Giữa đêm khuya, Tần Hạo dẫn đầu toàn tiểu đội tiến vào hầm lò số 1 trước mười phút. Tiếp theo, ba tiểu đội thi công khác cũng lũ lượt kéo vào.

Đường hầm của hầm lò số 1 đã đào sâu vào lòng núi hơn hai trăm mét, toàn bộ đều đã được chống đỡ kiên cố. Trong mấy chục căn phòng đã được khai hoang ở hai bên đường hầm, đại đội 2 chịu trách nhiệm gia cố đang đổ bê tông ngày đêm. Cho dù chất lượng đá có tệ đến đâu, một khi đã được gia cố bằng cốt thép và xi măng thì sẽ trở thành tường đồng vách sắt. Đi trong " hành lang dưới lòng đất" sáng rực ánh đèn này, rất dễ khơi dậy một chút niềm tự hào lập nghiệp.

Ở tận cùng của "hành lang", công việc khai hoang phòng truyền thống vừa mới bắt đầu. Trên mặt cắt rộng ba mươi sáu mét, cao mười tháng mét, bốn "đồ hầm thượng"① rộng bảy mét, cao bốn mét đang được đào tiến hành đồng thời. Chỉ cần đào thông thượng đỉnh, chống đỡ vòm trần trước, thì việc khai thác phía dưới sẽ dễ dàng hơn, sẽ không xảy ra nguy hiểm sập trần. Cho nên hiện tại chính là lúc công trình đang gay cấn nhất——

① Trên mặt cắt công trình có nhịp lớn, trước tiên đào thông một phần thân núi, sau đó mở rộng phần còn lại, gọi là "phương pháp khai hoang đạo động". Đạo động được khai quật ở vị trí vòm gọi là "thượng đạo động".

Theo lệ thường, Tần Hạo dẫn nhân viên an toàn Trần Dục lên bàn giao với tiểu đội trưởng tiểu đội 7, kiểm tra xem vòm hầm có đá nguy hiểm chưa được xử lý hay không, các đồng chí khác thì do phó tiểu đội trưởng Vương Thế Trung dẫn dắt làm việc đầu tiên mỗi buổi sáng——"thỉnh thị buổi sáng". Bây giờ vừa quá mười hai giờ, bọn họ có lẽ được tính là những người "thỉnh thị" sớm nhất ở đất nước này. Điều này có thể cho thấy lòng thành kính của họ, cũng có thể nói là để tận dụng thời gian trống "xen kẽ". Hướng về phía phương đông, tay giơ cuốn sách nhỏ màu đỏ, sau đó "hát lớn" và "chúc tụng" một phen, mấy chục cổ họng khàn đìa lại cùng nhau gầm lên "danh ngôn" phổ biến nhất lúc bấy giờ và tại đây: "Hạ quyết tâm, không sợ hy sinh..." "Thứ nhất không sợ khổ, thứ hai không sợ chết"... Toàn bộ hầm lò phát ra tiếng cộng hưởng mạnh mẽ, ầm ầm vang lên một mảng, cũng vô cùng hùng tráng.

Trời không nóng, trong hang núi lại hơi se lạnh. Vương Thế Trung vừa bước vào đạo động liền cởi bỏ trang phục công nhân và áo lót, toàn thân chỉ còn lại chiếc quần đùi, lộ ra lớp lông chân đen sì và cơ bắp cuồn cuộn trước ngực. Anh ta đã hạ quyết tâm làm một trận lớn. Chẳng mấy chốc, Tần Hạo và các chiến sĩ khác lần lượt cởi trần. Làm việc trong đạo động, bên ngoài quần áo là bụi khói, nước bùn, bên trong là mồ hôi, chi bằng cởi ra cho sảng khoái. Do thi công quanh năm, ai nấy đều giống như những người di cư đến từ châu Phi, trên thân thể đen nhẻm ánh lên lớp dầu, giống như được mạ một lớp men sứ.

Chỉ có Trần Dục đảm nhận nhiệm vụ nhân viên an toàn là không cởi quần áo, cậu ấy đang phân phát mũ bảo hiểm.

Của cải tiêu tốn cho một công trình như thế này là điều người dân bình thường không dám tưởng tượng. Nhưng chi phí bảo hộ lao động dành cho các chiến sĩ lại ít đến mức không thể ít hơn. Mỗi người mỗi năm chỉ có tám tệ, chỉ đủ mua một đôi bốt cao su dài thiết yếu. Toàn tiểu đội mười hai người, chỉ có mười chiếc mũ bảo hiểm.

Trần Dục đưa một chiếc mũ bảo hiểm cho Tần Hạo, Tần Hạo xua tay không nhận. Trần Dục liền úp phắt chiếc mũ bảo hiểm lên đầu Vương Thế Trung. Đầu Vương Thế Trung giật mạnh một cái: "Ai cần thứ này chứ!" Chiếc mũ bảo hiểm bị hất văng xuống đống xỉ đá.

Hành động này của anh ta, một nửa là để tỏ vẻ phó tiểu đội trưởng nên "hưởng thụ sau cùng", một nửa là để phô trương khí phách nam tử hán, giống như việc anh ta cởi trần để khoe những múi cơ cuồn cuộn vậy: Đây là thói quen cũ của anh ta. Theo quy định, khi tiểu đội khai hoang thi công bắt buộc phải đeo khẩu trang chống bụi, anh ta chưa từng đeo bao giờ, còn lớn tiếng làu bàu: "Có phải tiểu thư đài các gì đâu, đeo thứ đó ngột ngạt chết đi được!" Có một lần bị tiểu đội trưởng bắt gặp, tiện tay đưa chiếc khẩu trang chống bụi của mình cho anh ta: "Đồng chí, bụi đá hít vào phổi, chưa đầy một năm, anh sẽ mắc một loại bệnh bụi phổi lấy đi mạng sống của anh, hiểu chưa?"

"Tôi mà mắc bệnh ư?!" Vương Thế Trung vỗ vỗ cơ ngực, tỏ vẻ không thèm để ý.

"Bắt buộc phải đeo!" Tiểu đội trưởng nổi giận.

Lúc này Vương Thế Trung mới lấy từ trong túi quần ra chiếc khẩu trang bẩn như giẻ lau bàn, úp vào miệng. Tiểu đội trưởng vừa quay người, anh ta liền kéo vật đó xuống tận cằm.

Thế nhưng, từ khi Trần Dục đến tiểu đội làm nhân viên an toàn, hành động anh hùng của anh ta xem như đã gặp phải khắc tinh. Cậu ta cứ hay đối đầu với anh ta.

"Trổ tài cái gì chứ! Chỉ có da đầu ngươi là cứng, dám đối đầu với đá à!" Trong miệng Trần Dục làm gì có nhiều lời hay ý đẹp đến thế.

"Sợ va chạm thì rụt cổ lại đi!" Tính khí bướng bỉnh của Vương Thế Trung lại trỗi dậy. Một cuộc khẩu chiến sắp sửa diễn ra.

Cả tiểu đội đều biết, vào lúc này, chỉ có một người có thể trị được anh ta.

"Chấp hành điều lệnh an toàn!" Tiểu đội trưởng Tần Hạo dán mắt vào vòm trần, giọng điệu nửa cứng nửa mềm.

Điều lệnh quy định, thợ khoan bắt buộc phải đội mũ bảo hiểm.

Vương Thế Trung rụt cổ lại một chút, ngoan ngoãn nhặt chiếc mũ bảo hiểm lên đội lên đầu. Anh ta biết rằng, nếu không làm thế, tiểu đội trưởng sẽ không cho anh ta mở máy khoan. Mà tiểu đội 4 ở sát vách đã truyền sang tiếng khoan gầm rú, Vương Thế Trung đã sốt ruột không chịu nổi rồi.

"'Gấu trúc ngốc', chuẩn bị mở khoan!" Vương Thế Trung hô hào lên.

Trên mặt bích có hai máy khoan, do Vương Thế Trung và chiến sĩ Tôn Đại Tráng được mệnh danh là "gấu trúc ngốc" vận hành. Lúc này, hai người họ mỗi người dẫn theo một thợ khoan phụ, đã giương cung bạt kiếm.

Mở khoan!" Vương Thế Trung phát ra mệnh lệnh như hổ gầm.

"Bụp bụp bụp..." Hai chiếc máy khoan đồng thời vang lên với tốc độ hai trăm vòng một phút.

Chớp mắt, trong đạo động bụi đá cuồn cuộn, hơi nước bốc nghi ngút; tiếng thét của máy khoan đâm thủng màng nhĩ, chấn động đến mức màng ngực người ta rung lên bần bật. Núi, người, không khí... vạn vật đều rung chuyển trong sự va đập giữa sắt thép và đá núi...

Đào hầm — sân khấu của võ sĩ giác đấu, sự nghiệp của những kẻ dũng cảm, mức độ khốc liệt tuyệt đối không kém gì chiến trường đọ sức giữa hai quân. Ở đây, vật mềm nhất cũng cứng hơn xương người, va quẹt chảy máu chút ít thì căn bản không thể tính là vết thương. Trải qua một ca làm việc, đầu ong ong vang dội, toàn thân không có chỗ thịt nào là không đau nhức. Đương nhiên, điều này vẫn chưa tính đến trường hợp sập hầm.

Theo quy trình thi công đã quen thuộc, Tần Hạo dẫn dắt các chiến sĩ còn lại dọn xỉ, vận chuyển xỉ. Họ phải tranh thủ trước lần nổ mìn tiếp theo, dọn sạch những khối đá to như quả núi, xỉ đá do trận nổ mìn trước bắn ra đổ xuống dưới đạo động, sau đó xúc vào xe goòng, theo đường ray trong đường hầm vận chuyển ra ngoài hầm lò:

Tần Hạo với nhịp độ cố định ba mươi xẻng mỗi phút, xúc xỉ đá vào xe goòng. Hai bắp tay cuồn cuộn cơ bắp, thản nhiên và máy móc vung lên. Giả sử trước mặt anh ta là một chiếc xe goòng không bao giờ đầy, chiếc xẻng trong tay anh ta cũng sẽ tiếp tục vung lên không ngừng nghỉ.

Đó chính là tính cách của anh ta.

Anh ta không sợ khổ. Các chiến sĩ "Tiểu đội cái nêm" không ai sợ khổ.

Chiến sĩ sợ khổ thì không thể bước vào "Tiểu đội cái nêm".

"Tiểu đội cái nêm" trong hệ thống biên chế của đại đội là tiểu đội 3. Danh hiệu vinh quang này đổi lấy bằng máu của các thế hệ đi trước:

Mùa xuân năm 1948, quân đội "Hoa Dã" của chúng ta bao vây thành Uy Huyện do quân đoàn 96 Quốc Dân Đảng đóng giữ: Hơn nửa tháng giao chiến ác liệt, chỉ quét sạch được các cứ điểm bên ngoài thành, tuyệt nhiên không thể phá được thành. Thành Uy Huyện cao bốn trượng dày hai trượng, trên đỉnh có thể chạy song song hai chiếc xe tải lớn kiểu Mỹ, không thể nói là không kiên cố. Quân đoàn trưởng địch Trần Kim Cận, dựa vào tên của mình mà khoác lác rằng: "Uy Huyện là Kim Thành, Kim Thành không thể phá." Trong lúc giằng co, các chiến sĩ tiểu đội 3 dũng mãnh thiện chiến nghĩ ra một diệu kế, chiến đấu anh dũng suốt ba ngày đêm, một đường hầm ngầm dài sáu mươi mét đã đào đến tận chân thành, một chiếc quan tài lớn chứa đầy thuốc nổ, lắp ròng rọc, đẩy theo đường hầm đến dưới chân thành, một tiếng nổ vang trời, "Kim Thành" bị xé rách một vết hở lớn...

Tại đại hội mừng công do "Hoa Dã" triệu tập, tiểu đội 3 đã được phong tặng danh hiệu vinh quang "Tiểu đội cái nêm".

Hơn hai mươi năm sau đó, các chiến sĩ của "Tiểu đội cái nêm" đổi qua từng lớp, lớp nào cũng là xương sống.

Đại đội chia quân, chưa từng phân chia lính thành phố vào "Tiểu đội cái nêm", tuy thuộc về thành kiến, nhưng lại giữ gìn được đặc sắc của "Tiểu đội cái nêm". Toàn là những thuần nông dân, chịu thương chịu khó, nghe lời, yêu vinh dự. Vinh dự của "Tiểu đội cái nêm" ngày càng tăng lên theo từng ngày.

Trần Dục "thư sinh mặt trắng" có thể bước vào "Tiểu đội cái nêm", được coi là ngoại lệ. Cậu vốn là học sinh chuyên ngành tranh sơn dầu thuộc khoa mỹ thuật Trường Nghệ thuật tỉnh, năm 1967 được đội tuyên truyền sư đoàn chiêu mộ vẽ phông nền, sau đó lại đến đội điện ảnh vẽ slide, ở sư đoàn cũng coi như có chút tên tuổi. Còn về lý do tại sao cậu lại bị đày xuống "Tiểu đội cái nêm" của đại đội thi công, trong tiểu đội vẫn là một "điều bí ẩn".

Tần Hạo vốn đối xử tử tế với mọi người, lo lắng tri thức này không chịu nổi công việc trong hầm lò, lại thấy cậu ta lanh lợi, liền giao cho cậu ta một nhiệm vụ nhẹ nhàng nhất nhưng cũng quan trọng nhất — làm nhân viên an toàn. Tần Hạo dặn dò riêng: "Đừng tưởng làm nhân viên an toàn là nhàn hạ, tính mạng của cả tiểu đội đều nằm trong tay cậu đấy."

Trần Dục hiểu rõ sức nặng của câu nói này, chưa từng dám lơ là.

Chiếc bóng đèn hai trăm độ treo lơ lửng giữa không trung đạo động, trong màn khói bụi mịt mờ đã mất đi độ sáng đáng có của nó. Trần Dục cầm chiếc đèn pin lớn năm pin, trợn tròn mắt quét đi quét lại trên vòm trần...

Hơn một tiếng đồng hồ trôi qua, không phát hiện tình hình nguy hiểm.

Cậu không dám lơ là, xoa xoa đôi mắt ê ẩm, tiếp tục tìm kiếm trên vòm trần. Đột nhiên, cậu phát hiện phía trên đầu có lớp bụi đất như bột đang rơi xuống. Chiếc đèn pin chiếu qua nhìn, liền thấy bên cạnh một khối đá lớn có vết nứt nhỏ...

"Tut tut tut" — cậu cầm chiếc còi đeo trước ngực thổi mạnh, lại hét lớn: "Phó tiểu đội trưởng, dừng khoan! Đại Tráng —, dừng khoan!"

Không có ai hồi âm. Tiếng máy khoan gầm rú đã lấn át tất cả.

Trần Dục vội vàng múc một nắm xỉ đá từ dưới đất tung lên không trung, những viên đá vụn rơi như mưa đá lên đầu các chiến sĩ. Đây là phương pháp mà Tần Hạo đã dạy cho cậu.

Tôn Đại Tráng ngay lập tức dừng khoan. Vương Thế Trung vẫn như một con trâu hoang ôm lấy máy khoan "bụp bụp" khoan mạnh.

Trần Dục thấy vậy, đành phải đi tìm cứu binh, vội đứng ở cửa hầm, hướng xuống dưới hầm hét lên mấy tiếng "tiểu đội trưởng", Tần Hạo lúc này mới như từ trong mộng tỉnh lại dừng chiếc xẻng trong tay, "chân chân" mấy bước bước nhanh vào trong hầm. Thấy tình hình này, anh ta vội vàng nhảy qua đống xỉ, tiến lên kéo giật Vương Thế Trung lại, tiện tay tắt van khí của máy khoan.

"Làm gì thế?" Vương Thế Trung quay đầu trừng mắt.

"Đứng lùi ra sau!"

Chỉ những lúc thế này, bạn mới có thể hiểu được Tần Hạo ít nói ít cười hoàn toàn xứng đáng làm tiểu đội trưởng "Tiểu đội cái nêm".

Trần Dục bật đèn pin, Tần Hạo vác thanh phá đá dài, nhắm chuẩn vị trí, đâm mạnh một cái, "rào" một tiếng, một tảng đá to bằng mặt bàn kéo theo một đống đá vụn rơi xuống, phải đến bốn khối.

Mấy chiến sĩ dài mặt ra, lè lưỡi.

Tần Hạo chợt thấy tim đập chân run, chỉ mải nghĩ chuyện khác, suýt chút nữa đã gây ra án mạng!

Vương Thế Trung đá vào tảng đá lớn dưới chân một cái: "Mẹ kiếp, lại làm lỡ mất hai tròng phao của tôi rồi!" Anh ta vung tay với thợ khoan phụ, "Mở khoan!"

"Đợi đã!" Tần Hạo ngăn lại. Anh ta nhìn chằm chằm vào chỗ vòm trần bị sập một lúc lâu, mới ra lệnh: "Tất cả xuống dưới khiêng giàn giáo, chống đỡ trước!"

Vương Thế Trung khó hiểu liếc nhìn tiểu đội trưởng một cái: "Tiểu đội trưởng, thời gian không còn nhiều nữa đâu, nhỡ không khoan kịp lỗ mìn, thì kỷ lục mới..."

"Tôi biết!"

Vương Thế Trung thấy hôm nay tâm trạng tiểu đội trưởng đặc biệt không tốt, liền không dám hó hé gì nữa.

Vương Thế Trung, người lính nhập ngũ năm 1966, từng làm cảnh vệ cho chính ủy sư đoàn Tần Hạo suốt một năm. Khi công trình Long Sơn khởi công, với tư cách là một mãnh hổ được điều đến "Tiểu đội cái nêm". Người xưa có câu: "Cửa phủ thừa tướng còn được làm quan thất phẩm", trong tiểu đội, anh ta không coi ai ra gì, duy chỉ có đối với Tần Hạo là vẫn vô cùng cung kính. Chuyện trong đại đội, tuổi quân chính là vai vế. Tần Hạo có tuổi quân chín năm là vai ông nội. Anh ta không thể không phục...

Giàn giáo của "Tiểu đội cái nêm" vừa được cố định xong, trong hầm lò đã vang lên tiếng còi thống nhất điểm hỏa.

Tiểu đội trưởng tiểu đội 4 mặt đầy râu quai nón từ đạo động bức tường ngăn bước qua trinh sát: "Này, lão Nêm, lại lập kỷ lục rồi chứ?" Thực ra anh ta vừa bước vào liền liếc mắt nhìn mặt bích, biết rằng "Tiểu đội cái nêm" khoan ít hơn số lượng quy định ít nhất mười mấy lỗ mìn.

Cái Râu Quai Nón, ngày nào cậu cũng hòng hách một bãi cái gì!" Tần Hạo bực bội nói.

"Hừ! Bắt đầu dựng giàn giáo rồi cơ đấy." Cái Râu Quai Nón đắc ý cười nói, "Được, nhân viên thi công ca sau cũng được thơm lây nhờ các cậu rồi, có phong cách, có phong cách!"

Tiểu đội trưởng tiểu đội 4, anh đừng có đắc ý vội!" Vương Thế Trung vừa nắp thuốc nổ vào lỗ mìn tức giận đi tới, "Nếu 'Tiểu đội cái nêm' tụt lại phía sau tiểu đội 4 các anh, tôi Vương Thế Trung sẽ đi thụt lùi cho anh xem!"

"Lợi hại, có khí phách!" Cái Râu Quai Nón cười chuồn mất.

Từng đợt tiếng pháo nổ vang rền như sấm sét quét qua Long Sơn, khơi dậy tiếng vang dội lâu không dứt.

Việc nổ mìn trong đường hầm đều chuẩn xác từng giờ từng phút, những "thợ thi công lâu năm" sớm đã quen thuộc từ lâu, căn bản không ảnh hưởng đến việc ngủ nghỉ. Quách Kim Thái thậm chí còn có bản lĩnh này, anh ta dù đang ngủ, cũng có thể phân biệt được từ tiếng pháo nổ xem hầm lò nào chưa khoan xong số lỗ mìn quy định, cho nên vừa tỉnh dậy vào buổi sáng là có thể ước tính đại khái tiến độ trên mặt bích.

Thế nhưng lúc này anh ta lại bị tiếng pháo đánh thức. Anh ta phán đoán một cách chính xác tuyệt đối rằng trong tràng pháo này có tiếng pháo của hầm lò số 1, mà ở đó đêm nay vốn không nên có tiếng pháo nổ. Anh ta chồm dậy, mặc quần áo tử tế, hớt hải chạy vụt ra ngoài.

Sau khi tiếng pháo dứt, khói tan đi, các chiến sĩ lại lũ lượt kéo vào trong hầm lò. Trong bốn đạo động của phòng truyền thống, nhân viên an toàn của bốn tiểu đội đang dùng gậy để loại bỏ đá nguy hiểm, trong đạo động vang lên một mảng tiếng đá rơi "rào rào".

Trần Dục thò đầu từ trong đạo động ra, cằn nhằn với Tần Hạo: "Hỏng bét rồi, cái vòm trần này cứ như một cái sàng thủng vậy."

"Cứ thế đi!" Vương Thế Trung ở dưới đạo động đợi đến mức mất kiên nhẫn, sốt ruột muốn trèo lên đạo động. Tràng pháo trước tiểu đội bọn họ đã tụt hậu, tròng kế hoạch lập kỷ lục sắp tan thành mây khói, lần tới anh ta phải bù lại, ít nhất không thể để cho cái Râu Quai Nón đắc ý như vậy được. Các chiến sĩ còn lại cũng ầm ầm kéo lên phía đạo động.

"Đứng lại!" Quách Kim Thái hầm hầm tức giận bước tới, "Ai bảo các anh đến khai hoang hả?"

Các chiến sĩ ngẩn người, đưa mắt nhìn nhau, không hiểu chuyện gì xảy ra. Tần Hạo nhìn khuôn mặt đang nổi giận của Quách Kim Thái, ngẩn ngơ không biết phải làm sao.

Quách Kim Thái chợt nghĩ, chắc chắn là Ân Húc Thăng đã đứng giữa gây rối. Anh ta ra lệnh cho một chiến sĩ ở gần: "Gọi chính trị viên của các anh tới!"

Chỉ chốc lát sau, Ân Húc Thăng dụi mắt ngái ngủ chạy vào.

"Trưởng phòng..." anh ta cười cực kỳ gượng gạo với Quách Kim Thái.

"Chuyện quái gì thế, chẳng phải bảo các anh chen vào đại đội 2 làm công tác gia cố trước cơ mà?" Quách Kim Thái kìm nén cục tức trong lòng, "Sao không chấp hành mệnh lệnh?"

"Là thế này..." Biểu cảm Ân Húc Thăng có chút hoảng loạn, "Chính ủy Tần... đã gọi điện thoại, chỉ thị rằng... phải nhân cơ hội gió đông 'Đại hội 9', đẩy nhanh tốc độ khai hoang, sớm chiếm lĩnh phòng truyền thống, cho nên..."

Trầm mặc:

Ân Húc Thăng từ từ trấn tĩnh lại.

"Các đồng chí, chất lượng đá đoạn núi này không tốt, an toàn đúng là có vấn đề một chút. Trưởng phòng chỉ thị chúng ta, nhất định phải tăng cường biện pháp an toàn, không được làm bừa." Nói đến đây, anh ta liếc nhìn Quách Kim Thái một cái, "Trưởng phòng là thủ trưởng cũ của đại đội chúng ta, vẫn luôn vô cùng quan tâm và yêu thương mọi người. Thế hệ mới của chúng ta của 'Đại đội qua sông đầu tiên' tuyệt đối không thể làm nhục các bậc tiền bối. Các đồng chí xem xét xem, là rút lui, hay là..."

"Cung giương không có đường quay lại, Thái Sơn đè đỉnh không cúi đầu!" Vương Thế Trung lại hừng hực khí thế, "Không khai hoang, thì cần gì 'Tiểu đội cái nêm' nữa!"

"Trung hay không trung, nhìn hành động, không chiếm được phòng truyền thống tuyệt không thu binh!" Cái Râu Quai Nông cũng không chịu kém cạnh. Anh ta quyết tâm đeo bám "Tiểu đội cái nêm" đến cùng.

Các chiến sĩ người một câu, ta một lời, ai nấy quyết tâm lớn hơn người trước. Tiểu đội trưởng tiểu đội 1, 2 thậm chí còn đứng đầu hô khẩu hiệu: "Hạ, định, quyết, tâm! Không, sợ, hy sinh!..." Toàn bộ hầm lò đều tru lên inh ỏi.

Quách Kim Thái không ngờ Ân Húc Thăng lại "biết cách" phát động quần chúng đến thế. Nhìn những gương mặt coi cái chết tựa như không có thật trước mắt, anh ta chỉ cảm thấy trái tim co thắt dữ dội. Những khung cảnh thế này anh ta đã trải qua quá nhiều. Trong buổi lễ tuyên thệ trước trận chiến ác liệt, dưới thành lũy kiên cố của kẻ thù, trước những lô cốt đang phun ra lưỡi lửa, trong những đường hầm của công trình đại chiến Tước Sơn... Với tư cách là một người chỉ huy, anh ta đã không biết bao nhiêu lần bị kích động bởi khung cảnh tru lên này! Đó là cơ sở để người chỉ huy hạ quyết tâm, là sự bảo đảm để giành chiến thắng. Nếu nói sự vĩ đại của người chỉ huy nằm ở việc mưu sự trong màn trướng, thì sự vĩ đại của người lính nằm ở việc không sợ đổ máu hy sinh. Thế nhưng lúc này... anh ta cảm thấy có rất nhiều điều muốn nói với các chiến sĩ, nhưng lại chợt khó mà nói rõ. Bọn họ còn quá trẻ...

Cuối cùng, anh ta nghiến chặt răng, nặng nề thốt ra một chữ: "Rút!"