Trong lúc Lucrèce và César sửa soạn đi xuống ngục tối của hiệp sĩ De Ragastens và tìm kiếm những sự khoái lạc hoặc là những sự độc ác điêu luyện, chàng hiệp sĩ đang ngủ.
Chàng đứng dựa vào tường và tìm thế đứng nào ít khó chịu nhất.Thế đứng đó thật khốc liệt. Nhưng Ragastens nghĩ rất đúng là, trong sự khó có thể cải thiện, tốt hơn là nên dũng cảm chấp nhận nó.
Bây giờ Ragastens đã biết rõ về cái “ngục tối cuối cùng” nổi tiếng mà vị quan tòa tối cao đã đưa ra dọa nạt chàng. Garconio đã cẩn thận nói cho chàng biết.
Quả thật, khi gã tu sĩ xứng đáng được thông báo rằng gã phải đi theo nam tước Astorre trong chuyến hành trình của ông ta đến Monteforte, gã đã phật ý vì sự ra đi đó.
Không được tham dự cuộc hành hình! Ôi đau lòng biết bao nhiêu!
Gã quyết định ít nhất là báo trước cho hiệp sĩ biết.
Ít ra đó cũng là một khắc đồng hồ được dễ chịu: không thể tham dự tấn bi kịch, gã cảm thấy hoàn toàn sung sướng để giải thích trước cho người tử tội hiểu rõ bối cảnh. Gã không chừa sót một chi tiết nào. Ragastens chỉ bằng lòng trả lời:
- Miễn là người ta đừng thòng mày xuống giếng cùng với ta, đó là điều thiết yếu. Nhìn thấy và đụng chạm những con cóc và những con chuột mới chỉ là ghê gớm mà thôi. Trong khi mà sự chung đụng với mày, mới thật là quá ghê tởm.
Kể từ cuộc thăm viếng của gã tu sĩ, Ragastens không thấy một người nào cả, nếu không phải là một tên ngục tốt mang bánh mì và nước uống đến cho chàng.
Cho nên Ragastens đang ngủ.
Bỗng thình lình chàng bị thức giấc bởi một ánh sáng rọi vào trong ngục. Chàng mở mắt ra và thấy César Borgia.
- Đã đến lúc, chàng nghĩ, người ta sẽ quăng ta…giã biệt cuộc đời…giã biệt, Hoa Anh Thảo?...
Song chàng ngó thẳng vào mặt César và không để lộ một sự bối rối nào. Trước sự hài lòng lớn của chàng, chàng, nhận thấy Borgia không đem theo một người vệ binh nào cả. Chàng liếc nhìn ra hành lang và thấy hoang vắng.
- Ta đã làm…Chưa phải đến lúc…Nhưng mà ông ta đến để làm gì?...Chà! phải rồi, ta hiểu…Cũng như gã Garconio trung thành của ông ta, ông ta đến để tận hưởng sự trả thù của mình.
Chàng liền đứng thẳng lên và với một giọng mỉa mai.
- Chà đức ông…xin tha lỗi cho tôi không có ghế để mời ngài ngồi…người ta quên không có để nơi này.
César đã cắm cây đuốc mang theo xuống đất. Ông quay sang Ragastens không nói một lời.
- Ngài đến thưởng thức cái tác phẩm của ngài? Ragastens nói tiếp. Tôi lấy làm tiếc là không có thể hiến dâng cho ngài cái bộ mặt mà ngài sẽ có nếu ở vào địa vị của tôi…là chỗ của ngài.
César khoanh hai tay.
- Vì cuối cùng, thưa đức ông, hiệp sĩ nói tiếp sau một lúc im lặng, tôi ở vào chỗ của ngài…Chính ngài đã giết người và chính tôi là người bị xiềng xích thế… Việc đó đối với tôi là thiếu hợp lý…Nhân tiện, đức thân phụ của ngài mạnh giỏi thế nào? Đó là một người đàn ông khôn khéo, và tôi có một lòng tôn trọng đối với sự khôn khéo đó…Tôi ít có khi thấy một người đàn ông lương thiện nào khoác lấy gương mặt múa rối vô liêm sỉ và xảo quyệt một cách dễ dàng như vậy…Cho đến nỗi mà cuối cùng tôi phải tự thuyết phục lấy mình rằng đức ngài có lẽ không phải là sát nhân, kẻ chuyên thuốc người như là lời người ta đồn đãi. Tôi xin ngài hãy yêu cầu Đức ngài tha lỗi cho tôi…
César giữ im lặng. Ông nhìn sững Ragastens với một con mắt u ám.
Ragastens bật cười. Tiếng cười vang lên lạ lùng.
- Ngài hỏi tại sao tôi cười, thưa đức ông? Là vì chính tôi, tôi không tin rằng người ta không thể thúc đẩy sự khờ dại quá xa như tôi đã đi quá trớn. Ngài nên hình dung rằng ban đầu tôi đã xem ngài như là một tướng lãnh danh tiếng: ngài chỉ là một tên ăn mày chuyên nghiệp…Tôi trông thấy trong tay ngài một thanh gươm sáng chói: thanh gươm chỉ là một cây dao găm nhỏ. Nhưng sau hết như tôi đã tưởng tượng về ngài cách đây một giờ, ngài còn có dáng điệu. Trước mắt tôi lúc đó ngài vẫn còn là người sử dụng dao găm. Và kia là tôi phải hạ bệ ngài xuống khỏi chiếc bệ rất thích hợp với ngài. Ngài xuống thấp, thưa đức ông, ngài xuống thấp vừa đúng tầm của gã Garconio đê tiện của ngài. Gã cũng vậy, gã đến đây coi tôi chết như thế nào…Và ngài, thưa đức ông César? Ngài đến coi trên gương mặt tử tội của tôi có nét xanh xám nào không để sẽ mang đến cho ngài một sự phục thù nào không? Hãy nói đi, ngài đến đây để làm gì?
- Ta đến để dâng cho ông một sự tự do, César nói
- Sự tự do…
- Phải! ông bị kết án…ông không giết Francois… Chính ta đâm chết nó…Nhưng mà ông chịu bị kết án…Nếu như ông muốn, trong vòng một phút, ta sẽ mở khóa xiềng xích cho ông và ông được tự do…
- Tôi không hiểu lời ngài nói…
- Thế thì ta sẽ giải thích, César nói tiếp với một giọng hổn hển. Người thiếu nữ đó…Béatrix…ông thương yêu nàng?...
- Tôi thương yêu nàng!...
Bàn tay của César co rúm trên cây dao găm.
- Và nàng…hãy trả lời…nàng!...
- Ngài muốn nói gì?
- Muốn biết coi nàng có yêu ông không…Coi nàng đã yêu thương ông chưa?
- Ái chà, thưa đức ông, Ragastens kêu lên, trong mắt chàng thoáng một ánh chớp, việc đó đối với ngài để làm gì?...
César bước tới một bước. Ông cảm thấy gầm thét trong lòng một trong những cơn cuồng bạo làm ông xúc động.
- Mày sẽ phải nói, ông gầm lớn, quên cả sự khôn khéo mà ông đã xếp đặt trước ở trong đầu, mày sẽ phải nói!...
Ragastens thu mình lại trong một nỗ lực ghê gớm nào đó. Một ý nghĩ vừa đột ngột gieo vào lòng chàng một hy vọng điên cuồng.
- Thưa đức ông, chàng nói, ngài đã lầm…Ngài sẽ chẳng được biết gì cả…Sự thật chói lọi, tôi muốn mang sự bí mật đó theo vào trong giếng mà ngài sắp sửa quăng tôi vào đấy!
- Ta đã đoán ra! César gầm lớn. Nàng đã thuộc về mày!...Mày chết!...
Vào cùng lúc, ông lăn xả vào, giơ cao cây dao găm…
Ragastens đang chờ đợi sự chuyển động đó, được chàng mong muốn, được chàng hy vọng…Ragastens thấy nhát dao đâm xuống. Trong một cử động chớp nhoáng, chàng đứng dựng lên và nắm chặt cườm tay của César.
Những sợi dây xiềng dường như không còn nặng nề đối với chàng nữa.
César tìm cách tự giải thoát với một cái giật mạnh mãnh liệt. Nhưng bàn tay của Ragastens đã hạ xuống cổ ông. Ông cảm thấy những ngón tay cứng như sắt từ từ siết chặt cổ họng mình.
- Ta chụp được mày! Ragastens thốt lên với một giọng khàn.
Có một cuộc vật lộn trong vài phút. Ragastens một tay vặn cườm tay của César, bóp chặt, trong lúc tay kia chàng làm cho những bắp thịt trên cổ ông ta kêu lên răng rắc, César buông rớt cây dao găm, rồi ông té quị xuống.
Bàn tay vẫn tiếp tục siết chặt. Có một hơi thở hắt ra. Rồi, César nằm dài trên nền nhà, mềm nhũn, ông không còn tỏ dấu hiệu nào còn sống.
Ragastens nóng nảy lục soát khắp mìn ông.
- Ôi! Nếu như nó đã nói láo, nếu như không có chiếc chìa khóa!...
Chàng kịp ngưng một tiếng thét vui mừng, bàn tay chàng vừa rờ đụng trong sợi dây nịt của César, một chiếc chìa khóa bằng sắt…
Chàng đút vào ổ khóa đang khóa chặt tay trái chàng vào sợi dây xiềng. Chỉ vài giây đồng hồ, cả bốn ổ khóa đều được mở. Bấy giờ Ragastens mới cúi xuống mình César.
- Ông ta sẽ tỉnh lại, chàng lẩm bẩm…Nếu như ta có tâm địa của một người Borgia, cơ hội sẽ tốt đẹp…Có thể ta sẽ giúp ích cho nhân loại biết bao nhiêu!...Ô hay!...Đó nào phải là phần việc của ta.
Ragastens tháo sợi dây nịt của César và đeo vào mình. Rồi chàng đội chiếc mũ bằng nhung đen lên đầu, cái nón thường dùng của đứa con trai giáo hoàng. Sau cùng, chàng chụp lấy chiếc áo khoác choàng lên mình.
- Ta thấy dường như ta coi khá giống một tên César, chàng nói.
Chàng ném lên César còn bất tỉnh, một cái nhìn cuối cùng và đi ra cửa. Vào lúc sắp vượt qua ngưỡng cửa, bỗng nhiên chàng quay trở lại.
Trong một phút chàng cúi xuống làm một công việc lạ thường nghe có tiếng xiềng xích khua động. Xong, Ragastens đứng lên, bật cười to.
Thật giản dị, chàng vừa dùng các ống khóa khóa chặt tay chân của César đang còn bất tỉnh vào các sợi dây xiềng. César bị xích đúng vào tình trạng của Ragastens trước đây mười lăm phút!...
Ragastens ra khỏi ngục tối…Ở phía tay mặt hành lang chỉ dài có vài bước chân được ngọn đuốc sắp tàn ở trong ngục soi sáng một cách yếu ớt.
Ragastens nhận thấy ở dưới chân bức tường chắn ngang hành lang ở phía này có một lỗ tròn. Chàng đi đến gần.
- Chà! Chà! Chàng run run nói, đây là cái giếng được đề cập tới! Ngài César Borgia không thiếu óc sáng kiến…Chết rục ở trong đó! Tởm thật!...
Chàng bước đi với một cử chỉ khủng khiếp và ghê tởm.
Ở bên trái, hành lang kéo dài thêm mười lăm bước cho đến chân một cầu thang bằng đá. Ragastens lẹ làng đi đến nơi và bắt đầu đi lên thang.
Thình lình một ánh sáng xuất hiện. Một tên ngục tối cầm một cây đèn lồng đứng ở trên đầu cầu thang.
Ragastens trùm kín trong chiếc áo choàng, tay áo co rúm lên đuôi dao, bước xấn đến trước mặt người đàn ông.
- Đức ông có muốn cho tôi soi sáng ngài không? Người đàn ông hỏi.
Ragastens không trả lời, bước lên cầu thang thứ nhì. Người đàn ông đinh ninh rằng đức ông muốn có riêng một mình, nên đứng lại tại chỗ không động đậy.
Không có một người nào ở đầu cầu thang thứ hai. Ragastens thở phào nhẹ nhõm. Thêm một cầu thang nữa, và là sự tự do…
Ragastens đi lên…Nhưng chưa được ba nấc thang chàng đứng dừng lại. Một người nào đó đang đi xuống thang lầu.
Chúng ta nên nói rằng cầu thang xoay hình khu ốc, khá chật hẹp.
Ragastens đứng im, chờ đợi. Bản tính chàng không thích giết người…nhưng ở đây quan hệ đến mạng sống của chàng…Nếu như kẻ đang đi xuống nhận ra chàng, thì đó là một người sẽ chết…
Chẳng bao lâu, Ragastens nhận thấy ánh sáng một cây đèn lồng rọi lên tường đi đến trước mặt chàng. Liền ngay đó người khách lạ xuất hiện. Hiệp sĩ kéo chiếc mũ sụp xuống và kéo chiếc áo lên che kín tới mũi.
- Anh của ta! Một giọng nói âm trầm kêu lên.
Ragastens ngước mắt lên..
- Một người đàn bà! Chàng nói nhỏ…Lệnh bà Lucrèce.
Cử động của chàng làm lộ một phần gương mặt. Lucrèce nhận ra chàng. Với một nụ cười tinh quái, nàng nói…
- Tôi chắc đúng là ông hiệp sĩ De Ragastens?
- Chính tôi, thưa lệnh bà…
Cùng lúc, Ragastens rút dao găm ra khỏi vỏ và sắp sửa chết bằng cách giết nhiều kẻ địch càng tốt trong trường hợp nữ quận công tri hô mọi người.
- Ông tẩu thoát, thưa ông thân mến? Lucrèce nói tiếp.
- Thưa lệnh bà, tôi buồn bực ở trong cái nhà dơ dáy của đức thân phụ lệnh bà cho tôi ở…
- Và ông cảm thấy cần thiết phải đi thở không khí ở bên ngòai?..
- Đúng, thưa lệnh bà!...và rồi, tôi có một cuộc thăm viếng cần phải làm.
- Một cuộc thăm viếng? Thăm ai?...Trên đường đi đến nước Pháp?...
- Không, thưa lệnh bà, cuộc đi thăm lệnh bà!
- Thăm ta?...
- Tôi nghĩ rằng chắc lệnh bà chưa quên cuộc hẹn ước mà lệnh bà đã hân hạnh ước hẹn muốn gặp tôi ở Cung điện Tươi Cười…Nhìn vầng trán nghiêm khắc của lệnh bà, tôi thấy rằng lệnh bà có ý trách móc tôi sao không đúng hẹn vào buổi tối hôm đó…Xin thứ lỗi cho tôi. Ngài thân phụ của lệnh bà đã tìm cho tôi một việc làm thật sự đã ngăn cản tôi.
- Và ông định đi đến nhà ta? Lucrèce ngạc nhiên hỏi.
- Tôi đã nói với lệnh bà.
- Lucrèce suy nghĩ vài giây.
- Vậy thì ông đi theo ta, thình lình nàng bảo.
- Tôi theo sau lệnh bà.
- Ta cần phải báo cho hiệp sĩ biết rằng ở cuối thang lầu này có một đồn canh gồm một sĩ quan và hai mươi người. Qua khỏi đồn canh có cái sân danh dự tại đây ông rủi ro gặp những kẻ hiếu kỳ. Qua khỏi sân danh dự, có một cánh cửa khóa cần phải mở ra…Một mình ông không thể đi mười bước mà không bị nhận ra và bị bắt…Sau cùng, một khi ra khỏi lâu đài, nếu như tình cờ có một việc khẩn cấp nào có buộc ông phải dời lại cuộc viếng thăm…
- Ồ! Thưa lệnh bà, hiệp sĩ nghiêm ngắt lời, lúc mà lệnh bà cho tôi được danh dự là chấp nhận sự hộ vệ của tôi cho đến Cung điện của lệnh bà, thì không có một việc bận rộn nào có thể khiến cho tôi lỗi hẹn với lệnh bà, dù cho có phải là sự cần thiết thoát khỏi tình bạn hữu chết chóc của những người Borgia!...
- Kẻ này đúng là một đàn ông! Lucrèce nghĩ. Ông the ta!
Đúng như lời quận công phu nhân đã nói, ở bên trên cầu thang, có một đồn canh. Nàng mở cửa đi vào vừa vịn vào cánh tay của Ragastens. Viên sĩ quan hô lệnh chỉ huy, hai mươi tên lính vội xếp hai hàng thẳng.
- Chà! Này anh, Lucrèce nói lớn, em rất vui mừng được gặp anh…Nhất định là các đường hầm đó làm cho em kinh sợ…Em từ bỏ cuộc thăm viếng vào lúc ban đêm.
Viên sĩ quan mở cửa. Một lúc sau, Lucrèce và Ragastens có mặt ngoài sân.
Họ ra đến cổng lớn tòa lâu đài.
Ở đây cũng có một sĩ quan và một đồn canh. Tuy nhiên, quân số ở đây đông gấp đôi. Vừa trông thấy Lucrèce và người mà họ ngỡ là César, cũng một nghi thức như vậy được diễn ra. Cuối cùng họ đi lọt ra bên ngoài.
- Tạ ân Thượng đế! Ragastens thốt lên với một hơi thở dài khoan khoái.
