“Ôi, thôi đi Liza! Sao em có thể nói chuyện như thể đang đọc sách trong khi điều đó khiến ngay cả một kẻ ngoài cuộc như tôi cũng thấy buồn nôn cơ chứ? Dù gì thì tôi cũng chẳng coi mình là người ngoài cuộc nữa, bởi quả thực, chuyện này đã chạm đến tận đáy lòng tôi... Làm sao có thể, làm sao em lại không thấy buồn nôn khi bản thân đang sống ở chốn này cơ chứ? Rõ ràng thói quen có thể làm nên những điều kì diệu! Chúa mới biết thói quen có thể biến con người ta thành ra thế nào. Em có thực sự nghĩ rằng mình sẽ chẳng bao giờ già đi, rằng em sẽ mãi mãi xinh đẹp, và bọn chúng sẽ giữ em ở đây mãi mãi hay không? Tôi chưa nói đến sự ghê tởm của cuộc sống nơi đây... Dù vậy, để tôi nói cho em nghe điều này—ý tôi là về cuộc sống hiện tại của em; ở đây, dù bây giờ em còn trẻ, quyến rũ, xinh xắn, có tâm hồn và cảm xúc, nhưng em biết đấy, ngay khi tôi vừa trấn tĩnh lại lúc nãy, tôi đã lập tức thấy ghê tởm khi phải ở đây cùng em! Người ta chỉ có thể bước chân vào chốn này khi say rượu mà thôi. Nhưng nếu em ở một nơi nào đó khác, sống một cuộc đời như những người lương thiện, có lẽ tôi sẽ không chỉ bị thu hút bởi em, mà còn đem lòng yêu em, sẽ cảm thấy hạnh phúc biết bao chỉ vì một cái nhìn của em, chưa nói đến một lời nói; tôi sẽ quẩn quanh trước cửa nhà em, sẽ quỳ gối trước mặt em, sẽ coi em là người vợ đính ước và lấy làm vinh hạnh nếu được phép làm điều đó. Tôi sẽ không dám có lấy một suy nghĩ vẩn đục nào về em. Nhưng ở đây, em thấy đấy, tôi biết rằng tôi chỉ cần huýt sáo một tiếng là em sẽ phải đi theo tôi dù muốn hay không. Tôi chẳng màng đến mong muốn của em, mà em phải chiều theo ý tôi. Kẻ lao động thấp kém nhất còn biết tự bán sức lao động của mình, chứ hắn không biến bản thân thành nô lệ hoàn toàn; hơn nữa, hắn biết rằng rồi sẽ có lúc mình được tự do. Nhưng bao giờ thì em được tự do? Thử nghĩ xem em đang từ bỏ những gì ở đây? Cái gì đang bị em biến thành nô lệ vậy? Chính là tâm hồn cùng với thể xác của em; em đang bán đi phần linh hồn mà em vốn không có quyền định đoạt! Em đem tình yêu của mình ra cho mọi kẻ nát rượu giày xéo! Tình yêu ư! Nhưng em biết đấy, đó là tất cả, đó là một viên kim cương vô giá, là báu vật của người con gái, tình yêu—chà, người ta sẵn sàng đánh đổi cả linh hồn, đối mặt với cái chết để có được tình yêu ấy. Thế nhưng tình yêu của em bây giờ đáng giá bao nhiêu? Tất cả các người đã bị bán đi, cả thể xác lẫn tâm hồn, và chẳng cần phải tranh đấu vì tình yêu khi mà người ta có thể có được mọi thứ mà chẳng cần tình yêu. Và em biết đấy, chẳng có sự lăng mạ nào đối với một người con gái lớn hơn thế đâu, em hiểu không? Tất nhiên, tôi từng nghe nói rằng chúng an ủi các em, những kẻ khờ dại tội nghiệp, chúng cho các em có người tình riêng ngay tại chốn này. Nhưng em biết đấy, đó chỉ là một màn kịch lố bịch, chỉ là sự lừa dối giả tạo, chúng đang cười nhạo các em, thế mà các em lại cả tin sập bẫy! Này, bộ em tưởng gã nhân tình đó thực sự yêu em chắc? Tôi không tin điều đó. Làm sao hắn có thể yêu em khi hắn thừa biết rằng em có thể bị gọi đi bất cứ phút nào? Hắn sẽ là một kẻ hạ tiện nếu làm thế! Liệu hắn có lấy một mảy may tôn trọng dành cho em không? Em có điểm gì chung với hắn chứ? Hắn cười nhạo em và cướp bóc em—tình yêu của hắn chỉ có thế mà thôi! Em gặp may nếu hắn không đánh đập em. Rất có thể hắn vẫn đánh đập em chứ chẳng chơi. Hãy hỏi hắn xem, nếu em có một gã như thế, liệu hắn có cưới em không. Hắn sẽ cười vào mặt em, nếu như hắn không nhổ nước bọt hay giáng cho em một bạt tai—dù bản thân hắn có khi chẳng đáng một xu rách. Và em đã hủy hoại cuộc đời mình vì điều gì, nếu em chịu suy ngẫm lại? Vì ly cà phê chúng cho em uống và những bữa ăn đầy đặn ư? Nhưng chúng vỗ béo em với mục đích gì chứ? Một người con gái lương thiện sẽ không thể nuốt nổi thứ thức ăn ấy, bởi cô ấy thừa biết mình đang được vỗ béo vì điều gì. Em đang ngập trong nợ nần ở đây, và tất nhiên, em sẽ mãi mãi nợ nần, em sẽ cứ nợ mãi cho đến tận cùng, cho đến khi những vị khách ở đây bắt đầu khinh bỉ em. Và điều đó sẽ sớm xảy ra thôi, đừng có cậy vào tuổi trẻ của mình—ở chốn này, tất cả những thứ đó bay biến nhanh như tàu tốc hành ấy thôi. Em sẽ bị đá ra đường. Và không phải chỉ đơn giản là bị đá ra; từ lâu trước đó, ả chủ nhà sẽ bắt đầu chì chiết, mắng mỏ, nguyền rủa em, cứ như thể em chưa từng hy sinh sức khỏe vì ả, chưa từng ném bỏ tuổi trẻ và tâm hồn vì lợi ích của ả, mà cứ như thể chính em đã làm ả khánh kiệt, đẩy ả vào bước đường cùng, đã cướp bóc ả vậy. Và đừng mong đợi bất kỳ ai đứng ra bênh vực em: những người khác, những kẻ cùng cảnh ngộ với em, cũng sẽ lao vào cắn xé em để lấy lòng ả, bởi tất cả đều là nô lệ ở chốn này, và từ lâu đã đánh mất mọi lương tâm cùng lòng trắc ẩn. Chúng đã trở nên hoàn toàn đê tiện, và trên đời này chẳng có gì đê tiện hơn, ghê tởm hơn và lăng mạ hơn những lời lăng mạ của chúng. Và em đang đánh đổi tất cả ở chốn này, một cách vô điều kiện, tuổi trẻ, sức khỏe, sắc đẹp cùng hy vọng, để rồi ở tuổi hai mươi hai, em sẽ trông giống như một người đàn bà ba mươi lăm tuổi, và em sẽ gặp may nếu không mang trọng bệnh, hãy cầu Chúa cho điều đó đi! Chắc hẳn bây giờ em đang nghĩ rằng mình đang có một cuộc sống vui vẻ và chẳng phải làm việc gì nặng nhọc! Thế nhưng chẳng có công việc nào trên đời này nặng nhọc hay khủng khiếp hơn thế, hoặc chưa từng có. Người ta có lẽ nghĩ rằng chỉ riêng trái tim thôi cũng đã đủ mòn mỏi vì nước mắt rồi. Và em sẽ chẳng dám thốt lên một lời, dù chỉ nửa lời khi chúng đuổi cổ em ra khỏi đây; em sẽ lủi thủi bước đi như thể chính mình là kẻ có lỗi. Em sẽ chuyển sang một nhà thổ khác, rồi nhà thứ ba, rồi đi đến đâu đó khác nữa, cho đến khi cuối cùng em trượt dốc đến khu Haymarket. Ở đó em sẽ bị đập cho nhừ tử ở mọi ngóc ngách; đó là thói quen lịch sự ở nơi ấy, khách làng chơi chẳng biết cách cư xử thân thiện nếu không nện cho em một trận. Em không tin là nơi đó lại căm hận đến thế ư? Hãy cứ đến tận nơi mà nhìn lấy một lần, em có thể tận mắt chứng kiến. Có lần, vào một Ngày Năm Mới, tôi thấy một người đàn bà đứng bên ngưỡng cửa. Bọn chúng đã đuổi cổ cô ta ra ngoài như một trò đùa, để cho cô ta nếm trải cái lạnh buốt giá chỉ vì cô ta khóc quá nhiều, rồi chúng sập cửa lại sau lưng cô ta. Vào lúc chín giờ sáng, cô ta đã say mèm, tóc tai bù xù, nửa thân trần trụi, đầy những vết bầm tím, mặt vẫn còn dặm phấn nhưng mắt thì thâm tím bầm, máu rỉ ra từ mũi và răng; một tên phu xe nào đó vừa mới nện cho cô ta một trận tơi bời. Cô ta đang ngồi trên bậc thềm đá, tay cầm một con cá muối nào đó; cô ta đang khóc lóc, rên rỉ điều gì đó về vận hạn của mình và đập con cá xuống bậc thềm, còn mấy tên phu xe cùng lũ lính say rượu thì xúm lại ở cửa ra vào để chế giễu cô ta. Em không tin rằng có ngày mình sẽ trở thành như thế ư? Tôi cũng rất tiếc nếu phải tin điều đó, nhưng làm sao em biết được; có lẽ mười năm, tám năm về trước, chính người đàn bà cầm con cá muối ấy đã bước chân vào chốn này với vẻ tươi tắn như một thiên thần, ngây thơ, trong trắng, chẳng biết chút ác tâm nào, đỏ mặt trước từng lời nói. Có lẽ cô ta cũng giống như em, kiêu kỳ, dễ ái ngại, chẳng giống những kẻ khác; có lẽ cô ta trông giống như một nữ hoàng, và biết trước thứ hạnh phúc nào đang chờ đón người đàn ông sẽ yêu cô ta và người mà cô ta sẽ yêu. Em thấy đấy nó đã kết thúc ra sao chưa? Và điều gì sẽ xảy ra nếu ngay khoảnh khắc ấy, khi cô ta đang nện con cá xuống những bậc thềm dơ bẩn trong cơn say xỉn và đầu tóc bù xù—điều gì sẽ xảy ra nếu ngay khoảnh khắc ấy, cô ta nhớ lại những ngày tháng trong trắng thuở đầu trong ngôi nhà của tía má, khi cô ta còn đi học và con trai nhà hàng xóm thường đứng đợi cô ta dọc đường, tuyên bố rằng anh ta sẽ yêu cô ta chừng nào anh ta còn sống, rằng anh ta sẽ hiến dâng cả cuộc đời mình cho cô ta, và khi họ thề non hẹn biển sẽ yêu nhau mãi mãi và cưới nhau ngay khi lớn khôn! Không, Liza, em sẽ hạnh phúc biết bao nếu chẳng may sớm qua đời vì bệnh lao trong một góc tối nào đó, trong một căn hầm như người đàn bà lúc nãy. Ở bệnh viện ư? Em sẽ gặp may nếu chúng chịu nhận em, nhưng nhỡ đâu em vẫn còn hữu dụng đối với ả tú bà thì sao? Bệnh lao là một căn bệnh kỳ lạ, nó không giống như cơn sốt. Người bệnh cứ ôm ấp hy vọng cho đến tận phút cuối cùng và tự nhủ rằng mình vẫn ổn. Cô ta tự huyễn hoặc bản thân. Và điều đó lại rất vừa lòng ả tú bà. Đừng nghi ngờ gì nữa, sự thật là thế đấy; em đã bán linh hồn mình, hơn nữa lại còn đang nợ tiền, thế nên em chẳng dám hé răng nửa lời. Nhưng khi em sắp chết, tất cả sẽ bỏ rơi em, tất cả sẽ quay lưng lại với em, bởi khi ấy chẳng còn vớt vát được gì từ em nữa. Hơn thế nữa, chúng sẽ nhiếc móc em vì đã chiếm chỗ, vì chết mà cứ lai rai mãi không chịu chết. Dù em có van xin thế nào đi nữa thì cũng đừng hòng kiếm được một ngụm nước mà không bị chửi rủa: ‘Đến bao giờ mày mới chịu biến đi hả con mụ khốn kiếp kia, mày cứ rên rỉ mãi không cho bọn tao ngủ, mày làm cho các ông ấy phát buồn nôn lên được.’ Điều đó là sự thật đấy, chính tai tôi đã từng nghe thấy những lời như thế. Chúng sẽ ném cái xác đang hấp hối của em vào góc dội nhất trong căn hầm—nơi ẩm ướt và tối tăm; lúc nằm đó một mình, em sẽ suy nghĩ những gì? Khi em chết, những bàn tay xa lạ sẽ liệm xác em trong sự cằn nhằn và mất kiên nhẫn; chẳng ai ban phước cho em, chẳng ai thở dài thương xót em, chúng chỉ muốn tống khứ em đi càng sớm càng tốt; chúng sẽ mua một chiếc quan tài, khiêng em ra nghĩa địa như cách chúng đã làm với người đàn bà tội nghiệp ngày hôm nay, rồi tụ tập ở quán rượu để cúng giỗ vẩn vơ tưởng nhớ em. Nơi nghĩa địa, mưa tuyết lất phất, bùn lầy, tuyết ướt—chẳng việc gì chúng phải nhọc công vì em—‘Hạ nó xuống đi, Vanuha; đúng là cái số xui xẻo—ngay cả ở đây, nó vẫn chúi đầu xuống trước, con mụ khốn kiếp. Ngắn dây lại đi, đồ khốn.’ ‘Thế này là được rồi.’ ‘Được rồi cái nỗi gì? Này, nó nằm nghiêng kìa! Dù sao nó cũng là một con người bằng xương bằng thịt mà! Thôi mặc kệ, hất đất lên đi.’ Và chúng sẽ chẳng thèm tốn nhiều thời gian cãi cọ vì em đâu. Chúng sẽ vung vãi lớp sét xanh ẩm ướt nhanh nhất có thể rồi chuồn thẳng ra quán rượu... và thế là ký ức về em trên cõi đời này sẽ chấm dứt; những người phụ nữ khác còn có con cái ra thăm mồ mả, có cha mẹ, chồng con. Trong khi đối với em, chẳng có lấy một giọt nước mắt, một tiếng thở dài hay một hoài niệm; chẳng một ai trên khắp thế gian này sẽ đến tìm em, tên tuổi của em sẽ xóa sạch khỏi mặt đất—cứ như thể em chưa từng tồn tại, chưa từng sinh ra trên đời! Chẳng có gì ngoài bùn nhơ và rác rưởi, dù cho ban đêm em có đập vào nắp quan tài khi người chết sống lại, dù cho em có khóc lóc: ‘Xin hãy mở cửa cho tôi ra ngoài, hỡi những con người tốt bụng, để được sống dưới ánh ban mai! Cuộc đời tôi chẳng ra gì cả; cuộc đời tôi đã bị vứt bỏ như một chiếc giẻ lau bát đĩa; nó đã bị nốc cạn trong quán rượu ở Haymarket; xin hãy thả tôi ra, hỡi những con người tốt bụng, để được sống lại trên cõi đời này.’”

Và tôi tự kích động bản thân đến mức chính mình cũng bắt đầu thấy nghẹn đắng ở cổ họng, rồi... rồi đột nhiên tôi khép lại, ngồi bật dậy trong sự hoảng hốt và... cúi người xuống đầy lo lắng, bắt đầu lắng nghe với trái tim đập rộn ràng. Tôi có đầy lý do để mà lo lắng.

Tôi đã cảm nhận được từ lúc nãy rằng mình đang lật tung tâm hồn cô ấy lên và xé nát cõi lòng cô ấy, và—và càng chắc chắn về điều đó bao nhiêu, tôi lại càng khao khát đạt được mục đích của mình nhanh chóng và triệt để bấy nhiêu. Chính sự trổ tài đã cuốn tôi đi; song đó không chỉ đơn thuần là một trò đùa...

Tôi biết mình đang nói năng cứng nhắc, gượng gạo, thậm chí mang văn vẻ sách vở, thực ra tôi chẳng thể nói khác đi ngoài việc “nói như sách.” Nhưng điều đó chẳng làm tôi bận tâm: tôi biết, tôi cảm thấy rằng mình sẽ được thấu hiểu và chính cái vẻ sách vở ấy lại có thể là một sự trợ giúp. Nhưng giờ đây, khi đã đạt được hiệu quả mong muốn, tôi bỗng đâm hoảng sợ tột độ. Chưa bao giờ tôi chứng kiến một sự tuyệt vọng nhường ấy! Cô ấy đang nằm sấp, vùi chặt mặt vào chiếc gối và bấu chặt lấy nó bằng cả hai tay. Trái tim cô ấy đang bị xé nát. Thân hình trẻ trung của cô ấy rung lên bần bật như đang trong cơn co giật. Những tiếng nấc nghẹn ngào xé toạc lồng ngực rồi bất ngờ bùng lên thành tiếng khóc rấm rứt và gào thét, đoạn cô ấy càng vùi sâu hơn vào chiếc gối: cô ấy không muốn bất cứ ai ở đây, không một sinh linh nào, biết được nỗi thống khổ và nước mắt của mình. Cô ấy cắn vào gối, cắn vào tay mình đến rớm máu (lát sau tôi mới thấy điều đó), hoặc thọc những ngón tay vào mái tóc bù xù, trông như chết lặng trong nỗ lực kìm nén, nín thở và nghiến chặt răng. Tôi bắt đầu nói gì đó, van xin cô ấy hãy bình tâm lại, nhưng lại cảm thấy mình không dám; và ngay lập tức, trong một cơn lạnh toát dọc sống lưng, gần như hoảng sợ, tôi bắt đầu mò mẫm trong bóng tối, vội vã tìm cách mặc quần áo để rời đi. Trận tối trời tối tăm; dù đã cố hết sức nhưng tôi vẫn không thể mặc xong quần áo cho nhanh chóng. Chợt tôi chạm phải một hộp diêm và một chân nến với một cây nến hãy còn nguyên. Ngay khi căn phòng được thắp sáng, Liza liền chồm dậy, ngồi xếp bằng trên giường, và với gương mặt biến dạng, nụ cười nửa điên dại, cô ấy nhìn tôi gần như ngây dại. Tôi ngồi xuống bên cạnh và cầm lấy tay cô ấy; cô ấy sực tỉnh, có cử động như muốn chồm về phía tôi, toan níu lấy tôi, nhưng rồi lại không dám, và từ từ cúi đầu trước mặt tôi.

“Liza, em yêu, tôi đã sai... hãy tha thứ cho tôi, em yêu,” tôi mở lời, nhưng cô ấy bóp chặt lấy tay tôi mạnh đến mức tôi cảm thấy mình đang nói sai lời và liền im bặt.

“Đây là địa chỉ của tôi, Liza, hãy đến tìm tôi.”

“Em sẽ đến,” cô ấy quả quyết đáp lời, đầu vẫn cúi gằm.

“Nhưng bây giờ tôi phải đi đây, tạm biệt... hẹn gặp lại nhé.”

Tôi đứng dậy; cô ấy cũng đứng lên và bỗng nhiên đỏ bừng cả mặt, rùng mình một cái, với lấy chiếc khăn quàng đang vắt trên ghế rồi trùm kín mít lên tận cằm. Vừa làm vậy, cô ấy vừa nở một nụ cười nhợt nhạt, đỏ mặt và nhìn tôi với vẻ kỳ lạ. Tôi cảm thấy thật tồi tệ; tôi chỉ muốn mau mau chóng chóng rời đi—để biến mất.

“Đợi em một phút,” cô ấy đột ngột lên tiếng ngoài hành lang sát ngay cửa phòng, giữ tay tôi lại trên chiếc áo bành tô. Cô ấy vội vã đặt cây nến xuống rồi ba chân bốn cẳng chạy biến đi; rõ ràng là cô ấy đã nghĩ ra điều gì đó hoặc muốn cho tôi xem thứ gì đó. Lúc chạy đi, mặt cô ấy đỏ bừng, mắt ánh lên, và trên môi nở nụ cười—ý nghĩa của nó là gì chứ? Trái với ý muốn, tôi đứng lại chờ: một phút sau cô ấy quay lại với một biểu cảm trông như đang cầu xin sự tha thứ cho điều gì đó. Quả thực, đó không còn là gương mặt ấy nữa, không còn là ánh mắt ấy nữa của buổi tối hôm ngày hôm trước: ủ rũ, ngờ vực và bướng bỉnh. Đôi mắt cô ấy lúc này mang vẻ khẩn khoản, dịu dàng, đồng thời lại đầy tin tưởng, âu yếm, rụt rè. Biểu cảm mà những đứa trẻ thường dùng khi nhìn những người chúng rất mực yêu mến, những người mà chúng đang cầu xin một điều gì đó. Đôi mắt cô ấy có màu nâu hạt dẻ sáng, đó là một đôi mắt đẹp, tràn đầy sức sống, và có khả năng bộc lộ tình yêu cũng như nỗi hận thù u tối.

Không một lời giải thích, cứ như thể tôi, với tư cách là một sinh loài bậc cao nào đó, phải hiểu hết mọi thứ mà chẳng cần giải thích, cô ấy đưa ra cho tôi một mảnh giấy. Toàn bộ khuôn mặt cô ấy lúc đó đang rạng ngời một niềm kiêu hãnh ngây thơ, gần như trẻ con. Tôi mở tờ giấy ra. Đó là một bức thư gửi cho cô ấy từ một sinh viên y khoa hay một kẻ nào đó đại loại thế—một bức thư tình vô cùng bay bổng, hoa mỹ nhưng lại cực kỳ cung kính. Bây giờ tôi không thể nhớ rõ từng từ ngữ nữa, nhưng tôi nhớ rất rõ rằng xuyên suốt những câu chữ hoa mỹ ấy là một thứ tình cảm chân thật, thứ không thể nào diễn kịch hay giả vờ được. Khi đọc xong, tôi bắt gặp đôi mắt đang rực sáng, đầy vẻ dò hỏi và sự thiếu kiên nhẫn mang nét trẻ con của cô ấy đang dán chặt vào mình. Cô ấy đăm đăm nhìn vào khuôn mặt tôi và hồi hộp chờ đợi xem tôi sẽ nói gì. Chỉ bằng vài lời ngắn ngủi, gấp gáp, nhưng đượm một thứ niềm vui và sự tự hào, cô ấy giải thích cho tôi rằng cô ấy từng đến dự một buổi khiêu vũ ở đâu đó tại nhà riêng của một gia đình “rất đàng hoàng, những người chẳng biết gì cả, tuyệt đối chẳng biết gì sất, bởi cô ấy chỉ mới đến đây cách đây chưa lâu và mọi chuyện đã diễn ra như thế... và cô ấy vẫn chưa quyết định ở lại và chắc chắn sẽ rời đi ngay khi trả hết nợ...” và tại buổi tiệc đó đã có cậu sinh viên nọ, người đã khiêu vũ với cô ấy suốt cả buổi tối. Cậu ta đã trò chuyện với cô ấy, và hóa ra cậu ta từng quen biết cô ấy từ những ngày xưa cũ ở Riga khi còn là một đứa trẻ, họ từng chơi đùa cùng nhau, nhưng đã từ rất lâu rồi—và cậu ta biết gia đình cô ấy, nhưng về chuyện này thì cậu ta hoàn toàn không biết gì sất, hoàn toàn mù tịt và chẳng mảy may nghi ngờ! Và một ngày sau buổi khiêu vũ (tức là ba ngày trước) cậu ta đã gửi cho cô ấy bức thư đó thông qua người bạn đã đưa cô ấy cùng đi dự tiệc... và... chà, chỉ có thế thôi.

Cô ấy hạ mi mắt đang ánh lên vẻ ngượng ngùng khi nói dứt câu.

Tội nghiệp cô gái, cô ấy đang nâng niu bức thư của cậu sinh viên ấy như một món báu vật, và đã chạy đi lấy nó, báu vật duy nhất của mình, bởi cô ấy không muốn tôi ra đi mà không biết rằng bản thân cô ấy cũng được yêu thương một cách chân thành và trong sáng; rằng cô ấy cũng được đối xử một cách tôn trọng. Chắc chắn bức thư đó rồi cũng sẽ nằm mục rữa trong chiếc ráp của cô ấy và chẳng đi đến đâu cả. Thế nhưng dẫu vậy, tôi tin chắc rằng cô ấy sẽ giữ nó suốt cả cuộc đời như một món báu vật quý giá, như niềm kiêu hãnh và sự thanh minh của mình, để rồi ngay trong khoảnh khắc ngặt nghèo ấy, cô ấy đã nghĩ đến bức thư đó và mang nó ra với một niềm kiêu hãnh ngây thơ nhằm nâng tầm bản thân trong mắt tôi, để tôi thấy rằng, để rồi chính tôi cũng sẽ có cái nhìn tốt đẹp về cô ấy. Tôi chẳng nói gì, siết chặt tay cô ấy rồi bước ra ngoài. Tôi quá khao khát được rời đi... Tôi đi bộ suốt quãng đường về nhà, dẫu cho lớp tuyết đang tan vẫn rơi những bông nặng hạt. Tôi kiệt sức, suy sụp, chìm trong hoang mang. Nhưng ẩn sâu sau lớp hoang mang ấy, sự thật đã bắt đầu ló dạng. Sự thật ghê tởm.