Vào buổi sáng thứ ba sau khi chàng thanh niên ra đi, Phu nhân Constantine hồi hộp mở túi thư. Dù đã thức dậy từ trước bốn giờ sáng và băng qua làn sương mờ xám xịt để đến ngọn tháp khi từng cành cây kẽ lá còn phủ đầy sương muối, cô vẫn chẳng thấy chút mệt mỏi nào. Sự chờ đợi có thể xua tan cơn buồn ngủ nặng trĩu mắt lúc gà gáy—điều mà sự thờ ơ suốt cả ngày qua chẳng thể nào làm xao lãng.

Đúng như cô hằng hy vọng, trong túi thư có một lá thư từ Swithin St. Cleve.

‘Phu nhân Constantine kính mến,—Tôi đã hoàn thành mỹ mãn nhiệm vụ của mình và sẽ trở về vào lúc 10 giờ tối mai. Hy vọng phu nhân không bỏ lỡ các buổi quan sát. Khi ngắm nhìn ngôi sao qua kính opera vào đêm Chủ nhật, tôi cảm thấy có sự thay đổi nào đó, nhưng không chắc chắn lắm. Tôi đang rất nóng lòng chờ bản ghi chép của phu nhân cho đêm đó. Xin đừng quên ghi lại ngay lập tức mọi hiện tượng bất thường về cả màu sắc lẫn độ sáng; và hãy thật chính xác về thời gian, hiệu chỉnh theo cách tôi đã chỉ dẫn.—Gửi tới Phu nhân Constantine lời chào trung thành nhất,

Swithin St. Cleve.’

Chẳng có thêm một lời nào trong thư về chuyến đi của anh; tâm trí anh chẳng tơ vương điều gì ngoài đề tài thiên văn này. Anh đã thành công trong chuyến đi, vậy mà lại chẳng buồn đáp lấy một tiếng "có" hay "không" cho câu hỏi lớn—liệu chồng cô có đang giả dạng ở London tại địa chỉ cô đã đưa hay không.

‘Chưa thấy ai đáng tức bực đến thế!’ cô thốt lên.

Dù sao thì thời gian chờ đợi cũng không còn bao lâu. Đường về nhà của anh sẽ đi qua rất gần dinh cơ, và dù vì vài lý do cô đã cấm anh ghé thăm vào giờ muộn lúc anh tới nơi, cô vẫn có thể dễ dàng đón đường anh ở đại lộ. Lúc mười giờ hai mươi phút, cô bước ra lối đi dạo và đứng trong đêm tối. Bảy phút sau, cô nghe thấy tiếng bước chân cùng bóng dáng anh hiện ra qua khe sáng giữa những hàng cây bên đường. Một tay anh xách vali, áo khoác dầy vắt trên tay, còn dưới nách kẹp một gói đồ trông có vẻ rất quý giá dựa vào cách anh nâng niu nó.

‘Phu nhân Constantine đấy ư?’ anh khẽ hỏi.

‘Phải rồi,’ cô hồi hộp đưa cả hai tay ra, dù anh rõ ràng không hề nghĩ cô lại chủ động bắt tay mình.

‘Phu nhân có quan sát ngôi sao không?’

‘Tôi sẽ kể cho cậu từng chi tiết; nhưng xin cậu, hãy nói về chuyến đi trước đã!’

‘Vâng, mọi chuyện đều ổn cả. Phu nhân có quan sát mỗi đêm không, có bỏ sót đêm nào không?’

‘Tôi quên mất… hai lần,’ cô áy nấy thì thầm.

‘Ôi, Phu nhân Constantine!’ anh thốt lên đầy thất vọng. ‘Sao phu nhân lại đối xử với tôi như thế! Tôi biết làm sao bây giờ?’

‘Xin hãy tha lỗi cho tôi! Thật sự tôi không cố ý. Tôi đã thức canh mãi mà chẳng có chuyện gì xảy ra; và chẳng hiểu sao sự cảnh giác của tôi lơ là đi khi thấy ngôi sao không có biến chuyển gì.’

‘Nhưng chính vì việc đó chưa xảy ra nên qua mỗi ngày khả năng nó xảy ra lại càng cao chứ!’

‘Cậu đã… thấy… chưa?’ cô khẩn khoản bắt đầu hỏi.

Swithin thở dài, kéo tâm trí từ trên mây xuống những chuyện trần thế, rồi tóm tắt ngắn gọn câu chuyện chuyến đi của mình. Ngài Blount Constantine không hề có mặt ở London tại địa chỉ được gửi vô danh cho cô. Đó chỉ là sự nhầm lẫn về nhân dạng. Người xuất hiện ở đó đã được Swithin tìm ra. Anh ta giống Ngài Blount như đúc, nhưng chỉ là một người xa lạ.

‘Tôi phải đền đáp cậu thế nào đây!’ cô thốt lên khi anh kể xong.

‘Không cần gì ngoài những lời chúc tốt đẹp của phu nhân cho điều tôi sắp kể về bản thân mình.’ Anh nói với giọng hân hoan đầy bí ẩn. ‘Gói đồ này sẽ làm nên danh tiếng cho tôi!’

‘Nó là gì vậy?’

‘Một thấu kính hội tụ khổng lồ cho chiếc kính thiên văn lớn mà tôi đang dốc sức chế tạo! Chắc chắn chưa từng có một trợ thủ đắc lực nào cho khoa học tuyệt vời đến thế bước chân vào hạt này.’

Anh lấy từ dưới nách ra gói đồ được bọc lót cẩn thận, có hình dáng như một đĩa dẹt tròn giống đĩa ăn cơm, được buộc lại trong lớp giấy gói.

Để giải thích rõ hơn về các kế hoạch của mình, anh cùng cô đi về phía cánh cửa mà cô vừa bước ra. Đó là một cánh cửa cổng nhỏ trích qua bức tường ngăn cách công viên mở với các tầng hiên sân vườn. Tại đây, anh đặt vali và gói đồ lên phần gờ đá của lan can trong giây lát để chào tạm biệt cô. Thế rồi anh quay lại, và trong ánh sáng mờ ảo, khi nắm lấy chiếc túi, anh đã vô tình gạt phải gói đồ làm nó rơi qua lan can. Nó rơi vỡ tan tành xuống lối đi lát đá bên dưới từ độ cao mười hay mười hai bộ.

‘Ôi, trời đất ơi!’ anh gào lên trong đau đớn.

‘Chuyện gì thế?’

‘Thấu kính của tôi vỡ rồi!’

‘Nó có đắt lắm không?’

‘Nó tốn toàn bộ tài sản tôi có!’

Anh chạy vòng qua các bậc thang xuống dải cỏ bên dưới, Phu nhân Constantine vội vã theo sau, trong khi anh tiếp tục than van: ‘Đó là một thấu kính hội tụ tám inch chất lượng thượng hạng tuyệt vời! Tôi đã tranh thủ chuyến đi London để mua nó! Tôi đã mất sáu tuần làm cái ống kính bằng bìa ép; và vì thiếu mất mười hai bảng mới đủ tiền mua thấu kính, tôi đã phải vay bà ngoại từ khoản tiền tuất cuối cùng của bà. Những gì có thể làm, tôi đều đã làm cả rồi!’

‘Có lẽ nó không vỡ đâu.’

Anh mò mẫm trên mặt đất, tìm thấy gói đồ và lắc nhẹ. Một tiếng lách cách vang ra từ bên trong. Swithin lấy tay đập mạnh vào trán, đi qua đi lại như một kẻ phát điên.

‘Kính thiên văn của tôi! Tôi đã đợi chín tháng trời cho thấu kính này. Giờ thì cơ hội dựng nên một thiết bị thực sự mạnh mẽ đã tiêu tan! Thật quá đỗi nghiệt ngã—sao chuyện này lại có thể xảy ra cơ chứ! . . . Phu nhân Constantine, tôi thấy xấu hổ về bản thân quá,—trước mặt phu nhân. Ôi, nhưng Phu nhân Constantine ơi, giá như phu nhân hiểu được cảm giác của một người làm khoa học khi phương tiện để chứng minh một thuyết bị giật phắt khỏi tay vào phút cuối cùng! Chỉ có một mình tôi chống lại cả thế giới; và khi thế giới có thêm những tai nạn hậu thuẫn bên cạnh sức mạnh tự nhiên của nó, thì tôi còn cơ hội nào nữa đây!’

Nhà thiên văn học trẻ tuổi tựa lưng vào tường và im lặng. Nỗi đau khổ của anh cuồng nhiệt và cùng một loại kịch tính như của Palissy trong những cuộc vật lộn với số phận phũ phàng.

‘Đừng bận tâm nữa,—xin cậu đừng thế!’ Phu nhân Constantine nói. ‘Thật là một tai nạn khủng kíp! Tôi hoàn toàn cảm thông với cậu. Có sửa lại được không?’

‘Sửa sao,—không, không thể nào!’

‘Cậu không thể dùng tạm cái hiện tại thêm một thời gian ngắn nữa sao?’

‘Nó hoàn toàn kém cỏi, rẻ tiền và tồi tệ!’

‘Tôi sẽ mua cho cậu cái khác,—đúng vậy, chắc chắn tôi sẽ mua! Hãy cho phép tôi mua cho cậu cái khác sớm nhất có thể. Tôi sẽ làm bất cứ điều gì để giúp cậu vượt qua rắc rối này; bởi vì tôi rất mong muốn được thấy cậu trở nên nổi tiếng. Tôi biết cậu sẽ trở thành một nhà thiên văn học vĩ đại, bất chấp rủi ro này! Đào nào, hãy nói là tôi có thể mua cái mới đi.’

Swithin nắm lấy tay cô. Anh không thốt nên lời.

* * * * *

Nhiều ngày sau, một chiếc hộp nhỏ kiểu dáng kỳ lạ được gửi tới Dinh cơ Lớn. Nó được ghi gửi cho Phu nhân Constantine, kèm dòng chữ ‘xin nhẹ tay’. Cô cho mở một phần chiếc hộp rồi chuyển vào phòng viết lách nhỏ của mình; và sau bữa trưa, khi đã thay trang phục đi dạo, cô lấy từ trong hộp ra một gói giấy giống hệt gói đồ từng gặp tai nạn. Cô giấu nó dưới áo khoác như thể vừa ăn trộm; rồi chậm rãi bước qua dải cỏ, đi qua cánh cửa nhỏ đã nói ở trên, và sớm rảo bước về hướng ngọn tháp Rings-Hill.

Chiều hôm đó vào đầu mùa xuân, mặt trời rực rỡ trên cao, những tia nắng tỏa ra hơi ấm khác thường xuống các mảng tường hướng tây nam, dù những nơi râm mát vẫn còn giữ lại dáng vẻ và hơi lạnh của mùa đông. Bầy quạ đã bắt đầu xây tổ mới hoặc sửa sang tổ cũ, chúng kêu náo nhiệt gọi xóm giềng đến cho ý kiến về những khó khăn trong kiến trúc tổ. Phu nhân Constantine có lúc chệch khỏi con đường đang đi, như thể định ghé qua trang trại nơi Swithin sống; nhưng sau khi suy nghĩ lại, cô hướng bước chân về phía ngọn tháp.

Khi đến gần, cô ngước nhìn lên; nhưng vì lan can quá cao, không ai có thể nhìn thấy người ở trên đó trừ khi người đó đứng kiễng chân. Tuy nhiên, cô nghĩ chàng thanh niên có thể nhìn thấy cô nếu anh đang ở đó và sẽ bước xuống; cô nhanh chóng xác nhận anh đang ở trên bằng việc thấy cửa không khóa và chìa vẫn cắm bên trong. Dù vậy, không có tiếng động nào từ trên cao vọng xuống tai cô, và cô bắt đầu leo lên.

Trong khi đó, mọi chuyện trên đỉnh tháp đã diễn ra như sau. Vì buổi chiều tiết trời đẹp một cách hiếm có, Swithin đã lên tháp từ khoảng hai giờ, và ngồi vào chiếc bàn nhỏ do chính mình đóng tại chỗ, anh bắt đầu đọc lại các bản ghi chép và nghiên cứu một số tạp chí thiên văn vừa chuyển đến vào buổi sáng. Mặt trời rọi thẳng vào khoảng mái lõm như rọi vào một chiếc thùng gỗ, còn các bức tường xung quanh chắn hết mọi cơn gió. Dù bên dưới đang là tháng Hai, nhưng trên đỉnh tháp lại ấm áp như tháng Năm. Thời tiết này, cộng với việc đêm trước anh đã mải mê quan sát đến tận sau hai giờ sáng, khiến anh rơi vào một cơn buồn ngủ ngủ không thể cưỡng lại sau nửa giờ.

Khoảng mười phút sau, tiếng sột soạt nhẹ nhàng của y phục bằng lụa vang lên từ cầu thang xoắn ốc, ngập ngừng tiến lên rồi tới khoảng mở, nơi bóng dáng Phu nhân Constantine xuất hiện. Ban đầu cô không nhận ra anh đang ở đó, nên đứng yên để quan sát. Mắt cô lướt qua chiếc kính thiên văn hiện đã được bọc lại, chiếc bàn cùng đống giấy tờ, chiếc ghế quan sát, và những thiết bị tự chế của anh nhằm bù đắp cho sự thiếu hụt dụng cụ. Mọi thứ đều ấm áp, tràn ngập nắng xuân và tĩnh lặng, ngoại trừ một chú ong cô đơn vô tình bay vào lòng đỉnh tháp đang kêu vo ve tò mò, không nhận ra rằng bay ngược lên trên là con đường duy nhất để thoát ra. Khoảng một khoảnh khắc sau, cô nhìn thấy nhà thiên văn học đang nằm dưới ánh mặt trời như một người thủy thủ trên cột buồm chính.

Phu nhân Constantine khẽ ho một tiếng; anh không tỉnh giấc. Cô bèn bước vào, rút gói đồ từ dưới áo khoác ra và đặt lên bàn. Sau đó cô đứng chờ, nhìn hồi lâu vào gương mặt đang ngủ rất đỗi cuốn hút của anh. Cô dường như không lỡ rời đi, nhưng lại thiếu quyết tâm để đánh thức anh; thế rồi, cô lấy bút chì viết tên anh lên gói đồ, lùi lại phía cầu thang, nơi tiếng sột soạt từ váy áo cô nhỏ dần rồi chìm vào im lặng khi cô xoay vòng bước xuống chân tháp.

Swithin vẫn tiếp tục ngủ, và chẳng mấy chốc tiếng sột soạt lại bắt đầu vang lên từ sâu thẳm bên trong ngọn tháp. Có thể nghe thấy tiếng cửa đóng lại, rồi tiếng sột soạt tiến lại gần hơn, cho thấy cô đã tự khóa mình bên trong—hẳn là để giảm nguy cơ bất ngờ bị quấy rầy bởi bất kỳ dân làng nào đi ngang qua. Khi Phu nhân Constantine tái xuất hiện trên đỉnh tháp và thấy gói đồ vẫn chưa ai chạm vào còn Swithin vẫn ngủ như trước, cô hiện rõ sự thất vọng; nhưng cô không rút lui.

Nhìn anh lần nữa, ánh mắt cô dường như dừng lại trên gương mặt anh đầy tình cảm đến mức tưởng như cô không thể dời mắt ra được. Đang nằm đó, trong hình dáng một chàng Antinous, không phải một kẻ si tình, không phải một gã hoa hòe hoa sói, mà là một nhà triết học ngây thơ bẩm sinh. Đôi môi hé mở của anh là đôi môi không nói về tình yêu, mà về hàng triệu dặm xa xôi; đôi mắt ấy theo thói quen không nhìn sâu vào đáy mắt kẻ khác, mà nhìn vào những thế giới khác. Bên trong thái thái dương ấy là những suy nghĩ không phải về ánh nhìn của phụ nữ, mà về dáng vẻ của các vì sao và hình trình của các chòm sao.

Chính vì thế, hòa cùng sức hút ngoại hình của anh là sức hút của một tâm hồn xa xăm khó chạm tới. Ảnh hưởng cao quý của việc theo đuổi khoa học được thể hiện qua sự thuần khiết mang tính suy tưởng hiện rõ trong mắt anh mỗi khi anh nhìn cô lúc trò chuyện, và qua những nét vụng dại như trẻ con trong cách ứng xử xuất phát từ sự ngô nghê của anh trước sự khác biệt về giới tính. Từ khi trở thành một người đàn ông, anh chưa từng nhìn thấp xuống dù chỉ đến tầm vóc của một Phu nhân Constantine. Thiên đường của anh lúc này thực sự nằm trên bầu trời, chứ không phải ở nơi duy nhất khác mà người ta nói có thể tìm thấy—trong đôi mắt của một đứa con gái cùa Eva nào đó. Liệu có nàng Circe hay Calypso nào—và nếu có thì là ai?—sẽ ngăn cản chuyến giông buồm đêm của nhà khoa học tóc bạch kim này vào không gian vô tận trên cao, rồi ném toàn bộ những tính toán vĩ đại của anh về lực vũ trụ và ngọn lửa tinh tú vào chốn lãng quên chăng? Ôi, thật đáng tiếc biết bao nếu điều đó xảy ra!

Cô chìm đắm vào những suy tư rất đỗi đàn bà này; và cuối cùng Phu nhân Constantine thở dài, có lẽ chính cô cũng không biết rõ tại sao. Thế rồi một nét biểu cảm vô cùng dịu dàng thắp sáng trên môi và mắt cô, khiến cô trông như trẻ ra hẳn mười tuổi chỉ trong chớp mắt—với dáng vẻ hoàn toàn như một thiếu nữ, còn trẻ hơn cả anh. Trên bàn là dụng cụ của anh; trong số đó có một chiếc kéo, mà theo những mảnh vụn xung quanh thì vừa được dùng để cắt các đường cong trên giấy dày cho một quá trình tính toán nào đó.

Không ai biết một sự ngẫu hứng, xao xuyên hay sức hút nào đã thôi thúc bộc phát; cô cầm lấy chiếc kéo, cúi xuống người thanh niên đang ngủ, cắt đi một trong những lọn tóc uốn sóng—hay đúng hơn là những nếp cong, vì chúng chưa hẳn thành lọn—mà mỗi chùm tóc của anh đều tự xoắn lại ở phân inch cuối cùng. Sợi tóc rơi xuống tấm thảm. Cô nhanh chóng nhặt nó lên, để kéo lại mặt bàn, và như thể phẩm giá đột ngột cảm thấy xấu hổ vì những phao phí đường đột của mình, cô hối hả bước qua cánh cửa và đi xuống cầu thang.