Tại sao hôm nay cha lại nóng nảy, dễ nổi giận hơn mọi khi thế? Hạ Bình và Bình Bình ngồi xuống trong phòng khách, nhìn cha đang giận dữ đi đi lại lại. "Hạ Bình, gọi con không được, gọi con không được, con làm cái gì thế? Con không biết hôm nay cha có việc quan trọng tìm con sao? Hôm nay con không thể thôi bận mấy thứ linh tinh khác à?" Ông đập bàn trà, lớn tiếng nói.
"Cha, chẳng phải con đã đến rồi đây sao." Hạ Bình chỉnh lại kính, mỉm cười ôn hòa.
"Đến đến đến, gọi con mấy lần rồi, tại sao con không thể gọi một tiếng là có mặt ngay?" Hoàng Công Ngu cất giọng cao hơn, mắt trừng to hơn.
"Vừa nãy nhà có chút việc."
"Việc việc việc, còn phân biệt được nặng nhẹ không? Con không biết việc của cha là quan trọng à? Người khác không biết thì chớ, con cũng không biết sao?"
"Con biết." Hạ Bình rũ mắt, vẫn ôn thuần đáp.
"Con là đứa không biết nhất, chỉ có con là giỏi chọc tức cha nhất."
"Cha, con đến muộn, làm cha giận rồi, cha có việc gì thì cứ nói đi." Hạ Bình lại nhận lỗi một lần nữa. Cô đã quen với kiểu giận lôi đình vô lý này của cha rồi.
"Haiz, các con không ai hiểu cha cả." Hoàng Công Ngu ngồi phịch xuống ghế sô pha, ngửa người ra sau, dùng tay che trán.
—— Các con ai hiểu cha chứ? Đứa nào đứa nấy chỉ biết làm cha phiền lòng. (Gương mặt làm bộ làm tịch của Ngụy Viêm lúc làm báo cáo cứ lởn vởn trước mắt. Cơn giận trong lồng ngực mình cứ trào ra, mạch máu ở thái dương hơi nổi lên, vẻ mặt ôn thuần nhẫn nhịn sự quở trách của Hạ Bình...) Sao mình lại nổi nóng với Hạ Bình thế nhỉ? Trong cái nhà này, ngoài Hạ Bình tương đối hiểu ông ra, còn ai hiểu ông hơn? Tính khí của mình hơi quá đáng rồi.
—— Hai năm nay cảm xúc của cha ngày càng không ổn định. Tuổi đã lớn, sắp tám mươi rồi (nhìn lớp da nhăn nheo và đồi mồi đen trên bàn tay đang che trán của ông), lại không đi làm, suốt ngày tù túng trong nhà, quá cô đơn. Không hiểu nhiều chuyện hiện nay, chắc chắn cũng rất phiền muộn. Nhìn ông thở hồng hộc ngồi trên ghế sô pha, lồng ngực phập phồng, cứ thế này mãi, tim và huyết áp đều sẽ có vấn đề. Gần đây ông muốn ra nước ngoài, đi dạo một vòng, giải khuây cũng tốt.
—— Cha chỉ biết nổi giận với chị hai, cũng chỉ có chị hai mới chịu nổi kiểu đó của ông, còn hầu hạ ông cả ngày. Chẳng lẽ muốn chị hai hầu hạ cha mãi, làm gái lỡ thì cả đời bên cạnh cha sao? Cảm xúc của cha ngày càng bệnh hoạn, người đến tuổi này, thành "ông lão ngây ngô", có chút không biết lẽ thường. Ông trước đây không phải như vậy.
Vài giây im lặng trôi qua. "Cha, cha có việc gì thì cứ nói đi." Bình Bình nói, "Nếu chị hai một mình không giúp xuể, chúng con đều có thể giúp."
Hoàng Công Ngu bỏ tay trên trán xuống, cơn giận dường như đã vơi bớt, "Không cần các con." Ông chỉ tay vào chiếc điện thoại trên chiếc bàn vuông nhỏ chạm trổ gỗ tử đàn ở góc tường, như thủ trưởng ra lệnh, nói với Hạ Bình: "Con gọi điện thoại cho cha—báo ××, ban văn nghệ, nhà người phụ trách."
"Vâng." Hạ Bình đi qua cầm ống nghe, mở danh bạ, quay số, "Cha, cha có việc gì ạ?"
"Việc gì à?" Hoàng Công Ngu phẫn nộ vỗ vào tờ báo đang trải trên bàn trà, "Các con xem đi."
"Cái này làm sao ạ?" Bình Bình liếc mắt nhìn. Trên phụ san đăng một bài báo: "Bàn về sự chấn hưng công tác nghiên cứu nghệ thuật phương Đông", ký tên Ngụy Viêm, là phó chủ tịch Hiệp hội nghệ thuật phương Đông.
"Làm sao à? Họ cũng bảo cha viết bài, tại sao dùng bài của nó mà không dùng bài của cha?" Hoàng Công Ngu tức giận nói.
"Chuyện này có gì lạ đâu, tòa soạn cũng phải chọn bài hay để đăng mà." Bình Bình nói. Cha thật vô lý quá mức.
"Đây không phải bài báo bình thường, đây là tổng kết công tác nghiên cứu nghệ thuật phương Đông. Cha là chủ tịch hiệp hội, tại sao không dùng bài của cha? Rốt cuộc bài của cha có tính uy quyền, tính đại diện hơn, hay bài của nó?"
"Cha, cha nói vậy là không đúng. Có phải cha định hỏi tòa soạn việc này không?... Vậy cha tuyệt đối đừng hỏi nhé. Chị, cất điện thoại đi, để người ta cười cho."
"Cười cái gì? Họ làm thế này mới là trò cười." Hoàng Công Ngu đập bàn trà đứng dậy đầy phẫn nộ, đi tới cầm lấy chiếc điện thoại đang nối máy.
Bình Bình nhìn ông, thật hết cách. Cha bây giờ ngày càng hồ đồ. Lúc nào cũng làm mấy việc mất mặt thế này. Suốt ngày như bị ma nhập, chỉ sợ xã hội quên mất ông—quên mất tên tuổi, địa vị, công lao của ông. Tâm tư hiện tại của ông hoàn toàn là vì bảo vệ sự tồn tại của bản thân mà chiến đấu. Đây có phải cũng tính là một loại bệnh tâm thần tuổi già đặc biệt không?
"À, là đồng chí Bào Hưng Chí phải không? Tôi là Hoàng Công Ngu đây." Hoàng Công Ngu bịt ống nghe, quay sang dặn Hạ Bình: "Lấy bút ghi lại đi. Lời cha, lời nó đều ghi lại, lời nó cha sẽ nhắc lại." Sau đó lại cầm ống nghe lên tiếp tục cuộc gọi. "Bài viết của tôi tại sao không đăng?... Cái gì? Các anh gửi lại cho tôi, bảo tôi sửa, rồi không nhận được bản thảo sửa đổi của tôi? Phải vậy không?... Tôi không gửi lại thật, tôi không thấy có gì cần sửa cả... Cái gì? Các anh cho rằng sửa lại thì tốt hơn, một số cách đặt vấn đề không phù hợp với tình hình thực tế hiện nay, đăng như thế không tốt cho báo và cả cho tôi?... Vậy tại sao các anh không đợi tôi thêm mấy ngày? Tôi rất bận, muốn sửa cũng đâu phải ngày một ngày hai là xong được. Tại sao các anh lại vội vàng đăng bài của Ngụy Viêm trước? Người phụ trách hiệp hội bây giờ là tôi mà, bài của nó cũng chưa qua tôi duyệt, các anh đăng như vậy có thận trọng không?..."
Bình Bình ngồi bên cạnh nghe, cảm thấy xấu hổ thay cho cha. Người già rồi sao lại có thể hồ đồ đến mức mất cả lý trí thế này?
Chị cả Xuân Bình đi vào.
"Chị hai, chị định cứ thế này sống cả đời, canh chừng cha, canh chừng cái nhà hỗn loạn này sao?" Bình Bình hỏi Hạ Bình.
Chị cả có việc muốn bàn với cha, các cô vừa hay có thể lui ra, quay về phòng mình. Hai người họ ở chung một phòng, hai chiếc giường đơn đối diện nhau.
"Cha luôn cần người bên cạnh, cái nhà này cũng luôn cần người quản." Hạ Bình nói. Giọng chị luôn chứa đựng một sự bình thản, mặc cho số phận sắp đặt, nhẫn nhục chịu đựng.
"Mọi người thay phiên nhau quản."
"Ngoài em thay chị quản một hai tháng này, người khác ai có thể làm? Chị cả thì căn bản không có thời gian, anh cả thì không quản nổi, chị dâu thì không muốn quản, Thu Bình càng khó mà quản chuyện nhà này, Đông Bình, Tiểu Hoa đều đang đi học. Em bảo ai quản?"
Phải. Không ai quản nổi. Bản thân cô cũng không muốn quản cái nhà này lâu dài.
"Giải tán cái nhà này đi, ai nấy sống riêng cho rồi. Nhiều người sống chung một chỗ gây nhiễu lẫn nhau, còn phải kéo theo cả chị nữa."
"Mẹ từng nói, không được để cái nhà này tan."
Bình Bình im lặng. Lời của mẹ lúc này còn uy quyền hơn cả khi bà còn sống. Trước mắt mỗi người trong số họ (tất cả anh chị em) đều thường xuyên hiện lên hình ảnh vĩ đại và nhân từ của mẹ, bà mang vòng hào quang ấm áp ẩn hiện trên bầu trời phía trên cái sân nhỏ, quan tâm, dạy bảo ân cần nhìn xuống cái tổ ấm mà các con đang sống, trong nụ cười từ ái vẫn còn vương nét mệt mỏi của cả cuộc đời lam lũ. Trước mắt Bình Bình thường xuyên xuất hiện ảo ảnh này.
"Hơn nữa, sống riêng thì đều không có nhà, làm sao chia, cha thì để ai quản?" Hạ Bình ngừng lại rồi nói tiếp, "Bình Bình, chẳng phải em còn có việc phải ra ngoài sao? Em đừng bận tâm vì chị nữa, đi đi."
"Chị hai, chuyện nhà mình đúng là khó giải quyết. Nhưng em cứ muốn nghĩ cách giải quyết nó."
"Chỉ chuyện này thôi ư? Em sắp xếp là được rồi, còn chuyện gì khác không?" Hoàng Công Ngu không biết tại sao đột nhiên lại cáu kỉnh trở lại. Vừa nãy gọi điện cho tòa soạn, xả một tràng, vốn đã bình ổn hơn chút rồi.
Xuân Bình đang nói với ông về việc giới thiệu đối tượng cho Hạ Bình. "Cha, ý kiến của cha thế nào? Tình hình đối phương chính là điều con vừa nói, cũng khá lý tưởng." Xuân Bình kiên nhẫn nói.
"Cha không có ý kiến, đừng bàn với cha, con là chị cả, con làm chủ là được. Việc lớn của cha còn lo không xuể. Chuyện trong nhà các con tự quản đi." Hoàng Công Ngu cáu kỉnh đi lại trong phòng, chỗ này chỉnh lại tấm phủ ghế sô pha một cách bừa bãi, chỗ kia va va chạm chạm nghịch bộ ấm trà, bàn tay ông vì kích động mà run lên một cách thần kinh.
Xuân Bình quan sát cha. Tại sao cha đột nhiên trở nên lời nói và hành động hỗn loạn như vậy? Tìm cho Hạ Bình một đối tượng khá phù hợp, chẳng lẽ không phải chuyện tốt sao? "Việc này chủ yếu phải xem thái độ của bản thân Hạ Bình, con vẫn chưa nói chuyện với em ấy." Xuân Bình nói, "Cha, còn một việc, muốn thương lượng với cha."
"Chuyện trong nhà đừng nói với cha nữa, trách nhiệm làm cha cha đã làm đủ rồi, các con tự thương lượng mà giải quyết đi." Hoàng Công Ngu vì bàn tay run rẩy mà vô ý làm đổ chén trà, vội lấy giẻ lau bàn.
"Việc này phải thương lượng với cha, về chuyện của Dì Kỳ."
"Dì Kỳ làm sao?" Hoàng Công Ngu quay đầu lại.
Ở cửa phòng khách, Dì Kỳ vừa hay đi tới, vừa định bước qua ngưỡng cửa, nghe thấy câu này, bà đứng khựng lại ngoài cửa.
"Dì ấy lớn tuổi rồi, mỗi ngày nhà bao nhiêu việc, dì ấy thật sự làm không xuể."
"Không được, không được đổi người, dì ấy ở với nhà mình ba mươi năm rồi."
"Cha, sao cha không nghe con nói hết đã. Ý con là: khối lượng công việc hàng ngày của Dì Kỳ quá lớn, bận trong bận ngoài, riêng việc đi chợ mua đồ thôi đã chạy bao nhiêu đường, chân tay dì ấy bây giờ cũng không tốt lắm, có lẽ còn bị viêm khớp nữa, chúng ta nên quan tâm dì ấy, nghĩ cách giảm bớt gánh nặng cho dì ấy một chút."
"Vậy con nói xem làm thế nào?"
"Con nghĩ xem có thể tìm thêm một cô bé giúp việc mười mấy tuổi không, giúp dì ấy làm mấy việc lặt vặt, chạy việc. Để dì ấy có thời gian nghỉ ngơi một chút. Mấy chục năm nay ngày nào dì ấy cũng vì chúng ta mà vất vả, giờ tuổi đã cao, chúng ta không quan tâm dì ấy thì ai quan tâm?"
"Ừm..."
"Ngoài ra, chờ mùa thu năm nay, cha đi nước ngoài về, nhà mình nghĩ cách cho dì nghỉ một hai tháng, tốt nhất có thể đưa thêm cho dì một khoản tiền, để dì về quê miền Nam thăm thú, giải khuây. Cha, dì ấy ba mươi năm rồi, chưa từng về nhà lần nào. Chúng ta phải suy nghĩ cho dì ấy."
Ngoài cửa, Dì Kỳ thấy cay mũi, nước mắt già nua trào ra. Cả đời bà không mấy khi rơi nước mắt. Bà kéo tạp dề lau mắt, lau mũi, quay lưng còng lưng đi mất.
"Việc này các con tự thương lượng mà làm. Còn việc gì nữa không?" Hoàng Công Ngu hỏi.
"Còn nữa, Tiểu Hoa dạo này..."
"Thôi, hôm nay đừng nói với cha nữa, hôm nay cha có việc quan trọng cần lên kế hoạch. Con là chị cả, ví như người mẹ, chuyện trong nhà con cân nhắc sắp xếp đi. Con bảo Hạ Bình vẫn cứ qua chỗ cha."
Chuyện trong nhà ngoài nhà làm ông phiền lòng, làm ông phân tâm. Đêm nay ông phải làm việc quan trọng. Hạ Bình lại đi đâu rồi? Hở tí là đi. Chẳng thèm để người cha này vào lòng chút nào.
Bình Bình đạp xe rất nhanh.
Phố Nam Trì Tử, mặt đường không rộng, hàng cây hai bên đường, đèn đường, bóng cây đậm đặc, Đông Hoa Môn, người hóng mát trên đường từng nhóm ba năm, thanh niên đánh cầu lông, chiếc xe đẩy bán kem màu trắng; phố Bắc Trì Tử, rẽ trái, vẫn là đi xe đạp tự tại; đường trước Cảnh Sơn, bên trái là Tử Cấm Thành uy nghiêm, bên phải là núi Cảnh Sơn đen thẫm, tường đỏ, vua Sùng Trinh treo cổ ở đây, lịch sử chớp mắt mấy trăm năm, Nguyên Minh Thanh, cổ đô ba triều đại, phía trước còn có Liêu Kim, từng triều đại hưng suy nổi chìm, nhìn từ góc độ mấy ngàn năm thì Bắc Kinh hiện tại chỉ là một khoảnh khắc; cảm khái cái gì? Nhà thực sự loạn, bức bối, vừa ra ngoài là có cảm giác khoáng đạt. Cô thích hoạt động xã hội, thích nổi tiếng, thích trở thành một ngôi sao được mọi người hoan nghênh. Cô cảm thấy đôi chân đạp xe của mình rất sung sức, có năng lượng dùng không hết, cô cảm thấy gió thổi ù ù vào mặt, cô cảm thấy gương mặt lấm tấm mồ hôi của mình ẩm ướt, cô cảm thấy cả tâm thân mình tràn đầy sức sống, mọng nước, tươi mới, ngay cả xương cốt và khớp đều đầy tràn tân dịch—cô vui vẻ vì cảm giác tự thân này. Cô muốn trở thành một nhà xã hội học, một nhà báo lớn, đến "Câu lạc bộ cuối tuần" làm gì, kế hoạch hoạt động gì đây?
Xuân Bình đẩy cửa phòng Đông Bình: "Đông Bình, sao lại tắt đèn?"
Trong bóng tối không có tiếng trả lời. Cô bật đèn. Đông Bình đã cuộn người nằm trên giường ngủ thiếp đi, vẫn còn mặc váy liền, để lộ đôi chân thon dài, một cánh tay vắt chéo trên người, một cánh tay gối dưới đầu. Khóe mắt dường như còn đọng chút nước mắt. Xuân Bình đứng bên giường, chăm chú nhìn người em gái đang trong giấc mơ. Cô có thể thấu hiểu một loại tình cảm tương tự như người mẹ. Cô đã biết tình hình của Đông Bình tối nay. Cô nhẹ nhàng nâng đầu Đông Bình lên, lấy cánh tay bị đè bên dưới ra đặt lại cho ngay ngắn, đồng thời đặt phẳng gối. Lại nhẹ nhàng đắp cho em một chiếc ga giường cũ, rồi tắt đèn đi ra.
Bên cạnh chính là phòng của vợ chồng Thu Bình. Cô muốn đẩy cửa vào. Mỗi tối xem chừng các em là thói quen hai năm nay của cô. Nghe thấy trong phòng Thu Bình đang nói chuyện nhỏ nhẹ với Lương Chí Tường.
"Anh ngủ sớm đi, đừng thức cùng em nữa, chẳng phải hôm nay anh hơi không khỏe sao?" Lương Chí Tường nói.
"Anh cứ học bài của anh đi, đừng quản em." Tiếng Thu Bình.
"Anh học cũng đâu nhất thiết phải có em ở cùng đâu."
"Mau xem sách của anh đi. Uống sữa mạch nha không? Em pha cho anh một cốc."
Xuân Bình đứng ở cửa suy nghĩ một lát rồi không đẩy cửa vào. Không biết Lương Chí Tường đang học gì, chuyện của họ chưa bao giờ nói với người khác. Sau khi Thu Bình đi cắm đội ở Sơn Tây, mười mấy năm cuộc sống gập ghềnh trắc trở, nhưng rất ít khi viết thư về nhà. Trước khi mẹ qua đời từng dặn đi dặn lại cô—người chị cả này, dù thế nào cũng phải nghĩ cách điều Thu Bình về. Lúc lâm chung, mẹ còn dặn dò rõ ràng cả nhà: không một ai được nhắc tới chuyện Thu Bình dán đại tự báo trong "Cách mạng Văn hóa" và vạch rõ giới hạn với gia đình.
Xuân Bình rời gian nhà đông, đến gian nhà tây, đẩy cửa phòng Vệ Hoa. Vệ Hoa đang ngồi bên giường nhẹ nhàng vỗ về Tiểu Vi ngủ.
"Chị." Cậu ngẩng đầu.
"Ngủ chưa?" Xuân Bình nhìn Tiểu Vi trên giường, khẽ hỏi.
"Ngủ rồi." Vệ Hoa nhìn con gái, tay ngừng lại.
"Thế Phân lại đi nhảy múa rồi à?"
"Vâng."
"Tại sao em không đi cùng?" Xuân Bình ngồi xuống chiếc ghế bên giường.
"Em không biết, cũng không có thời gian." Vệ Hoa đáp. Nguyên nhân nhiều hơn của cậu có lẽ là tự thấy hổ thẹn. Quan hệ vợ chồng quá mức không cân bằng.
Xuân Bình nhìn cậu im lặng một lát, lại hỏi: "Hai đứa cứ sống như thế này mãi à?"
"Không biết." Vệ Hoa im lặng một lát, trả lời.
Xuân Bình nhìn cậu, lại im lặng hai ba giây: "Cho em này, đây là vé Quan Viên, ba tấm. Ngày mai hai đứa dẫn Tiểu Vi đi đi." Cô đưa ba tấm vé vào cửa Trung tâm hoạt động thiếu niên nhi đồng Quan Viên cho Vệ Hoa.
"Chị, vé này khó kiếm lắm. Chị không dẫn Đại Hải, Tiểu Hải đi ạ?"
"Hai đứa cứ đi trước đi."
Thu Bình ngồi trên giường vừa đan áo len, vừa thỉnh thoảng ngẩng đầu nhìn chồng đang ngồi dưới đèn bàn học bài. Trong phòng rất yên tĩnh. Con gái Linh Linh trong giấc mơ khẽ nghiến răng, đạp chăn bông. Cô nhẹ nhàng đắp lại cho con, ánh mắt lại rơi trên người chồng. Lương Chí Tường giống cô, cũng là sau khi tốt nghiệp cấp hai thì đi cắm đội ở nông thôn Sơn Tây. Họ quen nhau tại một xưởng nhỏ hơn trăm người ở Lâm Phần, Sơn Tây, sau đó kết hôn. Anh ấy lù đù, không có phong độ hay tài cán gì, nhưng lại có tay nghề mộc giỏi. Nhưng bây giờ cô kiên quyết không cho anh làm nghề mộc nữa, mỗi ngày đôn đốc anh tự học các khóa đại học hàm thụ. Anh rất chật vật, nhìn những đường nét trên lưng anh (áo sơ mi đã ướt đẫm), cùng với dáng vẻ thỉnh thoảng lại gãi đầu, là biết anh lại gặp khó khăn rồi.
"Thu Bình, đừng bắt anh chịu tội này nữa, học đến nỗi đầu to ra rồi đây." Lương Chí Tường không chỉ một lần khẩn cầu như vậy.
"Học đi." Lần nào cô cũng bình thản an ủi anh như vậy, "Thức đêm em sẽ cùng anh."
"Anh thật sự học không nổi nữa, chẳng bằng để anh đóng hai bộ bàn ghế kiếm chút tiền phụ thêm còn hơn."
Mỗi khi đến lúc này cô lại trở nên kích động: "Cả đời này em sẽ không bao giờ để anh làm thợ mộc nữa. Em không thể để người khác cứ coi thường chúng ta." Cô đã xử lý hết dụng cụ mộc của anh. Lương Chí Tường không cãi nhau với cô, anh cũng không biết cãi, anh chỉ cảm thấy có lỗi với cô. "Hay là em học đi, anh trông con, làm việc nhà." Anh đã mấy lần nói với cô như vậy, "Nền tảng của em tốt hơn anh. Nhà mình có một người học thành tài là được."
"Không, anh cứ học cho tốt đi." Giọng cô không cho phép nghi ngờ.
Chiếc kim đan nhôm trong tay thỉnh thoảng chạm vào nhau phát ra tiếng kêu nhỏ, len chạy qua ngón út bàn tay phải rồi ngược lên trên, từng chút một đan vào chiếc áo len của chồng. Chiếc áo len cài khuy bằng len nguyên chất màu xám bạc, mùa thu cho Chí Tường mặc vào, chắc sẽ lộ ra chút khí chất thư sinh nhỉ. Anh ấy quá thiếu mùi vị trí thức. Cô lại ngước mắt nhìn bóng lưng chồng, trước mắt nhẹ nhàng lướt qua những mảnh hồi ức như làn khói mỏng. Cô không đuổi theo những cảnh tượng trong hồi ức đó, cũng không hy vọng nhìn thấy nó hiện lên rõ ràng. Tuy nhiên, cô lại thường thích đắm chìm vào nỗi sầu muộn nhàn nhạt về chuyện cũ như thế này, mỗi khi rảnh rỗi và yên tĩnh.
"Thu Bình, thư của Vạn Hồng Hồng em vẫn chưa hồi âm à," Lương Chí Tường đột nhiên nhớ ra, quay đầu chu môi chỉ vào nói, "Đó không phải sao?"
Thu Bình nhìn bức thư trên đầu giường, không dừng tay đan: "Em không muốn hồi âm."
"Tại sao?"
"Không tại sao cả, anh đừng quản nữa."
"Thư người khác không hồi thì thôi, thư của Vạn Hồng Hồng chúng ta vẫn nên hồi âm, cô ấy từng giúp đỡ chúng ta."
"Em không hồi âm đâu, muốn hồi thì anh tự hồi đi." Thu Bình bắt đầu nổi cáu.
"..." Lương Chí Tường muốn nói lại thôi, quay đầu đi.
Căn phòng nhỏ lại trở về yên tĩnh. Chỉ còn tấm lưng thấm mồ hôi của chồng và tiếng thở đều đặn khe khẽ của Linh Linh. Một thế giới tầm thường, chật hẹp, vụn vặt, khép kín nhưng lại vững chãi, yên bình. Cô nhìn bức thư trên đầu giường, trước mắt trở nên mơ hồ, thân mình cũng như ngồi trên thuyền, hơi lắc lư. Biển người chen lấn xô đẩy trước Thiên An Môn, ga Bắc Kinh trống giong cờ mở, những dãy núi đồng ruộng chập chùng... căn phòng nhỏ trước mắt bị những ảo ảnh hỗn loạn chồng lớp lên.
Trước mắt cô từng có một thế giới "cách mạng", "khoáng đạt", "lý tưởng" nhưng cũng hư vô và hỗn loạn. Có lẽ là năm đầu tiên đi cắm đội nông thôn, gần như tối nào cô cũng nằm sấp dưới đèn dầu viết thư cho các bạn học ở khắp nơi. Cắm cúi viết, xoạt một trang, xoạt lại một trang, toàn thân tâm đều cảm thấy một sự phấn khích. Đó có lẽ là một thời đại chuyên bồi dưỡng ý thức chính trị, ngay cả một học sinh cấp hai yếu đuối nhạy cảm như cô cũng ảo tưởng trở thành một nữ cách mạng gia. Đọc sách kinh điển dày cộp, giao lưu với những thanh niên có tư tưởng, từ nhóm người này liên lạc đến nhóm người kia.
Mình quen Vạn Hồng Hồng thế nào nhỉ?
Mùa đông năm 1971, đông đảo thanh niên trí thức cắm đội trở về thủ đô, tiến hành các hoạt động chính trị ngầm đủ loại, trong từng "salon" này đến "salon" khác bàn luận về bản chất sự kiện Lâm Bưu, căn nguyên của chế độ chuyên chế phát xít phong kiến, thể chế, tiền đồ của Trung Quốc và những vấn đề trọng đại khác. Trong một buổi tọa đàm, một nam sinh cấp ba đầy cuốn hút (anh là linh hồn của buổi thảo luận này, cũng là đối tượng mà Thu Bình ngưỡng mộ thầm thương) đã dùng giọng điệu tán dương nhắc đến cái tên Vạn Hồng Hồng, đây là cái tên mà những người tham dự đều biết. Điều này khiến cô chịu một sự kích thích. Ngày hôm sau, không biết xuất phát từ tâm lý gì, cô đặc biệt chạy đến nhà Vạn Hồng Hồng, muốn "nói chuyện một chút". Trong quá trình qua lại, cô đã thầm so sánh bản thân và Vạn Hồng Hồng về mọi mặt từ ngoại hình đến chiều sâu tư tưởng. Vạn Hồng Hồng vóc dáng rất cao ráo, cao hơn cô, da trắng nõn, đôi lông mày nhỏ và đôi mắt nhỏ xếch lên, tướng mạo bình thường, nói chuyện rất nhanh, thích làm điệu bộ như đàn ông. Lúc dừng lại, luôn để lại ấn tượng là đang chu môi bất mãn. Sách đọc không nhiều lắm, nhiều tư tưởng cũng là mua đi bán lại từ người khác. Cô ấy không hơn gì mình cả.
Tiếng gõ cửa cắt ngang hồi ức mơ hồ của cô. Dì Kỳ bước vào.
"Dì, có việc gì ạ? Dì ngồi đi." Lương Chí Tường và Thu Bình đều đứng dậy.
"Dì không có việc gì đâu. Các con có quần áo cần giặt thì đưa dì giặt cho."
"Dì ơi, giặt quần áo lẽ ra chúng con phải tự làm mới đúng." Hai vợ chồng vội vàng từ chối.
"Hôm nay dì giúp các con giặt một chút đi, hay là thay ga trải giường ra, dì giặt giúp các con."
"Không cần đâu ạ, không cần đâu."
"Mấy ngày nay dì, ban đêm ngủ không được, muốn tìm chút việc làm." Dì Kỳ còng lưng lăng xăng giải thích.
Hai vợ chồng nhìn nhau. Trong lời nói và thần sắc của Dì Kỳ có một chút khác lạ. Dì ấy bị làm sao vậy?
Vừa thấy Hạ Bình đi vào, tính khí Hoàng Công Ngu càng lớn hơn: "Hôm nay con rốt cuộc bị sao vậy? Hở tí là đi, vừa quay lưng là đi. Cha có việc con không muốn giúp làm phải không?"
"Cha, ngày mai chẳng phải muốn giao đống việc trong nhà cho Bình Bình sao, con đang tranh thủ muốn sắp xếp sổ sách lại."
"Con đừng tìm lý do. Con không muốn ở cùng cha thì con cứ đi. Con muốn đi đâu thì đi." Tay Hoàng Công Ngu run rẩy dữ dội giữa không trung.
"Con có thể đi đâu được chứ, cha."
"Cha sống chẳng còn được mấy năm nữa đâu, tối nay gọi con đến chính là muốn con giúp cha viết di chúc."
Hạ Bình kinh ngạc nhìn cha, không biết nói gì cho phải.
Hoàng Công Ngu giận dữ đi đi lại lại trong phòng khách. Lời nói đã quát ra một tiếng cao hơn một tiếng. Sự kinh ngạc của con gái làm ông càng cảm thấy bi phẫn, đồng thời cũng làm ông cảm thấy thỏa mãn: Cuối cùng ông cũng đã dạy dỗ được con gái.
Ông nhất định phải lập một bản di chúc. Đây là cách ông nghĩ ra sau khi tức giận mấy ngày, suy nghĩ mấy ngày. Bản di chúc này chủ yếu là về chuyện của Hiệp hội nghệ thuật phương Đông. Ông phải bày tỏ rõ ràng, tuyên bố rõ ràng mọi quan điểm trong di chúc, sắp xếp ổn thỏa mọi sự vụ. Ông muốn ngả bài triệt để. Loại người như Ngụy Viêm vong ơn bội nghĩa, không coi tiền bối đã nuôi dưỡng mình ra gì, tuyệt đối không được để nó nắm đại quyền.
"Con chuẩn bị bút giấy đi." Ông đứng lại dặn dò con gái.
"Cha, cha đừng..."
"Chuẩn bị đi, cha bắt đầu đọc." Hoàng Công Ngu ngắt lời con gái. Hạ Bình càng hoảng sợ bất an, càng lo lắng, ông càng tỏ ra cố chấp.
Ngay lúc này, phòng khách có khách không mời mà đến.