. Khi tật nói lắp của Amy ngày càng nghiêm trọng, Sylvie phải xin nghỉ ở lớp để nói chuyện với các giáo viên của Amy. Với đầu óc thông minh của con bé, thừa hưởng từ bố nó, Sylvie thường thức đến tận khuya để hoàn thành việc học của mình. Khi tôi rón rén đến bên giường để đắp chăn cho con bé hay mang đến cho nó một tách trà ô long, câu trả lời của Sylvie luôn là, “Không phải phiền vì con đâu, mẹ à. Hãy ngủ đi. Dù gì thì mẹ cũng không thể giúp.” Và vì bố chúng và tôi luôn phải làm việc. Bọn trẻ trở về nhà trong căn hộ vắng tênh và tất cả những gì chúng có thể làm là bên cạnh nhau. Ai có thể trách chúng?
Có quá nhiều kiến thức mà tôi không tài nào xoay xở để truyền lại cho chúng được. Tôi thậm chí còn chưa bao giờ bày cho chúng cách khấn vái, mặc dù tôi tin ai trong chúng ta cũng sẽ đều trải lòng mình với Đấng Thần linh. Tôi nhắm mắt, ngồi sụp trước đống quần áo héo khô vì chất tẩy rửa. Lạy Đức Phật từ bi hỷ xả. Con cầu xin điềm lành tìm đến, điềm dữ hóa hư không. Xin hãy phù hộ cho Sylvie của con, để con bé được bình an vô sự, để con bé được chữa lành.
Và rồi mẹ của tôi ngã bệnh. Tôi sẽ không bao giờ gặp lại bà nữa, trái tim tôi thắt lại, và Sylvie đã đi để đến ôm bà lần cuối.
Giờ Sylvie lại mất tích. Tôi đã mất cả hai người họ. Tôi gục đầu xuống bàn và nức nở bật khóc.