Elizabeth Willard, người mẹ của George Willard, có dáng người cao gầy và khuôn mặt chi chít những vết sẹo đậu mùa. Dù mới chỉ bước sang tuổi bốn mươi lăm, một căn bệnh thầm kín nào đó đã rút kiệt sức sống và vóc dáng của bà. Bà thẫn thờ đi lại trong khách sạn cổ kính lộn xộn, ngắm nhìn những bức tường giấy dán đã phai màu cùng những tấm thảm sờn rách, và khi sức khỏe cho phép, bà lại làm công việc của một người dọn phòng giữa những chiếc giường vấy bẩn bởi giấc ngủ của những thương gia béo tốt. Chồng bà, Tom Willard, một người đàn ông mảnh khảnh, thanh thoát với đôi vai vuông vức, dáng đi nhanh nhẹn kiểu nhà binh, và bộ rỉa mép đen được tỉa tót vuốt vót ngược lên ở hai đầu, luôn cố gắng gạt người vợ ra khỏi tâm trí mình. Sự hiện diện của bóng ma cao gầy ấy, lặng lẽ di chuyển dọc các hành lang, bị ông xem như một lời trách móc nhắm vào chính mình. Mỗi khi nghĩ đến vợ, ông lại nổi giận và chửi thề. Khách sạn làm ăn thua lỗ, lúc nào cũng đứng bên bờ vực phá sản, và ông chỉ ước gì mình thoát khỏi nơi đây. Ông coi ngôi nhà cũ cùng người phụ nữ đang sống cùng mình ở đó như những thứ đã bại trận và tàn lụi. Khách sạn nơi ông từng khởi nghiệp đầy hy vọng giờ đây chỉ còn là cái bóng mờ nhạt của một cơ ngơi đúng nghĩa. Khi đi qua những con đường ở Winesburg với vẻ ngoài lịch thiệp và ra dáng doanh nhân, đôi khi ông khựng lại rồi quay phắt người đi như thể sợ rằng linh hồn của khách sạn và của người vợ sẽ bám theo ông ra cả ngoài phố. “Mẹ kiếp cái cuộc đời này, khỉ thật!” ông lầm bầm vô định.
Tom Willard có niềm đam mê sâu sắc với chính trị làng xã và suốt nhiều năm liền là gương mặt lãnh đạo của đảng Dân chủ trong một cộng đồng vốn theo đảng Cộng hòa cuồng nhiệt. Có ngày nào đó, ông tự nhủ, thời thế chính trị rồi sẽ xoay chiều ủng hộ mình và những năm tháng phục vụ nhọc nhằn không công ấy sẽ được đền đáp xứng đáng bằng những bổng lộc lớn lao. Ông mơ về việc được bầu vào Quốc hội và thậm chí trở thành thống đốc bang. Có lần, khi một đảng viên trẻ tuổi đứng lên trong một buổi họp đảng và bắt đầu khoe khoang về sự trung thành của mình, Tom Willard giận đến tái mặt. “Câm mồm lại, đồ ranh con,” ông gầm lên, trừng mắt nhìn quanh. “Cậu biết gì về sự phục vụ? Cậu chẳng qua chỉ là một thằng nhóc thì biết gì? Nhìn xem tôi đã làm được gì ở đây này! Tôi từng là một đảng viên Dân chủ tại Winesburg này vào cái thời mà việc làm đảng viên Dân chủ là một tội ác. Ngày xưa họ lùng súng săn đuổi chúng ta cơ mà.”
Giữa Elizabeth và đứa con trai duy nhất George tồn tại một mối dây liên kết đồng cảm sâu kín nhưng chưa bao giờ được thốt thành lời, bắt nguồn từ một giấc mơ thời thiếu nữ đã lụi tàn từ lâu. Trước mặt con trai, bà luôn rụt rè và kín đáo, nhưng đôi khi, trong lúc cậu đang tất bật ngược xuôi trong thị trấn với tư cách là một phóng viên, bà lại bước vào phòng con, khép cửa lại và quỳ xuống bên chiếc bàn nhỏ làm bằng bàn bếp đặt cạnh cửa sổ. Ngay trong căn phòng ấy, bên chiếc bàn, bà thực hiện một nghi thức nửa như lời cầu nguyện, nửa như một đòi hỏi hướng lên trời cao. Trong dáng hình thiếu niên ấy, bà khao khát được nhìn thấy sự tái sinh của một điều gì đó nửa như đã phai mờ, từng thuộc về chính một phần con người bà. Lời cầu nguyện xoay quanh điều đó. “Dù tôi có phải chết đi, tôi cũng sẽ bằng cách này hay cách khác ngăn không để sự thất bại giáng xuống đầu con,” bà cất tiếng kêu khẩn, và quyết tâm trong lòng lớn đến mức toàn thân bà run lẩy bẩy. Đôi mắt bà rực sáng và đôi tay siết chặt thành nắm đấm. “Nếu tôi đã chết mà thấy nó trở thành một kẻ tẻ nhạt, vô nghĩa giống như mình, tôi sẽ quay về,” bà tuyên bố. “Bây giờ tôi xin Chúa ban cho tôi đặc ân đó. Tôi đòi hỏi điều đó. Tôi sẽ trả giá cho nó. Chúa cứ việc dùng nắm đấm giáng xuống tôi. Tôi sẽ chịu đựng mọi đòn roi giáng xuống, miễn là đứa con trai này của tôi được phép bộc lộ một điều gì đó cho cả hai mẹ con chúng tôi.” Ngập ngừng dừng lại, người phụ nữ đảo mắt nhìn quanh căn phòng của con. “Và xin đừng để nó trở thành kẻ khôn lỏi và thành đạt nữa,” bà nói thêm một cách mơ hồ.
Sự giao cảm giữa George Willard và mẹ bề ngoài là một thứ hình thức vô nghĩa. Khi bà lâm bệnh và ngồi bên cửa sổ trong phòng mình, đôi khi cậu ghé vào buổi tối để thăm nom. Họ ngồi cạnh khung cửa sổ nhìn qua mái nhà của một tòa nhà khung gỗ nhỏ để hướng ra Phố Chính. Chỉ cần quay đầu đi một chút, họ có thể nhìn qua một khung cửa sổ khác, dọc theo con hẻm chạy phía sau các cửa hàng ở Phố Chính và dẫn thẳng vào cửa sau tiệm bánh của Abner Groff. Đôi khi, khi ngồi như vậy, một bức tranh sinh hoạt làng xã hiện ra trước mắt họ. Ngay cửa sau tiệm bánh, Abner Groff xuất hiện trên tay cầm một thanh gỗ hoặc một vỏ chai sữa trống không. Từ lâu đã có mối thù hằn giữa người thợ làm bánh và một con mèo xám thuộc sở hữu của Sylvester West, người bán thuốc. Cậu thiếu niên và mẹ nhìn thấy con mèo lẩn vào cửa tiệm bánh rồi chốc lát sau lại lú đầu ra, theo sau là người thợ làm bánh đang chửi rủa và vung tay múa chân. Đôi mắt người thợ làm bánh nhỏ xíu và đỏ ngầu, mái tóc đen cùng bộ râu đầy bột mì. Đôi khi ông ta tức giận đến mức, dù con mèo đã biến mất, ông ta vẫn ném nhữnghúc củi, những mảnh thủy tinh vỡ, thậm chí cả một số dụng cụ nghề nghiệp của mình tứ tung. Có lần ông làm vỡ cửa sổ phía sau Cửa hàng Đồ kim khí Sinning. Dưới con hẻm, con mèo xám thu mình nấp sau những chiếc thùng phuy chứa đầy giấy vụn và vỏ chai vỡ, phía trên là một bầy ruồi đen bay vo ve. Có lần, khi ở một mình và vừa chứng kiến một cơn thịnh nộ kéo dài nhưng vô ích của người thợ làm bánh, Elizabeth Willard liền cúi đầu vùi vào đôi bàn tay trắng trẻo, dài ngoẵng của mình mà khóc nức nở. Sau lần đó, bà không còn nhìn ra con hẻm nữa, mà cố gắng quên đi cuộc chiến giữa người đàn ông có chòm râu và con mèo. Nó trông giống như một màn kịch tổng duyệt cho chính cuộc đời bà, thật bi thảm và sống động biết bao.
Vào buổi tối, khi đứa con trai ngồi trong phòng cùng mẹ, sự im lặng khiến cả hai đều cảm thấy ngượng ngùng. Bóng tối buông xuống và chuyến tàu tối cập bến nhà ga. Ở con đường phía dưới, những bước chân dậm huỳnh huỵch lên lối đi lát ván. Trong sân ga, sau khi chuyến tàu tối đã rời đi, một sự im lặng nặng nề bao trùm. Có lẽ Skinner Leason, nhân viên giao nhận hàng hóa, đang đẩy một chiếc xe đẩy hết chiều dài sân ga. Phía Phố Chính vang lên tiếng cười của một người đàn ông. Cánh cửa phòng giao nhận đóng sập lại. George Willard đứng dậy, bước sang phòng và mò mẫm tìm nắm đấm cửa. Đôi khi cậu va phải một chiếc ghế, khiến nó cọ xát rít lên trên sàn nhà. Ngồi bên cửa sổ là người đàn ông – à không, người phụ nữ đau ốm, hoàn toàn bất động và thẫn thờ. Đôi bàn tay dài, trắng bệch và không chút máu của bà có thể thấy đang buông thõng qua hai bên tay vịn ghế. “Mẹ nghĩ con nên ra ngoài chơi với lũ trẻ thì hơn. Con cứ giam mình trong nhà mãi,” bà nói, cố gắng xua tan sự lúng túng khi cuộc chia tay đang đến gần. “Con định đi dạo một lát,” George Willard đáp, cảm thấy vừa ngượng ngùng vừa bối rối.
Một buổi tối tháng Bảy, khi những vị khách vãng lai chọn khách sạn New Willard House làm chốn dừng chân tạm thời đã trở nên thưa thớt, và những hành lang chỉ được thắp sáng bằng những ngọn đèn dầu hỏa vặn nhỏ chìm trong bóng tối mịt mùng, Elizabeth Willard có một cuộc phiêu lưu. Bà đã đổ bệnh trên giường suốt mấy ngày liền và con trai không hề đến thăm nom. Bà hoảng hốt. Ngọn lửa sự sống leo lét còn sót lại trong cơ thể được thổi bùng lên thành ngọn lửa dữ dội bởi sự lo lắng, và bà lết khỏi giường, mặc quần áo rồi vội vã dọc hành lang hướng về phòng con trai, toàn thân run rẩy vì những nỗi sợ hãi phóng đại. Vừa đi, bà vừa dùng tay bám lấy tường cho vững, lướt qua những bức tường dán giấy của hành lang và thở dốc từng hơi khó nhọc. Tiếng thở rít lên qua kẽ răng. Càng vội vã tiến lên, bà càng thấy mình thật ngớ ngẩn. “Nó bận rộn với chuyện của tuổi trẻ,” bà tự nhủ. “Biết đâu bây giờ nó lại đang la cà đi dạo buổi tối với mấy cô gái thì sao.”
Elizabeth Willard có một nỗi sợ hãi ám ảnh là bị các vị khách trong khách sạn bắt gặp – tòa khách sạn từng thuộc về cha bà và quyền sở hữu vẫn còn đứng tên bà tại tòa án quận. Khách sạn liên tục mất khách vì vẻ xơ xác, tồi tàn của nó, và bà cũng tự coi mình là một kẻ tàn tạ không kém. Phòng riêng của bà nằm ở một góc khuất, và khi cảm thấy có đủ sức khỏe để làm việc, bà tự nguyện đi dọn dẹp các giường ngủ, thích làm những công việc có thể hoàn tất khi khách khứa đã đi vắng để giao dịch với các thương gia ở Winesburg.
Ngay trước cửa phòng con trai, người mẹ quỳ sụp xuống sàn và lắng nghe động tĩnh từ bên trong. Khi nghe tiếng con trai di chuyển và nói chuyện lẩm bẩm với giọng trầm trầm, một nụ cười liền nở trên môi bà. George Willard có thói quen tự nói chuyện một mình, và việc được nghe con làm thế luôn mang lại cho người mẹ một niềm vui kỳ lạ. Bà cảm thấy thói quen ấy ở con đã củng cố thêm mối dây liên kết thầm kín tồn tại giữa hai mẹ con. Đã hàng ngàn lần bà thì thầm với chính mình về chuyện đó. “Nó đang mày mò, cố gắng tìm ra chính mình,” bà nghĩ. “Nó không phải là một kẻ đần độn, chỉ biết toàn lời lẽ khôn lỏi. Bên trong nó ẩn chứa một điều gì đó thầm kín đang vươn lên mạnh mẽ. Đó chính là thứ mà tôi đã để cho chết yểu trong chính bản thân mình.”
Trong bóng tối của hành lang trước cửa phòng, người đàn ông – à nhầm, người phụ nữ đau ốm đứng dậy và quay về phòng mình. Bà sợ cửa sẽ mở ra và con trai bắt gặp. Khi đã đi được một khoảng an chuẩn và sắp rẽ vào đoạn hành lang thứ hai, bà dừng lại, dùng tay bám lấy tường gượng đứng cho vững để xua đi cơn run rẩy vì suy nhược vừa ập đến. Sự hiện diện của đứa con trong phòng đã làm bà hạnh phúc. Khi nằm trên giường, suốt những giờ dài đằng đẵng cô độc, những nỗi sợ hãi cỏn con từng ám ảnh bà bỗng phình to thành những tên khổng lồ. Giờ thì chúng đã biến đi đâu hết. “Khi trở về phòng, mình sẽ ngủ một giấc thật ngon,” bà thì thầm với lòng đầy biết ơn.
Nhưng Elizabeth Willard không được trở về giường để ngủ. Khi bà đang đứng run rẩy trong bóng tối, cửa phòng con trai mở ra và cha của cậu, Tom Willard, bước ra ngoài. Trong ánh sáng hắt ra từ ô cửa, ông đứng cầm núm vặn cửa và nói lớn. Những lời ông thốt ra khiến người phụ nữ giận điên người.
Tom Willard luôn đặt nhiều kỳ vọng vào con trai. Ông vẫn luôn tự nhận mình là một người thành công, dù chưa có việc gì ông từng làm lại mang lại kết quả tốt đẹp. Thế nhưng, khi đã khuất tầm nhìn của khách sạn New Willard House và không sợ đụng mặt vợ, ông lại ra điều ta đây phách lối, tự kịch nghệ hóa bản thân thành một trong những nhân vật chóp bu của thị trấn. Ông muốn con trai mình phải thành công. Chính ông là người đã xin cho con chiếc vị trí phóng viên tại tờ Winesburg Eagle. Giờ đây, với giọng điệu đầy vẻ kiên quyết, ông đang đưa ra những lời khuyên về phép tắc ứng xử. “Bố nói cho con nghe này, George, con phải tỉnh táo lên chứ,” ông nói cộc lốc. “Will Henderson đã nói với bố ba lần về chuyện này rồi. Cậu ta bảo con cứ ngây người ra hàng giờ liền, ai gọi cũng không nghe thấy gì và cứ cư xử như một đứa con gái vụng về. Con bị làm sao thế?” Tom Willard cười xòa đầy thiện cảm. “Thôi, chắc rồi con cũng vượt qua được thôi,” ông nói. “Bố đã nói thế với Will đấy. Con không phải là kẻ ngốc và con cũng chẳng phải đàn bà. Con là con trai của Tom Willard và con sẽ biết thức tỉnh. Bố không lo ngại gì cả. Những gì con nói đã làm sáng tỏ mọi chuyện. Nếu việc làm báo đã nhen nhóm trong đầu con ý định trở thành nhà văn thì cứ thế đi. Chỉ là bố đoán con cũng phải tỉnh táo lên mới làm được điều đó chứ, phải không nào?”
Tom Willard sải bước nhanh nhẹn dọc hành lang và đi xuống cầu thang để ra quầy lễ tân. Người phụ nữ đứng trong bóng tối có thể nghe thấy tiếng ông cười nói rôm rả với một vị khách đang cố giết thời gian buổi tối buồn tẻ bằng cách gà gật trên chiếc ghế cạnh cửa ra vào văn phòng. Bà quay trở lại trước cửa phòng con trai. Cơn suy nhược đã biến mất khỏi cơ thể bà như một phép lạ và bà bước đi đầy quả quyết. Hàng ngàn ý nghĩ xẹt qua trong đầu. Khi nghe thấy tiếng ghế cạo sột soạt trên sàn và tiếng ngòi bút sột soạt trên giấy, bà lại quay người, đi ngược về hành lang dẫn về phòng mình.
Một quyết tâm sắt đá đã hình thành trong tâm trí người vợ bất hạnh của ông chủ khách sạn Winesburg. Quyết tâm ấy là kết quả của ngập ngụa những năm tháng suy ngẫm âm thầm và có phần vô vọng. “Bây giờ,” bà tự nhủ, “mình sẽ hành động. Có thứ gì đó đang đe dọa con trai ta và ta sẽ quét sạch nó đi.” Việc cuộc trò chuyện giữa Tom Willard và con trai diễn ra khá bình tĩnh và tự nhiên, cứ như giữa họ có sẵn một sự đồng thuận nào đó, lại càng làm bà phát điên. Dù đã căm hận chồng suốt nhiều năm trời, nhưng trước đây mối hận ấy vẫn mang tính chất khá vô can. Ông ta đơn thuần chỉ là một phần của cái thứ mà bà căm ghét. Giờ đây, chỉ qua vài lời nói ngay cửa phòng, ông ta đã trở thành hiện thân sống động của sự căm phẫn ấy. Trong căn phòng tối thui của mình, bà siết chặt nắm đấm và trừng mắt nhìn quanh. Tiến lại chiếc túi vải treo trên cái đinh ở vách tường, bà lấy ra một chiếc kéo may dài rồi cầm chặt trong tay như một thanh dao găm. “Ta sẽ đâm chết lão,” bà nói lớn thành tiếng. “Lão đã chọn làm hiện thân của cái ác và ta sẽ tiêu diệt lão. Khi ta giết lão rồi, có cái gì đó trong ta sẽ đứt gãy và ta cũng sẽ chết theo. Đó sẽ là sự giải thoát cho tất cả chúng ta.”
Thời thiếu nữ và trước khi kết hôn với Tom Willard, Elizabeth từng có một tiếng tăm tai tiếng không mấy tốt đẹp ở Winesburg. Suốt nhiều năm, bà là kẻ cuồng sân khấu đến mức được gọi là “mê diễn”, từng diện những bộ cánh lòe loẹt diễu hành qua các con phố cùng những vị khách nam vãng lai tại khách sạn của cha mình, nài nỉ họ kể cho nghe về cuộc sống ở những đô thị xa hoa mà họ từ đó đến. Có lần bà khiến cả thị trấn chấn động khi mặc trang phục nam giới và đạp xe dọc Phố Chính.
Trong tâm trí người thiếu nữ cao gầy da ngăm ấy vào những ngày tháng đó là sự mông lung tột độ. Một sự bồn chồn lớn lao ngự trị trong lòng và nó bộc lộ qua hai phương diện. Đầu tiên là niềm khát khao đến bứt rứt về sự thay đổi, về một bước chuyển biến lớn lao, dứt khoát cho cuộc đời mình. Chính cảm giác này đã hướng tâm trí bà về với sân khấu. Bà mơ về việc gia nhập một đoàn kịch nào đó và lang thang khắp thế gian, luôn được ngắm nhìn những gương mặt mới và hiến dâng một phần con người mình cho tất cả mọi người. Có những đêm, bà hoàn toàn phát rồ lên với ý nghĩ đó, nhưng khi cố gắng bàn bạc chuyện này với các thành viên trong các đoàn kịch ghé qua Winesburg và trọ tại khách sạn của cha bà, bà chẳng thu lại được gì. Họ dường như chẳng hiểu bà đang nói gì, hoặc nếu bà có diễn tả được chút ít niềm đam mê của mình, họ chỉ cười trừ. “Đời không như là mơ đâu,” họ bảo thế. “Nó tẻ nhạt và chán ngắt y như chỗ này thôi. Chẳng có tích sự gì sất.”
Mọi chuyện hoàn toàn khác biệt với những gã đàn ông vãng lai khi bà đi dạo cùng họ, và sau này là với Tom Willard. Lúc nào họ cũng tỏ ra thấu hiểu và đồng cảm với bà. Ở những con hẻm nhỏ của làng, trong bóng râm dưới tán cây, họ nắm lấy tay bà và bà tưởng như có một điều gì đó chưa từng được bày tỏ trong sâu thẳm con người mình đang trào dâng và hòa quyện vào một phần chưa được bày tỏ ở họ.
Và rồi còn có biểu hiện thứ hai của sự bồn chồn ấy. Khi cảm giác đó xuất hiện, bà lại thấy lòng mình được giải thoát và hạnh phúc trong chốc lát. Bà không oán trách những người đàn ông từng đi dạo cùng mình, và sau này bà cũng chẳng trách Tom Willard. Lúc nào cũng vậy, mọi thứ bắt đầu bằng những nụ hôn và kết thúc, sau những cảm xúc cuồng dại kỳ lạ, bằng sự bình yên rồi những tiếng khóc nức nở hối hận. Khi thổn thức khóc, bà áp tay lên khuôn mặt người đàn ông và luôn mang chung một ý nghĩ. Dù cho anh ta có cao lớn hay để râu đi chăng nữa, bà vẫn thấy anh ta bỗng chốc hóa thành một đứa bé trai nhỏ xíu. Bà tự hỏi tại sao anh ta lại không khóc nức nở cùng mình.
Trong căn phòng nhỏ được cất giấu ở một góc của tòa khách sạn Willard cổ kính, Elizabeth Willard thắp một ngọn đèn rồi đặt nó lên chiếc bàn trang điểm kê cạnh cửa ra vào. Một ý nghĩ lóe lên trong đầu, bà bước tới tủ quần áo lấy ra một chiếc hộp vuông nhỏ đặt lên bàn. Chiếc hộp chứa đồ trang điểm từng bị bỏ lại cùng nhiều thứ khác bởi một gánh hát dạo từng bị kẹt lại ở Winesburg. Elizabeth Willard đã quyết định rằng mình phải thật xinh đẹp. Mái tóc bà vẫn còn đen tuyền và một búi tóc rất dày được tết gọn gàng, cuộn tròn quanh đầu. Khung cảnh sắp diễn ra dưới quầy lễ tân bắt đầu hình thành trong tâm trí bà. Sẽ chẳng có bóng ma tàn tạ nào xuất hiện trước mặt Tom Willard, mà là một điều gì đó hoàn toàn bất ngờ và gây choáng váng. Với dáng người cao gầy, đôi gò má ngăm đen cùng mái tóc thả xõa dày đặc từ đôi vai, một bóng hình sẽ sải bước rầm rập xuống cầu thang trước mặt những vị khách đang ngẩn ngơ ngồi tán gẫu ở phòng tiếp tân khách sạn. Bóng hình ấy sẽ im lặng tuyệt đối — nó chớp nhoáng và đầy kinh hoàng. Trông bà chẳng khác nào một con hổ cái đang có đứa con bị đe dọa, bước ra từ chốn bóng tối, lầm lũi di chuyển không một tiếng động và trên tay lăm lăm chiếc kéo dài sắc lẹm ác độc.
Với một tiếng nấc nghẹn ngào vướng ở cổ họng, Elizabeth Willard thổi tắt ngọn đèn đặt trên bàn rồi đứng chết trân trong bóng tối, toàn thân rã rời và run lẩy bẩy. Sức mạnh tựa phép lạ từng truyền vào cơ thể đã vụt tan biến, khiến bà chao đảo bước đi nửa lảo đảo ngang qua căn phòng, tay bám chặt lấy thành chiếc ghế nơi bà từng trải qua bao ngày dài đằng đẵng ngồi thẫn thờ phóng tầm mắt qua những mái nhà lợp tôn để nhìn ra con phố chính của Winesburg. Ngoài hành lang vang lên tiếng bước chân và George Willard đẩy cửa bước vào. Ngồi xuống chiếc ghế bên cạnh mẹ, cậu bắt đầu trò chuyện. “Con sắp rời khỏi đây rồi,” cậu nói. “Con không biết mình sẽ đi đâu hay làm gì nhưng con nhất định sẽ đi.”
Người phụ nữ ngồi trên ghế nín thở chờ đợi, toàn thân run rẩy. Một thôi thúc trỗi dậy trong lòng bà. “Mẹ nghĩ con nên tỉnh táo lại thì hơn,” bà nói. “Con nghĩ thế sao? Con sẽ lên thành phố rồi kiếm thật nhiều tiền, hả? Con nghĩ làm một doanh nhân nhanh nhẹn, tháo vát và đầy sức sống sẽ tốt hơn cho con sao?” Bà chờ đợi trong cơn run rẩy.
Đứa con trai lắc đầu. “Chắc con không làm mẹ hiểu được đâu, nhưng ôi, con ước gì mình có thể,” cậu nói với giọng đầy vẻ khẩn khoản. “Con thậm chí còn chẳng thể nói chuyện này với bố. Con cũng chẳng thèm cố nữa. Chẳng ích gì đâu. Con chẳng biết mình sẽ làm gì nữa. Con chỉ muốn đi đến một nơi nào đó để ngắm nhìn mọi người và suy ngẫm thôi.”
Sự tĩnh mịch bao trùm căn phòng nơi hai mẹ con đang ngồi bên nhau. Lại một lần nữa, cũng như những buổi tối khác, họ chìm trong sự ngượng ngùng. Một lúc sau, cậu con trai lại cố gắng bắt chuyện. “Chắc phải một hai năm nữa nhưng con vẫn luôn nghĩ về điều đó,” cậu nói, đứng dậy và bước về phía cửa. “Có những điều bố nói đã củng cố quyết tâm rằng con thế nào cũng phải đi xa.” Cậu lúng túng vặn nắm đấm cửa. Trong căn phòng, sự im lặng trở nên không thể chịu nổi đối với người mẹ. Bà muốn gào thét lên vì sung sướng trước những lời vừa thốt ra từ đôi môi đứa con trai, nhưng khả năng bộc lộ niềm vui ấy đã vĩnh viễn mất đi đối với bà. “Mẹ nghĩ con nên ra ngoài tụ tập với lũ trẻ thì hơn. Con cứ giam mình trong nhà mãi,” bà nói. “Con định đi dạo một lát xem sao,” đứa con trai đáp, bước ra khỏi phòng với vẻ lụng thụng đầy ngượng ngùng rồi khép cửa lại.
