Tuyết tháng Chạp nổi cơn điên cuồng, bay mù mịt không thấy lối. Cơn gió dữ rít gào dồn dập, nhuộm trắng xóa cả một vịnh biển mênh mông. Giữa cánh đồng tuyết trắng tinh khôi, mấy con thuyền cũ kỹ nằm rải rác như những lão rùa già ghé bến. Cụ Gộc khoanh chân trên đầu giường sưởi, mông ngồi trên chiếc đệm tròn bện bằng rong biển đỏ, vừa hơ tay bên chậu than vừa bập bập tẩu thuốc dài. Cụ nheo đôi mắt đục ngầu liếc nhìn môn thần dán trên cánh cửa, rồi phóng tầm mắt ra ngoài khung cửa sổ. Trên bãi biển hoang vu, từng tầng tuyết dày đặc đè nặng, cảnh tượng ấy bỗng chốc khơi dậy ngọn lửa tinh thần trong người cụ. Cụ thầm nhủ, mùa săn hải cẩu đã tới rồi. Cụ giắt lại chiếc tẩu thuốc dài do đệ tử Thoa Tử Hoa tặng, thẳng lưng, lắc mình tụt xuống giường sưởi, rồi với tay lên vách đất đen gỡ xuống một cây xiên săn chó biển sáng quắc. Màu của cây xiên xám xịt y hệt đáy chảo gang lớn. Cụ lẩm bẩm hát vài câu dao đồng năm nhuận, xách theo tròng thòng lọng, khoác chiếc áo da cừu cáu bẩn dầu mỡ, đội chiếc mũ da hải cẩu, vung vẩy hai cánh tay, rồi lảo đảo bước vào cánh đồng tuyết.

Giữa những khe mây, một con chim ưng diều lượn lờ chao cánh, né tránh những bông tuyết buốt giá.

Tuyết trên đồng hoang cứ từng tầng từng lớp dày thêm. Hai vệt hố tuyết sâu hoắm nối liền vô số bờ tuyết gập ghềnh trên bãi biển mênh mông. Chân cụ Gộc trượt lảo đảo, đi không vững, cảm giác những hố tuyết sâu hoắm như đào sâu ba thước đất. Màn đêm trong vắt, hơi lạnh buốt thấu xương tủy cứa thẳng vào từng khớp thịt. Lăn lộn được vài bước, cụ Gộc bỗng bất động, nằm nghiêng trên tấm ván của một con thuyền cổ đã đông cứng. Khuôn miệng mọc đầy râu lởm chởm thở ra một luồng khói trắng, cụ liền túm lấy bầu rượu đeo bên hông khua khua hai cái, đôi mắt nhỏ ti hí như mũi dùi vẫn đăm đăm nhìn về phía biển xa tĩnh mịch. Một màu trắng xóa ngút ngàn, ngoài tuyết ra chỉ có tuyết, trắng ngắt như những ngọn sóng cuồn cuộn giữa biển khơi ngày hè. Cụ mỉm cười không tiếng động, lòng dâng lên cảm giác hụt hẫng, chỉ có đôi môi tìm đến miệng bầu rượu để sẻ chia. Không biết đã qua bao lâu, vẳng lại tiếng chó sủa từ phương xa, gương mặt già nua của cụ bỗng tươi tỉnh hẳn lên như vừa tan mây mù.

Nghề săn hải cẩu ở Tuyết Liên Loan có từ thời Càn Long. Chỉ khi tuyết của Tết ông Công ông Táo hôn lên mặt băng, lũ hải cẩu mới lén lút bò dạt lên bờ. Thân hình lông lá xù xì của chúng lũ lượt chen chúc bò trườn, trông hơi giống hải báo nhưng lại không phải hải báo. Hải cẩu chỗ nào cũng là báu vật, thịt ăn được, da may áo, nếu săn trúng con đực có dái hải cẩu thì coi như đào được cả một hòn vàng. Đó là vị thuốc vô cùng quý giá. Nhưng đây không phải là cái nghề mà hễ mang hình người là làm được. Hiểm nguy khôn cùng, thử đếm những ngôi mộ ngư dân trong cánh rừng ngoài bãi đông mà xem, hơn phân nửa là có mối thù sinh tử với loài hải cẩu. Cụ Gộc tên thật là Mạch Liên Sinh, là con trai của Thất nãi nãi, xuất thân từ gia tộc Bạch Chỉ Môn. Nhà họ Mạch vốn là dòng dõi săn hải cẩu nhiều đời, tổ tiên của cụ đều là những tay săn chó biển nức tiếng ở Tuyết Liên Loan, người đời gọi là "Cổn Băng Vương". Gia tộc cường giả tự do lăn lộn trên biển băng ngút ngàn để giao đấu với lũ hải cẩu này thực sự mang trên mình vinh quang chói lọi. Người Tuyết Liên Loan ăn cơm biển, thuyền bè là công cụ đánh bắt sinh tử của họ. Biển khơi hung hiểm khôn lường, thường đẩy ngư dân vào cảnh hiểm nghèo. Đúng như lời người mẹ thường ngâm ngợi: "Trong nửa tấc ván là buồng mẹ, ngoài nửa tấc ván là Diêm Vương." Vì thế không khí kính thần nơi đây rất đậm đặc, những điều cấm kỵ họa phúc liên quan đến "cánh cửa" luôn khiến người ta phải giữ lòng cảnh giác cao độ. Để trừ tà cầu bình an, từng nhà từng hộ ở Tuyết Liên Loan mới tranh nhau dán giấy trắng lên cửa. Trên cánh cửa giấy trắng dán hình tượng môn thần Chung Quỳ do chính tay Thất nãi nãi cắt. Vì chuyện này mà trong thôn từng mở cả hội nghị điển hình. Cửa giấy trắng ở Tuyết Liên Loan có một phong tục lưu truyền đã rất lâu đời. Ngày xưa có trận sóng thần, Tuyết Liên Loan chìm trong biển nước mênh mông. Tổ tiên của Thất nãi nãi vốn khéo nghề cắt giấy, ngày thường vẫn dán hình Chung Quỳ cắt bằng giấy lên cánh cửa, khi nạn tràn tới, nhà nào nhà nấy nước ngập lênh láng, duy chỉ có nhà tổ tiên Thất nãi nãi là không một giọt nước biển tràn vào. Thế là cửa giấy trắng được đồn thổi đến mức thần thánh, nhà nhà lũ lượt mua giấy trắng về nhờ tổ tiên Thất nãi nãi cắt hình Chung Quỳ cho. Người tinh mắt nhìn vào là thấy ngay khắp Tuyết Liên Loan nhà nào cũng tuyền một màu cửa giấy trắng. Phong tục dần biến đổi, nhà nào đàn ông qua đời thì gỡ cánh cửa giấy trắng bên trái mang chôn cùng, cánh cửa bên phải để trống hốc đen ngòm, đợi đến khi người đàn bà mất đi mới gỡ nốt cánh cửa bên phải mang chôn theo nữ chủ nhân. Người mới dọn vào căn nhà ấy sẽ thay cánh cửa mới, lại dán hình Chung Quỳ giấy trắng của Thất nãi nãi lên. Người làng khác đến Tuyết Liên Loan thăm họ hàng, hễ thấy nhà ai khuyết mất cánh cửa bên trái là hiểu ngay nhà ấy chết đàn ông, đàn bà đang góa bụa; còn nếu cánh cửa bên phải trống trơn thì biết ngay nhà này mất đàn bà, chỉ còn lão đàn ông góa vợ. Năm dài tháng rộng, phong tục ấy cứ thế truyền lại đời sau.

Cụ Gộc yêu thích môn thần do mẹ làm, vì thế mà ghẻ lạnh cả bài hát "Mười ba tiếng ho". Cụ Gộc vĩnh viễn ghi nhớ dáng hình của ông nội, ông đã dạy cụ cách săn hải cẩu, cụ nhớ cả đêm hội thưởng đèn khi nhìn ông vác hải cẩu trên vai "hét biển". Đó là những năm tháng xa xôi thuở trước, khi ông nội đem con hải cẩu đổi bằng cả mạng sống giao lại cho lão tộc trưởng, dưới gốc cây cong cổ đầu thôn vang rền tràng pháo tay ròn rã như tiếng trống thúc. Sau đó, từng ngọn đèn lồng đủ mọi kiểu dáng được thắp sáng, rực rỡ cả một con phố dài. Cuối cùng, lão tộc trưởng đích thân thắp một chiếc đèn lồng con giáp có dán chữ "Ngưu" trịnh trọng trao vào tay ông nội. Ông giơ cao chiếc đèn lồng con giáp qua đỉnh đầu, mặt đanh lại không cười, nhưng trong lòng thì ngọt ngào như rót mật. Đó là phần thưởng cao quý nhất từ thuở khai thiên lập địa của người dân Tuyết Liên Loan. Không lâu sau, người ông khỏe mạnh như trâu rừng, mình mẩy săn chắc như sắt nguội ấy lại bị hải cẩu cắn xé trọng thương, gắng gượng đến trận mưa đầu phục năm sau thì trút hơi thở cuối cùng. Cửa giấy trắng cũng chẳng thể giữ nổi mạng sống của ông. Bởi thế, cụ Gộc căm thù loài hải cẩu, nhưng chính lòng thù hận ấy lại trui rèn cho cụ sự điềm tĩnh phi thường.

Giờ đây, cánh tay của cụ Gộc cũng bị hải cẩu ngoạm mất một miếng thịt, vết sẹo ấy mang hình dáng tựa như chiếc vỏ ốc biển màu xanh thẫm. Con ma trên băng tuyết như cụ, nếu bước chân sơ sẩy hấp tấp thì cũng sớm vùi thây đáy biển từ lâu rồi, làm sao còn có cơ hội cùng hảo hữu đón tiết Long Phàm nữa. Trong ánh mắt cụ chỉ còn ngưng đọng một mối hận vĩnh hằng, sự giễu cợt và tinh thần thách thức... Những bông tuyết hung hãn phủ kín lấy thân thể cụ Gộc, khiến cụ ngỡ như một đợt triều tế biển ập tới. Biển đóng băng kín mít, năm nào biển đóng băng chặt thì hải cẩu đều không lên bờ. Chúng cũng chia năm đủ năm thiếu. Năm nay là năm thiếu, cái giống chết bầm ấy sớm muộn gì cũng phải thò đầu ra! Cụ Gộc thầm nghĩ.

Trời đất vừa sập tối, con triều liền lén lút trườn tới. Con ưng diều lặng lẽ đậu trên một tảng tuyết nhìn quanh nhìn quất. Chẳng mấy chốc, từ dưới lớp băng đùn lên những âm thanh ùng ục giòn tan như tiếng xé lụa, hệt như cảnh thuyền bè hỗn loạn rẽ sóng ngoài biển mùa hè. Trong mớ âm thanh ấy lẫn vào những tiếng sủa "ăng ẳng... ăng ẳng" mơ hồ. Bờ tuyết nơi cụ Gộc ẩn nấp chính là chỗ mùa hè thuyền cũ neo cờ. Cụ phấn khích đến mức đôi mắt nhỏ ti hí vằn lên tia máu, lúc quay đầu, cụ chợt thấy trên đỉnh gò tuyết cách đó mấy bước có thứ gì đen ngòm đang lộ ra. Lúc này cụ mới bừng hiểu lý do giống chết tiệt kia cứ chần chừ mãi không chịu lên bờ, là vì chúng kiêng kỵ nhìn thấy dẫu chỉ một mảnh bóng dáng của đất liền. Hải cẩu mà thấy vật màu đen là sẽ quay đầu tháo chạy ngay tức khắc. Cụ Gộc lăn qua lớp tuyết xốp, trèo lên bờ gò tuyết nọ, bốc một vốc tuyết đắp lên chỗ bị gió thổi trơ trụi, rồi liếc đôi mắt hí dõi theo mặt băng đang nứt toác răng rắc. Cụ vận dụng hết kinh nghiệm khứu giác và thính giác tích lũy bao năm để bắt trọn từng biến động nhỏ nhoi trên mặt băng. Phải rồi, hải cẩu sẽ tới thôi, chúng cũng như con người, đang kiếm tìm tình yêu, tận hưởng sinh mệnh của mình; đồng thời cũng đang kiếm tìm những trận tử chiến để phô bày thắng bại! Nghĩ tới đây, cõi lòng cụ bỗng dâng lên một cảm giác ấm áp lạ kỳ.

Gió lạnh khô khốc nặng nề, cuộn tròn sát mặt đất mà thổi tới. Cụ Gộc đớp phải một ngụm bột tuyết, tặc tặc miệng.

Chốc lát sau, mảnh trăng vụn lững lờ trôi ra, tựa như một tảng băng đông cứng giữa không trung. Cách chừng trăm mét trên lớp băng nứt có một khối vật thể to lớn trắng lờ mờ đang ngo ngoe bò trườn. Cụ Gộc dụi dụi mắt, co duỗi đôi chân tay đã cóng đơ, rồi khom lưng rón rén chạy tới. Khi nhận ra đó là một con hải cẩu khổng lồ, cụ lập tức nằm rạp xuống, trườn người tới trước, dưới thân cọ xát phát ra tiếng sột soạt khe khẽ. Lúc này, nếu có một chiếc thòng lọng sống quăng tới thì con hải cẩu coi như cầm chắc cái chết. Cụ trườn thêm vài bước rồi cúi đầu nằm nấp sau bờ tuyết bất động. Cụ dốc thêm vài ngụm rượu Lão Bạch Cán, vị cay nồng rực cháy chạy dọc cơ thể làm các mạch máu giãn ra, gân cốt già nua tức thì lấy lại sự linh hoạt. Con hải cẩu lông vàng khổng lồ cũng ngừng bò, khịt khịt mũi mấy tiếng. Hình như đánh hơi thấy mùi người, nó ngẩng cái đầu lông xù có hoa văn lốm đốm lên, chớp chớp đôi mắt xanh biếc chan chứa nỗi hoảng loạn, hiền lành mà như thiêu đốt. Bỗng nhiên, con hải cẩu già thở dốc rồi cuống cuồng bò ngược trở lại. Cụ Gộc nhìn kỹ lại, nhận rõ đây là một con hải cẩu mẹ đẫy đà. Dưới lớp bụng thưa thớt lông nâu có hai con hải cẩu non nớt đáng yêu đang ngọ nguậy. Hai sinh linh bé bỏng ngây thơ như kết tinh của đất trời cất tiếng kêu ai oán vì chưa hiểu chuyện gì đang xảy ra. Cụ Gộc thoắt cái nhỏm dậy, khắp người như mọc đầy gai nhọn, cụ dang ngang người như con cua chặn đứng đường lui của con thú.

Không gian tức thì câm bặt suốt ba phút đồng hồ.

Trước mắt hải cẩu tối sầm lại, nó quay phắt đầu, "bộp" một tiếng, dùng đầu húc văng một con hải cẩu con ra xa ba bước. Chú hải cẩu con trơn tuột lăn tọt vào khe nứt băng đang khép mở, làm bắn lên những tiếng răng rắc giòn giã trắng lóa. Khi nó toan húc tiếp đứa thứ hai, bột tuyết đã tạt rát buốt khiến cụ Gộc phải nheo tịt mắt lại. Đợi đến lúc cụ mở mắt ra thì đã không kịp nữa rồi, cụ bèn thốt lên một tiếng thở dài thê lương: "Hù..." Hải cẩu mẹ nhắm nghiền mắt, gục đầu xuống, sống chết ôm chặt lấy đứa con thơ còn lại. Rồi nó nằm im bất động, hệt như một bức tượng tuyết vừa lẳng lặng nhô lên.

Cụ Gộc ngạo nghễ đứng trên dốc tuyết, chờ đợi cú chồm lên liều mạng của con hải cẩu mẹ. Cụ nóng lòng lắm chứ, thế nhưng hải cẩu mẹ chẳng hề nhúc nhích. Giằng co hồi lâu, con thú từ từ ngẩng đầu lên, ánh mắt đầy vẻ van lơn tội nghiệp nhìn vào đôi mắt đỏ ngầu giận dữ của cụ Gộc. Toàn thân cụ Gộc bỗng dưng trào lên một sự chán chường uể oải, bàn tay nắm chặt cây xiên run rẩy bần bật. Trông thấy từng giọt lệ đục ngầu ứa ra từ khóe mắt hải cẩu mẹ, hai chân cụ Gộc mềm nhũn, sững sờ, ngơ ngẩn bước từng vòng quanh con vật. Đôi hài da lót cỏ ô lạp độn bông dưới chân cụ lún ngập vào lớp tuyết sâu, phát ra tiếng lạo xạo giòn tan. Hải cẩu mẹ gần như nhũn ra như bùn giữa những tiếng thút thít hoảng sợ. Cụ Gộc thấy xót xa cho con thú, nó đã mất đi vẻ huyền bí, mất đi sự tôn nghiêm, chỉ còn sót lại nỗi bi thương đượm đầy tình mẫu tử dịu dàng. Lồng ngực cụ Gộc như muốn nổ tung, cụ gầm lên giận dữ: "Cái ngữ chết tiệt nhà mày, giở đòn ra xem nào!"

Hải cẩu mẹ thở dốc ai oán, tựa như một trái bưởi vàng bị gió thu quất rụng.

Cụ Gộc lại quát: "Cút, cút đi, đồ hèn nhát!" Dứt lời, cụ đá mạnh một cú vào người hải cẩu mẹ, như đá vào một bọc giẻ rách nhồi bông. Cụ không gào nữa, ngôn ngữ loài người và ngôn ngữ của hải cẩu vốn chẳng thể thông tỏ, dẫu cụ có chửi rủa thế nào thì trong mắt con thú, cụ cũng chỉ là một gã câm đang gầm rống vô vọng.

Hải cẩu mẹ vẫn nằm trơ trơ, như bức tượng đất Long Mẫu nơi nhà cụ Gộc.

Cụ Gộc nản lòng, hậm hực hừ một tiếng rồi ấm ức bỏ đi.

Giữa cánh đồng tuyết mịt mùng, đôi hài da lót cỏ ô lạp dưới chân cụ Gộc cào trên mặt tuyết ken két không dứt. Cả đời cụ Gộc chuyện gì cũng từng kinh qua, đóng thuyền, giữ biển, diễn kịch bóng da lừa. Nhưng săn hải cẩu vẫn là cái nghề gắn chặt với đời cụ. Túi dái hải cẩu đắt đỏ là thứ cụ khát khao săn được, nhưng điều khiến cụ máu me hơn cả chính là trận tử chiến sòng phẳng với đối thủ ngang tài ngang sức. Dẫu biết cõi đời này chẳng có sự công bằng tuyệt đối, nhưng cụ Gộc thấy, dùng xiên đâm hải cẩu thế mới là sòng phẳng.

Những năm trước đi biển, loanh quanh ngần ấy canh giờ thì cụ Gộc đã sớm quần thảo với những bóng trắng thoăn thoắt dẻo dai rồi, để cho gió tanh nồng nặc bay khắp vịnh biển, đó là niềm khoái lạc mà chỉ riêng cụ được hưởng. Hôm nay ngoài việc đụng phải con hải cẩu mẹ xui xẻo kia ra thì chẳng vớ được mống nào khác. Cụ chán chường thở dài thốt lên một tiếng, đầu óc trống rỗng, hướng về phía đảo muối giữa biển băng mà tiểu tiện vài giọt. Cụ Gộc vừa thắt lại dải rút quần vừa ngắm nhìn cảnh biển Tuyết Liên Loan. Bỗng nhiên, cụ thấy chân mình dẫm phải một thứ gì mềm nhũn phập phồng, cả người lảo đảo lùi lại một bước. Cụ cứ ngỡ mình dẫm phải một bờ tuyết, nhưng nó mềm mại đầy thịt nạc, chính là một con hải cẩu lớn đang ẩn mình! Tim cụ thót lại một cái, hai chân búng phắt khỏi lưng con thú.

Rõ ràng cú giẫm này đã chọc giận con hải cẩu, nó đứng sừng sững cô độc ngay trong tầm mắt cụ Gộc. Cụ Gộc còn chưa kịp hoàn hồn thì đã thở hồng hộc lắc lư thân mình, mảng băng dưới chân cũng chao đảo theo. Chân cụ trượt đi một cái, ngã sõng soài xuống mảng băng. Cây xiên trong tay cụ văng ra ngoài, dòng nước biển lạnh ngắt lập tức cuộn trào tràn lên mảng băng. Toàn bộ mảng băng hóa thành một khối ngọc trắng trơn tuột, chẳng còn điểm nào để bấu víu. Cụ Gộc trơ mắt nhìn thân mình trượt dần xuống biển. Nước biển ngập qua đầu gối, cụ chợt nảy ra một ý, dùng đòn gánh chèn chặt vào giữa hai tảng băng. Một đầu đòn gánh vừa khéo chặn đứng thân hình đang trượt xuống của cụ, cụ mượn lực chống ấy, vùng dậy gượng thẳng người lên khỏi mặt băng, lăn một vòng phát ra chuỗi âm thanh giòn rã, bám được sang mảng băng đối diện. Thế nhưng mảng băng cõng con hải cẩu lại rung lắc tròng trành, con hải cẩu lớn bất ngờ không kịp trở tay, trượt thẳng một đường vun vút lao về phía cụ Gộc. Cụ Gộc thuận thế rút phắt cây đòn gánh từ khe nứt ra, dùng hết sức bình sinh hất mạnh một cái, đội tung con hải cẩu lên, vội vã xoay người. Cùng với tiếng đòn gánh gãy giòn tan "rắc", con hải cẩu lớn rơi uỵch xuống chân cụ Gộc, làm tung lên một đám bụi tuyết chói mắt.

"Cái giống chết bầm!"

Cụ Gộc gầm lên đầy khiêu khích, tiếng thét làm gân xanh trên trán cụ nổi cuồn cuộn. Cụ vung nửa khúc đòn gánh gãy xông tới, ngã dập mặt vào đống tuyết. Con hải cẩu lớn hung hãn chồm tới, hai vuốt trước sắc lẹm chực xé toạc cổ họng cụ Gộc. Cụ Gộc không hề hoảng sợ, cụ đã chứng kiến quá nhiều cái chết, từ nhỏ đã hiểu cái chết là thế nào! Cụ chưa kịp bò dậy nhưng bất thần giơ hai chân lên đạp mạnh một cú, tống con hải cẩu văng ra xa hai mét. Cụ thoắt cái nhào tới, nắm chặt lấy hai chân sau của con thú, cổ tay giật mạnh xoay một vòng, quăng nó bay tít trên không trung.

Con hải cẩu lại bị ném mạnh xuống mảng băng, kêu ăng ẳng thảm thiết, bốn chân giãy giụa loạn xạ.

Cánh tay cụ Gộc run lên vì tê dại. Cụ không gượng nổi sức, lảo đảo mấy bước rồi ngã nhào vào lòng con hải cẩu. Cái đầu cứng như sắt của con thú va đánh "bốp" vào đầu cụ Gộc, cú va chạm khiến cụ hoa mắt chóng mặt, tai ù đi, đầu mũi ứa ra dòng máu ấm nóng. Cụ với con hải cẩu lăn lộn quấn lấy nhau thành một khối.

Cụ Gộc ngửi thấy một mùi máu tanh nồng, cụ hít một hơi thật sâu, nuốt trọn thứ mùi ấy vào cuống họng. Vận hết tàn lực, cụ tiện tay chộp lấy khúc đòn gánh gãy nham nhở, đâm mạnh một nhát chí mạng vào bụng con hải cẩu, thanh gỗ ngập sâu vào trong, con hải cẩu lớn co giật vài cái rồi nằm bất động trên vũng máu...

Hải cẩu đã chết.

Cụ Gộc nở nụ cười lạnh thỏa mãn, đôi mắt sâu như giếng cạn bỗng ươn ướt. Cụ từ tốn tháo sợi dây gai xanh quấn quanh hông, buộc chằng buộc chịt quanh đầu con hải cẩu. Nghỉ ngơi giây lát, cụ Gộc vắt sợi dây lên vai, kéo lê chiến lợi phẩm từng bước từng bước trở về, miệng không ngừng ngâm nga khúc ca hoang dã. Chợt ngẩng đầu thấy bờ biển, cụ biết đã đến lúc phải "hét biển".

Từ bao đời nay đã hình thành quy củ, phàm là kẻ săn được hải cẩu, vừa lên bờ là phải gào lên vài tiếng, chẳng kể xa gần già trẻ, hễ ai nghe thấy mà chạy tới thì đều được chia một phần thịt. Cụ Gộc là người đầu tiên "mở hàng" trong dịp Tết ông Công ông Táo, lại càng phải hét to hơn. Cụ phủi bột tuyết trên người, áp một bàn tay lên khóe miệng, cất giọng gào vang thấu trời:

"Ơi các bậc cha chú anh em, chia thịt chó biển đê——"

"Ơi..."

Mặt biển im lìm như chết, chỉ có tiếng tuyết rơi.

Tiếng thét của cụ Gộc khí thế ngút trời, âm thanh trầm đục cố gắng dội lên sự cộng hưởng từ lồng ngực. Cụ gào thêm mấy tiếng nữa mà vẫn chẳng thấy bóng người nào thưa gửi, lòng cụ chùng xuống buồn bực. Thôn Tuyết Liên Loan tĩnh mịch đến lạ thường, ngay cả một tiếng chó sủa cũng không có. Đến cả cái thôn tù nhân vốn chẳng bao giờ yên ổn kia cũng im thin thít. Cụ Gộc chớp mắt một cái, cụt hứng bảo: "Thất lễ rồi nhé, lão đành ăn mảnh một mình vậy!" Nói đoạn, cụ ngửa mặt huýt một tiếng sáo về phía con ưng diều, con chim liền vui vẻ vỗ cánh bay theo bước chân lão nhân.

Đêm càng lúc càng sâu, trời và biển hòa làm một. Trăng sao lẩn khuất không để lại dấu vết, dải đất phủ tuyết dưới chân trở nên mờ ảo. Cụ Gộc về đến nhà, trong nhà trống trơ, vừa chớm đông là Thất nãi nãi đã dọn sang ở với cô cháu gái Mạch Lan Tử rồi. Cụ đẩy nửa cánh cửa giấy trắng bước vào phòng. Trước tiên cụ kéo con hải cẩu đến bên cửa sổ, vung một nhát dao khoét lấy túi dái, bọc vào tấm vải, rồi quỳ rạp xuống đất, lục đục lôi từ gầm tủ ra một chiếc hũ rượu men đen tráng từ thời Quang Tự. Cụ mở nắp, cẩn thận đặt túi dái vào trong, bên trong những bọc dái hải cẩu lổn nhổn đã nén chặt ních. Cụ nheo mắt, nét mặt như mơ như thực. Cụ biết, cái hũ này đáng giá vài vạn bạc. Chiếc hũ rượu nhỏ như thần linh chứng giám cho sự trong sạch của cụ, cụ muốn dùng nó để đánh cược cho một kiếp này và cả kiếp sau. Còn về điểm đến cuối cùng của những túi dái ấy, trong lòng cụ đã sớm có sự an bài.

Cụ Gộc quá mệt mỏi, cụ tựa lưng vào mép giường sưởi, ôm lấy hũ rượu, chớp mắt một cái rồi khép mi chìm vào giấc mộng.

Khung cửa sổ dần hửng sáng, vẳng nghe tiếng ưng diều kêu thảng thốt. Cụ trở mình, ngáp một cái thật dài, rồi ra ngoài chuồng gà lấy củi. Chuồng gà đắp bằng đất thấp lè tè, phủ một lớp tuyết dày, thòng xuống một hàng cột băng trắng xóa. Cụ ôm một bó cành cây khô ráo, giũ sạch tuyết rồi vào nhà nhóm lửa lò. Ánh lửa trong lò bập bùng sáng tối, hắt lên gương mặt thô kệch của cụ một sắc đỏ hồng. Cụ múc một gáo nước từ trong chum, nhìn kỹ xem không có con giun đỏ nào mới đổ nước vào chiếc chậu cũ kỹ bẩn thỉu, bưng lên giường sưởi đặt lên chậu than, rồi dùng dao rọc sống lưng con hải cẩu, cắt thành từng dải từng miếng. Cụ dừng tay một lát, lại bóp nát hai quả ớt đỏ nướng cháy vào chiếc bát đựng xì dầu, rồi xếp bằng trên giường sưởi, ung dung thưởng thức món thịt hải cẩu nhúng.

"Chẹp chẹp... Cụ Gộc ơi, cụ cừ thật đấy!" Một thằng nhóc hàng xóm tên là Đại Ngư chẳng biết đã lẻn vào nhà từ lúc nào, đôi mắt thèm thuồng dán chặt vào chậu thịt bốc hương ngào ngạt. Đại Ngư năm nay mười tám tuổi, dáng người cao ráo, mắt một mí dài hẹp thanh tú. Khuôn mặt nó giống hệt như một con cá trê biển, chẳng nhìn thấy lỗ mũi đâu vì thịt mũi đã bọc kín mất rồi. Hồi nhỏ khắp người nó mọc từng lớp vảy cá, cạo thế nào cũng không sạch, bố mẹ nó sợ chết khiếp, cả họ hàng đều hắt hủi ghét bỏ nó, chỉ có cụ Gộc là thương nó. Bố Đại Ngư từng mời Thất nãi nãi đến xem tướng, Thất nãi nãi bảo kiếp trước thằng bé là một con cá trê tinh dưới biển hóa kiếp, mạng lớn lắm. Thân thế, tính cách và diện mạo kỳ dị của Đại Ngư khiến người dân Tuyết Liên Loan vô cùng tò mò. Đại Ngư không phải gốc gác Tuyết Liên Loan, sau khi bố chết, mẹ nó mới dắt nó tái giá về miền biển này. Nó theo mẹ từ thôn Đại Ngư Nhi kế bên dọn sang. Mùa đông năm nào nó cũng bám riết lấy cụ Gộc đòi học nghề săn hải cẩu. Cụ Gộc tuy chưa chính thức nhận nó làm đồ đệ nhưng trong lòng rất mực quý mến thằng bé.

Đại Ngư tỏ vẻ thành kính: "Cụ Gộc, dẫn cháu đi săn chó biển với!"

Cụ Gộc nhấp một ngụm rượu đế nhỏ cay xè tận đáy lòng, cắn một miếng thịt hải cẩu thơm lừng quẩn quanh nơi đầu lưỡi. Cụ bốc một miếng thịt nhét tọt vào miệng Đại Ngư: "Ăn no uống say đi, rồi lão thu mày làm đệ tử!"

"Thật hả cụ?" Đại Ngư sướng rơn vỗ đét vào mông, nhảy tót lên giường sưởi, ăn uống ngấu nghiến như hổ đói. Dưới đất vương vãi ít thịt vụn, xương xẩu và hạt cơm. Một con mèo quanh quẩn gần đó, hít hà nhặt nhạnh từng mẩu.

Tròng mắt cá trê của Đại Ngư đảo lia lịa, nói: "Cụ Gộc, cụ chẳng cần nhọc lòng vì cháu đâu, chỉ cần giúp cháu săn một con là được. Tiền bán một cái dái chó biển là đủ tậu một khẩu súng hỏa mai xịn rồi!"

Cụ Gộc đang ngậm miếng thịt bỗng sa sầm nét mặt, mắt trừng trừng không chớp nhìn Đại Ngư như muốn nuốt tươi nuốt sống nó, đôi mắt đỏ ngầu gắt gỏng: "Đồ con đĩ đẻ, tao còn chưa nhận mày làm đệ tử mà lòng dạ mày đã đen tối thế rồi! Dùng súng bắn chó biển, mày còn có lương tâm không hả?"

Đại Ngư tái mét mặt, chột dạ cãi: "Cụ ơi, cụ cổ hủ quá rồi đấy, dùng xiên hay dùng súng thì cũng là săn cả thôi. Cháu tuyệt đối không tranh địa bàn của cụ đâu!"

Hai bàn tay cụ Gộc bỗng vã mồ hôi hột, cụ nghiến răng ken két: "Đường là đường chung, biển là của thiên hạ, giống chết tiệt kia bị săn rồi lại kéo đến, tao việc đéo gì phải sợ mày cướp miếng cơm!"

"Thì đúng là..."

"Trời đất chứng giám, quy củ của tổ tông truyền lại rồi. Thợ săn chân chính xưa nay trọng nhất là lẽ công bằng. Không đặt bẫy mồi, không đào hố ngầm, không dùng súng hỏa mai, chỉ cậy vào sức lực với sự nhanh nhạy của cái đầu do cha sinh mẹ đẻ ra..." Cụ Gộc nói đến mức nước bọt văng tung tóe.

Đại Ngư nghe không lọt tai, những lời ấy nghe thì hay ho chứ chẳng giải quyết được gì. Nó tiu nghỉu tụt xuống khỏi giường sưởi, bảo: "Cụ Gộc, cụ đi đường quang của cụ, cháu lội cầu độc mộc của cháu! Không thèm học cụ nữa là xong chứ gì!"

"Cút! Cái thằng ranh con!" Cụ Gộc gầm lên hung dữ, mặt đanh lại nổi một sắc xanh mét.

Đại Ngư lủi thủi quay người nhảy xuống đất, co giò lén lút chuồn mất. Cụ Gộc thì chẳng còn chút hứng thú ăn uống nào nữa. Cụ chỉ cảm thấy lòng dạ bồn chồn khôn tả. Lão nhân thầm nghĩ, thằng nhãi này rõ ràng nhắm vào túi dái hải cẩu rồi. Nghe đâu có con buôn da thú từng đến đây, một cái dái đổi được cả đôi vòng tay phỉ thúy. Lại còn mua được cả một xe mồi nuôi tôm "tam cáp tứ lỗ" nữa.

Đêm hôm ấy, cụ Gộc lại săn được hai con hải cẩu đực. Lần này lão nhân không mang theo chim ưng diều. Lúc "hét biển", dân làng ùa ra đông nghịt như hội cào cua. Toàn bộ thịt hải cẩu đều được cụ Gộc đem phân phát làm ơn làm nghĩa, cụ chỉ nắm chặt hai túi dái rảo bước về nhà. Khí thế của cụ làm oai phong cả một con đường làng. Đại Ngư đút hai tay vào ống tay áo bông rách, cùng đám trẻ con giẫm tuyết đùa nghịch. Cụ Gộc bước thấp bước cao đi trong mơ màng, chỉ nghe tiếng bước chân giẫm trên nền tuyết rộn rạo khắp phố. Khi cụ đi lướt qua người Đại Ngư, đôi mắt ti hí gian xảo của nó liếc trúng khối thịt đỏ hỏn cụ đang nắm trong tay, lập tức hiểu ra tất cả.

Đại Ngư hừ một tiếng quái gở, cố tình khom lưng chạy lăng xăng một hồi. Đường hẹp, mặt tuyết lại trơn trượt, một đứa trẻ đang chơi ném tuyết vì né Đại Ngư nên đâm sầm vào cụ Gộc. Cụ Gộc ngã dúi dụi một cú, trong cơn hoảng loạn, cụ vội vàng ôm chặt lấy lá bùa hộ mệnh bên mình, mặt đập thẳng xuống đất như thể vừa cắn phải một lá "bùa rút đất". Đại Ngư vội đỡ cụ Gộc dậy giữa cảnh hỗn loạn, nó chợt phát hiện trên nền tuyết rơi ra một khối thịt đỏ rực rỡ, trong lòng thầm nhen nhóm một niềm khoái trá. Cụ Gộc đã bỏ đi, bước đi xiêu vẹo ngả nghiêng. Đại Ngư lén nhặt lấy khối thịt đỏ dưới đất, nhìn kỹ một hồi rồi mừng rỡ nhảy cẫng lên ba thước. Cụ Gộc về đến nhà mới phát hiện bị mất một túi dái, cụ quay trở lại đường làng, mặt méo xẹo, miệng méo xệch tìm kiếm khắp nơi. Đám trẻ con ùa nhau giải tán, bóng đen của Đại Ngư thoắt ẩn thoắt hiện, cái bóng ấy như một vết sẹo hằn sâu vào tâm can cụ.

Chẳng mấy ngày sau, Đại Ngư đã vác một khẩu súng hỏa mai hai nòng ra biển.

Cụ Gộc nhìn Đại Ngư bằng ánh mắt như nhìn quân trộm cắp, há hốc mồm kinh ngạc như bị hóc xương cua say, máu nóng toàn thân tức thì đông cứng lại. Cụ sững sờ hồi lâu, rồi thở dài thườn thượt về phía biển băng mênh mông: "Tội nghiệt, đúng là tội nghiệt ngập đầu mà..." Từ cuối thời Thanh đã có súng hỏa mai, nhưng săn hải cẩu chưa từng ai dùng súng, đó là quy củ do tổ tiên truyền lại. Tiền nhân chủ trương sống đời bền vững lâu dài, không cho phép con cháu làm cái trò ngu xuẩn tuyệt tự tuyệt tôn ấy. Ngày xưa đứa nào dám dùng súng là bị đem đi tế biển, dẫu không chết thì cũng phải ngậm đầy một họng bùn khoáng biển sâu. Trong đôi mắt chứa chan thù hận của cụ Gộc, hải cẩu cũng là một sinh mệnh đáng để tôn kính. Phải là sự chém giết sòng phẳng giữa sinh mệnh với sinh mệnh thì mới đúc kết ra được tôn nghiêm. Người sống vì danh chim sống vì tiếng, thằng ranh Đại Ngư kia hệt như lũ chim sẻ đỏ ngoài bãi biển, cứ thấy tiền là sáng mắt lên, tiền tài đều bị cái ngữ chúng mày vơ vét hết cả, đến cả danh dự cũng vứt xó, sớm muộn gì cũng gặp quả báo rước họa vào thân thôi!

"Đoàng——" một tiếng súng khô khốc nổ vang.

Tiếng súng đầu tiên vang lên trên biển băng Tuyết Liên Loan từ thuở khai thiên lập địa là do Đại Ngư bắn. Một con hải cẩu bị đạn ghém bắn trúng, những con còn lại gào thét thảm thiết tháo chạy vào sâu trong đồng tuyết dưới làn đạn ghém nóng rực đuổi theo sau lưng. Lúc nhá nhem tối, Đại Ngư cũng kéo lê một con hải cẩu lớn cất tiếng "hét biển". Thế nhưng, chẳng một ai thèm đến chia thịt của nó. Nó toan đem thịt biếu cô bạn học Mạch Lan Tử, ngặt nỗi lại không gặp may, nhà họ Mạch hôm nay kiêng cữ làm ngày "Hàn thực", vả lại Mạch Lan Tử là cháu nội của cụ Gộc, cô làm sao mà thiếu thịt hải cẩu ăn cho được? Nó cũng chẳng thấy ngượng ngùng gì, liền kéo tuột đến quán rượu đầu thôn bán đứt, giật lấy túi dái rồi cũng học đòi cụ Gộc nghênh ngang rảo bước về nhà, đôi mắt sáng rực ánh lên vẻ tự hào đắc thắng.

Cụ Gộc lủi thủi trốn trong căn nhà tranh vách nứa của mình, vừa nghe thấy tiếng súng nổ, đó là âm thanh của cái chết đang rượt đuổi sự sống, âm thanh ấy cứ liên tục chà đạp lên những giấc mộng đẹp của cụ. Cụ như mắc phải chứng đau mắt, nhìn cái gì cũng mờ mờ trắng xóa, chẳng thấy chó biển đâu mà cũng chẳng thấy bóng người. Tim cụ thắt lại, lông tơ khắp người dựng đứng, trước ngực rịn ra từng giọt mồ hôi lạnh. Đêm ngủ, trong đầu cụ cũng chập chờn văng vẳng tiếng súng, nơi cổ họng nghẹn ứ một tiếng thét kỳ quặc: "Tội lỗi do ai gây ra?" Thế rồi, trong mắt lão nhân, ánh trăng đã hóa thành cạm bẫy, còn sinh mệnh chỉ còn là niềm hoài niệm khôn nguôi.

Sáng hôm sau gượng dậy, đầu cụ Gộc nặng trĩu. Vừa mở mắt ra cụ liền bập bập mấy hơi thuốc lá lào. Vị thuốc đắng ngắt cay xè làm cụ khục khặc ho một hồi. Thất nãi nãi không cho cụ hút thuốc, nhưng cụ vẫn phải hút, không thể bỏ được, có hơi thuốc mới gắng gượng nổi. Đặt tẩu thuốc xuống, ông lão xoa xoa cái bụng đói meo. Ăn xong bữa sáng, cụ lại nai nịt đồ nghề ra biển. Trời không rơi tuyết nhưng sương mù giăng kín lối, những hạt mưa đá nhỏ li ti chìm nổi lững lờ trong màn sương, gió rít từng cơn dồn dập lượn lờ như quân trộm đạo. Sương mù mỗi lúc một dày, lão nhân cảm thấy quần áo mình đã bị hơi sương thấm ướt sũng, lòng dạ cũng mịt mù như sương, liệu sương có ngấm sâu được vào tim người ta không? Trong đầu ông lão bỗng nảy ra một ý nghĩ kỳ quặc như thế. Đúng lúc này, từ sâu trong lòng biển băng cuộn lên từng hồi sấm rền, nghiêng tai lắng nghe mới biết đó là tiếng gầm rú của xe máy từ đằng xa vọng lại. Tiếp đó là những tiếng nói cười ríu rít từ xa tới gần, khắp chốn gần xa đều ngập tràn những tạp âm ồn ã. Cụ Gộc ngoảnh đầu nhìn lại, thấy một nhóm thanh niên mặc áo khoác da, đứa nào đứa nấy đều vác súng hỏa mai trên vai, hăm hở kéo nhau về phía biển sâu. Cảm giác chán ghét từ giác quan xộc thẳng vào tâm can cụ Gộc.

Một gã trai cao nghều như cột buồm trông thấy cụ Gộc, liền cất giọng giễu cợt: "Này ông già, vẫn còn cầm cái xiên chống đỡ đấy à?"

Cụ Gộc chẳng quen biết đám người này, vừa thấy súng hỏa mai là lửa giận đã bốc lên ngùn ngụt trên mặt, cụ trừng mắt căm hận lườm chúng một cái rồi lẳng lặng bước đi.

"Hóa ra là một lão câm, hi hi hi..."

Cụ Gộc không quay đầu lại, khóe mắt đã ứa ra hai giọt lệ. Cụ mặc cho những lời dơ bẩn ấy lọt qua tai. Cụ tỏ ra vô cùng lạnh lùng, thế giới này rốt cuộc làm sao thế này, chẳng biết đã hỏng hóc từ chỗ nào nữa. Bao nhiêu năm nay, ở Tuyết Liên Loan chưa từng có ai dám chế giễu cụ như thế. Người ta luôn kính trọng cụ. Mấy thằng nhãi ranh ranh con này, lúc lão đây lăn lộn trên băng thì chúng mày còn chưa biết đang quằn quại trong bụng con mẹ nào đâu! Chúng mày mắc phải cái thứ dịch hạch gì mà đối với người hay với chó biển đều chẳng còn chút lương tri thế hả.

"Câm hết cái mõm thối của chúng mày lại, chúng mày có biết ông ấy là ai không?" Cụ Gộc nghe loáng thoáng tiếng Đại Ngư đang lên tiếng.

"Ai thế?"

"Ông ấy là bạn của Đại Thuyền Vương Hoàng thợ mộc, là Cổn Băng Vương, cụ Gộc đấy." Đại Ngư nói.

Nét nghi hoặc hiện rõ mồn một trên mặt đám thanh niên: "Vô tích sự, Cổn Băng Vương cũng chẳng nhanh bằng đạn súng bắn ra đâu!"

Cụ Gộc tức đến run rẩy cả người, nheo mắt ngửa mặt lên trời thở dài một tiếng. Cụ nới lỏng chiếc thắt lưng đỏ, ngồi thụp xuống, tháo găng tay vốc một nắm tuyết xoa xoa sột soạt, da thịt lạnh buốt giật thót từng cơn, sau vài nắm tuyết thì lòng cụ đã phẳng lặng trở lại.

Đại Ngư bảo: "Đừng tưởng chúng mày cầm súng nghịch được hai ngày mà tinh vi, gom hết cái lũ đứng đây lại cũng chẳng bằng một sợi lông chân của cụ Gộc đâu!"

"Xùy, bốc phét vừa thôi!" Một gã thanh niên gắt gỏng.

"Thời trẻ cụ ấy là tay súng thần bắn nhạn đấy! Không tin thì để cụ mở mắt cho chúng mày xem." Đại Ngư vươn cổ nói, rảo bước chạy đến trước mặt cụ Gộc, chìa khẩu súng ra: "Cụ Gộc, cháu trót chém gió ra rồi, cụ liệu mà làm nhé!"

Cụ Gộc ngồi xổm bất động như một chiếc vò đất, tựa như con thuyền đắm dưới đáy biển sâu.

Đại Ngư ghé sát lại, điệu bộ nhã nhặn: "Cụ ơi, mình chịu nhục thế này sao?"

Đám áo khoác da ồ lên chế giễu: "Lão già, hèn rồi, hèn rồi..."

Cụ Gộc thoắt cái đứng phắt dậy, giật phăng lấy khẩu súng hỏa mai, ánh mắt giận dữ quét qua bầu trời mịt mù sương khói. Con ưng diều bị dọa sợ bay vút đi thật xa. Lão nhân chỉ nhìn thấy một con mòng biển đang bay, liền giơ tay bóp cò "đoàng" một tiếng, con chim mòng biển đập cánh phành phạch rơi cắm đầu xuống đất.

Đại Ngư đứng chết trân, mắt trợn tròn: "Mẹ ơi, thần thánh thật..."

Đám áo khoác da há hốc mồm ngây dại. Đại Ngư cuối cùng cũng bĩu môi, làm như tiết lộ bí mật: "Cụ Gộc từng làm hải nhãn đấy. Cụ ơi, cụ cũng nên đổi mới tư duy trước rồi đổi súng sau đi!"

"Nhổ vào!" Cụ Gộc hừ mạnh một tiếng, đưa nòng súng lên mũi ngửi ngửi, cụ thích ngửi mùi thuốc súng thoang thoảng này. Cụ bực bội vứt trả khẩu súng, hai mắt nhìn đăm đăm vào con mòng biển đã chết phía trước, lòng còn buồn bã hơn cả lúc đốt thuyền tế tổ. Cụ như sợ bẩn tay, lại bốc một nắm tuyết nặn thành nắm thật chặt, vò một hồi tuyết tan thành nước chảy ròng ròng, tựa như lớp mồ hôi túa ra khi thức đêm luyện ưng. Lòng bàn tay cụ thực sự toát mồ hôi, rồi mồ hôi túa ra khắp cả người.

Đám thanh niên khua khua những họng súng đen ngòm rồi lẳng lặng tản đi. Biển băng mênh mông lại câm bặt. Trong cõi tĩnh mịch không một tiếng động, từng con hải cẩu uể oải bò ra khỏi khe nứt băng. Giữa khung cảnh mờ ảo lộ ra khuôn mặt đầy nếp nhăn của cụ Gộc, thời tiết xấu tệ hại, gió tuyết và nước mắt làm nhòa đi tầm nhìn của cụ. Cụ chẳng nhìn thấy gì rõ ràng, nhưng lại nghe thấy tiếng sột soạt của đàn hải cẩu đang trườn tới, tinh thần cụ tức thì phấn chấn đôi chút. Cụ gượng đứng dậy, trước mắt tối sầm một hồi, người lảo đảo, cụ dùng cây xiên chống xuống mặt băng, gượng gạo đứng vững như một quái vật ba chân. Cụ Gộc vừa chịu nỗi ấm ức vì bị coi khinh, trong đầu bỗng lóe lên hình ảnh "ấn, kiếm và gương" của mẹ, cụ nghĩ đến việc dùng những pháp bảo trừ tà ấy, lại như đang ngóng chờ tục "sờ núm đinh cửa". Cụ cắn chặt đôi môi khô nẻ, vươn thẳng người dậy, cảm thấy nguyên khí như đã trôi sạch, trong lòng bỗng dâng lên một nỗi tủi nhục và cảm giác bị ruồng bỏ khôn cùng. Chẳng mấy chốc, từng tràng súng nổ kinh hồn bạt vía nổ ran trên mặt băng vô định, vang vọng ra tít tận đằng xa...

Cụ Gộc rùng mình một cái, tứ chi lạnh ngắt. Qua chừng tàn một tuần thuốc lào, đám áo khoác da từng đứa một lại lấp ló hiện ra từ trong màn sương mù, thoắt ẩn thoắt hiện như những bóng ma. Mấy tên vừa kéo lê mấy con hải cẩu vừa cười hả hê, lượn lờ quay lại, thấy cụ Gộc đang đứng trơ trơ liền gào lên:

"Sao hả? Cổn Băng Vương, mau mau đổi súng săn lấy đại bác đi thôi!"

"Ha ha ha..."

Đám thanh niên lại lẩn biến vào trong màn sương mù.

Cụ Gộc lầm bầm chửi thầm một câu: "Đừng có đắc ý, ngày nào đó bị lão Lang thuế vụ tóm được thì liệu hồn!" Cụ thấy lòng mình trống rỗng xót xa, chẳng hiểu sao sống mũi cay xè, khóe mắt tuôn trào hai hàng lệ. Cụ cố dằn cơn chua xót vô cớ ấy xuống, nén chặt vào tận đáy lòng, rồi quệt mạnh một đường nước mũi, vừa thở dốc vừa nặng nề bước đi.

Những ngày sau đó, tiếng súng trên biển băng nổ vang không ngớt. Chỉ trong ít ngày ngắn ngủi, chẳng biết đã có bao nhiêu lớp bụi trần chìm lắng xuống. Duy chỉ có bóng dáng cụ Gộc là không thấy đâu nữa, con ưng diều cũng bặt vô âm tín. Cụ Gộc ngã bệnh, nằm mê man trên giường sưởi, mặt vàng vọt, má hóp lại, hốc mắt trũng sâu, khóe miệng rỏ dãi, đôi mắt mờ đục phủ một lớp màng nhìn vật gì cũng chập chờn bóng ảo trùng điệp. Lão nhân bị đày đọa đến mức thân tàn ma dại, hình dong tiều tụy. Con ưng diều lặng lẽ bầu bạn bên cụ, cụ thầm thì trò chuyện với nó trong tâm tưởng. Già trẻ trong thôn cũng rủ nhau đến thăm, đỡ cụ ngồi dậy, nhưng cụ vẫn cứ ngây dại ra đó, hệt như một vị cao tăng đang nhập định tọa hóa, một bộ dạng như thể không luyện ra được xá lợi tử thì quyết không chịu nhắm mắt. Ngày ngày cụ thẫn thờ nhìn về phía biển băng xa xăm như tòa lâu đài huyễn mộng, đau đớn tự hỏi, là do lòng người đã đen bạc, hay chính mình đã thành kẻ lỗi thời? Cái số mệnh đã định thì trốn sao cho thoát. Cụ lẳng lặng lần lượt co duỗi hai chân, trong chớp mắt liền cảm thấy khí huyết ở chân và thân trên đã được đả thông. Trên gương mặt già nua bỗng hé nở một nụ cười tĩnh lặng như cái chết.

Vào một đêm giáp Tết, cụ Gộc bước chân ra khỏi nhà. Ngửa mặt nhìn lên, tuyết rơi lả tả như lông ngỗng ngợp trời, tối đen như mực. Những bông tuyết cọ xát vào nhau phát ra âm thanh lạt xạt như vò giấy. Gió trong thôn đã ngừng thổi, những cánh cửa giấy trắng đều lặng lẽ khép hờ, một gốc cây cổ thụ trước cửa vẫn gắng gượng chống đỡ cảnh sắc trống trải mịt mờ. Chẳng biết ngọn gió nào thổi tới, đêm tuyết bình thường này bỗng chốc trở thành ngày nhộn nhịp sôi động nhất trên biển băng. Trên mặt băng ánh đèn leo lét, tiếng súng rền vang từng chặp, những thanh âm già nua ai oán đua nhau trỗi dậy khắp nơi. Trong đêm tuyết này, bị lòng tham thiêu đốt, tâm can Đại Ngư rực cháy thứ sinh lực hoang dã nguyên thủy. Nó cùng hai anh em trong thôn hùn hạp đi săn chó biển, thực sự đã mở hàng thắng lợi. Từng loạt đạn ghém đen ngòm quét qua rào rào che trời lấp đất, lũ hải cẩu không tài nào né tránh kịp. Bọn chúng như phát rồ, giữa cánh đồng tuyết lập lòe những đốm sáng xanh biếc ma quái. Đã quá nửa đêm, bọn Đại Ngư đang sướng đến phát rồ, vòng vây săn đuổi đang lúc cao trào. Chúng chặn đầu một bầy hải cẩu vừa trườn ra khỏi vùng băng nứt. Ba họng súng đen ngòm đã ngắm trúng đích, giữa bầy hải cẩu bỗng dựng lên một cột tuyết trắng xóa, tựa như cánh cửa giấy trắng làm bằng gỗ táo sét đánh. Mấy con hải cẩu lục tục tháo chạy về phía biển sâu, duy chỉ có một con hải cẩu trắng gầy gò, lảo đảo lách qua những họng súng lao thẳng về phía đám người. Bộ lông của con hải cẩu nhỏ này tuy đã đổi màu, tơi tả rách nát, nhưng vẫn toát lên vẻ cao quý khôn cùng, mang theo một uy nghi bất khả xâm phạm mà xông tới. Bay theo sát nó còn có một con ưng diều, Đại Ngư có thể nhìn thấy rõ mồn một lớp tuyết đọng trên lưng con ưng.

Đại Ngư kinh hãi hồn xiêu phách lạc: "Trời đánh bạt mạng!" Tiếng gầm thét dữ dội vừa cất lên, "đoàng" một tiếng súng nổ vang, con hải cẩu trắng lăn lộn mấy vòng rồi cắm phập vào bờ tuyết nằm bất động. Đại Ngư đưa mắt nhìn hai gã bạn đồng hành, hoang mang kinh hãi chạy xộc tới, nhìn kỹ một cái, nó "quỳ sụp" xuống đất, ôm chầm lấy cái bọc đẫm máu mà gào khóc thảm thiết:

"Cụ Gộc ơi là cụ Gộc——"