Cả đêm mất ngủ. Đứng trước cửa sổ phòng ở tầng năm, đối diện với đêm hè tháng Bảy ở Bình Xuyên, Ngô Minh Hùng châm thuốc hút hết điếu này đến điếu khác.
Bầu trời đêm ngoài cửa sổ không trăng không sao, một màn đen tối mịt mùng không biên giới. Cả thành phố tối om, hiếm hoi mới thấy vài đốm sáng. Vì đêm đã khuya, tiếng tàu hỏa gầm rú từ ga xe lửa phía xa nghe rõ mồn một, càng làm tôn lên vẻ tĩnh mịch xung quanh. Không ngờ, thực sự không ngờ, ở thời khắc quan trọng quyết định lịch sử tương lai của Bình Xuyên, ông Ngô Minh Hùng đã 56 tuổi, vậy mà lại được một nhóm các đồng chí lão thành đức cao vọng trọng, đại diện là vị cựu Tỉnh trưởng, trịnh trọng đẩy lên sân khấu, mượn dùng một thuật ngữ quảng cáo, chính là "trịnh trọng ra mắt". Đã trịnh trọng ra mắt rồi, ông đành phải trình diễn thật hoành tráng trên cái sân khấu đang cháy sém khói lửa này. Ông thật không biết mình sẽ để lại cho lịch sử một vở bi hùng kịch, chính kịch, hay là một vở bi kịch, hề kịch đây.
Hơn hai năm trước, khi quyết định điều Tạ Học Đông lên thành phố tỉnh lỵ, Tỉnh ủy trong lúc cân nhắc nhân sự Bí thư Thành ủy Bình Xuyên từng xem xét đến ông. Quyết định cuối cùng là trọng dụng Quách Hoài Thu, ngoài yếu tố của Tạ Học Đông ra, chủ yếu vẫn là vấn đề tri thức hóa cán bộ. Ông tốt nghiệp cấp ba, bắt đầu làm từ thư ký thôn, kế toán, từng làm Hương trưởng, Huyện trưởng, Bí thư Huyện ủy, từng bước lên đến Phó Bí thư Thành ủy. Vì công việc bận rộn, trong 38 năm, ngoài sáu tháng tu nghiệp tại Trường Đảng tỉnh ra, ông không hề bước chân vào cổng trường lần nào nữa. Vốn tưởng cảnh sắc cuộc đời đã cơ bản định hình, nào ngờ lại còn có cảnh tượng tráng lệ cuối cùng này. Khi cảnh tượng tráng lệ này xuất hiện, ngoài vấn đề tri thức hóa vốn có, ông lại thêm vấn đề tuổi tác, mà Tỉnh ủy nếu đã phá lệ chấp thuận, thì đủ để thấy Tỉnh ủy đặt kỳ vọng lớn vào ông đến nhường nào.
Thế nhưng, cũng chính vì thế, Ngô Minh Hùng càng cảm thấy gánh nặng mình sắp tiếp nhận nặng nề biết bao. Nếu không phải đến nước "không có ông thì không được", Bí thư Tỉnh ủy Tiền Hướng Huy vốn nổi tiếng là người vững vàng, nhất định sẽ không bày tỏ với vị cựu Tỉnh trưởng về việc phá lệ trọng dụng một cán bộ công nông làm việc đao to búa lớn như ông. Dòng suy nghĩ như nước vỡ bờ, không sao kìm lại được. Người và việc trên 28 nghìn cây số vuông đất Bình Xuyên, từng việc một, từng cái một, ùa về trong lòng như sóng triều. Lịch sử và hiện thực, khó khăn và hy vọng, đan xen chặt chẽ vào nhau, cắt không đứt, gỡ càng rối...
Nghĩ đến đây, Ngô Minh Hùng không nhịn được cười: Mình bị sao thế này? Tiền Hướng Huy còn chưa đại diện Tỉnh ủy nói chuyện với mình, mình nghĩ nhiều như vậy để làm gì?! Có lẽ Tỉnh ủy đến phút cuối cùng vẫn sẽ thay đổi ý định, ông cứ một mình tình nguyện đặt mình vào vị trí nhân vật chính trên sân khấu thế này, bị người ta biết được thì không hay lắm đâu.
Đúng lúc này, người vợ cũng chưa ngủ bưng một bát mì đưa vào phòng khách.
Khi Ngô Minh Hùng ăn mì, vợ ông liền nói: "Quan làm đến mức nào mới gọi là lớn chứ? Ông đã là Phó Bí thư Thành ủy rồi, còn thực sự muốn làm Bí thư Thành ủy này sao? Cái nơi nghèo nàn này, người ta như Quách Hoài Thu còn làm không xong, ông Ngô Minh Hùng làm là xong chắc?! Tôi thấy ấy, việc này ông đẩy được thì tốt nhất là nên đẩy đi."
Ngô Minh Hùng cười cười, ứng phó nói: "Đẩy cái gì chứ? Tỉnh ủy hiện giờ cũng đã chốt cuối cùng là bảo tôi làm gì đâu!"
Vợ ông nói: "Không phải tôi tạt gáo nước lạnh vào ông, không khéo, ông lại là Quách Hoài Thu thứ hai đấy."
Ngô Minh Hùng nhìn vợ, nghiêm túc nói: "Bà nói vậy không đúng, tôi sao là Quách Hoài Thu được! Tôi không làm Bí thư Thành ủy thì thôi, nếu đã thực sự làm, thì nhất định phải làm ra trò trống gì đó, không chỉ phải thay đổi hình ảnh thành phố Bình Xuyên, mà còn phải thay đổi hình ảnh người Bình Xuyên chúng ta nữa. Cải cách mở cửa đến hôm nay rồi, người Bình Xuyên chúng ta cũng phải có hình ảnh mới thôi, không thể cứ ủ rũ mặt mày thế này, để người ta coi thường, bà nói có đúng không?"
Vợ ông gật đầu: "Điều này thì đúng là nói thật."
Ngô Minh Hùng lại nói: "Tuy nhiên, nếu Tỉnh ủy cuối cùng không để tôi làm, lịch sử không trao cho tôi cơ hội này, thì tôi cũng chỉ đành vỗ tay hoan hô cho người khác. Cho dù là Tiêu Đạo Thanh làm, chỉ cần cậu ta thật tâm thật ý làm chút việc lớn, việc khó, tôi đều sẽ toàn lực ủng hộ cậu ta."
Vợ ông thở dài một tiếng nói: "Ông có thể nghĩ được như vậy thì tốt."
Không ngờ, lời vừa dứt, điện thoại của Bí thư Tỉnh ủy Tiền Hướng Huy liền gọi tới.
Ngô Minh Hùng theo bản năng nhìn đồng hồ, đã là hai giờ mười phút đêm khuya.
Tiền Hướng Huy nói trong điện thoại rằng, cuộc họp mở rộng Ban Thường vụ Tỉnh ủy về việc bố trí sắp xếp nhân sự cho Bình Xuyên vừa mới kết thúc, sau khi nghiên cứu thận trọng, đã quyết định để Ngô Minh Hùng giữ chức Bí thư Thành ủy Bình Xuyên. Tiền Hướng Huy muốn Ngô Minh Hùng vất vả một chuyến, lập tức đến thành phố tỉnh lỵ để gặp ông ấy, còn dặn dò đặc biệt, không cần mang theo thư ký, chỉ một mình đến là được.
