Nửa đêm, một trận tiếng chiêng trống "đùng đùng, xủng xoảng" đánh thức các chiến sĩ. Lại thêm một hồi còi tập trung khẩn cấp thổi mọi người mơ mơ màng màng bò dậy.
Toàn công trường Long Sơn vang dội tiếng pháo chiêng trống, hóa ra là chỉ thị mới nhất của Chủ tịch đã được truyền xuống.
"Chỉ thị mới nhất không để qua đêm", đây là quy tắc cũ. Chúc mừng, diễu hành lại càng là chương trình cũ. Tiếc là đây không phải phố xá, vừa không có đường lớn rộng thênh thang, cũng chẳng có thôn làng nào để mà đi tuyên truyền, đành phải cầm lồng đèn đuốc vòng quanh sườn núi một bòng. Quay về các tiểu đội lại là đọc, thảo luận, tỏ quyết tâm... Còn việc thực hiện, đó là nhiệm vụ sau khi trời sáng hoặc là trong một giai đoạn lịch sử khá dài tiếp theo.
Vừa sáng tinh mơ, khắp công trường đâu đâu cũng dán "chỉ thị mới nhất" được chép lại bằng giấy màu—
...Chúng ta đứng về phía đại chúng nhân dân chiếm từ chín mươi lăm phần trăm tổng dân số trở lên, tuyệt đối không đứng về phía bốn, năm phần trăm địa chủ, phú nông, phản cách mạng, phần tử xấu, phái hữu...
Cái gọi là "chỉ thị mới nhất" này rốt cuộc nhắm vào cái gì, người bên dưới hoàn toàn không biết và cũng chẳng cần biết, tóm lại đó là chân lý phổ quát đúng với mọi nơi. Huống chi mọi người đã được rèn luyện đến mức vô cùng giỏi lĩnh hội, thế nên luôn có thể "học tập vận dụng linh hoạt". Đơn cử như công trường Long Sơn đi, bạn có thể nhìn thấy ở phía dưới mỗi bản "chỉ thị mới nhất", đều có khẩu hiệu chữ lớn viết bằng giấy trắng (màu của giấy có tính chất chính trị): "Quách Kim Thái phản đối nhân vật anh hùng chính là phản đối tư tưởng Mao Trạch Đông!", "Kiên quyết rạch ròi ranh giới với Quách Kim Thái!"...
Việc "gắn liền với thực tế" vô cùng khăng khít và đúng lúc đúng chỗ như thế, cho dù nói "chỉ thị mới nhất" được đưa ra nhắm vào công trường Long Sơn đi chăng nữa thì cũng chẳng có gì là lạ.
Quách Kim Thái lại bị áp giải về nhà ván để viết kiểm điểm.
"Tổ dùi" nhận ca sáng. Tung hứng suốt nửa đêm, nhưng lại chẳng thể "thấy kết quả ngay". Từng người một thiếu ngủ, trông có vẻ phờ phạc thiếu sức sống.
Vào hầm rồi, Bành Thụ Khuê theo lệ dặn dò Trần Vục một lượt, phải chú ý cẩn thận, có tình huống gì thì báo cáo kịp thời, đoạn tự mình lẳng lặng ôm lấy máy khoan rồi khởi động.
Sau khi Vương Thế Trung chết, Bành Thụ Khuê đã tiếp quản công việc thợ khoan, đây là nghề cũ của anh. Theo quy định, tiểu đội trưởng không phải ôm máy khoan, nhưng lúc này cũng không tìm ra người thứ hai nữa. Hơn nữa sởthế sở dĩ anh phải tiếp quản máy khoan, cũng là xuất phát từ nỗi niềm tưởng nhớ và an ủi đối với người chiến sĩ đã khuất. Người chết là bất hạnh của người sống. Cái chết của Vương Thế Trung khiến "Tổ dùi" mất đi một chiến tướng dám đánh dám xông pha, vị trí này không thể bỏ trống được. Bành Thụ Khuê gánh vác cả hai trọng trách lớn nhỏ của tiểu đội trưởng lên một vai, "Tổ dùi" mãi mãi phải là một cây dùi sắt bén! Nhưng lúc này trong lòng Bành Thụ Khuê đã chẳng còn toàn là sự hào khí ấy nữa. Sự xuất hiện của Cúc Cúc đã đẩy nỗi sầu muộn vốn vương vấn ở ngàn dặm xa xôi ra ngay trước mắt, dẫu nói hiện tại chưa xuất hiện phiền phức, nhưng những cơn gió tanh mưa máu phía sau là điều không khó đoán trước. Mà việc Doanh trưởng Quách lại bị cách ly xem xét một lần nữa, khiến lòng anh bỗng chốc trở nên tê dại. Trực giác mách bảo anh: Anh ta, Doanh trưởng Quách, cùng với Ân Húc Thăng, Tần Hạo vốn dĩ không vì một mục tiêu chung... Khi nhận thức được bản thân đang đổ máu liều mạng vì một động cơ dơ bẩn nào đó của kẻ khác, anh thậm chí còn cảm thấy nhục nhã cho sự dũng cảm và hiếu thắng của chính mình. Công trình Long Sơn từng là chỗ dựa tinh thần cho anh những lúc khốn đốn, nay đã sụp đổ dần trong lòng. Tiếng máy khoan "tạch tạch" cũng chẳng thể giải tỏa nỗi bế tắc trong lòng anh.
Việc đào đạo động đã vượt quá hai mươi lăm mét, chỉ còn kém chục mét nữa là đại công cáo thành. Tần Hạo hôm qua đã thân lâm đến đại đội đôn đốc chiến đấu, ban ra "lệnh tử hình", hạn trong nửa tháng phải hoàn thành nhiệm vụ đào bốn đạo động.
Bành Thụ Khuê vô cùng không đồng tình với chuyện này. Khoác lác thì dễ, nhưng lời to tiếng lớn trống rỗng không trị nổi sạt lở! Khí thế của "Tổ dùi" không phải ép mà ra, lại càng không phải dọa mà ra. "Còn theo đuổi tốc độ đào, chẳng khác nào chạy nước rút đến chỗ Diêm Vương báo cáo!" Lời của doanh trưởng chốc chốc lại văng vẳng trong đầu anh. Mang trọng trách của một tổ trưởng, anh phải chịu trách nhiệm cho sự an toàn của cả tổ...
“Tổ trưởng, mau lên! Tôn Đại Tráng không trụ được nữa rồi...” Trần Vục lớn tiếng kêu lên.
Bành Thụ Khuê nghiêng đầu nhìn sang, chỉ thấy Tôn Đại Tráng dưới sự dìu dắt của thợ phụ đã oằn tà oằn quẹo ngã quỵ xuống đất.
“Đại Tráng!” Bành Thụ Khuê tắt máy khoan lao tới.
Cả tổ cũng vây quanh lại.
Tôn Đại Tráng đang trong cơn hôn mê, khuôn mặt đầy bùn đất. Cậu ấy đã sốt liền hai ngày nay, Bành Thụ Khuê đã bảo y tá kê đơn thuốc cho, mấy lần bảo cậu nằm nghỉ ngơi, nhưng cậu chết quyết không chịu rời trận địa.
Bành Thụ Khuê ngồi bệt xuống đất, ôm Đại Tráng vào lòng, vội vã lấy khăn mặt lau đi lớp bụi bẩn trên mặt Đại Tráng, dùng tay sờ trán cậu, chỉ cảm thấy nóng hừng hực, như lửa đốt...
“Mau, lấy nước tới!”
Trần Vục vội đưa một chiếc bình nước qua, Bành Thụ Khuê từ từ đổ nước trong bình vào miệng Tôn Đại Tráng. Một lát sau, Tôn Đại Tráng tỉnh lại.
“Trần Vục, em đưa Đại Tráng đến trạm y tế doanh xem sao đi.” Bành Thụ Khuê xót xa nhìn Đại Tráng, quay sang dặn dò Trần Vục, “Nói với quân y cho cẩn thận, kê ít thuốc tốt vào, nên nhập viện thì nhập viện, đừng có lúc nào cũng kham khổ qua loa.”
“Tổ trưởng, không... không, em không bệnh.” Tôn Đại Tráng vùng vẫy thoát khỏi lòng Bành Thụ Khuê, bò dậy lại muốn ôm lấy máy khoan.
“Nghe lệnh!” Bành Thụ Khuê nghiêm giọng.
Trần Vục vội tiến lên, đỡ Tôn Đại Tráng rời đi.
Bành Thụ Khuê nói với thợ khoan phụ của Tôn Đại Tráng: “Cậu đi dọn xỉ đi, trước mắt cứ để máy khoan của tôi gánh vác đã.”
Lúc này, Tứ Húc Tử ở đạo động vách tường bên cạnh lại lững thững đi qua.
“Sao thế, Lão Dủi, Tôn Đại Tráng cậu ta...” Tứ Húc Tử dùng ánh mắt đồng cảm nhìn Bành Thụ Khuê.
Bành Thụ Khuê mặt mày âm trầm không đáp lời.
Tứ Húc Tử dẫn dắt tổ bốn cạnh tranh gay gắt với "Tổ dùi", dựa vào lòng dũng cảm và sự nhiệt huyết, chưa từng chơi trò mờ ám. Sau khi Vương Thế Trung chết, thực lực của tổ bốn đã ngang sức ngang tài với "Tổ dùi", chỉ cần cố gắng thêm một chút, tổ bốn sẽ không bị tụt lại phía sau. Nhưng Tứ Húc Tử vẫn chốc chốc lại qua thám thính một phen, đây chẳng qua chỉ là một "thói quen" mà thôi. Lúc này, thấy "Tổ dùi" lại có thêm Tôn Đại Tráng đổ bệnh, hắn biết mình đến không đúng lúc, liền thức thời lặng lẽ rời đi.
Hắn trở về đạo động của tổ mình, thấy một máy khoan bị kẹt mũi.
“Mẹ kiếp, chất đá này căng thật, hở ra là kẹt mũi khoan!” Tứ Húc Tử chửi rủa, tiến lên cùng thợ khoan dùng sức rút cần khoan ra.
Đầu dưới của cần khoan đã bị cong, van gió của máy khoan cũng hỏng. Tứ Húc Tử và thợ khoan ngồi xổm thu dọn một lúc lâu mà vẫn không sửa được.
“Vác nó lên, đi theo tao đến tổ sửa chữa.” Tứ Húc Tử nói với thợ khoan.
Tổ sửa chữa nằm giữa hầm lò số một và hầm lò số hai.
Tứ Húc Tử dẫn thợ khoan đi ra từ trong hầm lò, phe phẩy vừa hay vượt qua một con mương nhỏ, chỉ thấy ở bờ suối phía trước, ba gã đàn ông đang kẹp một người phụ nữ bị trói, hớt hơ hớt hải đi về hướng bên ngoài núi. Người phụ nữ vẫn đang không ngừng giẫm đạp giãy giụa. Cái chậu rửa mặt đằng sau bị úp ngược, một đống quần áo bảo hộ ướt sũng vương vãi trên mặt đất.
“Này! Làm gì thế?” Tứ Húc Tử đầy vẻ hoài nghi hô lên.
Ba gã đàn ông nghe thấy tiếng gọi, ngược lại còn bước nhanh hơn.
“Đứng lại!” Tứ Húc Tử gầm lên một tiếng, cộp cộp cộp đuổi theo.
Ba gã đàn ông lực lưỡng đứng khựng lại.
Trong đó có một gã trán ngắn, miệng hô, trông y như một "người vượn" chưa tiến hóa hoàn toàn. Vừa thấy là lính, hắn ta liền vội vàng nở nụ cười đầy mặt: “Tụi, tụi tao... đang bắt một kẻ ‘lưu vong’ trốn từ trong thôn ra.”
“Lưu vong?” Tứ Húc Tử đi vòng ra trước mặt người phụ nữ bị trói giò trói giụt, nhìn một cái liền giật mình kinh hãi.
“Cúc Cúc!” Tứ Húc Tử hốt hoảng giật chiếc khăn mặt nhét trong miệng Cúc Cúc ra.
“Quân cướp! Thổ phỉ!... Ông trời ơi, ngài mở mắt ra mà xem...” Cúc Cúc vừa chửi mắng, vừa ôm mặt khóc rống lên.
Tứ Húc Tử trừng trừng hai mắt giận dữ, lông mày rậm dựng ngược, chòm râu đầy cằm đều run lên bần bật.
“Người vượn” thấy dáng vẻ hung ác này của Tứ Húc Tử, vội vàng giải thích nói: “Cô ta là vợ của chủ nhiệm ủy ban cách mạng công xã tụi tao...”
“Nói nhảm! Cô ta là cụ tổ nhà chủ nhiệm tụi mày ấy!” Tứ Húc Tử quay người nói với thợ khoan: “Đi gọi chồng cô ta đến đây!”
“Người đâu mau tới—” Thợ khoan vừa gọi vừa chạy quay về đại đội.
“Người vượn” thấy sự việc sắp làm lớn, vội vã sáp lại gần Tứ Húc Tử nói: “Đừng, đừng hiểu lầm...”
“Hiểu lầm?” Tứ Húc Tử tiện tay xắn ống tay áo lên, chìa cái bàn tay to như cái quạt mo ra, cười nhạt một tiếng, nụ cười đến là gai người: “Hôm nay cứ hiểu lầm cho trót đi!”
“Bốp!” Một cái bạt tai đánh cho “người vượn” quay tại chỗ một vòng.
Một tên đầu trọc khác thấy Tứ Húc Tử ra tay, vừa định bước tới liền bị Tứ Húc Tử tóm chặt lấy cổ áo, vung chân đá mạnh một cước, ngã vật xuống đất cái rầm.
Tên đầu trọc đau đến nhăn nhở la oai oái: “Giải phóng quân mà cũng đánh người à...”
“Mẹ kiếp, giải phóng quân còn giết người ấy chứ, xem là đối phó với ai!” Tứ Húc Tử nói xong, lại bồi thêm một cước mãnh liệt vào mông tên đầu trọc.
Gã đàn ông có bộ mặt lưỡi cày không dám áp sát, nhưng cái miệng thì không hề mềm mỏng: “Làm cái gì thế này, người một nhà cả mà!... Tụi tao là đội chuyên chính dân binh công xã đấy!”
“Ông đây là quân chính quy, hôm nay dạy cho mày cách làm người trước!” Tứ Húc Tử vung quyền lao thẳng về phía “mặt lưỡi cày”...
“Người vượn” và tên đầu trọc mặt mày đằng đằng sát khí lao bổ về phía Tứ Húc Tử!
Tên đầu trọc vốn định tung một chiêu "chó đen chui háng", nào ngờ đầu hơi cao một chút, vừa vặn đụng phải chỗ hiểm của Tứ Húc Tử. Làm Tứ Húc Tử đau đến "ái chà" một tiếng ngồi bệt xuống đất. “Người vượn” chồm tới muốn bóp cổ Tứ Húc Tử, liền bị Tứ Húc Tử dùng một cước "thỏ đá đại bàng" đá văng ra xa tít. Tên đầu trọc chớp thời cơ nhào lên, đè Tứ Húc Tử xuống đất. “Người vượn” bò dậy cũng lao tới. “Mặt lưỡi cày” muốn giúp sức nhưng mãi không chen chân vào được, ba người lăn lùng cồng kềnh thành một đống tại chỗ...
Đang lúc giằng co bất phân thắng bại, một đám chiến sĩ đang nghỉ ca chạy ào tới. Thấy ba tên xa lạ đang ẩu đả với chiến sĩ của mình, tức giận không kìm được, "ào" một tiếng xúm lại, người một quyền, kẻ một cước, đánh cho ba gã đàn ông sưng húp mặt mày không bò dậy nổi.
Mấy chiến sĩ đã sớm cởi trói cho Cúc Cúc. Cúc Cúc nằm sấp dưới đất nức nở khóc...
Bành Thụ Khuê thở hổn hển chạy từ trong hầm lò ra, theo sau lại ùn ùn kéo đến một đám chiến sĩ mặc đồng phục thi công.
“Thụ Khuê...” Cúc Cúc vừa nhìn thấy Bành Thụ Khuê, khóc lại càng thêm thảm thiết.
Bành Thụ Khuê xoa vai Cúc Cúc, môi run rẩy, một câu cũng nói không nên lời.
Các chiến sĩ có mặt đều rơi nước mắt. Tứ Húc Tử gầm lên một tiếng với các chiến sĩ: “Còn thẫn thờ gì nữa, mau trói ba thằng rùa đen này lại cho tao!”
Các chiến sĩ xúm lại, vặn quặt cánh ba gã đàn ông, tháo dây giày, trói giật cánh khuỷu từng đứa một theo kiểu "Tô Tần cõng kiếm". Dây giày mảnh, thắt lại vừa ác hiểm, làm ba gã đàn ông đau đến mức kêu la oai oái.
Ân Húc Thăng nghe tin chạy tới.
“Mặt lưỡi cày” là kẻ thức thời, vừa thấy người mặc áo "bốn túi" bước đến, biết là quan lớn, liền mếu máo kêu gào: “Thủ trưởng cứu mạng với! Thủ trưởng...”
“Các người là ai?” Ân Húc Thăng nhíu mày hỏi.
“Tụi tao là người do công xã phái đến chấp hành nhiệm vụ, trên người còn mang giấy giới thiệu. Thủ trưởng... Cúc Cúc là vợ chủ nhiệm ủy ban cách mạng công xã tụi tao đấy! Thủ trưởng...”
“Hồ ngôn loạn ngữ!” Ân Húc Thăng phẫn nộ quát mắng, “Cúc Cúc là vị hôn thê của tiểu đội trưởng Bành chúng tôi!”
“Không dám nói nhảm đâu ạ!” “Mặt lưỡi cày” giãy giụa dưới đất kêu lên, “Cúc Cúc đã đính ước với chủ nhiệm nhà tụi tao rồi, nhà cô ấy đã nhận tiền sính lễ hàng nghìn tệ...”
“Câm miệng! Ai cho phép các người tùy tiện bắt người!” Ân Húc Thăng gầm lên giận dữ.
Ân Húc Thăng nhìn Cúc Cúc đang nức nở không ngừng, trầm ngâm chốc lát, kéo Bành Thụ Khuê sang một bên, nhỏ giọng nói: “Thụ Khuê à, tôi thấy cứ đuổi bọn chúng xuống núi là được rồi. Bằng không, giữ lại trong đại đội cũng chẳng biết xử lý thế nào. Chưa nói đến việc ảnh hưởng quan hệ quân dân, bọn chúng lại do đám cường hào ác bá dưới quê phái tới, chúng ta cũng không chọc nổi đâu... Cậu thấy sao?”
Bành Thụ Khuê thở dốc từng cơn, không tỏ thái độ rõ ràng.
“Nói cho tụi mày biết, còn dám tới đây làm loạn thì tụi mày không có quả ngọt mà ăn đâu.” Ân Húc Thăng nháy mắt ra hiệu, bảo các chiến sĩ cởi trói cho ba gã đang nằm bẹp dưới đất. “Còn không mau cút đi!”
Ba gã đàn ông lực lưỡng vội vàng bò dậy, vừa chạy vừa lủi, sợ các chiến sĩ đổi ý. Chạy qua một con mương nhỏ, thấy đuổi không kịp nữa, “Mặt lưỡi cày” lúc này mới đứng trên bờ mương, quay người hét lớn: “Họ Bành kia, nói cho mày biết, hoặc là mày thả người, hoặc là mày nộp ra một nghìn tệ! Bằng không, mày tránh được mùng một không tránh được mười, bụt chùa bỏ lại nhưng chạy trời không khỏi nắng, về nhà rồi tính sổ với mày!”
“Mẹ kiếp, mày còn dám già mồm, xem tao có...” Tứ Húc Tử nắm chặt nắm đấm to như cối giã tỏi, dạng chân định đuổi theo... Ba gã đàn ông chuồn mất tăm mất dạng tựa làn khói.
Các chiến sĩ vừa đi ngược về vừa chửi rủa: “Đây mà là cái ủy ban cách mạng mẹ gì, đội chuyên chính cái con khỉ gì! Đúng là thổ phỉ!”
“Bắt nạt lên đầu tụi mình rồi, thế này thì bộ đội còn sống sao nổi nữa!”...
Ân Húc Thăng kéo tay áo Bành Thụ Khuê, lùi lại phía sau vài bước: “Rốt cuộc là xảy ra chuyện gì thế?”...