Ngày xửa ngày xưa, có một người thợ may nghèo nọ sinh được một cậu con trai tên là Aladdin. Cậu là đứa trẻ lười biếng, phóng túng, suốt ngày chỉ lang thang ngoài phố tụ tập chơi bời với những đứa trẻ lêu lổng giống mình. Người cha vì chuyện này mà buồn rầu đến mức lâm bệnh rồi qua đời; thế nhưng, mặc cho những giọt nước mắt và lời van xin của mẹ, Aladdin vẫn chứng nào tật nấy. Một hôm, khi cậu đang đùa nghịch ngoài đường như mọi khi, một kẻ lạ mặt bước lại gần hỏi tuổi cậu và dò hỏi xem cậu có phải con trai của người thợ may Mustapha hay không.
"Thưa bác, phải ạ," Aladdin đáp; "nhưng cha cháu đã qua đời từ lâu rồi."
Nghe vậy, người lạ mặt vốn là một tên phù thủy xảo quyệt người châu Phi liền ôm chầm lấy cậu mà khóc lóc, rồi bảo rằng: "Ta chính là chú của cháu đây, nhìn cháu giống hệt người anh quá cố của ta nên ta nhận ra ngay. Hãy về nhà bảo với mẹ rằng ta sắp tới thăm."
Aladdin liền chạy một mạch về nhà, hớn hở kể cho mẹ nghe về người chú vừa mới tìm lại được.
"Thật thế hả con," người mẹ ngạc nhiên nói, "cha con quả thực có một người em, nhưng ta vẫn đinh ninh rằng chú ấy đã mất từ lâu rồi."
Dẫu vậy, bà vẫn chuẩn bị bữa tối và giục Aladdin đi tìm người chú. Chẳng mấy chốc, người chú đã bước vào, tay xách nách mang đầy rượu ngon và hoa quả. Vừa bước chân vào nhà, ông ta liền sụp xuống, ôm hôn chỗ ngồi quen thuộc của người quá cố Mustapha, rồi dặn mẹ Aladdin đừng ngạc nhiên vì sao bây giờ mới gặp mặt, bởi ông đã phải bôn ba xứ người suốt bốn mươi năm nay. Sau đó, ông quay sang hỏi Aladdin về nghề nghiệp tương lai, khiến cậu bé thẹn thùng cúi gằm mặt xuống còn người mẹ thì òa khóc nức nở. Khi biết Aladdin vốn lười biếng và chẳng chịu học lấy một nghề mộc mạc nào, người chú liền ngỏ ý sẽ thuê cho cậu một cửa hàng và sắm sửa đầy đủ hàng hóa vốn liếng. Ngay hôm sau, ông ta mua cho Aladdin một bộ quần áo thật đẹp, dẫn cậu đi dạo khắp thành phố để ngắm cảnh, rồi mãi đến chập tối mới đưa cậu về trao tận tay người mẹ đang vô cùng sung sướng khi thấy con trai mình nay trông thật bảnh bao.
Ngày hôm sau, tên phù thủy dẫn Aladdin đến những khu vườn tươi đẹp nằm cách xa cổng thành. Hai người ngồi nghỉ bên một đài phun nước, tên phù thủy lấy từ trong thắt lưng ra một chiếc bánh và bẻ đôi chia cho cậu. Sau đó, họ tiếp tục lên đường cho đến khi gần tới vùng núi non hiểm trở. Aladdin đã mỏi nhừ cả chân nên nài nỉ đòi quay về, nhưng tên phù thủy cứ dùng những câu chuyện vui thú để dỗ dành, lôi kéo cậu đi tiếp bất chấp ý muốn của cậu.
Cuối cùng, họ cũng đến được hai ngọn núi bị ngăn cách bởi một thung lũng hẹp.
"Chúng ta sẽ không đi xa hơn nữa," kẻ mạo nhận là chú lên tiếng. "Ta sẽ cho cháu thấy một điều kỳ diệu tuyệt vời; chỉ cần cháu nhặt mấy cành củi khô trong lúc ta nhóm lửa là được."
Khi ngọn lửa bùng cháy, tên phù thủy rắc lên đó một loại bột mang theo người, miệng lẩm bẩm vài câu thần chú. Mặt đất bỗng rung chuyển nhẹ rồi nứt đôi ngay trước mặt họ, để lộ ra một phiến đá phẳng hình vuông với một chiếc vòng đồng ở chính giữa để có thể nhấc lên. Aladdin hoảng sợ định bỏ chạy, nhưng tên phù thủy nhanh tay tóm lấy cậu và giáng cho một cú đấm ngã lăn quay ra đất.
Cậu thảm thiết kêu lên: "Cháu đã làm gì sai nào, thưa chú?" Nghe vậy, tên phù thủy bỗng dị giọng hơn: "Đừng sợ hãi điều gì cả, cứ vâng lời ta là được. Dưới phiến đá này có chôn giấu một kho báu thuộc về riêng cháu, không ai khác được phép chạm tay vào, thế nên cháu phải làm đúng y hệt những gì ta dặn."
Vừa nghe đến hai từ "kho báu", Aladdin liền quên hết cả sợ hãi, vươn tay túm lấy chiếc vòng đồng như đã được hướng dẫn, miệng xướng tên cha và ông nội. Phiến đá bật lên khá dễ dàng, để lộ ra một lối đi với những bậc thềm sâu.
"Hãy xuống dưới đó," tên phù thủy bảo; "ở chân những bậc thềm này, cháu sẽ tìm thấy một cánh cửa mở dẫn vào ba căn phòng lớn. Hãy vén vạt áo lên và đi xuyên qua chúng mà tuyệt đối không được chạm vào bất cứ thứ gì, bằng không cháu sẽ mất mạng ngay lập tức. Những căn phòng đó dẫn đến một khu vườn trồng toàn cây ăn trái quý hiếm. Cứ đi thẳng cho tới khi tới một góc khuất trên bậc thềm có đặt một ngọn đèn đang cháy sáng. Hãy trút hết dầu trong đèn ra và mang nó lại đây cho ta."
Nói rồi ông ta tháo chiếc nhẫn trên ngón tay đưa cho Aladdin và chúc cậu gặp nhiều may mắn.
Aladdin thấy mọi chuyện diễn ra đúng y như lời tên phù thủy đã dặn: cậu hái thêm vài quả trên cây, cầm theo ngọn đèn và quay trở lại miệng hang. Tên phù thủy số sắng hết mức kêu lên:
"Mau đưa đèn đây cho ta nhanh lên!" Aladdin nhất quyết từ chối trao lại chiếc đèn cho đến khi nào trèo hẳn ra khỏi hang. Tên phù thủy nổi trận lôi đình, lại ném thêm một ít bột vào đống lửa và lầm bầm vài câu, thế là phiến đá tự động sập xuống lấp kín lối cũ.
Tên phù thủy bỏ sang Ba Tư vĩnh viễn, qua đó đủ thấy hắn hoàn toàn không phải chú ruột của Aladdin, mà chỉ là một tên phù thủy xảo quyệt từng đọc được trong những cuốn sách phép thuật về một ngọn đèn thần kỳ có thể giúp hắn trở thành người quyền lực nhất thế gian. Dù chỉ một mình hắn biết rõ nơi cất giấu ngọn đèn, nhưng hắn lại buộc phải nhận nó từ tay người khác. Hắn đã nhắm đến cậu khờ Aladdin cho mục đích này, với dự tính sẽ cướp lấy ngọn đèn rồi thủ tiêu cậu sau.
Suốt hai ngày trời, Aladdin bị kẹt trong bóng tối tăm mịt, chỉ biết ôm mặt khóc lóc và than van. Cuối cùng, trong lúc chắp tay cầu nguyện, cậu vô tình chà xát vào chiếc nhẫn mà tên phù thủy đã quên không lấy lại. Lập tức, một vị thần đèn khổng lồ với vẻ mặt vô cùng đáng sợ từ dưới đất nhô lên, cất tiếng vang dội:
"Ngươi muốn tìm ta có việc gì? Ta là Nô bộc của Chiếc nhẫn, sẵn sàng tuân lệnh ngươi trong mọi chuyện."
Aladdin không chút sợ hãi đáp: "Hãy đưa ta rời khỏi chốn này!" Lập tức mặt đất nứt mở, và cậu thấy mình đã đứng ở bên ngoài. Ngay khi đôi mắt dần thích nghi với ánh sáng, cậu vội vã tìm đường về nhà, nhưng vừa đặt chân đến thềm cửa thì ngất lịm đi. Khi tỉnh lại, cậu đem mọi chuyện vừa xảy ra kể cho mẹ nghe, đồng thời đưa ra ngọn đèn cùng những thứ quả hái được trong khu vườn kỳ ảo mà thực chất toàn là những viên ngọc quý. Cậu liền xin mẹ chút gì đó để lót dạ.
"Khổ thân con tôi," mẹ cậu thở dài nói, "trong nhà chẳng còn hạt gạo nào, nhưng ta vừa kéo được ít sợi bông, để ta đem ra chợ bán lấy tiền."
Aladdin liền bảo mẹ hãy giữ lại chỗ bông đó, vì cậu sẽ đem bán ngọn đèn thay thế. Do ngọn đèn bám đầy bụi bẩn, bà mẹ bèn lấy tay lau chùi cho nó sáng lên một chút để có thể bán được giá hơn. Ngay tức khắc, một tên thần đèn gớm ghiếc hiện hình, cất tiếng hỏi bà muốn đòi hỏi điều gì. Bà mẹ hoảng sợ ngất xỉu ngay tại chỗ, nhưng Aladdin nhanh tay chộp lấy ngọn đèn, dõng dạc quát lên:
"Hãy mang cho ta thức ăn mau!"
Tên thần đèn biến đi rồi trở lại ngay với một mâm bạc đựng mười hai đĩa bạc bày toàn món ăn thịnh soạn, kèm theo hai chiếc cốc bạc và hai chai rượu hảo hạng. Khi mẹ Aladdin tỉnh lại, bà kinh ngạc hỏi:
"Từ đâu mà có bữa tiệc thịnh soạn thế này con?"
"Đừng hỏi gì cả, cứ ăn đi mẹ," Aladdin đáp.
Thế là hai mẹ con cứ ngồi ăn từ bữa sáng cho tới tận giờ cơm trưa, và Aladdin nhân cơ hội đó kể hết cho mẹ nghe về ngọn đèn kỳ diệu. Dù vậy, bà vẫn nài nỉ con trai hãy đem bán nó đi và đừng dính líu gì đến ma quỷ nữa.
"Không đâu mẹ," Aladdin đáp, "vì cơ hội đã cho chúng ta thấy được sự nhiệm màu của nó, hà cớ gì không tận dụng ngọn đèn này cùng với chiếc nhẫn mà con sẽ luôn đeo trên tay." Khi họ đã ăn hết sạch những món do thần đèn mang tới, Aladdin đem bán một chiếc đĩa bạc, cứ thế cho đến khi chẳng còn chiếc nào. Hàng tháng trời sau, cậu lại phải nhờ cậy đến thần đèn, và cứ thế họ sống qua ngày suốt nhiều năm liền.
Một hôm, Aladdin nghe người ta truyền lệnh của Nhà vua ban ra rằng tất cả mọi người phải ở yên trong nhà và đóng kín cửa chớp khi công chúa, ái nữ của bệ hạ, đi qua để ra vào nhà tắm. Aladdin bỗng bùng lên khao khát muốn được ngắm nhìn khuôn mặt của nàng – điều vốn vô cùng khó khăn vì nàng luôn che mặt bằng khăn voan kín mít. Cậu bèn nấp sau cánh cửa nhà tắm và hé mắt nhìn qua khe hở. Công chúa vén chiếc khăn voan lên khi bước vào, và vẻ đẹp kiều diễm của nàng khiến Aladdin vừa nhìn đã đem lòng say đắm ngay từ cái nhìn đầu tiên. Khi về đến nhà, tâm trạng cậu thay đổi hoàn toàn đến mức mẹ cậu phải hoảng sợ. Cậu thổ lộ rằng mình yêu công chúa sâu sắc đến nỗi không thể sống thiếu nàng được, và nhất định sẽ xin nhà vua gả công chúa cho mình. Nghe xong, mẹ cậu cười ồ lên vì tưởng con trai nói đùa, nhưng trước sự kiên quyết của Aladdin, bà cuối cùng cũng xuôi lòng chịu đến bệ kiến Nhà vua để dâng lời cầu hôn. Bà lấy một chiếc khăn ăn rồi bọc vào đó những thứ quả kỳ diệu hái từ khu vườn phép, chúng lấp lánh và rực rỡ chẳng khác nào những viên ngọc quý đẹp nhất. Mang theo món quà đó với hy vọng làm vui lòng Nhà vua, bà lên đường với niềm tin tuyệt đối vào ngọn đèn thần. Vừa lúc đại thần và các bậc đại thần trong triều vừa bước vào sảnh đường thì bà cũng tới nơi, lững thững tiến lên đứng ngay trước ngai vàng. Thế nhưng, Nhà vua hoàn toàn phớt lờ sự hiện diện của bà. Không nản lòng, bà tiếp tục lui tới suốt cả tuần lễ, ngày nào cũng đứng đúng một vị trí ấy.
Đến buổi chầu thứ sáu, khi triều thần chuẩn bị lui cui bãi triều, Nhà vua cất tiếng hỏi viên tể tướng: "Trẫm thấy ngày nào ở sảnh đường cũng có một người phụ nữ mang theo thứ gì đó bọc trong khăn ăn. Phiên chầu tới, ngươi hãy gọi bà ta lại để trẫm xem nàng ta muốn cầu xin điều gì."
Hôm sau, theo hiệu lệnh của tể tướng, bà bước đến sát chân ngai vàng và quỳ xuống đó cho đến khi Nhà vua cất lời: "Hãy đứng dậy, người phụ nữ hiền lành, và tâu cho trẫm nghe con muốn gì nào."
Bà chần chừ không dám nói, thế là Nhà vua cho lui tất cả mọi người trừ tể tướng ra, rồi ân cần bảo bà cứ thoải mái bộc bạch, đồng thời hứa trước là sẽ tha lỗi cho mọi lời lẽ của bà. Lúc bấy giờ bà mới dám tâu về mối tình mãnh liệt mà con trai mình dành cho công chúa.
"Thần đã khuyên can nó quên nàng đi," bà thưa, "nhưng vô ích; nó đe dọa sẽ làm những chuyện liều lĩnh nếu thần từ chối đến bệ kiến Hoàng thượng để cầu hôn công chúa. Giờ đây, thần xin ngài lượng thứ không chỉ cho riêng thần mà cho cả đứa con trai Aladdin của thần nữa."
Nhà vua ân cần hỏi trong chiếc khăn ăn đó đựng thứ gì, bà liền mở gói vải ra và dâng những viên ngọc quý lên.
Nhà vua sững sờ đến ngẩn người, quay sang hỏi tể tướng: "Khanh nghĩ sao? Chẳng lẽ ta không nên ban hôn công chúa cho kẻ biết trân trọng nàng bằng mức giá trị nhường này sao?"
Viên tể tướng vốn đang nhắm công chúa cho con trai mình liền tìm cách xin Nhà vua hoãn lại ba tháng, với hy vọng trong khoảng thời gian đó con trai ông ta sẽ kịp dâng lên một sính lễ hậu hĩnh hơn. Nhà vua chấp thuận lời đề nghị ấy, và bảo mẹ Aladdin rằng dẫu ngài đã đồng ý mối lương duyên này, nhưng trong ba tháng tới bà không được phép xuất hiện trước mặt ngài nữa.
Aladdin kiên nhẫn chờ đợi suốt gần ba tháng trời, nhưng khi hai tháng đã trôi qua, người mẹ trong một lần ra phố mua dầu bỗng thấy nhà nhà giăng đèn kết hoa ăn mừng rôm rả liền tò mò hỏi xem có chuyện gì đang xảy ra.
"Bà không biết gì sao?" người ta đáp lời, "Tối nay con trai của ngài đại thần sẽ cưới công chúa đấy nhé!"
Hụt hẫng đến đứt hơi, bà chạy bay về nhà báo tin cho Aladdin. Ban đầu cậu chết sững người đi, nhưng rồi chợt nhớ đến ngọn đèn thần. Cậu vội vàng chà xát lên nó, và thần đèn liền hiện ra cất tiếng hỏi:
"Chủ nhân cần ta sai bảo điều gì?"
Aladdin đáp: "Như ngươi đã biết, Nhà vua đã nuốt lời hứa với ta, và con trai tể tướng sắp lấy được công chúa. Lệnh của ta là tối nay ngươi phải mang cả cô dâu lẫn chú rể đến đây ngay lập tức."
"Tuân lệnh, thưa chủ nhân," thần đèn đáp.
Aladdin bèn lui về phòng mình, và quả nhiên đến nửa đêm, thần đèn đã dịch chuyển chiếc giường chở cả con trai tể tướng lẫn công chúa đến đó.
"Hãy mang tên tân lang này ra ngoài chịu lạnh, và rạng sáng mai hãy đưa hắn trở về," cậu ra lệnh.
Lập tức, thần đèn bế xốc con trai tể tướng ra khỏi giường, để lại một mình Aladdin nằm cạnh công chúa.
"Đừng sợ hãi điều gì cả," Aladdin dịu dàng nói với nàng; "em chính là vợ của anh, người đã được người cha bất công của em hứa gả cho anh, và sẽ chẳng có tổn hại gì chạm đến em đâu."
Công chúa sợ hãi đến mức cứng họng chẳng nói nên lời, và trải qua một đêm tồi tệ nhất cuộc đời mình, trong khi Aladdin thản nhiên nằm xuống bên cạnh và ngủ một giấc ngon lành. Đến giờ hẹn, thần đèn mang tên chú rể đang run lẩy bẩy đặt trả lại chỗ cũ, rồi dịch chuyển chiếc giường về nguyên vẹn trong hoàng cung.
Sáng hôm sau, Nhà vua đến chúc buổi sáng tốt lành cho con gái. Tên con trai tể tướng xấu số vội vùng dậy chui tít vào chỗ ẩn nấp, trong khi công chúa buồn rầu cúi gằm mặt chẳng buồn hé răng nửa lời.
Nhà vua bèn sai hoàng hậu vào thăm con, vị hoàng hậu liền hỏi: "Sao thế con yêu, sao con lại chẳng chịu nói năng gì với cha thế? Đã có chuyện gì xảy ra vậy?"
Công chúa thở dài sườn sượt, cuối cùng cũng kể lại cho mẹ nghe chuyện chiếc giường bỗng dưng bị chở đến một ngôi nhà lạ lẫm thế nào suốt cả đêm qua và những chuyện đã xảy ra ở đó. Hoàng hậu hoàn toàn không tin nổi một chữ, chỉ giục nàng đứng dậy và coi đó như một giấc mơ hoang đường mà thôi.
Đêm hôm sau, y hệt chuyện cũ lại tái diễn, và sáng hôm sau nữa, khi thấy công chúa vẫn nhất quyết ngậm miệng không nói, Nhà vua đe dọa sẽ chém đầu nàng. Lúc bấy giờ nàng mới chịu khai nhận toàn bộ sự thật, đồng thời giục nhà vua cứ gọi con trai tể tướng đến để đối chất xem lời nàng có đúng hay không. Nhà vua bèn sai tể tướng đi hỏi con trai mình, và cậu ta đành phải thú nhận sự thật, đồng thời nài nỉ xin được hủy hôn vì dù yêu công chúa đến mấy, thà chết chứ hắn chẳng đời nào chịu đựng thêm một đêm kinh hoàng như thế nữa. Thỉnh cầu của hắn được chấp thuận, thế là mọi tiệc tùng vui mừng đều phải chấm dứt.
Khi thời hạn ba tháng vừa trôi qua, Aladdin lại sai mẹ vào cung để nhắc nhở Nhà vua giữ lời hứa. Bà đứng ở đúng vị trí cũ ngày trước, và Nhà vua – người suýt quên bén mất Aladdin – lập tức nhớ ra ngay và cho gọi bà vào. Trông thấy vẻ nghèo túng của bà, Nhà vua càng thêm phần thoái thác không muốn giữ lời hứa, bèn hỏi xin ý kiến tể tướng. Tể tướng liền hiến kế bắt Aladdin phải đưa ra một sính lễ đắt giá đến mức không một ai trên trần đời này có thể đáp ứng nổi.
Nhà vua liền quay sang mẹ Aladdin và phán rằng: "Này người phụ nữ hiền lành, một vị vua đã hứa thì trẫm sẽ giữ lời, nhưng trước tiên con trai bà phải dâng cho trẫm bốn mươi chiếc mâm bằng vàng ròng chứa đầy ắp ngọc ngà châu báu, do bốn mươi nô lệ da đen khiêng, dẫn đầu là bốn mươi nô lệ da trắng ăn mặc vô cùng lộng lẫy. Hãy về bảo nó là trẫm đang chờ câu trả lời." Mẹ Aladdin cúi đầu thật thấp rồi lủi thủi ra về, lòng đinh ninh rằng phen này tiêu đời rồi.
Bà thuật lại nguyên văn lời nhà vua cho Aladdin nghe, rồi chép miệng: "Hắn cứ ngóng cổ mà chờ câu trả lời của con dài cổ ra nhé!"
Cậu con trai điềm nhiên đáp: "Không lâu như mẹ nghĩ đâu ạ. Con còn có thể làm được nhiều hơn thế nữa vì công chúa cơ mà."
Cậu cất tiếng gọi thần đèn, và chỉ trong khoảnh khắc, tám mươi tên nô lệ đã xuất hiện đông đúc, chật cứng cả ngôi nhà nhỏ lẫn khu vườn.
Aladdin ra lệnh cho họ lên đường tiến vào cung điện, đi thành từng đôi một và có mẹ cậu đi theo sau. Họ ăn mặc sang trọng nhường nào, thắt lưng đính những viên ngọc lấp lánh nhường nào khiến đám đông trên đường ùn ùn kéo đến xem đoàn người khiêng những chiếc mâm vàng trên đỉnh đầu.
Khi bước vào hoàng cung và quỳ lạy trước mặt Nhà vua, họ đứng thành hình bán nguyệt quanh ngai vàng với hai tay khoác trước ngực, trong khi mẹ Aladdin bước lên tiến cúng họ cho bệ hạ.
Nhà vua chẳng còn lý do gì để chần chừ nữa, liền phán: "Hỡi người phụ nữ hiền lành, hãy quay về bảo con trai bà rằng trẫm đang mở rộng vòng tay chờ đón cậu ta."
Bà lật đật chạy về báo tin cho Aladdin và giục cậu mau chóng sửa soạn. Nhưng trước tiên Aladdin lại gọi thần đèn ra.
Cậu ra lệnh: "Ta muốn có một bồn tắm thơm ngát, một bộ hoàng bào thêu hoa văn tinh xảo, một con tuấn mã vượt trội hơn cả ngựa của Nhà vua, cùng hai mươi tên nô lệ hầu hạ bên cạnh. Thêm vào đó là sáu tên nô lệ ăn mặc thật đẹp để phục vụ mẹ ta; và cuối cùng là mười vạn đồng tiền vàng đựng trong mười chiếc túi."
Nói được làm được ngay. Aladdin leo lên lưng ngựa thông thả đi qua các con phố, đám nô lệ theo sau liên tục tung tiền vàng rải dọc đường đi. Những kẻ từng chơi đùa cùng cậu thuở nhỏ nay chẳng thể nhận ra cậu nữa, vì cậu đã trổ mã trở thành một chàng trai khôi ngô tuấn tú.
Khi Nhà vua nhìn thấy cậu, ngài liền rời ngai vàng bước xuống ôm chầm lấy Aladdin, rồi dẫn cậu vào sảnh đường nơi yến tiệc đã bày sẵn, với ý định sẽ cử hành hôn lễ cho cậu và công chúa ngay trong ngày hôm đó.
Nhưng Aladdin từ chối và thưa rằng: "Dạ thưa, con phải xây một cung điện xứng đáng với nàng đã," rồi cáo từ ra về.
Vừa về đến nhà, cậu liền bảo thần đèn: "Hãy xây cho ta một cung điện bằng loại đá cẩm thạch đẹp nhất, khảm ngọc bích, mã não và các loại trân châu quý hiếm khác. Ở chính giữa, ngươi hãy dựng cho ta một sảnh lớn có mái vòm, bốn bức tường đúc bằng vàng và bạc khối, mỗi mặt có sáu ô cửa sổ mà khung cửa – trừ một ô để ngỏ dở dang – đều phải được nạm đầy kim cương và hồng ngọc. Xung quanh phải có chuồng ngựa, ngựa quý cùng người hầu kẻ hạ; hãy đi lo liệu cho chu đáo vào!"
Cung điện đã hoàn thành chỉ trong ngày hôm sau, và thần đèn đưa cậu tới đó để mục kích mọi mệnh lệnh của mình đều được thực hiện không chút sai sót, thậm chí còn trải sẵn một tấm thảm nhung kéo dài từ tận cửa cung điện của Aladdin mãi cho đến hoàng cung. Lúc bấy giờ mẹ Aladdin mới cẩn thận diện trang phục tươm tất, cùng đoàn người hầu đi bộ vào cung trong khi cậu phi ngựa theo sau. Nhà vua bẫy ban các đoàn nhạc công thổi kèn cồng chiêng ra tận nơi đón tiếp, khiến đất trời rền vang tiếng nhạc và tiếng hò reo. Bà được đưa vào yết kiến công chúa; công chúa chào đón và đối xử với bà vô cùng kính trọng. Đến đêm, công chúa từ biệt phụ vương, bước lên tấm thảm nhung để đến cung điện của Aladdin, với mẹ chàng đi bên cạnh và đoàn trăm tên nô lệ theo hầu phía sau. Nàng vô cùng kinh ngạc và say đắm trước vẻ bề thế của Aladdin – người đang vội vã chạy ra nghênh đón nàng.
"Thưa công chúa," chàng dịu dàng nói, "xin hãy trách vẻ đẹp tuyệt trần của nàng đã xui khiến sự táo bạo của anh, nếu như điều đó có làm phật lòng nàng."
Nàng đáp rằng sau khi đã tận mắt nhìn thấy chàng, nàng hoàn toàn vui vẻ tuân theo ý nguyện của phụ vương trong chuyện này. Sau khi hôn lễ hoàn tất, Aladdin dẫn nàng vào sảnh đường nơi yến tiệc đã được bày biện ê chề, cùng nàng thưởng thức bữa tối rồi khiêu vũ vui vẻ cho đến tận nửa đêm.
Hôm sau, Aladdin mời Nhà vua sang thăm cung điện mới. Vừa bước chân vào sảnh đường với hai mươi bốn ô cửa sổ nạm hồng ngọc, kim cương và ngọc lục bảo, nhà vua không khỏi trầm trồ thốt lên:
"Đây đúng là kỳ quan của thế giới! Chỉ có điều duy nhất làm trẫm ngạc nhiên. Không biết có phải vô tình mà có một ô cửa sổ vẫn chưa được hoàn thiện hay không?"
Aladdin cung kính đáp: "Dạ thưa không, đó là ý đồ của con. Con muốn bệ hạ có được vinh dự tự tay hoàn thiện nốt cung điện này."
Nhà vua vô cùng hài lòng, liền cho triệu tập những thợ kim hoàn giỏi nhất trong thành phố tới, dẫn họ đến trước ô cửa sổ còn dang dở và ra lệnh cho họ hoàn thiện nốt giống như các ô khác.
Đại diện nhóm thợ cúi đầu thưa: "Muôn tâu bệ hạ, chúng thần không tài nào tìm đủ số lượng ngọc quý tương đương."
Nhà vua liền cho lấy kho báu của chính mình ra để thợ làm, nhưng chẳng ích gì vì qua suốt một tháng trời mà công việc vẫn chưa xong nổi một nửa. Aladdin biết rõ công sức của họ chỉ là dã tràng xe cát, bèn ra lệnh cho họ tháo gỡ những thứ đã làm và mang trả lại ngọc quý, rồi tự tay sai thần đèn hoàn thành nốt ô cửa sổ trong chớp mắt. Nhà vua vô cùng ngạc nhiên khi nhận lại số trang sức của mình, bèn sang thăm Aladdin và được chàng tận tình cho xem ô cửa sổ đã được hoàn thiện. Trong lúc Nhà vua ôm chầm lấy Aladdin mừng rỡ, thì viên tể tướng đầy đố kỵ đứng bên cạnh lại rỉ tai ám chỉ rằng đó chẳng qua chỉ là trò yểm bới phù thủy mà thôi.
Bằng sự nhã nhặn và ôn hòa, Aladdin đã hoàn toàn chinh phục được trái tim của người dân. Chàng được phong làm đại tướng quân chỉ huy quân đội của Nhà vua, lập nhiều chiến công vang dội trong các trận chiến, nhưng vẫn giữ nguyên phẩm chất khiêm nhường, lễ độ như ngày nào, và cứ thế sống một cuộc đời bình yên, hạnh phúc suốt nhiều năm trời.
Thế nhưng, tít tận châu Phi xa xôi, tên phù thủy vẫn ngày đêm nhớ về Aladdin. Nhờ vào tà thuật, hắn phát hiện ra rằng Aladdin chẳng những không chết thảm trong hang động mà còn trốn thoát được, thậm chí còn cưới được một vị công chúa và đang sống trong cảnh phú quý vinh hiển tột cùng. Hắn thừa hiểu rằng cậu con trai thợ may nghèo hèn ấy chỉ có thể làm nên cơ đồ nhờ vào ngọn đèn thần, thế là hắn ngày đêm rong ruỗi lặn lội cho đến khi đặt chân tới kinh đô Trung Hoa với quyết tâm triệt hạ Aladdin bằng được. Khi đi ngang qua thị trấn, hắn nghe bàn tán xôn xao khắp nơi về một tòa cung điện kỳ vĩ.
Hắn giả vờ hỏi: "Thứ lỗi cho sự hiểu biết nông cạn của tôi, xin hỏi tòa cung điện mọi người đang nhắc tới là gì vậy?"
Người dân đáp: "Bộ anh chưa nghe nói về cung điện của Hoàng tử Aladdin hay sao? Đó là kỳ quan vĩ đại nhất thế gian đấy. Nếu anh muốn tận mắt chiêm ngưỡng, tôi sẽ chỉ đường cho."
Tên phù thủy nói lời cảm ơn người vừa dắt đường, và khi tận mắt nhìn thấy cung điện, hắn thừa nhận ngay rằng nó được tạo ra bởi thần đèn, đồng thời cơn giận dữ trào dâng khiến hắn gần như phát điên. Hắn nung nấu ý định phải cướp cho bằng được ngọn đèn thần và đẩy Aladdin trở lại cảnh khốn cùng sâu thẳm nhất.
Trớ trêu thay, lúc đó Aladdin lại đang đi săn vắng trong suốt tám ngày, tạo cơ hội thuận lợi cho tên phù thủy tha hồ hành động. Hắn liền mua một tá đèn đồng, bỏ vào giỏ rồi đi khắp các nẻo đường trong cung điện rao lớn: "Đổi đèn cũ lấy đèn mới đây!" – thu hút một đám đông hiếu kỳ bủa vây trêu chọc.
Công chúa đang ngồi trong sảnh đường hai mươi bốn cửa sổ nghe tiếng ồn ào bèn sai một người hầu ra xem có chuyện gì ngoài kia. Cô hầu gái chạy về cười khúc khích khiến công chúa phải mắng yêu một trận.
Cô hầu tâu: "Muôn tâu công chúa, ai mà không phì cười được khi thấy một lão già ngốc nghếch mang đổi đèn mới lấy đèn cũ cơ chứ?"
Một người hầu khác nghe thế liền chen vào: "Trên bệ cửa sổ đằng kia có một chiếc đèn cũ rích kìa, lão ta thích thì cứ lấy quách đi cho rồi."
Đó chính là ngọn đèn thần mà Aladdin đã bỏ quên ở đó vì không thể mang theo khi đi săn. Công chúa vốn chẳng hề hay biết giá trị thực sự của nó, liền cười bảo cô hầu cứ việc lấy chiếc đèn đó ra ngoài mà đổi.
Cô hầu chạy ra đưa cho tên phù thủy và bảo: "Hãy đổi cho tôi một chiếc đèn mới lấy cái này."
Hắn chộp lấy ngay lập tức, rồi bảo cô hầu cứ tùy ý chọn một chiếc mới giữa tiếng cười đùa chế giễu của đám đông. Hắn chẳng màng bận tâm, vội vã rời khỏi cổng thành đi đến một bãi đất hoang vắng, ẩn nấp ở đó cho đến tận chập tối mới lôi ngọn đèn ra chà xát. Thần đèn hiện diện, và theo lệnh của hắn, đã dịch chuyển toàn bộ cung điện cùng cả công chúa bên trong đến một nơi hoang vắng tận châu Phi.
Sáng hôm sau, Nhà vua vừa hé cửa sổ nhìn về phía cung điện của Aladdin liền phải dụi mắt liên hồi bởi nó đã biến mất tăm tích. Ngài lập tức cho gọi tể tướng tới và hỏi xem chuyện gì đã xảy ra với cung điện. Tể tướng ngó ra ngoài và cũng chết trân trong sự kinh ngạc tột độ. Ông ta lại đổ vấy cho tà thuật, và lần này Nhà vua hoàn toàn tin sái cổ, bèn phái ngay ba mươi kỵ sĩ đi bắt Aladdin mang về trong xích xiềng. Họ chặn đường lúc chàng đang phi ngựa về nhà, trói giật cánh khuỷu và bắt chàng phải đi bộ theo họ. Tuy nhiên, người dân vì quá yêu mến Aladdin nên đã rầm rộ mang vũ khí kéo theo sau để bảo vệ chàng không bị tổn hại gì. Khi bị giải lên trước mặt Nhà vua, ngài liền ra lệnh cho đao phủ chém đầu Aladdin ngay tức khắc. Đao phủ bắt Aladdin quỳ xuống, bịt mắt lại và giơ cao thanh mã tấu chuẩn bị vung xuống.
Đúng lúc ngàn cân treo sợi tóc ấy, tể tướng nhìn xuống sân thấy đám đông phẫn nộ đã phá cổng xông vào và đang trèo tường định giải cứu Aladdin, liền lớn tiếng thét đao phủ dừng tay. Quả nhiên khí thế hầm hầm của đám đông khiến Nhà vua phải nhượng bộ, vội ra lệnh cởi trói và tha tội cho Aladdin ngay trước mắt muôn dân.
Lúc này Aladdin mới hoảng hốt nài nỉ xin biết mình đã phạm tội gì.
Nhà vua trừng mắt quát: "Tên phản tặc giả dối kia! Lại đây mà xem," rồi chỉ cho chàng thấy khoảng trống nơi từng ngự trị cung điện qua khung cửa sổ.
Aladdin sững sờ đến mức chết lặng chẳng thốt nên lời.
Nhà vua gầm lên: "Cung điện và con gái ta đâu rồi? Cung điện thì ta tiếc một, nhưng con gái ta thì ngàn lần phải tìm thấy; ngươi phải mang nó về đây, bằng không cái đầu ngươi sẽ phải rơi xuống đất!"
Aladdin xin cho mình thời hạn bốn ngày để đi tìm công chúa, và hứa nếu thất bại sẽ tự nguyện quay về chịu tội chết theo ý muốn của Nhà vua. Thỉnh cầu được chấp thuận, chàng buồn bã bước ra khỏi chính điện. Suốt ba ngày liền, chàng lang thang khắp nơi như một kẻ mất hồn, gặng hỏi bất cứ ai về tung tích cung điện của mình, nhưng thiên hạ chỉ cười cợt và thương hại chàng. Cuối cùng, bước chân đưa chàng ra đến bờ sông, chàng quỳ xuống đọc nguyện cầu trước khi quyết định nhảy xuống tự vẫn. Trong lúc chắp tay, vô tình ngón tay chàng cọ xát vào chiếc nhẫn kỳ diệu vẫn luôn đeo trên người.
Vị thần từng xuất hiện trong hang động lại hiện hình và hỏi ý muốn của chủ nhân.
Aladdin mừng rỡ kêu lên: "Hỡi thần linh, hãy cứu lấy mạng ta và mang cung điện của ta trở về nguyên vẹn."
Thần đèn đáp: "Chuyện đó vượt quá quyền hạn của ta; ta chỉ là nô bộc của chiếc nhẫn; ngươi phải tìm đến nô bộc của ngọn đèn thần ấy."
Aladdin đáp ngay: "Dù vậy đi nữa, ngươi cũng có thể đưa ta đến đó chứ, hãy đặt ta xuống ngay dưới cửa sổ của người vợ yêu dấu." Lập tức, chàng thấy mình đã đứng ở châu Phi, ngay dưới khung cửa sổ của công chúa, và ngã quỵ xuống ngủ thiếp đi vì quá kiệt sức.
Chàng bừng tỉnh giấc bởi tiếng chim hót ríu ran, và lòng bỗng thấy nhẹ nhõm hơn phần nào. Chàng thừa hiểu mọi tai ương giáng xuống đầu mình đều do mất đi ngọn đèn thần, và thầm bứt rứt không biết kẻ nào đã cả gan nẫng tay trên của mình.
Sáng hôm đó, công chúa thức dậy sớm hơn mọi ngày kể từ khi bị tên phù thủy bắt cóc sang châu Phi – kẻ mà nàng buộc phải miễn cưỡng giáp mặt mỗi ngày một lần. Tuy nhiên, thái độ lạnh lùng cay nghiệt của nàng khiến hắn chẳng dám dám lưu lại đó lâu. Trong lúc nàng đang chải chuốt trang điểm, một cung nữ ngó ra ngoài cửa sổ và bất ngờ trông thấy Aladdin. Công chúa hớt hải chạy ra mở tung cửa sổ, và tiếng động phát ra khiến Aladdin ngẩng đầu lên. Nàng gọi lớn bảo chàng trèo lên, và niềm hạnh phúc vỡ òa khi đôi uyên ương được hội ngộ sau bao ngày xa cách.
Sau khi ôm hôn vợ thắm thiết, Aladdin liền hỏi: "Anh lạy công chúa, nhân danh Thượng đế, trước khi nói bất cứ chuyện gì khác, vì sự an nguy của chính chúng ta, hãy nói cho anh biết ngọn đèn cũ mà anh để lại trên bệ cửa sổ ở sảnh đường hai mươi bốn cửa sổ khi đi săn đã đi đâu rồi?"
Nàng nghẹn ngào đáp: "Ôi trời ơi, hóa ra em chính là nguyên nhân tội lỗi mang tai họa đến cho chúng ta," rồi kể lại câu chuyện đổi ngọn đèn dại dột kia.
Aladdin thét lên: "Giờ thì anh hiểu rồi, chính tên phù thủy người châu Phi đã giở trò này! Thế hiện giờ ngọn đèn đang ở đâu?"
Công chúa đáp: "Em biết chắc chắn hắn luôn mang nó kè kè bên người, vì có lần hắn đã lôi nó ra trước ngực để khoe với em. Hắn muốn em bội ước với anh để lấy hắn, và bịa đặt rằng anh đã bị phụ vương ra lệnh chém đầu. Hắn ngày đêm nói xấu anh, nhưng em chỉ biết đáp lại bằng nước mắt. Nếu em còn tiếp tục cự tuyệt, chắc chắn hắn sẽ giở thói vũ phu."
Aladdin an ủi nàng rồi tạm biệt để tính kế sách. Chàng đổi quần áo với người đầu tiên gặp trên phố, mua một ít bột độc rồi quay lại tìm công chúa – người đang hé cửa sườn đón chàng vào.
Chàng dặn nàng: "Hãy mặc bộ trang phục đẹp nhất của nàng vào, tiếp đón tên phù thủy thật nhã nhặn bằng những nụ cười và vờ như nàng đã quên hẳn anh rồi. Hãy mời hắn dùng bữa tối với nàng, và bảo rằng nàng muốn được thưởng thức hương vị rượu quê hương của hắn. Hắn sẽ đi lấy rượu ngay, và trong lúc hắn vắng mặt, anh sẽ hướng dẫn nàng phải làm gì tiếp theo."
Công chúa lắng nghe từng lời Aladdin dặn dò, và sau khi chàng rời đi, nàng sửa soạn rực rỡ lần đầu tiên kể từ khi rời Trung Hoa. Nàng thắt đai lưng và búi tóc đính toàn kim cương lấp lánh, soi gương thấy mình xinh đẹp bội phần liền ra mặt tiếp đón tên phù thủy với vẻ hồ hởi khiến hắn ngạc nhiên tột độ: "Thiếp đã suy nghĩ kỹ rồi, Aladdin đã chết và mọi giọt nước mắt cũng chẳng thể đưa chàng ấy trở về với thiếp nữa, thế nên thiếp quyết định sẽ thôi đau thương từ đây. Do đó thiếp đã mời ngài tới đây chung vui bữa tối này; nhưng thiếp đã chán ngấy các loại rượu của Trung Hoa rồi, rất muốn được nếm thử hương vị rượu của châu Phi xem sao."
Tên phù thủy hớn hở chạy vội xuống hầm lấy rượu, trong khi công chúa nhanh tay bỏ thứ bột mà Aladdin đưa vào chiếc cốc của hắn. Khi hắn trở lên, nàng nâng cốc mời hắn uống mừng sức khỏe bằng loại rượu quê hương, đồng thời trao tận tay hắn chiếc cốc của mình để tỏ ý đã thuận tình.
Trước khi uống, tên phù thủy tuôn ra một tràng ca tụng sắc đẹp của nàng, nhưng công chúa ngắt lời: "Hãy để thiếp uống trước đã, rồi ngài muốn nói gì thì nói sau." Nàng đưa cốc lên môi giả vờ nhấp nháp giữ nguyên tư thế đó, trong khi tên phù thủy ngửa cổ uống cạn sạch ly rượu đến giọt cuối cùng rồi ngã ngửa ra chết bất đắc kỳ tử.
Lúc này công chúa mới chạy ra mở cửa cho Aladdin bước vào và lao vào vòng tay chồng. Nhưng Aladdin đẩy nhẹ nàng ra, dặn nàng hãy lui ra vì vẫn còn việc phải làm. Chàng tiến đến xác tên phù thủy, lục tìm ngọn đèn cất giấu trong vạt áo của hắn, rồi ra lệnh cho thần đèn dịch chuyển toàn bộ cung điện cùng mọi thứ bên trong trở về xứ Trung Hoa. Mọi việc diễn ra chớp nhoáng đến mức công chúa đang đứng trong phòng ngủ chỉ cảm thấy hai nhịp rung chuyển nhẹ và hoàn toàn không ngờ mình đã về đến quê nhà từ bao giờ.
Nhà vua lúc bấy giờ đang ngồi trong phòng riêng buồn rầu khóc thương người con gái mất tích, ngước mắt lên bỗng dụi mắt liên hồi bởi cung điện cũ đã sừng sững trở lại chỗ cũ từ lúc nào! Ngài hớt hải chạy sang và được Aladdin cùng công chúa nghênh đón nồng hậu tại sảnh đường hai mươi bốn cửa sổ. Aladdin kể lại ngọn ngành mọi chuyện và đưa xác tên phù thủy ra làm bằng chứng xác thực. Một buổi tiệc linh đình kéo dài mười ngày được proclam tuyên bố khắp chốn, và tưởng như từ nay Aladdin có thể yên bình tận hưởng quãng đời còn lại; nhưng định mệnh lại không cho phép điều đó xảy ra.
Tên phù thủy người châu Phi hóa ra vẫn còn một người em trai, kẻ thậm chí còn thâm độc và xảo quyệt hơn cả hắn gấp bội. Gã lặn lội tới Trung Hoa với quyết tâm trả thù cho anh trai, và tìm đến một mụ tu nữ sùng đạo tên là Fatima với ý định lợi dụng bà ta. Gã đột nhập vào am của mụ, chĩa dao găm vào ngực ép mụ phải tuân theo mệnh lệnh nếu không muốn mất mạng. Gã đổi quần áo với mụ, bôi phẩm màu lên mặt cho giống hệt bà lão, trùm khăn voan lên rồi nhẫn tâm sát hại nạn nhân để bịt đầu mối. Sau đó, gã nhắm hướng cung điện của Aladdin mà tiến tới. Dân chúng đinh ninh đó là vị tu nữ đức cao vọng trọng nên xúm xít vây quanh, cúi đầu hôn tay và khẩn khoản xin bà ban phước lành. Khi gã tới sát cung điện, tiếng ồn ào náo loạn xung quanh khiến công chúa phải sai người hầu ra ngó xem có chuyện gì. Cô hầu về tâu rằng đó là vị tu nữ thánh thiện đang dùng phép chạm tay chữa bệnh cho dân chúng. Ngay lập tức, công chúa – người từ lâu đã khao khát được gặp Fatima – liền cho người rước bà ta vào cung. Vừa bước vào yết kiến, tên phù thủy giả dạng liền đọc lời cầu nguyện ban phước cho sức khỏe và sự bình an của nàng. Xong xuôi, công chúa ân cần mời bà ngồi cạnh và khẩn khoản nài nỉ bà hãy ở lại đây luôn với nàng. Kẻ giả mạo Fatima không mong gì hơn thế, liền ngoan ngoãn đồng ý nhưng vẫn giữ nguyên chiếc khăn voan trùm kín mặt vì sợ bị phát hiện. Công chúa đưa gã đi tham quan sảnh đường và hỏi gã có cảm nghĩ gì.
Tên giả mạo Fatima đáp: "Quả là kỳ quan tuyệt mỹ. Nhưng theo ý kiến thần, nơi đây vẫn còn thiếu một thứ."
Công chúa thắc mắc: "Thứ gì thế hả phu nhân?"
Gã đáp: "Giá mà có một quả trứng chim đại bàng khổng lồ treo lủng lẳng ngay chính giữa mái vòm này, thì đây đích thực là kỳ quan có một không hai trên đời."
Kể từ hôm đó, trong đầu công chúa chỉ quanh quẩn ý nghĩ phải tìm cho bằng được một quả trứng chim roc, và khi Aladdin đi săn trở về, chàng thấy vợ mình đang trong tâm trạng vô cùng cáu kỉnh khó chịu.
Chàng ân cần gặng hỏi nguyên do, và nàng buồn bã thú nhận rằng niềm vui ngắm sảnh đường của nàng đã bị phá hỏng hoàn toàn vì thiếu vắng quả trứng chim roc treo lủng lẳng dưới vòm mái.
Aladdin mỉm cười đáp: "Nếu chỉ vì chuyện đó thôi thì đơn giản quá, em sẽ sớm được toại nguyện thôi."
Chàng quay lưng bước ra ngoài, lấy ngọn đèn ra chà xát và ra lệnh cho thần đèn mang ngay một quả trứng chim roc tới. Nghe đến đây, thần đèn bỗng gào lên một tiếng thét rợn người khiến cả sảnh đường chấn động dữ dội.
Hắn phẫn nộ quát: "Đồ khốn kiếp! Ta đã cung phụng ngươi vô điều kiện trong mọi việc chưa đủ hay sao, mà nay ngươi còn dám ra lệnh bắt ta phải mang cả chủ nhân của ta tới đây để treo lủng lẳng giữa mái vòm này hả? Cả ngươi, cả vợ ngươi lẫn tòa cung điện này đều đáng bị thiêu ra tro; nhưng ngặt nỗi yêu sách này không phải xuất phát từ ngươi, mà là từ tên em trai của tên phù thủy châu Phi mà ngươi vừa tiêu diệt. Hắn đang ẩn nấp trong cung điện này dưới lốt một nữ tu – kẻ mà chính tay hắn đã sát hại. Hính hắn là kẻ đã xúi giục vợ ngươi đòi hỏi điều đó. Hãy tự lo mà bảo trọng lấy cái mạng của mình đi, vì mục đích của hắn là đến để giết ngươi đấy." Nói dứt lời, thần đèn biến mất tăm.
Aladdin quay trở lại phòng công chúa, ôm trán than đau đầu và nài nỉ xin được mời vị tu nữ Fatima tới để đặt tay chữa trị. Nhưng khi tên phù thủy vừa bước đến gần, Aladdin bèn chớp thời cơ rút dao găm đâm thẳng vào tim gã.
Công chúa hoảng hốt thét lên: "Chàng làm gì thế này? Chàng vừa giết chết vị tu nữ thánh thiện rồi!"
Aladdin điềm tĩnh đáp: "Không phải đâu em, đó là một tên phù thủy độc ác," rồi kể hết cho nàng nghe âm mưu lừa đảo của gã.
Kể từ đó trở đi, Aladdin và người vợ yêu dấu sống những ngày tháng bình yên hạnh phúc vĩnh viễn. Chàng kế vị ngôi báu của Nhà vua sau khi ngài băng hà, trị vì đất nước suốt nhiều năm trường và để lại sau lưng một triều đại hiển hách kéo dài với bao đời minh quân nối tiếp.