3/ Giọng nói người Mỹ Lợi

Có 500 Năm Như Thế

Lượt đọc: 471 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
3/ Giọng nói người Mỹ Lợi

❊ ❊ ❊

Và cũng tương tự như Cao Lao Hạ, trên đất Thừa Thiên Huế (thuộc địa phận huyện Phú Lộc) chúng ta vẫn còn một Mỹ Lợi cần được giải thích, ở đó có đến 3 làng Vinh An, Vinh Mỹ, Vinh Hải nằm trên đất Huế nhưng không nói giọng Huế, cũng không nói giọng 4 thanh như Cao Lao Hạ mà lại nói giọng Quảng Nam, rất gần giống với giọng nói người Nam Ô ở Đà Nẵng; tức không bị “lỗi” dấu thanh sắc = nặng như người Huế mà lại bị các lỗi về nguyên âm như người Quảng Nam cùng với một ngữ điệu thiếu bổng trầm du dương chất giọng Huế; mặc dù hỏi kỹ các tộc họ, bậc cao niên ở Mỹ Lợi đều cho thấy không có mối quan hệ nào với người Đà Nẵng hoặc Quảng Nam, rất nhiều tộc họ ở đây đã có số đời lên đến 15-16.

Khi chưa có quốc lộ 1, con đường thiên lý ra Bắc vào Nam dựa vào đường bộ và đường thủy trên các đầm phá ven biển. Đi đường nào thì người đi đường cũng phải đừng lại chỗ Túy Vân này để chuẩn bị vượt Hải Vân. Dải cát hẹp ven biển này đã từng in dấu những đoàn quân Chiêm Thành kéo ra và Đại Việt kéo vào suốt chiều dài tồn tại lịch sử của mình.

Theo sách xưa thì cửa biển này xưa thuộc về đất nước Chiêm Thành, đời Lý gọi là Ô Long. Đến đời Trần, vua Nhân Tông gả công chúa Huyền Trân cho vua Chiêm là Chế Mân, đưa công chúa tới đây, nên đổi tên thành Tư Dung. Sang thời nhà Mạc vì kiêng tên vua Mạc Thái Tổ (Mạc Đăng Dung) nên gọi là “cửa Tư Khách”. Nhà Lê vẫn dùng tên “Tư Dung”. Địa danh “Tư Hiền” thì mãi đến triều Thiệu Trị mới đặt.

Theo cái nhìn “Địa Văn hóa” của GS. Trần Quốc Vượng thì Cửa biển Tư Hiền chiếm một vị trí địa lý vô cùng quan trọng nối vùng đầm phá lớn thuộc diện nhất Đông Nam Á là phá Tam Giang với biển. Theo các nhà nghiên cứu thì phần lớn vùng đầm phá ven biển miền Trung đều là địa bàn cư trú của các tộc người thuộc các nền văn minh cổ đại tiền sử Sa Huỳnh, Bàu Dũ, tiền Chămpa do đây là nơi có nguồn hải sản phong phú lại không sóng gió, dễ đánh bắt. Và người Chàm cũng đã từng cư trú vùng đất này và hiện còn nhiều di tích, phế tích trong đó nổi tiếng nhất là tháp Chàm ở núi Linh Thái. Hiện ngay trước cổng chùa Thánh Duyên (ngày trước có tên là Túy Ba) có 2 giếng vuông (một loại hình giếng chỉ của người Chàm xây dựng đã được các nhà nghiên cứu thừa nhận) còn rõ dấu vết gạch Chàm, nước ngọt và trong, vẫn được người dân địa phương hiện nay sử dụng.

Và bên những chiếc giếng vuông ấy là những xóm dân không nói giọng Huế mà nói giọng Quảng Nam. Hiện chưa có cứ liệu cũng chưa có dịp khảo sát vùng đất này nhưng như những gì đã trình bày, và có thể rút thành quy luật, thì những làng quanh làng Mỹ Lợi này chính là những làng Chàm còn bảo lưu tiếng nói dân tộc mình và chỉ chịu chuyển sang nói tiếng Việt rất muộn, kiểu như cùng lần các làng ở Nam Ô mà Barrow mô tả và vẽ ký họa năm 1793!

CÓ 500 NĂM NHƯ THẾ - IN SUCH A 500 YEARS Bản sắc Quảng Nam và Đàng Trong từ góc nhìn phân kỳ lịch sử. Hồ Trung Tú
Nguồn: tve-4u
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 26 tháng 8 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.