Một

Mùa xuân lại đến Hán Khẩu. Mấy ngày liền trời đổ mưa phùn, khi trời hửng nắng, ánh mặt trời rất rực rỡ, thoạt nhìn thì ấm áp nhưng thực ra vẫn lạnh thấu xương. Dư Thiên Khiếu dẫn người nhà ra Hậu Hồ dạo chơi mùa xuân. Về nhà thì bị nhiễm gió lạnh, thế là đổ bệnh, lại một lần nữa tái phát bệnh hen suyễn.

Thủy Thượng Đăng hủy bỏ mọi buổi biểu diễn, bày tỏ sẽ toàn tâm toàn ý chăm sóc Dư Thiên Khiếu. Dư Thiên Khiếu nói, hát tuồng là việc chính, chăm sóc ta tuy là điều nên làm, nhưng trong nhà vẫn còn những người khác. Con đừng làm lỡ dở bản thân mình. Thủy Thượng Đăng nói, cha nuôi đối với con không chỉ là ân nhân, mà cũng giống như người cha ruột thịt của con vậy. Cho nên, con chăm sóc cha nuôi, cũng giống như chăm sóc cha ruột của mình vậy. Dư Thiên Khiếu vô cùng cảm động, nói Thủy Tích, đợi ta khỏi bệnh, con hãy đến gánh hát cùng ta nhé. Chúng ta mời thầy Từ và thầy Hoàng Tiểu Hợp đều đến đây, cùng bàn bạc dựng mấy vở tuồng hay, nhất định phải khiến những vở tuồng này diễn ra mà toàn thể người Hán Khẩu đều đuổi theo xem. Thủy Thượng Đăng vui mừng nói, còn phải để người Vũ Xương và Hán Dương ngồi thuyền qua xem con và cha nuôi biểu diễn nữa. Dư Thiên Khiếu nói, đúng, chính là như vậy.

Một hôm, Từ Giang Liên đến nhà Dư Thiên Khiếu. Hôm nay vốn không phải là ngày dạy học. Thủy Thượng Đăng đang cảm thấy lạ, lại thấy sắc mặt Từ Giang Liên âm trầm, ánh mắt bi thương, bèn vội vàng gặng hỏi nguyên do. Từ Giang Liên dài dằn dặc thở dài một hơi, nói ta đặc biệt đến để báo cho cô và ông chủ Dư một tiếng, Châu Thượng Thượng tối hôm qua chết rồi. Thủy Thượng Đăng kinh ngạc nói, bệnh gì vậy? Từ Giang Liên nói, giang mai công lên não rồi.

Nghe tin tức này, lần này Dư Thiên Khiếu không hề vui mừng, ngược lại còn thở dài ngắn than dài một hồi, nói mười chín tuổi nha, còn chưa biết cách làm người. Từ Giang Liên nói, đúng vậy đấy. Tôi nhìn đi nhìn lại, hát tuồng mà muốn nổi danh đến tận cùng, điều người ta coi trọng đã không còn là tuồng nữa, mà là con người. Con người phải đoan chính, tuồng mới có thể đoan chính. Tuồng đã đoan chính, thì mới có thể nổi danh mãi được.

Dư Thiên Khiếu quay sang nhìn Thủy Thượng Đăng, nói con có nghe thấy lời của thầy Từ nói không? Thủy Thượng Đăng nói, con nghe thấy rồi. Hát tuồng suy cho cùng, vẫn là coi trọng chuyện làm người. Dư Thiên Khiếu nói, đúng vậy. Đẩy Châu Thượng Thượng vào con đường chết chính là nhân phẩm không đoan chính của cậu ta. Người mà không đoan chính, thì không những hủy hoại tuồng của chính mình, mà ngay cả tính mạng cũng hủy hoại luôn được. Thủy Thượng Đăng lớn tiếng nói, cha nuôi, thầy Từ, con đều ghi nhớ hết rồi.

Ngày đưa tang Châu Thượng Thượng, Thủy Thượng Đăng cũng đi. Cô nhìn thấy đủ mặt các huynh đệ tỷ muội của khoa Thượng. Cũng nhìn thấy ban chủ Châu và Hoàng Tiểu Hợp. Thủy Thượng Đăng lần lượt dập đầu với họ một cái, bày tỏ sự áy náy. Ban chủ Châu nói, cô bây giờ đã nổi danh rồi, vẫn dùng nghệ danh Thủy Thượng Đăng, nghĩ là cô cũng không phải là kẻ vong ân bội nghĩa. Chuyện trước kia, không do cô hay tôi quyết định, thì cho qua đi. Tôi chỉ coi cô như con nuôi của ông chủ Dư mà đối đãi thôi. Hoàng Tiểu Hợp cũng nói, sự nổi tiếng của cô, quá giống với Châu Thượng Thượng, độ tuổi nổi danh cũng chênh lệch với cậu ta chẳng là bao. Nhìn lại cậu ta của ngày hôm nay, cô cũng phải tự kiểm điểm lại mình. Một người hát xướng, không những phải bỏ công phu trên sân khấu, mà còn phải bỏ công phu trong việc làm người. Học tập cha nuôi Dư Thiên Khiếu của cô, thì cô mới có thể nổi danh lâu dài được. Thủy Thượng Đăng nói, con hiểu rồi, cảm ơn thầy Hoàng.

Khi Châu Thượng Thượng hạ thổ, người mẹ góa của cậu ta khóc lóc mềm nhũn không đứng dậy nổi trước mộ. Bà khóc nghẹn ngào từng tiếng một, nói con ơi, ta trông mong con học tuồng thành tài, ngóc đầu lên nổi danh thiên hạ, rạng rỡ tổ tông, vậy mà con lại không đi đường chính đạo, để cho yêu tinh quấn thân. Con hát trong tuồng rất thanh bạch, những người con hóa thân đều là người có phẩm giá, thế nhưng sao bản thân con lại hồ đồ như vậy chứ? Con mà học lấy một người trong số bọn họ, thì há lại khiến mẹ già rơi vào hoàn cảnh ngày hôm nay cơ chứ?

Trong chốc lát, các bạn học của khoa Thượng đều khóc òa lên. Thủy Thượng Đăng cũng khóc vô cùng đau đớn. Cô nhớ lại sự náo nhiệt và kiêu ngạo vào đêm Châu Thượng Thượng nổi danh, nhớ lại quá trình cô vì giận dỗi mà đem tính mạng ra đánh cược với cậu ta. Thủy Thượng Đăng khóc lóc nói: Không phải anh muốn nổi danh hơn ông chủ Dư sao? Đã đánh cược với tôi rồi, sao không sớm một chút rút lui chịu thua đi chứ? Lúc khóc, lại nhớ đến bản thân mình. Nghĩ đến nếu không đánh cược ván này với Châu Thượng Thượng, e rằng cô cũng sẽ không đi đưa ô cho Dư Thiên Khiếu, mà trong ấn tượng của Dư Thiên Khiếu cũng sẽ không có con người cô. Vậy thì, vào khoảnh khắc sinh tử của cô tuyệt đối sẽ không có ai cứu cô một mạng cả. Chuyện trên đời này, sự đan xen và biến hóa nhường ấy, giống như hoa dương liễu trên đầu bay múa đầy trời, hoàn toàn không có quy tắc và thứ tự nào cả. Em vĩnh viễn không thể biết được bông hoa nào rơi lên đầu em, nở rộ vì em, mà bông hoa nào rơi bên chân em, bị em dẫm nát.

Sau đám tang, Thủy Thượng Đăng cùng mấy tỷ muội khoa Thượng uống trà ôn lại chuyện xưa ở quán trà Lâu Ngoại Lâu trên phố Hoa Lâu. Lâm Thượng Hoa, Giang Thượng Nguyệt và Lư Thượng Yến đều đã tốt nghiệp khoa, đang lần lượt lên sân khấu diễn gánh. Thủy Thượng Đăng tuy là bỏ học giữa chừng, thế nhưng lại nổi danh sớm nhất. Thủy Thượng Đăng nói, bởi vì đã chịu tội lớn, cho nên ông trời mới muốn đền bù cho tôi một chút.

Trong lúc trò chuyện phiếm, nhắc đến Thạch Thượng Tuyền bây giờ thế nào rồi. Lâm Thượng Hoa liền bật cười. Cười xong nói, Thạch Thượng Tuyền vừa tốt nghiệp khoa là đã có người cần ngay, cậu ta nhận gánh cho hai đoàn. Có một hôm, phải chạy sô ở hai rạp hát, vốn dĩ thời gian cũng đủ. Thế nhưng trước giờ biểu diễn cậu ta lại chạy đến khu giải trí Lão Xí để xem phim "Hỏa Thiêu Hồng Liên Tự", liên tiếp mấy chục cuốn, cậu ta cứ xem mãi ở đó, kết quả là lỡ mất giờ lên sân khấu. Cậu ta vừa thấy, lên sân khấu đã lỡ mất rồi, thời gian xuống sân khấu còn sớm, liền lại xem tiếp. Xem một lúc lại mê mẩn, đến cả thời gian xuống sân khấu cũng bỏ lỡ luôn. Một đêm lỡ mất hai suất diễn, ông chủ nổi giận đùng đùng, gỡ biển hạ lệnh, quét rác đuổi cổ cậu ta ra ngoài. Bây giờ cậu ta đành phải ở bên ngoài nhận gánh nông thôn, hát sân khấu làng xã. Lúc đi còn tự mình nói, đào kép danh tiếng đều phải đến gánh nông thôn lăn lộn một phen mới được.

Mọi người đều cười không ngừng nghỉ, lập tức nhắc lại chuyện xưa Thạch Thượng Tuyền mỗi sáng luyện công đi muộn. Lâm Thượng Hoa nói, con người cậu ta, cả ngày hồ đồ cẩu thả, cũng nên đến gánh nông thôn rèn luyện mới phải. Lâm Thượng Hoa bây giờ đang hát gánh Phúc Hoa. Hồi đó Thủy Thượng Đăng với Lâm Thượng Hoa là thân thiết nhất. Lâm Thượng Hoa liền hỏi dạo này sao ít thấy Thủy Thượng Đăng treo biển biểu diễn thế. Thủy Thượng Đăng nói, cha nuôi tôi dạo này sức khỏe không tốt lắm, tôi phải tận tâm chăm sóc ông ấy. Thỉnh thoảng tạm thời nhận gánh, phần lớn thời gian vẫn là đang học tuồng cùng thầy Từ. Giang Thượng Nguyệt nói, nhà ông chủ Dư có người làm, cô đã nổi danh rồi, sao không thừa thắng xông lên? Thủy Thượng Đăng nói, ông ấy là ân nhân của tôi, nếu không có ông ấy cứu giúp, tôi e là sẽ chết sớm hơn Châu Thượng Thượng mấy năm. Hơn nữa lúc tôi chết, đến một người khóc thương tôi cũng không có. Lâm Thượng Hoa nói, chuyện báo ơn là lớn, nhưng cũng không thể lỡ dở việc hát hò. Cô đang chuẩn bị nổi danh khắp Hán Khẩu, cứ dừng lại không diễn thế này, bao nhiêu người hâm mộ sẽ đau lòng mà chết mất. Ban chủ Phúc Hoa biết tôi và cô là bạn tốt, nhờ tôi nói với cô, nếu cô có thể đến Phúc Hoa gánh hát, thù lao hàng tháng ông ấy cho cô là một trăm đồng. Giang Thượng Nguyệt và Lư Thượng Yến đều thét lên chói tai, một trăm đồng?

Thủy Thượng Đăng trong tiếng thét chói tai này, động tâm rồi. Cuộc đời cô, trước nay chưa từng cầm qua một trăm đồng tiền. Cô nghĩ trong tay mình cũng nên có chút tiền rồi. Cô lớn rồi, không thể mãi mãi ăn nhờ ở đậu nhà họ Dư mãi được.

Về nhà liền nhắc đến chuyện này với Dư Thiên Khiếu. Dư Thiên Khiếu nói, đây là chuyện tốt. Gánh Phúc Hoa tuy là gánh hát cộng hòa, nhưng kẻ làm nghề hát chính là phải rèn luyện một phen ở những gánh hát thế này. Đã qua phen xông pha này rồi, thì dẫu là trường hợp nào cũng sẽ không sợ hãi. Dạo này ta ở đây vẫn phải tĩnh dưỡng, con diễn xong gánh này, lại trở về gánh hát với ta cũng thế cả. Thủy Thượng Đăng liền dập đầu với Dư Thiên Khiếu, hốc mắt đong đầy nước mắt, Thủy Thượng Đăng nói, mặc kệ con ở đâu, chỉ cần nghe thấy tiếng gọi của cha nuôi, con bất cứ lúc nào cũng sẽ đến bên cạnh cha nuôi. Cha nuôi chỉ cần coi con như một đứa nô tài là được. Dư Thiên Khiếu nói, con không phải nô tài, con là đào kép danh tiếng của Hán Kịch chúng ta. Làm người cho đoan chính, hát tuồng cho hay, đây chính là sự báo ơn lớn nhất đối với ta. Thủy Thượng Đăng nói, con nhất định sẽ ghi nhớ lời của cha nuôi.

Hôm sau Thủy Thượng Đăng liền dọn khỏi phủ họ Dư. Nhà là do Dư Thiên Khiếu sai người thuê hộ cô, ở bên cạnh Giang Hán Quan. Dư Thiên Khiếu nói, nơi này do người Anh quản lý nhiều năm, môi trường yên tĩnh, trị an cũng tốt. Cách phủ họ Dư không tính là quá xa. Ở đây ta yên tâm.

Ngày đầu tiên dọn vào nhà, Thủy Thượng Đăng mở cửa sổ ra, cô vậy mà nhìn thấy sông Trường Giang. Sông Trường Giang một vẻ tĩnh mịch xuôi dòng chảy về phía đông. Tháp Cảnh Chuông và lầu Ngao Lược đối diện đều nằm trong tầm mắt. Tâm trạng Thủy Thượng Đăng vô cùng kích động, cô nhớ lại căn nhà rách nát mà cô từng ở hồi nhỏ, lại nhớ đến lúc cô từng ngồi trên giường bắt lấy từng sợi ánh sáng mặt trời lọt vào trong nhà. Cô tự nhủ với bản thân, tôi muốn kiếm tiền, tôi muốn mua một căn nhà thực sự thuộc về chính mình.

Thủy Thượng Đăng gia nhập gánh hát Phúc Hoa, vì có Lâm Thượng Hoa bầu bạn, hai người tình như tỷ muội, cảm thấy vô cùng vui vẻ. Mà gánh Phúc Hoa có tấm biển lớn là Thủy Thượng Đăng này, tuồng bán cũng rất chạy. Một hôm, gánh Phúc Hoa nhận được một buổi tiệc tư gia, nói là ở Bách Tuyền, là một gia đình quyền quý mời mọc cúng tế tổ tiên. Đối phương đặc biệt chỉ định Thủy Thượng Đăng bắt buộc phải đi. Bởi vì chuyện này, tiền cho rất nhiều. Ban chủ rất vui mừng, nói nếu Thủy Thượng Đăng có thể tiếp tục gánh hát cùng bọn họ, ông ấy sẽ tăng thêm thù lao một phần mười.

Cũng chính ngày hôm nay, Thủy Thượng Đăng còn chưa ra khỏi cửa, phu xe nhà Dư Thiên Khiếu đi tới, nói là có họ hàng tìm cô, tìm mãi tận nhà ông chủ Dư, ông chủ Dư bảo đưa sang bên này. Thủy Thượng Đăng nhìn lại, hóa ra lại là thím Cúc.

Thủy Thượng Đăng sầm mặt xuống, nói cô tìm tôi có chuyện gì? Tại sao phải mạo nhận là họ hàng của tôi? Thím Cúc nói, ta là chị họ của bố cháu, ta đương nhiên là họ hàng của cháu rồi. Thủy Thượng Đăng nói, tôi nói cho cô biết, tôi là từ trong khe đá chui ra, tôi với cô chẳng có họ hàng cũng chẳng dính dáng gì. Từ nay về sau cô đừng đến tìm tôi nữa. Thím Cúc nói, ta cũng không muốn làm cháu phiền lòng, nhưng mà ta biết có người muốn hại cháu. Ta mà không sang báo cho cháu một tiếng, trong lòng không yên. Thủy Thượng Đăng nói, có người hại tôi? Tôi là một đứa mồ côi, lại chưa từng vứt bỏ ai cả, cũng chưa từng làm tổn thương ai cả, dựa vào cái gì mà hại tôi? Thím Cúc sốt ruột nói. Cháu còn nhỏ, không biết lòng người sâu hiểm thế nào. Mấy ngày nay nếu cháu hát tuồng thì diễn ở Hán Khẩu, ngàn vạn lần đừng đi đến nơi xa. Thủy Tích, ta nhìn cháu lớn lên đấy. Ta sẽ không hại cháu đâu. Thủy Thượng Đăng nói, cô có hại tôi hay không, tự trong lòng cô biết. Cô đi đi, chuyện của tôi không cần cô quản. Cô tính là người gì của tôi chứ? Cô có tư cách gì mà đến nói những điều này với tôi? Cô đi đi! Đi mau!

Khuôn mặt thím Cúc tức khắc đỏ bừng lên như gan lợn. Bà ta ấp úng mấy câu, Thủy Thượng Đăng hoàn toàn nghe không rõ, cô vung vẩy cánh tay, lớn tiếng la hét, thím Cúc lúc này mới đành hoảng hốt bỏ đi.

Buổi chiều, lên chiếc xe tải mui trần đi Bách Tuyền, tâm trạng Thủy Thượng Đăng vẫn vì sự quấy rầy của thím Cúc mà phiền muộn rối bời. Cô nghĩ, rốt cuộc bà ta có phải là mẹ tôi không? Nếu không phải, tại sao bà ta lại đến tìm tôi? Đã là, lại tại sao không cần tôi? Tôi đã ngóc đầu lên nổi danh rồi, cũng không còn là gánh nặng của người lớn nữa, cớ sao bà ta vẫn không chịu nhận tôi? Cớ sao không nói cho bố ruột của tôi biết, để họ vì tôi mà tự hào? Thủy Thượng Đăng cô muốn nổi danh như thế, nỗ lực để nổi danh như thế, chính là để nói cho bố mẹ ruột những kẻ đã vứt bỏ cô biết rằng, hồi xưa bọn họ vứt bỏ cô là sai lầm biết bao nhiêu. Cô mưu tính có một ngày, đứng trước mặt bọn họ nói rằng, không có các người, tôi vẫn cứ sống sót, hơn nữa còn sống rất rực rỡ.

Đi Bách Tuyền là đi bằng xe tải mui trần. Thủy Thượng Đăng và ban chủ ngồi trong buồng lái. Đi hết đường lớn, chuyển sang đường nhỏ, xe không vào được, đổi sang đi xe ngựa. Mùa xuân miền nam quả thật xanh tươi đến đáng yêu. Tận cùng cánh đồng hoang vẫn là cánh đồng hoang. Mấy gian nhà tranh, lác đác neo đậu giữa chừng, trong một mảng lớn màu sắc xanh rờn, phảng phất như có vẻ rất cô đơn. Giống như ông trời tung tóe từng mảnh từng mảnh làng mạc xuống mặt đất, tung đến đây, chỉ còn lại mấy căn nhà, liền tiện tay vứt bỏ vậy. Có người đang lùa bò cày đất ngoài đồng, từ xa có thể nhìn thấy đường nét chiếc roi quật lên không gian. Ánh mặt trời chiếu rọi khắp nơi, ấm áp mà thoải mái. Ban chủ nói, hoa cải dầu đã tàn rồi, nếu không, vàng rực rỡ ngút ngàn tầm mắt, lại càng đẹp hơn.

Tầm giữa trưa, xe liền đến thôn Hà Giác của Bách Tuyền. Ban chủ dẫn mọi người theo địa điểm đã hẹn, đi đến từ đường họ Lưu ở thôn Hà Giác. Từ đường nằm ở nơi vắng vẻ của thôn, một vẻ lạnh lẽo tiêu điều, hoàn toàn không có không khí xem tuồng.

Từ xa, lại nghe thấy tiếng người huyên náo ở đầu thôn phía bắc. Thủy Thượng Đăng nói, e là chỉ sai địa điểm rồi chứ? Ban chủ nói, bảo là từ đường họ Lưu mà.

Đám người liền hướng về đầu thôn mà đi. Quả nhiên thấy sân khấu ở đó đã dựng lên rồi, tấm bạt ở hậu đài cũng đã kéo ra rồi. Đến gần mới phát hiện ra từ sớm đã có gánh hát đóng cọc ở đây rồi. Là gánh Hồng Thuận. Mọi chuyện trong quá khứ lập tức giống như ngọn lửa bùng cháy trong lòng Thủy Thượng Đăng. Ban chủ Dương Tiểu Côn đi tới, nhìn thấy sắc mặt Thủy Thượng Đăng, liền lập tức nói, Thủy Thượng Đăng, cô đừng hận tôi. Chuyện này tôi với ông chủ Dư đã nói xong rồi, chuyện cũ, hai bên đều không nhắc lại nữa. Nhắc đến chỉ có hại cho chẳng ai cả.

Dư Thiên Khiếu quả thực cũng từng dặn dò Thủy Thượng Đăng, giả như sau này có gặp gỡ gánh Hồng Thuận, nhất định phải đè nén bản thân lại. Bằng không, không những tổn thương anh ta, mà còn tổn thương cả chính cô nữa. Thủy Thượng Đăng nỗ lực đè nén ngọn lửa giận trong lòng xuống. Dương Tiểu Côn chào ban chủ một tiếng, tiếp theo quay sang Thủy Thượng Đăng. Trên mặt hắn ta chất đầy nụ cười, nói Thủy Thượng Đăng, cô quả nhiên đã nổi danh rồi. Tôi từ sớm đã biết cô sẽ nổi danh mà. Thủy Thượng Đăng lạnh lùng nói, đây là vận may của tôi. Dương Tiểu Côn nói, cô còn phải cảm ơn tôi mới đúng, không có tôi, cô e là đã bán mình vào lầu xanh từ lâu rồi. Thủy Thượng Đăng nói, vậy thì cảm ơn nhé. Cảm ơn anh đã cho tôi phần vận may tốt này.

Ban chủ thấy bầu không khí trò chuyện của bọn họ không đúng, vội vàng ngắt lời, nói xin hỏi, đây có phải thôn Hà Giác không? Dương Tiểu Côn nói, chính là đây. Ban chủ nói, chúng tôi được mời đến để biểu diễn. Dương Tiểu Côn nói, chúng tôi cũng vậy. Đã nói xong là chúng tôi diễn ở sân khấu dựng ở đầu thôn phía bắc mà. Ban chủ nói, hẹn chúng tôi ở từ đường cơ mà, nhưng ở đó chẳng có ai cả. Trên mặt Dương Tiểu Côn lộ ra nụ cười quỷ dị, nói theo tôi thấy, e là các người vẫn phải đến đó đấy. Thảo nào mấy đạo sĩ đang mắng chửi người ta kìa. Nói xong ngửa mặt cười lớn ha hả một tiếng.

Ban chủ không hiểu nguyên do, liền lại dẫn một gánh người quay lại từ đường. Lúc này trước cửa từ đường đứng một lão giả râu trắng và một người trẻ tuổi. Khi người trẻ tuổi và ánh mắt Thủy Thượng Đăng chạm nhau, cả hai người đều ngẩn người. Chuyện cũ phảng phất cùng lúc đập vào trái tim của cả hai người, nhanh chóng như thế, mãnh liệt như thế.

Mấy giây sau, trên mặt Trần Nhân Hậu lộ ra vẻ kích động, cậu ta gọi lên một tiếng, Thủy Tích! Sao lại là em? Thủy Thượng Đăng cũng vô vàn kích động, nói sao anh lại ở đây thế này? Trần Nhân Hậu nói, đây là quê nhà của anh mà! Anh tìm em khắp nơi, hôm nay đột nhiên nhìn thấy Dương Tiểu Côn, cứ tưởng em vẫn ở chỗ hắn ta, nào ngờ hắn nói em từ sớm đã rời đi rồi. Thế mà, thế mà cuối cùng anh vẫn nhìn thấy em. Thủy Thượng Đăng nói, đây là quê nhà của anh ư? Trần Nhân Hậu nói, đúng vậy. Thôn Hà Giác có bốn họ người sinh sống. Họ Trương, họ Lưu, họ Thủy và cả họ Trần chúng ta nữa. Bốn họ cùng nhau thờ cúng Thạch Thái Vương. Ông ấy là ân nhân cứu mạng của tổ tiên bốn họ chúng ta. Cho nên, năm nào cũng phải cúng tế Thái Vương. Thủy Thượng Đăng nói, anh không phải đang đi học ở Hán Khẩu sao? Sao lại về quê nhà rồi thế này? Trần Nhân Hậu nói, chuyện dài lắm, để anh từ từ kể cho em nghe.

Lão giả râu trắng thiếu kiên nhẫn rồi, nói Nhân Hậu, cậu dẫn bọn họ vào trong diễn đi. Tổ tiên vẫn đang chờ kìa. Trần Nhân Hậu đột nhiên ngẩn ra, nói người hẹn đến từ đường diễn tuồng là các người ư? Thủy Thượng Đăng nói, đây là hợp đồng ban chủ ký, em không biết. Còn đặc biệt điểm danh tên em, bắt buộc em phải tới. Trên mặt Trần Nhân Hậu liền hiện lên vẻ sốt ruột, cậu ta nói, anh hiểu rồi. Thủy Tích, đừng diễn. Anh không biết là em đến. Xin em đừng diễn ở đây. Thủy Thượng Đăng nói, có phải mọi người đều ra đầu thôn xem tuồng rồi, ở đây không có ai xem không? Trần Nhân Hậu nói, đâu chỉ có những chuyện này. Dù sao em đừng diễn là được. Thủy Thượng Đăng nói, e là không được đâu, đã nhận tiền của người ta rồi, thì dù trên trời có mưa dao, cũng phải diễn cho xong. Đây là quy củ giang hồ. Trần Nhân Hậu càng thêm sốt ruột, nói em nghe lời anh, đừng vào trong đó. Chuyện bên anh cả, để anh đi nói. Thủy Thượng Đăng nói, anh cả của anh? Hai anh em nhà họ Thủy đó á? Trần Nhân Hậu nói, là do bọn họ sắp xếp. Trước đây toàn là mời sư phụ đạo quan biểu diễn, lần này anh cả nói muốn đổi chút mới mẻ. Anh không biết là em đến. Hay là, hay là... Trần Nhân Hậu có hơi nói năng lộn xộn.

Thủy Thượng Đăng nhìn vẻ mặt bồn chồn lo lắng của cậu ta, trong lòng cô khựng lại một nhịp, thầm nghĩ, chẳng lẽ có bẫy? Nhưng mà nếu từ chối diễn thì sẽ thế nào đây? Nghĩ đoạn, Thủy Thượng Đăng nói, tôi cứ muốn xem thử, rốt cuộc bọn họ có trò mèo gì.

Thủy Thượng Đăng vừa nói, liền định đi vào trong từ đường. Trần Nhân Hậu vội vàng kéo cô lại, trong mắt đong đầy sự nài nỉ. Cậu ta nói, Thủy Tích, nghe lời anh một câu có được không? Đừng vào. Lão giả râu trắng quát mắng, Nhân Hậu, cậu đang làm trò gì thế? Thấy đàn bà là không màng đến tổ tông nữa à? Nói xong ông ta quay sang ban chủ và Thủy Thượng Đăng, nói các người bắt buộc phải khai màn đúng giờ, bằng không, thôn Hà Giác sẽ không trả một đồng nào, còn phạt gánh tuồng của các người nữa đấy. Ban chủ nói, đương nhiên đúng giờ rồi.

Thủy Thượng Đăng hất tay Trần Nhân Hậu ra, cùng ban chủ đi vào trong từ đường. Vừa bước chân vào cửa, tất cả mọi người đều chết trân. Trên đài dưới đài treo từng dải phấp phới băng vải trắng. Những chiếc ghế được xếp ngay ngắn không một bóng người, trên mỗi chiếc ghế đều bày một bài vị. Mọi ngóc ngách của từ đường, đâu đâu cũng tỏa ra vẻ âm u rợn người. Vì không có ánh nắng mặt trời, cơn gió thổi vào mặt lạnh buốt giá, phảng phất như bước vào địa ngục âm phủ. Trên mặt ban chủ lập tức cắt không còn giọt máu, mấy nữ diễn viên nhát gan hét chói tai quay đầu chạy té khói. Lúc này Thủy Thượng Đăng mới nhớ tới những gì thím Cúc nói hồi sáng sớm, cô biết mình đã bị trả thù rồi.

Cả gánh hát đều chạy bán sống bán chết khỏi từ đường, tựa như nồi canh bị nổ tung, sự phản đối và chửi rủa vang lên thành một mảng. Ban chủ méo xệch mặt, không biết phải làm sao cho phải. Diễn thì không có cách nào diễn, không diễn, thì tiền bồi thường và tổn thất ông ta lấy đâu ra mà gánh đây?

Thủy Thượng Đăng một mình đứng trong từ đường trầm tư suy nghĩ. Trong sự trầm tư đó, thần sắc của cô dần dần trở nên kiên quyết. Thủy Thượng Đăng bước ra ngoài, đi thẳng đến trước mặt ban chủ, lớn tiếng nói, ban chủ, tôi diễn. Ban chủ sốt ruột nói, mọi người đều sợ đến mức không dám bước vào, diễn thế nào được? Thủy Thượng Đăng nói, bọn họ là nhắm vào tôi. Tôi không thể liên lụy đến gánh hát. Lại phiền các sư phụ dàn nhạc giúp một tay, cho dù chỉ có một mình tôi cũng phải diễn tiếp cho bằng được. Sư phụ kéo nhị nói, đã là Thủy Thượng Đăng nói vậy, chúng tôi lên.

Tuồng ở đầu thôn phía bắc và tuồng ở từ đường đồng thời khai màn. Bên kia náo nhiệt tưng bừng, chốc chốc lại có người bùng nổ tiếng thét, hay lắm! Còn bên này, lạnh lẽo đến mức khiến người ta nổi da gà. Thủy Thượng Đăng mặc trang phục diễn lên người, nghiến chặt răng, điềm tĩnh bước lên sân khấu. Dưới đài tuy tĩnh mịch không một tiếng động, cô lại đem sân khấu tuồng xướng cho đại náo thiên cung.

Thủy Thượng Đăng từ nhỏ xem tuồng rất nhiều, chi tiết của vở tuồng nào cô cũng nằm lòng. Thế là liền một mình hóa thân thành mấy vai diễn, đến lượt ai hát, cô liền hát người đó. Thậm chí cả tuồng của sinh, mạt, tịnh, xấu cùng với vai quần chúng cũng diễn luôn một lượt. Cô thay đổi giọng điệu và động tác, lúc thì là người phụ nữ uyển chuyển thướt tha, lúc thì là nam nhi dương cương mạnh mẽ, lúc thì là chú hề mặt lưu manh chuyên trò hề, lúc thì là Giáp Ất Bính Đinh chạy qua sân khấu. Một mình ở trên sân khấu vừa hát vừa đánh, nhảy nhót tung bay, cứng rắn chống đỡ diễn xong một vở tuồng. Diễn được hơn nửa, Lâm Thượng Hoa động lòng trắc ẩn, thế là cũng thay trang phục lên, lấy can đảm bước lên sân khấu, tiếp nhận vai diễn đối đầu kiêm luôn cả vai quần chúng của cô. Khoảnh khắc hai người nhìn nhau, trong mắt đều lấp lánh ngấn lệ.

Toàn bộ vở tuồng cuối cùng cũng diễn xong. Thủy Thượng Đăng xuống đài tẩy trang, Lâm Thượng Hoa mang nguyên lớp trang điểm nhào qua ôm chầm lấy đầu cô mà khóc. Lâm Thượng Hoa nói, sao cậu ngốc thế hả, không diễn là được cơ mà. Cùng lắm thì chúng ta không kiếm số tiền này nữa. Thủy Thượng Đăng nói, tôi biết có người chơi khăm tôi. Bọn họ muốn xem trò cười của tôi, thì tôi cứ để cho bọn họ xem. Tôi muốn để cho bọn họ xem cho kỹ. Trò cười này của tôi chính là sẽ tỏa sáng trên sân khấu đấy. Cậu không thấy, hôm nay hai chúng ta diễn thực sự rất hay sao. Quay đầu lại tôi phải tìm thầy Từ chuyên tâm dựng cho hai chúng ta một vở tuồng, hai chúng ta nhất định phải diễn cho vở tuồng đó nổi danh. Lâm Thượng Hoa nói, cái đó là cái chắc rồi.

Thủy Văn về quê cúng tổ tiên vốn không hề hay biết chuyện này. Lúc xem tuồng ở đầu thôn phía bắc, nghe thấy Thủy Võ cười thầm với người ta, mới biết Thủy Võ chuyên vì Thủy Thượng Đăng mà giăng ra một ván cờ. Lần này anh ta không mắng Thủy Võ, ngược lại còn khen ngợi hắn ta cao tay và cực kỳ cảm thấy thú vị. Bên này tuồng vừa khai màn, anh ta liền vội vã chạy đến từ đường, lặng lẽ ngồi ở một góc, muốn xem lần này Thủy Thượng Đăng thu màn thế nào. Nào ngờ, anh ta lại nhìn thấy vở tuồng lớn của một mình Thủy Thượng Đăng. Thủy Thượng Đăng rồng bay phượng múa trên sân khấu, một mình khuấy đảo từ đường náo nhiệt phồn hoa. Cô dùng tiếng nữ ngọt ngào nũng nịu, dùng tiếng nam vang dội hùng hồn, dùng lời thoại trong trẻo tươi vui, sống sờ sờ ép cho sự u ám bên trong từ đường không còn chỗ trốn. Thủy Văn ngồi sau vô số bài vị, trong phút chốc ngỡ tưởng bài vị như được màn biểu diễn của Thủy Thượng Đăng đánh thức, thoắt cái đã có sinh khí. Dưới ánh đèn mờ ảo tỏa ra ánh sáng li ti. Thủy Văn thực sự bị chấn động rồi. Anh ta nghĩ người phụ nữ này rốt cuộc là loại người gì cơ chứ, lại kiên cường như vậy, lại quật cường như vậy, trong sự kiên cường quật cường này vậy mà lại dung nạp một sức mạnh không thể tưởng tượng nổi.

Hôm sau vừa rạng sáng, gánh Phúc Hoa rời khỏi thôn Hà Giác, Thủy Văn đặc biệt vội vã chạy đến để tiễn đưa. Lại còn tặng thêm một khoản tiền đưa cho ban chủ, nói đây là tiền trả riêng cho Thủy Thượng Đăng, cảm ơn cô ấy vì màn biểu diễn ngày hôm qua. Thủy Thượng Đăng không chút do dự hất đống tiền về phía Thủy Văn, sau đó nói, ngày hôm qua tôi là hát cho người chết nghe, tôi trước nay không bao giờ nhận tiền của người chết.

Thủy Văn biết trong lòng cô có hận, vội vàng giải thích, chuyện này là do em trai tôi làm, lúc trước không nói rõ với các cô, rất là không thỏa đáng. Thế nhưng quy củ thôn Hà Giác từ trước đến nay vẫn luôn như vậy. Trong thời gian cúng tế tổ tiên, biểu diễn cho người sống xem đồng thời, cũng phải biểu diễn một suất cho tổ tiên xem nữa. Thủy Thượng Đăng nói, tôi mặc kệ tổ tiên nhà các người hay không tổ tiên, hát tuồng là bổn phận của tôi. Thế nhưng, tôi muốn nói cho anh biết, trước đây tôi và nhà họ Thủy các người chỉ có mối thù giết cha, bây giờ lại cộng thêm một mối hận nhục nhã nữa. Ban chủ cũng nói, tiên sinh Thủy, sau này xin các người điểm tuồng, ngàn vạn lần đừng tìm gánh Phúc Hoa của chúng tôi nữa. Từ nay chúng ta nước sông không phạm nước giếng.

Lúc xếp rương áo lên xe, gánh Phúc Hoa và gánh Hồng Thuận lại đụng độ vào nhau. Dương Tiểu Côn đắc ý nói, Thủy Thượng Đăng, ngày hôm qua xướng thế nào hả? Cô bây giờ đã nổi danh rồi, những người chết kia đương nhiên đều thích nghe cô hát phải không? Thủy Thượng Đăng cười nhạt một tiếng, nói người nghe cô hát tuồng tuy là người sống, nhưng người nghe tôi hát tuồng lại là tổ tiên của những người sống này cơ, biết không? Đại thiếu gia nhà họ Thủy cũng đã nói rồi, tôi là hát cho tổ tiên của bọn họ nghe đấy. Một câu nói chặn họng khiến Dương Tiểu Côn nhất thời cứng họng không nói nên lời.

Lúc xe ngựa khởi hành, Trần Nhân Hậu đuổi theo. Trần Nhân Hậu nói với ban chủ, tôi muốn nói với Thủy Thượng Đăng mấy câu. Thủy Thượng Đăng nói, không cần đâu, ban chủ, tôi không muốn nói thêm một chữ nào với người nhà họ Thủy cả. Trần Nhân Hậu lớn tiếng nói, Thủy Tích, em phải nhớ kỹ, anh họ Trần. Anh không phải như những gì em nghĩ đâu, em đừng hiểu lầm. Thủy Thượng Đăng nói với phu xe, đi thôi. Còn đợi gì nữa?

Xe ngựa nhanh chóng chạy ra khỏi thôn Hà Giác. Vừa ra khỏi ranh giới thôn, Lâm Thượng Hoa liên tục nhổ nước bọt về phía thôn Hà Giác, nhổ xong nói, nhổ hết vận hạn ngày hôm qua ra đi. Nơi này, kiếp này kiếp sau ba kiếp tôi tuyệt đối sẽ không đến lần thứ hai đâu. Người trên xe ngựa liền đều phì phì nhổ nước bọt, nhổ xong thì tức giận mắng nhiếc om sòm, nói cái nơi này, kiếp này đời này, vĩnh viễn không đến nữa.

Thủy Thượng Đăng không cùng bọn họ nhổ nước bọt. Cô ngước nhìn về phía ngôi làng, trong lòng ngập tràn bi thương. Trần Nhân Hậu ngốc nghếch đứng bên lề đường nhìn theo dáng vẻ cô đi xa, giống như một chiếc gai nhọn, đâm rách đôi mắt cô. Cô nghĩ, tại sao em cứ hết lần này tới lần khác dính líu không dứt với nhà họ Thủy thế cơ chứ?

Hai

Thủy Văn cuối cùng cũng biết được cái gọi là mối thù giết cha từ chỗ Trần Nhân Hậu. Hóa ra Thủy Võ và Thủy Thượng Đăng lại có khúc mắc sâu sắc đến thế. Hóa ra cô đào đang nổi danh này lại có một cuộc đời đau khổ đến vậy. Mẹ ruột mất vì vỡ đê, cha nhảy xuống sông mà bị đánh đát đến chết, không có tiền chôn cha mà phải bán rẻ chính mình. Trong khoảng thời gian này cô ấy còn có trải nghiệm đau đớn nào nữa không? Cô ấy lại đã vượt qua những cuộc sống đau khổ đó như thế nào để trở thành đào kép nổi danh khắp Hán Khẩu?

Tâm trạng của Thủy Văn đối với Thủy Thượng Đăng đột nhiên xoay chuyển một góc cua lớn. Không hiểu vì sao, anh ta cảm thấy mình đối với người phụ nữ này đã có tình cảm đặc biệt. Anh ta không hiểu sao lại cứ muốn đến gần cô ấy, tìm hiểu cô ấy, quan tâm cô ấy, thậm chí là nâng niu che chở cô ấy.

Thủy Văn nói với Trần Nhân Hậu, cậu cùng tôi đi Hán Khẩu đi, ở đó tìm một việc để làm có tiền đồ hơn là ở nông thôn làm ruộng. Trần Nhân Hậu nói tôi có một số việc trên tay cần phải giải quyết, đợi giải quyết ổn thỏa rồi, tôi sẽ đi Hán Khẩu. Thủy Văn nói, tôi nghe bá gia nói, cậu đi rất gần với những người của đảng cộng sản phải không? Trần Nhân Hậu nói, không có. Chỉ là lúc bọn họ tuyên giảng ở nhà thờ, tôi đi nghe thử bọn họ giảng cái gì thôi. Thủy Văn nói, sau này đừng dính vào những chuyện này. Cậu đến Hán Khẩu rồi, có cơ hội gặp Thủy Thượng Đăng, thì thay tôi chuyển lời giải thích với cô ấy. Những chuyện xảy ra trước kia tôi hoàn toàn không biết gì cả, sau này tôi có thể dốc hết khả năng của mình để đền bù cho cô ấy, dẫu sao cái chết của cha cô ấy, cũng là lỗi của nhà họ Thủy. Trần Nhân Hậu nói, ừm, tôi cũng cảm thấy nhà họ Thủy nợ cô ấy quá nhiều rồi.

Bước sang mùa hè, Thủy Thượng Đăng nhận lời mời của rạp hát Thiên Thanh, đến gánh hát ở đó. Nền móng của rạp hát Thiên Thanh vô cùng hùng hậu, công phu vững chắc, hội tụ toàn đào kép danh tiếng, người Hán Khẩu biết xem tuồng, phần lớn thời gian xem tuồng đều ngâm mình trong rạp hát Thiên Thanh. Thủy Thượng Đăng gia nhập gánh hát được một tuần, diễn năm suất, người theo đuổi cô liền tăng lên gấp bội. Thủy Thượng Đăng lúc này mới biết kết quả diễn ở đại kịch trường và tiểu hỏa viên hoàn toàn khác nhau.

Thủy Thượng Đăng diễn tuồng xong thì không ngồi xe kéo nữa. Ông chủ tiệm vàng trên phố Hán Chính là Dương Yến Sơn là người hâm mộ tuồng của Thủy Thượng Đăng, hễ Thủy Thượng Đăng treo biển, ông ta đều đi xem. Không chỉ xem tuồng, còn mua cả ô tô nhỏ, chuyên đưa đón Thủy Thượng Đăng. Ngồi trong chiếc xe hơi nhỏ, nhìn khung cảnh hoa lệ đèn hoa rực rỡ ngoài cửa sổ lướt qua bên mép, Thủy Thượng Đăng có đôi khi sẽ cảm thấy mình đang sống trong giấc mơ.

Một ngày diễn tuồng xong, Dương Yến Sơn đón Thủy Thượng Đăng, lại mời cô đi ăn khuya. Việc này đối với Thủy Thượng Đăng cũng là chuyện thường ngày rồi, cho nên cô không hề từ chối thêm. Chỗ ăn khuya là ở Lâu Ngoại Lâu trên phố Hoa Lâu. Lâu Ngoại Lâu cao tới năm tầng, từ trước đến nay vẫn là nơi ăn chơi nhảy múa của người Hán Khẩu. Từ Lâu Ngoại Lâu đi thang máy lên đến đỉnh, liền có quán trà, ở đây uống trà ăn điểm tâm, tiện thể ngắm cảnh đêm Hán Khẩu, đây là điều mà Thủy Thượng Đăng yêu thích.

Đúng đêm này, Thủy Văn cũng ở đây thiết yến đãi khách. Trong ánh đèn mờ ảo, Thủy Văn nhìn thấy Thủy Thượng Đăng sau khi tẩy trang vẫn cứ rạng rỡ xinh đẹp tuyệt trần, anh ta đột nhiên có muôn vàn dịu dàng tuôn trào trong lòng. Gần như không thể kìm chế được, anh ta cầm ly rượu bước về phía Thủy Thượng Đăng. Dương Yến Sơn nhìn thấy Thủy Th Văn đi tới, vội vàng đứng dậy chào hỏi. Thủy Thượng Đăng lại đến cả mí mắt cũng không thèm nhấc lên một cái. Thủy Văn cung kính nói, tiểu thư Thủy, xin lỗi cô, chuyện trước kia tôi hoàn toàn không biết gì cả, nếu Nhân Hậu không kể cho tôi nghe, tôi mãi mãi cũng không hiểu nổi. Tôi hy vọng tiểu thư Thủy có thể chấp nhận lời xin lỗi của tôi, tôi sẵn sàng dốc toàn lực để đền bù cho những lỗi lầm trước kia. Thủy Thượng Đăng đứng dậy, bưng ly rượu trên bàn của mình lên, hất thẳng lên người Thủy Văn, nói anh không cần phải đến đây giả vờ giả vịt với tôi, thù hận giữa tôi và nhà họ Thủy các người không đội trời chung. Cô đẩy ghế ra. Lại bồi thêm một câu, tôi họ Dương không họ Thủy. Nói xong, phất tay áo bỏ đi.

Sắc mặt Thủy Văn đại biến, Dương Yến Sơn ở một bên sợ đến mức run lẩy bẩy, vội vàng không ngừng lấy khăn ăn lau nước rượu trên người cho Thủy Văn. Vừa lau vừa nói, tiên sinh Thủy, ngàn vạn lần đừng so đo với cô ta. Cô ta chẳng qua chỉ là một đứa hát xướng, không hiểu quy củ.

Thủy Văn nhân thế ngồi xuống chỗ ngồi của Thủy Thượng Đăng, nói với Dương Yến Sơn, anh đang theo đuổi Thủy Thượng Đăng à? Dương Yến Sơn hoảng hốt xua tay nói, không có không có. Tôi đã có gia thất rồi, sao lại thế được chứ. Thủy Văn cười, nói dạo trước nghe nói anh từng tìm tôi à? Dương Yến Sơn nói, đúng vậy đúng vậy, vì chuyện mặt tiền cửa hàng ấy mà. Thủy Văn nói, gặp phiền phức với đồ tể Giả à? Dương Yến Sơn nói, tôi nào dám chứ? Hắn ta là đại ca hắc đạo, sao tôi dám chọc vào chứ? Vẫn mong tiên sinh Thủy ra tay giúp đỡ dàn xếp ổn thỏa. Thủy Văn dùng giọng điệu kiên quyết nói, rời xa Thủy Thượng Đăng, chuyện này tôi lo liệu thỏa đáng cho anh. Dương Yến Sơn ngẩn người, Thủy Văn nói, bằng không tiệm vàng nhà anh sẽ kết cục thế nào, không liên quan đến tôi đâu. Dương Yến Sơn sợ đến mức run bắn lên, vội nói, không thành vấn đề không thành vấn đề. Từ nay về sau tôi không nâng niu cô ta nữa. Cửa hàng là do tổ tông nhà tôi truyền lại, vẫn mong tiên sinh Thủy dốc sức bảo vệ cho đấy. Thủy Văn nói, yên tâm đi, chỉ cần tôi đã hứa với anh, thì anh cứ yên tâm làm ăn buôn bán của anh đi.

Thủy Văn nói xong rời tiệc, quay về chỗ ngồi tiếp đãi khách của mình. Dương Yến Sơn vội vàng thanh toán rồi bước ra ngoài, hắn ta dò la khắp bốn phía ở đại môn Lâu Ngoại Lâu. Tài xế của hắn ta lái xe tới, nói với hắn rằng Thủy Thượng Đăng đi về hướng Giang Hán Quan, bây giờ vẫn còn có thể đuổi theo kịp. Dương Yến Sơn nhìn về hướng đó, ủ rũ đáp rằng, về nhà thôi.

Ra khỏi Lâu Ngoại Lâu, tâm trạng Thủy Thượng Đăng vô cùng tồi tệ. Thủy Thượng Đăng hễ nhìn thấy người nhà họ Thủy, mặc kệ bọn họ nói gì, trong lòng đều sẽ trào dâng muôn vàn thù hận. Mối thù hận này khiến cô vô cùng táo bạo. Cô cảm thấy trong cõi u minh, có kẻ đang giật dây thao túng cô. Một mặt thao túng cô thành một kẻ mãi mãi bị nhà họ Thủy ức hiếp và lăng nhục, mà mặt khác lại thao túng cô thành kẻ chỉ có thể nhìn ngắm quyền thế phú quý của nhà họ Thủy mà hoàn toàn không có bất kỳ năng lực phản kích hay báo thù nào cả. Chính bởi vì có quá nhiều chữ không thể như thế, cho nên thù hận của cô mới càng thêm dữ dội.

Một chiếc xe hơi nhỏ đột nhiên dừng kịt lại bên cạnh Thủy Thượng Đăng. Thủy Thượng Đăng cứ tưởng là Dương Yến Sơn đuổi theo, liền lười biếng không thèm để ý tới. Sự khiêm nhường của Dương Yến Sơn trước mặt Thủy Văn khiến cô rất chán ghét.

Trên xe lại có người khác cất tiếng. Người này nói, tiểu thư Thủy Thượng Đăng, đi dạo mát đấy à? Thủy Thượng Đăng quay đầu nhìn lại, hóa ra lại là phó quan Trương Tấn Sinh trong phủ họ Tiêu. Thủy Thượng Đăng nhạt giọng đáp rằng, đúng vậy. Trương Tấn Sinh nói, trời tính ra chưa muộn lắm, đi hóng gió một chuyến thế nào? Thủy Thượng Đăng nghĩ ngợi, nói được thôi. Chuyến đi hóng gió đêm nay, khiến tâm trạng Thủy Thượng Đăng sảng khoái vô cùng. Cô nghĩ, tôi phải tìm kiếm niềm vui của chính mình, anh Thủy Văn có ngông cuồng đi chăng nữa, anh Dương Yến Sơn có hèn mọn đi chăng nữa, đều không liên quan đến tôi. Trương Tấn Sinh nói, lúc cô lên xe của tôi, tâm trạng u sầu, lúc cô xuống xe của tôi, lại rất vui vẻ. Tôi nghĩ, là cơn gió ngày hôm nay đã thổi bay sự u sầu của cô, biến nó thành niềm vui. Thủy Thượng Đăng mỉm cười, nói anh biết nói thật đấy chứ. Trương Tấn Sinh cũng cười nói, sau này anh còn có thể hẹn em đi hóng gió không? Thủy Thượng Đăng nói, có thể.

Hôm sau Thủy Thượng Đăng ra khỏi cửa, theo thói quen nhìn xem bên ngoài có xe của Dương Yến Sơn không, kết quả là không nhìn thấy. Cô cười nhạt một tiếng, liền gọi xe kéo, tự mình đi đến rạp hát. Tuồng diễn xong, bước ra khỏi rạp hát, bóng dáng Dương Yến Sơn vẫn chẳng thấy tăm hơi. Thủy Thượng Đăng đành phải lại gọi xe kéo, cọc cạch xóc nảy đi về nhà. Ngồi xe hơi lâu rồi, lại ngồi xe kéo, tư vị trong lòng phức tạp vô cùng. Có một hôm. Thủy Thượng Đăng nhìn thấy chiếc xe hơi quen thuộc đó đang đợi một nữ đào khác, tức khắc một nỗi bi thương thấm đẫm thể xác và tâm hồn. Cô nghĩ, bản thân chẳng qua chỉ đắc tội với một Thủy Văn, họ Dương kia vậy mà đã có thể lạnh nhạt với cô đến mức độ này. Dựa hơi bợ đỡ đến mức độ này, cái thế giới này rốt cuộc là cái thế giới gì cơ chứ.

Thủy Thượng Đăng đi thăm Dư Thiên Khiếu đang dưỡng bệnh, sau đó nhắc đến chuyện này. Dư Thiên Khiếu nói, đối với nhà họ Thủy, cho dù có thù sâu như hải, sau này con cũng không thể cứng đối cứng mà lao đầu vào như thế. Ta bây giờ là chỗ dựa của con, nhưng rốt cuộc ta cũng chỉ là một đứa hát xướng mà thôi. Giới Hán Kịch nể mặt ta, những kẻ khác thì không nể đâu. Làm kẻ hát xướng điều quan trọng nhất chính là khiêm nhường bổn phận. Muốn nổi danh đến già, thì phải nhịn. Chữ nhịn trên đầu có một con dao, chính là dao cắt đau thấu tim gan, thì cũng vẫn là nhịn. Nhất là đại thiếu gia nhà họ Thủy làm việc ở sở cảnh sát, con mà đắc tội với hắn ta, thì chính là đắc tội với toàn bộ Hán Khẩu, hắn ta có thể dễ dàng khiến con mất mạng đấy. Thủy Thượng Đăng nói, hắn ta không dám đâu. Bố tôi đã bị nhà bọn họ hại chết rồi. Nếu tôi lại chết trong tay bọn họ, một nhà tôi hai mạng, âm hồn hai đời cha con chúng tôi sẽ quấn lấy bọn họ đến hết đời. Dư Thiên Khiếu nói, hắn ta mà khiến con không có chỗ đứng chân ở Hán Khẩu, con dù còn sống, há chẳng phải cũng bằng như hại chết con rồi sao?

Thủy Thượng Đăng về nhà nghĩ ngợi suốt một đêm. Cô nghĩ nếu cô không muốn nhún nhường nhà họ Thủy, cách duy nhất chính là đi tìm chỗ dựa lớn hơn. Sáng hôm sau, Thủy Thượng Đăng chưng diện cho bản thân một chút, sau đó ngồi xe ngựa đi đến phủ họ Tiêu. Kể từ sau khi Mây Hồng kết hôn, cô ta vẫn chưa từng gặp lại chị ta, theo lý thường, cô ta cũng nên qua thăm hỏi chị ta mới phải.

Người ra đón Thủy Thượng Đăng là Trương Tấn Sinh. Trương Tấn Sinh vô cùng vui mừng, nói tiểu thư Thủy Thượng Đăng hôm nay quả thực rất xinh đẹp. Thủy Thượng Đăng cười nói, thế à? Xinh đẹp thì anh nhìn thêm mấy lần đi. Trương Tấn Sinh nói, mỹ nhân như tiểu thư Thủy Thượng Đăng đây, nhìn bao nhiêu lần cũng không thấy đủ. Thủy Thượng Đăng nói, cái miệng của anh đúng là biết nịnh bợ thật đấy. E là đã nói những lời này với một trăm người phụ nữ rồi nhỉ. Trương Tấn Sinh nói, anh thề, hôm nay là lần đầu tiên nói đấy, anh cũng không biết tại sao nữa, không kìm chế được liền thốt lên như thế.

Trương Tấn Sinh dẫn đường cho Thủy Thượng Đăng đến phòng Mây Hồng, cậu ta hạ giọng nói một câu, lát nữa anh đưa em về nhà. Thủy Thượng Đăng khẽ gật đầu một cái.

Mây Hồng đang nằm nghiêng trên sập gỗ. Người gầy đi rất nhiều, thần sắc cũng có vẻ ủ rũ uể oải. Chị ta vừa hút thuốc phiện xong, một nữ thợ đang cất bộ dụng cụ hút thuốc đi. Nhìn thấy Thủy Thượng Đăng, Mây Hồng nói, thật không ngờ đấy, cô vậy mà lại có thể đến thăm tôi ư? Thủy Thượng Đăng giật mình thon thót, cô cứ tưởng Mây Hồng gả vào gia đình quyền quý chắc chắn sẽ sống trong cảnh nhung lụa ngập tràn, thế nhưng hoàn toàn không ngờ tới lại ủ rũ không có tinh thần thế này. Thủy Thượng Đăng nói, vâng ạ, vẫn luôn muốn qua thăm di. Mây Hồng cười nhạt một tiếng, nói trước kia cô nghèo rớt mồng tơi, đối với tôi lại toàn những lời chua ngoa cay độc. Bây giờ cô nổi danh rồi, vậy mà lại nghĩ đến chuyện qua thăm tôi ư? Cô sợ không phải là có mục đích khác khi đến đây chứ? Kiểu con gái như cô, trước kia nghèo đói cùng cực, trong đầu cả ngày nghĩ những cái gì, tôi rõ quá mà. Lúc trước nếu tôi gả cho Vạn Giang Đình, chẳng qua cũng chỉ là một mụ vợ hát xướng, phỏng chừng cả đời cô cũng sẽ không bước chân vào cửa nhà tôi đâu.

Thủy Thượng Đăng vốn dĩ còn muốn nói chuyện tử tế với chị ta, tìm cách thân thiết hơn với Tiêu Cẩm Phú một chút, thế nhưng bị một trận chê bai xỉ vả xối xả vào đầu, vạch trần mục đích ra, thế là cũng nổi giận. Thủy Thượng Đăng nói, chị có lẽ tưởng rằng tôi đến để tìm chị làm chỗ dựa nhỉ. Thế nhưng chị không nhìn lại bộ dáng của chính mình xem, chị tưởng chị thực sự có thể làm chỗ dựa cho người ta chắc? Chị tuy đường hoàng làm thái thái họ Tiêu, chị cảm thấy chị có năng lực hơn thời làm Mây Hồng không? Chị nói đúng đấy, lúc tôi nghèo rớt mồng tơi thì chưa từng trông mong chị làm chỗ dựa của tôi, bây giờ tôi nổi danh rồi, giang sơn của tôi tự mình đánh đổi lấy, chẳng lẽ tôi còn cần chị nữa chắc?

Mây Hồng bán tín bán nghi nói, cô thực sự đến thăm tôi à? Thủy Thượng Đăng nói, trên đời này tôi chỉ có một người thân, tôi không đến thăm chị thì đi thăm ai? Ngữ khí của Mây Hồng lập tức mềm mỏng hẳn đi. Chị ta nói, Thủy Tích, sau này em phải thường xuyên sang thăm chị đấy nhé. Chị gả vào phủ họ Tiêu, giống như bị nhốt vào nhà lao, đến cái cửa lớn cũng không cho chị bước ra nửa bước. Thủy Thượng Đăng nói, tại sao? Lúc trước chẳng phải dượng còn đồng ý cho chị đi hát tuồng cơ mà? Mây Hồng nói, toàn là giả dối cả đấy. Hắn ta đến cửa cũng không cho chị bước ra, nói là sợ chị bị người ta câu dẫn. Đừng nói là cho chị biểu diễn tuồng, chị đến cái quyền xem tuồng cũng không có nữa rồi. Em không biết ngày tháng của chị khổ sở thế nào đâu. Hắn ta nói dối, hắn ta là một kẻ lừa đảo. Mây Hồng nói đến đoạn sau, đột nhiên có chút mất bình tĩnh kích động.

Thủy Thượng Đăng cả kinh, sau đó nói, bình thường mọi người trò chuyện phiếm, đều nói chị là người phong quang nhất trong số những người hát xướng chúng ta. Lại còn nói gả chồng nhất định phải giống như chị, gả vào nhà quan là thoải mái nhất, cho dù có làm vợ lẽ, cũng rất đáng giá. Mây Hồng nói, ngàn vạn lần đừng tin. Toàn là giả hết đấy. Em nhìn chị xem, tuy ngày xuất giá đã từng phong quang một trận, thế nhưng bây giờ thì sao chứ? Giống như cuộc đời đã đi đến tận cùng vậy. Giống như chị thế này, sống mà khác gì chết đâu chứ? Thủy Thượng Đăng nói, em thật sự không dám tin nổi. Chẳng lẽ là tính tình của di quá tệ, nên dượng mới trừng phạt di ư? Mây Hồng nói, Thủy Tích, em ngây thơ quá rồi. Đám đàn ông chúng ta trong mắt đàn ông chẳng qua chỉ là một món đồ chơi, em đừng trông mong bọn họ thực sự yêu em. Trên giường trăm bề đều tốt, vừa xuống giường là lật mặt không nhận người. Thủy Thượng Đăng nói, thế còn chú Vạn thì sao? Chú Vạn cũng thế à?

Mây Hồng đột nhiên bật khóc lớn, nói chị hối hận lắm. Chị đã hại chết Giang Đình, cũng hại chết chính mình. Hồi đó anh ấy muốn hôn chị một cái, chị cũng không chịu. Thế nhưng trên đời này chỉ có anh ấy là người thực sự yêu chị. Không có chị, anh ấy đến mạng cũng không cần nữa, vậy mà chị lại vứt bỏ anh ấy. Thủy Tích, bây giờ ban đêm ngày nào chị cũng mơ thấy anh ấy, nhớ đến mức tim chị đau quá đi mất. Thủy Tích, chị phải làm sao bây giờ đây. Mây Hồng khóc lóc, đột nhiên nhào vào người Thủy Thượng Đăng, nước mũi nước mắt làm ướt sũng cả người Thủy Thượng Đăng. Thủy Thượng Đăng vốn có tâm tính cứng rắn cũng bị chị ta khóc cho chua xót đầy cõi lòng. Nhớ lại khuôn mặt và giọng nói ôn hòa mãi mãi của Vạn Giang Đình, nhớ lại sự tuyệt vọng cuối cùng của anh ta, nước mắt của Thủy Thượng Đăng cũng trào ra như suối.

Lúc cáo từ bước ra cửa, Mây Hồng nói, Thủy Tích, chị biết em giống hệt như chị. Thế nhưng chị khuyên em, sau này tuyệt đối không được sống như thế này. Hát tuồng cho tốt, cả đời đừng gả chồng. Thủy Thượng Đăng nói, em đã nói rồi, em muốn nổi danh rực rỡ suốt đời này. Em tuyệt đối sẽ không sống như chị đâu.

Bước ra khỏi phủ họ Tiêu, tâm trạng Thủy Thượng Đăng vô cùng nặng nề. Cô nghĩ, nếu Mây Hồng không gả cho Tiêu Cẩm Phú mà gả cho Vạn Giang Đình, cô ấy bây giờ sẽ sống thành cái dạng gì nhỉ? Bản thân cô ấy khi đó, trong lòng sẽ có cảm giác thỏa mãn chứ? Sẽ cảm thấy cuộc sống hạnh phúc chứ? Không, cô ấy cũng sẽ không đâu. Nghĩ đến đây, suy nghĩ của Thủy Thượng Đăng đột nhiên khựng lại, bởi vì cô trong khoảnh khắc nhận ra được rằng, một kẻ có dục vọng mãnh liệt như Mây Hồng, cho cô ấy cuộc sống thế nào đi nữa cô ấy cũng sẽ không cảm thấy thỏa mãn. Mây Hồng nói cô giống hệt chị ta, Thủy Thượng Đăng thầm nghĩ, không. Tôi tuyệt đối không giống như chị đâu. Tương lai tôi nhất định sẽ có những ngày tháng thỏa mãn của riêng mình.

Trương Tấn Sinh quả nhiên đang đứng đợi Thủy Thượng Đăng ở bên vệ đường. Trương Tấn Sinh nói, anh biết em đi xe ngựa tới. Bây giờ anh vừa vặn rảnh rỗi, muốn đưa em về nhà. Nếu tiểu thư Thủy có thể ban cho anh một vinh dự lớn hơn, anh còn muốn mời em đi ăn cơm. Thủy Thượng Đăng cười nói, anh đưa em đi, lại còn mời em ăn cơm, món hời lớn thế này, em đương nhiên sẽ không từ chối đâu.

Trương Tấn Sinh chở Thủy Thượng Đăng đến khách sạn Đức Minh để ăn đại tiệc món Pháp. Đến cửa khách sạn, trái tim Thủy Thượng Đăng thắt lại nhè nhẹ. Hồi đó cô bám theo mẹ đến đây, đứng ở ngoài cửa, ngẩn ngơ nhìn những người đàn ông phụ nữ dưới bóng đèn hoa rực rỡ, thù hận trong lòng gần như có thể thiêu trụi cả tòa khách sạn. Thế nhưng bây giờ, cô mặc trang phục hoa lệ, thản nhiên bước đến dưới ánh đèn pha lê của nhà hàng. Nụ cười của Trương Tấn Sinh cung kính lễ phép, mỗi một câu nói đều ôn hòa dịu dàng, phảng phất như một đôi bàn tay, không ngừng xóa sạch ký ức hận thù của Thủy Thượng Đăng.

Nơi này hiển nhiên là chốn lui tới thường xuyên của các bậc quyền quý, nhìn thấy Trương Tấn Sinh, mọi người cũng vô cùng nịnh bợ. Thủy Thượng Đăng đã nghe được vô số lời ca tụng nhường ấy mà cả đời chưa từng nghe qua. Một bữa ăn trôi qua, thậm chí cảm giác ngon miệng còn chẳng bằng ăn ở chiếc bàn nhỏ trong phòng bếp nhà Dư Thiên Khiếu. Thế nhưng cảm giác thỏa mãn của Thủy Thượng Đăng lại vượt qua bất kỳ thời điểm nào. Đó là một thứ thỏa mãn khi được người ta chăm sóc và quan tâm chu đáo, cũng là một thứ thỏa mãn khi được người ta coi trọng và tôn kính. Tất cả những điều này, đều là trải nghiệm chưa từng có của Thủy Thượng Đăng. Trong phút chốc cô cảm thấy con người mình, đối với thế giới này, hóa ra cũng rất quan trọng.

Ăn cơm xong, Trương Tấn Sinh đưa Thủy Thượng Đăng về nhà, đi ngang qua một tòa biệt thự kiểu Tây bên bờ sông, Trương Tấn Sinh nói, anh thuê nhà ở đây đấy, tiểu thư Thủy có muốn vào trong ngồi chút không. Làm quen cửa nhà, sau này có thể đến uống trà. Thủy Thượng Đăng nói, được chứ. Thế nhưng, em nên xưng hô với người nhà của anh thế nào đây? Trương Tấn Sinh cười nói, anh ở đây độc thân một mình, cả ngày bận rộn công vụ, làm gì có người phụ nữ nào chịu ở bên anh chứ?

Cách bài trí trong nhà Trương Tấn Sinh hoàn toàn theo phong cách phương Tây. Trương Tấn Sinh nói, đây là nhà của một thương nhân buôn đồ da người Anh. Ông ta về nước rồi, nhờ bạn bè cho thuê hộ. Anh thích lối sống của người Anh, nên đã thuê lại. Tiền thuê rất cao, nhưng ở thoải mái, cũng rất đáng giá.

Trên tường treo mấy bức tranh sơn dầu, trên tranh có một người phụ nữ đứng trước hoa cúi đầu ngửi hương thơm. Thủy Thượng Đăng không biết vì sao lại động tâm, liền đứng lại ngắm tranh. Trương Tấn Sinh bật máy hát đĩa lên. Âm thanh truyền ra từ máy hát đĩa là âm nhạc phương Tây. Từng sợi từng sợi luồn vào trái tim Thủy Thượng Đăng. Trương Tấn Sinh nhìn cô, cũng không nói năng gì. Hồi lâu, Thủy Thượng Đăng thở dài một hơi, bước về phía ngoài cửa. Đi đến cửa, Trương Tấn Sinh vươn tay mở cửa, đứng ở sau lưng cô, đột nhiên hạ giọng nói, anh có thể hôn em một cái được không?

Trái tim Thủy Thượng Đăng đập thình thịch, cô không biết phải biểu đạt thế nào, theo bản năng cúi gằm đầu xuống, coi như là ngầm đồng ý. Trương Tấn Sinh liền kéo vai cô lại, khẽ hôn lên trán cô một cái. Đây là lần đầu tiên Thủy Thượng Đăng được người khác hôn.

Ba

Thủy Thượng Đăng không biết bản thân mình có đang yêu hay không, thế nhưng việc qua lại giữa cô và Trương Tấn Sinh từ đó mà bắt đầu. Hễ cô muốn biểu diễn tuồng, xe của Trương Tấn Sinh nhất định sẽ đợi cô ở cửa. Những lúc rảnh rỗi, Trương Tấn Sinh sẽ đồng hành cùng Thủy Thượng Đăng đi du ngoạn khắp nơi. Trương Tấn Sinh có một chiếc máy ảnh Kodak, Trương Tấn Sinh nói với Thủy Thượng Đăng rằng, để chụp ảnh cho Thủy Thượng Đăng, anh ta đặc biệt đến tiệm ảnh tìm sư phụ học kỹ thuật hai ngày. Những bức ảnh chụp ra, rất nhiều bức mờ tịt không nhìn rõ, thế nhưng Thủy Thượng Đăng vì thế mà vô cùng cảm động. Những lúc đêm khuya thanh vắng, Thủy Thượng Đăng nằm trên giường đôi khi sẽ tự hỏi bản thân, mình có phải đã yêu người đàn ông này rồi không? Thế nhưng mỗi khi đến lúc này, trên gương mặt cười tủm tỉm của Trương Tấn Sinh lại hiện lên một gương mặt khác. Đôi mắt trên gương mặt này sẽ mang theo đầy vẻ lo lắng nhìn cô. Sẽ dùng giọng điệu mà cô đã sớm quen thuộc gọi cô: Thủy Tích.

Đến tận khi thời tiết dần trở nên oi ả, bệnh hen suyễn của Dư Thiên Khiếu mới từ từ thuyên giảm. Thủy Thượng Đăng vẫn luôn canh cánh trong lòng chuyện cùng gánh hát với Dư Thiên Khiếu. Từ Giang Liên hẹn cả Hoàng Tiểu Hợp tới, đã chọn ra vở "Đả Ngư Sát Gia" để làm vở tuồng mở màn. Hoàng Tiểu Hợp nói phải dựa theo đặc sắc giọng ca của cả hai người Dư Thiên Khiếu và Thủy Thượng Đăng, đo ni đóng giày trên giai điệu hát có sẵn thành điệu hát phù hợp hơn với hai người bọn họ. Đây cũng là ý của Dư Thiên Khiếu. Dư Thiên Khiếu nói, Hán Kịch phải biến hóa ra con đường mới trên lối mòn cũ, bằng không sớm muộn gì cũng sẽ chết.

Lúc Thủy Thượng Đăng ra khỏi cửa, lại gặp Lâm Thượng Hoa chuyên trình tìm cô. Hai người đến quán trà Động Khẩu Xuân ở Lục Độ Kiều, rất nhiều đào kép danh tiếng của giới Hán Kịch đều có mặt ở đó. Mấy người bạn học khoa Thượng cũng đều có mặt. Thủy Thượng Đăng đang cảm thấy khó hiểu, thì Hoàng Tiểu Hợp bước vào. Hoàng Tiểu Hợp nói, hôm nay gọi mọi người tới đây, là để mời mọi người góp một phần sức lực cho đất nước. Người Nhật Bản phát động chiến tranh đối với chúng ta ở Lô Cầu Kiều. Hội Hán Kịch dự định diễn lớn ba ngày để tuyên truyền kháng Nhật. Hy vọng mọi người đều có thể hăng hái tham gia. Thủy Thượng Đăng đứng dậy, lớn tiếng nói, tôi yêu cầu tham gia. Trong tuồng thường hát, quốc gia hưng vong, thất phu hữu trách. Tôi tuy là một tiểu nữ tử, nhưng tôi cũng có trách nhiệm.

Một lời nói khiến tất cả mọi người đều vỗ tay. Thủy Thượng Đăng nhìn thấy Hoàng Tiểu Hợp ném cho cô ánh mắt tán thưởng, trong lòng liền càng có cảm giác rộn ràng. Kể từ ngày cô quen biết Hoàng Tiểu Hợp, anh ta chưa từng dùng ánh mắt thế này để nhìn cô bao giờ. Lâm Thượng Hoa nói, biển hiệu càng lớn, ảnh hưởng của việc tuyên truyền kháng Nhật càng lớn. Có người hỏi, trong giới Hán Kịch chúng ta, biển hiệu lớn nhất hẳn là ai? Câu trả lời là nhao nhao hỗn tạp, nhưng người nói Dư Thiên Khiếu lại là nhiều nhất. Thế là ánh mắt của rất nhiều người liền đều đổ dồn về phía Thủy Thượng Đăng.

Thủy Thượng Đăng vội nói, đương nhiên, ở Hán Khẩu biển hiệu của cha nuôi tôi là vang dội nhất. Thế nhưng sức khỏe dạo gần đây của ông cụ vẫn luôn không được tốt lắm. Hoàng Tiểu Hợp nói, nếu ông chủ Dư có thể tự mình lên sân khấu biểu diễn, báo chí bảo đảm sẽ dùng tiêu đề lớn, việc tuyên truyền kháng Nhật của chúng ta sẽ càng đi sâu vào lòng người hơn.

Thủy Thượng Đăng nói, cha nuôi tôi không những diễn tuồng hay, làm người từ trước đến nay cũng vang danh lừng lẫy. Chỉ cần cơ thể cho phép, ông ấy nhất định sẽ không từ chối đâu. Tôi sẽ dốc hết sức lực lớn nhất để vận động ông cụ xuất sơn.

Vừa bước ra khỏi Động Khẩu Xuân, Thủy Thượng Đăng mua chút bánh ngọt mứt quả, đi thẳng đến nhà Dư Thiên Khiếu. Lúc bước chân vào cửa, vừa vặn gặp vị bác sĩ đến khám bệnh đi ra. Thủy Thượng Đăng vội vàng hỏi tình hình. Bác sĩ nói cơ thể hồi phục cũng khá ổn, nhưng không thể sơ suất được. Bệnh tới như núi lở, bệnh đi như tơ rút. Thời tiết oi ả, vẫn nên cẩn thận nhiều một chút thì hơn. Đợi sau khi trời ráo mát, biểu diễn tuồng thì tuyệt đối không thành vấn đề.

Nghe bác sĩ nói vậy, tâm tư của Thủy Thượng Đăng liền hơi nặng nề. Dư Thiên Khiếu ngay lập tức bảo tháo mứt quả ra để ăn. Vừa ăn vừa nói, sao lại còn mua đồ tới làm gì? Làm vậy có vẻ khách sáo quá đấy. Thủy Thượng Đăng nói, đây là đạo hiếu nên làm để hiếu kính với người lớn ngài chứ ạ. Nói đoạn lại nói vừa từ Động Khẩu Xuân qua đây, toàn bộ giới Hán Kịch chuẩn bị tổ chức ba ngày tuyên truyền kháng Nhật. Thầy Hoàng lúc họp còn đặc biệt nói, nếu cha nuôi có thể tự mình dẫn đầu tham gia, thì việc tuyên truyền kháng Nhật của chúng ta sẽ gây tiếng vang khắp Hán Khẩu đấy. Dư Thiên Khiếu nói, đã mọi người đều hy vọng ta có thể dẫn đầu, ta đương nhiên phải đi dẫn cái đầu này rồi. Kháng Nhật quan trọng hơn cơ thể của ta. Thủy Thượng Đăng ngạc nhiên mừng rỡ nói, thật ạ? Dư Thiên Khiếu nói, một lời đã nói ra, tứ mã khó nan. Chỉ cần ta còn một hơi thở, cái sân khấu này ta buộc phải lên. Con đi nói với bọn họ, ba ngày này tuồng ta diễn, miễn phí hoàn toàn. Thủy Thượng Đăng nói, thầy Hoàng đã nói rồi, ba ngày này cũng bán vé ra bên ngoài, cho nên ngài vẫn có thù lao mà. Dư Thiên Khiếu lớn tiếng nói, không nhận! Số tiền này ta không nhận! Tuyên truyền kháng Nhật, ai cũng có trách nhiệm. Bảo Hoàng Tiểu Hợp lấy số tiền phần của ta này mua chút đồ bồi bổ đưa ra tiền tuyến ấy. Thủy Thượng Đăng nói, vậy con cũng không nhận, con muốn giống như cha nuôi.

Địa điểm biểu diễn được sắp xếp ở đại sân khấu của Nhạc Viên.

Lúc này Hán Khẩu đang bước vào mùa oi bức. Mặt trời chiếu thẳng đỉnh đầu mỗi ngày nóng như lửa đốt. Sân khấu Đại Vụ Đài rất rộng lớn, có thể ngồi ngàn người. Trước khi biểu diễn, có các sinh viên lên diễn thuyết kháng Nhật trước. Diễn thuyết xong mới bắt đầu diễn kịch. Hễ cứ Dư Thiên Khiếu lên sân khấu đóng vai áp trục, chưa cất tiếng thì bên dưới tiếng vỗ tay đã rào rào như sấm. Ngày đầu tiên Dư Thiên Khiếu hát vở tủ "Lý Lăng Bi" của ông. Giọng hát của ông đại khí bàng bạc, hùng hồn mạnh mẽ, chữ nặng giọng chắc, lanh lảnh có lực. Trong bầu không khí như thế, lại càng khơi dậy lòng người sục sôi.

Mệnh Thất lang khứ đại doanh bàn binh vị đáo,

Bất do đắc niên mại nhân tâm tẩu hỏa thiêu,

Ngã Dương gia bảo Tống thất nam chinh bắc tiễu,

Đáo như kim chỉ lạc đắc binh bại ngõa tiêu.

Dư Thiên Khiếu từng câu từng nhịp, từng chữ từng vị. Hát xong bốn câu này, ông không kìm được nước mắt giàn giụa. Phảng phất như giờ phút này, ông đang chính mình thân lâm vào đó. Dưới đài lập tức tiếng vỗ tay rền trời. Các khán giả cuồng nhiệt đứng dậy khỏi ghế, nhiệt liệt hò reo, lớn tiếng kêu to, tiếng hô hào hay đinh tai nhức óc. Thủy Thượng Đăng bị sự cuồng nhiệt của khán giả làm cho kinh ngạc. Cô nghĩ, đây mới là đại sư chân chính, một người xướng kịch mà có thể diễn đến mức độ như cha nuôi thế này, đời này coi như quá đáng giá rồi.

Màn hạ cuối cùng là toàn thể diễn viên lên sân khấu. Khi tạ màn, Thạch Thượng Tuyền và Lâm Thượng Hoa bước ra lĩnh xướng một đoạn lời kịch mới.

Vong liễu quốc một có gia,

Khán nhĩ tại nả địa trảo phạn cật.

Nam nữ lão ấu tề tâm nỗ lực yếu thu phục thất địa,

Bất luận nả thiết thái đao thâu đầu đao tiếu cước đao tài chỉ đao liêm đao,

Nã tại thủ trung khả dĩ sát địch.

Túng nhiên nhất thương đả tử liễu,

Nhĩ thị hy sinh vi quốc đích.

Sát tha một cá cai tha đích mệnh để,

Sát tha lưỡng cá liên bản đới lợi,

Sát đắc nhật khấu tạp chủng khiếu điếp hạm nương khấu đầu tác ấp,

Ái quốc đồng bào môn, tùy ngã hàm khẩu hiệu đại gia yếu trạm khởi,

Nhược bất hàm khẩu hiệu, bất trạm khởi, toán bất liễu ái quốc đích!

Trên đường trở về, Dư Thiên Khiếu chốc chốc lại ho. Trời quá nóng, mặc một bộ trang phục kịch, bật đèn lên, sân khấu chẳng khác nào lồng hấp. Cho dù có dựng hai chiếc quạt máy, bên trong bên ngoài vẫn ướt đẫm. Cái nóng cái ẩm lại thêm gió thổi ấy khiến chứng hen suyễn vốn chưa hồi phục hoàn toàn của Dư Thiên Khiếu dường như lại sắp tái phát. Thủy Thượng Đăng hoảng hốt, nói cha nuôi, nếu cơ thể không chịu nổi thì xin ngừng diễn đi. Dù sao cũng chẳng nhận được một đồng nào mà. Dư Thiên Khiếu nói, đây là lời gì chứ? Việc này chẳng liên quan gì đến tiền nong cả. Ba ngày này, dù thế nào tôi cũng phải kiên trì cho hết. Thủy Thượng Đăng bèn không nói thêm gì nữa.

Ngày thứ hai, Dư Thiên Khiếu diễn vở tủ khác "Tứ Tấn Sĩ". Vẫn tiếp tục nhận được tiếng vỗ tay vang dội khắp phòng. Ở Hán Khẩu, từ lâu đã có lời bàn rằng, chỉ có Dư Thiên Khiếu mới diễn sống được Tống Sĩ Kiệt. Giữa lúc khán giả vỗ tay và hò hét như phát cuồng, Dư Thiên Khiếu lại vì diễn kịch dùng tình quá sâu, ra sức quá mạnh mà trở nên kiệt quệ tâm lực.

Nửa đêm, chứng hen suyễn của Dư Thiên Khiếu tái phát dữ dội. Thủy Thượng Đăng không hề hay biết, sáng sớm hôm sau cô vội vã chạy đến nhà họ Dư để thăm hỏi. Nào ngờ vừa vặn gặp bác sĩ đến khám bệnh. Bác sĩ nói, không thể diễn tiếp được nữa. Thời tiết thế này sự tiêu hao thế này, lỡ có chuyện gì xảy ra thì không cách nào ăn nói được. Thủy Thượng Đăng chưa bước vào cửa đã rẽ sang chỗ Hoàng Tiểu Hợp, nói thẳng tình hình của Dư Thiên Khiếu. Hoàng Tiểu Hợp có chút khó xử, nói chỉ còn lại một ngày, liệu có thể kiên trì nổi không? Hay là hỏi thử Dư lão bản xem?

Khi Thủy Thượng Đăng bước vào nhà Dư Thiên Khiếu lần nữa, bác sĩ đã rời đi. Thủy Thượng Đăng nói, vậy... tối nay có hát được hay không? Dư Thiên Khiếu nói, không hát được cũng phải hát. Một nửa số khán giả là vì tôi mà đến, tôi không đi họ sẽ thất vọng. Người làm nghề hát, chỉ cần đã treo bảng, bán vé, trừ phi nằm liệt giường không dậy nổi, còn hễ đứng dậy được là phải lên sân khấu. Cho dù chỉ còn lại một hơi thở, cũng phải nôn nốt nó ra trên sân khấu. Hơn nữa đây là vì kháng Nhật. Thủy Thượng Đăng nói, nhưng mà, nhưng mà... Dư Thiên Khiếu nói, cô đừng có nhưng mà với tôi. Cô chỉ cần nhớ cho tôi, kịch do người hát, đạo do người tạo. Người ta nói người hát kịch chúng ta ăn cơm hạ cửu lưu, nhưng chúng ta phải tự coi như mình ăn cơm thượng cửu lưu. Người hát kịch có đức nghề, mới không bị người ta coi thường.

Thủy Thượng Đăng im lặng. Hồi lâu mới nói, cha nuôi nói phải.

Tin tức Bắc Bình thất thủ truyền đến vào buổi tối. Vở kịch tối hôm ấy mở màn trong tiếng nhạc của "Khóc Tổ Miếu". Cuối màn lại là tuyệt điệu "Hưng Hán Đồ" của Dư Thiên Khiếu. Thủy Thượng Đăng sợ Dư Thiên Khiếu có chuyện gì, vẫn luôn túc trực bên cạnh chăm sóc anh. Đợi anh lên sân khấu, nghe anh cất giọng, Thủy Thượng Đăng biết anh đã dùng hết toàn bộ tinh lực rồi.

Cô độc túng nhiên đăng cửu ngũ y khanh tướng khuyến,

Nhĩ lai khán mấn phát bạch năng tọa kỷ niên;

Khóc nhất thanh cô đích nhị đệ vương...

Chỉ khóc đắc cô lệ tự huyết điểm điểm thành ban.

Cho dù bệnh tật quấn thân, anh vẫn dốc hết toàn lực, hát đến mức đẫm lệ tuôn rơi, bi thương vang vọng khắp phòng. Thủy Thượng Đăng nắm chặt hai tay, phảng phất như muốn dùng sức giúp Dư Thiên Khiếu, vở kịch mới hát được một nửa, lòng bàn tay đã đẫm mồ hôi.

Dư Thiên Khiếu cứ kiên cường chống đỡ bằng một luồng hào khí, cuối cùng cũng sắp kết thúc. Thủy Thượng Đăng thở phào nhẹ nhõm, chuẩn bị đón Dư Thiên Khiếu xuống sân khấu. Cô chuẩn bị sẵn khăn ướt và nước trà, đứng lặng lẽ chờ đợi ở một bên sân khấu.

Toàn trường yên tĩnh đến mức tưởng chừng có thể nghe thấy tiếng kim rơi. Ai nấy đều nín thở lắng nghe Dư Thiên Khiếu.

Nguyện chỉ nguyện phổ thiên hạ an nhiên tự tại,

Nguyện chỉ nguyện các quốc nội tiến bảo nhi lai,

Nguyện chỉ nguyện văn võ trung thần tâm bất cải,

Nguyện chỉ nguyện chúng lê dân giáng phúc nhương tai.

Chúng khanh đẳng ngân an điện tề bả yến bài,

Diệt Đông Ngô báo đệ cừu phương giải sầu ——

Nào ngờ, Dư Thiên Khiếu đang hát câu cuối cùng còn sót lại một chữ "hoài" chưa kịp thốt ra thì đột nhiên chấn động toàn thân, sau đó "phịch" một tiếng ngã quỵ xuống sân khấu.

Toàn thể khán giả đều đồng thanh "Ồ——" một tiếng rồi đứng phắt dậy. Tiếng hô hỗn loạn "Dư đại sư!" "Dư lão bản!" vang lên ở mọi góc trong rạp hát. Thủy Thượng Đăng sợ hãi tột cùng, cô vứt ly trà đi, lập tức lao lên sân khấu. Chỉ thấy sắc mặt Dư Thiên Khiếu tái nhợt, mồ hôi vã ra như tắm, người đã bất tỉnh nhân sự. Phía sau cánh gà có mấy người lao lên, có người lớn mau lên, lấy khăn ướt! Lại có người gọi, gọi xe đến, mau đưa vào bệnh viện.

Giữa tiếng kêu la kinh hãi khắp nơi, Dư Thiên Khiếu được khiêng xuống đài. Lâm Thượng Hoa lập tức bước lên sân khấu, nói với khán giả rằng, vì thời tiết nóng bức, Dư lão bản có hơi say nắng, hiện đã được đưa đến bệnh viện. Xin mọi người đừng lo lắng.

Dư Thiên Khiếu vẫn không tỉnh lại, ba ngày sau, ông qua đời tại Bệnh viện Hiệp Hòa. Ngày tin dữ truyền đi, Hán Khẩu đang đổ mưa. Tất cả mọi người đều mang vẻ mặt ngẩn ngơ chết lặng để gánh chịu tin tức này. Thủy Thượng Đăng ba ngày không rời khỏi bệnh viện, cô cởi tang phục đâu, ngày đêm không ngủ, trơ mắt nhìn Dư Thiên Khiếu trút hơi thở cuối cùng. Giờ phút ấy, Thủy Thượng Đăng đau đớn tận can trường, ngất lịm đi ngay tại chỗ bên giường bệnh của Dư Thiên Khiếu.

Ngày đưa tang, trời vẫn đang mưa. Những người tiễn đưa Dư Thiên Khiếu đứng kín cả đường phố. Thủy Thượng Đăng cũng đứng trong hàng ngũ mặc áo tang đội khăn xô. Cô không cầm ô, toàn thân ướt sũng. Đầu óc cô quay cuồng không một phút nghỉ ngơi, không tài nào nghỉ ngơi được. Từng có vào đêm lạnh giá đó, Dư Thiên Khiếu bước xuống từ xe ngựa, nói với Dương Tiểu Côn rằng, cô tiểu cô nương này có duyên với tôi, tôi muốn nói chuyện với con bé trên xe. Cô bước một chân lên xe ngựa, từ khoảnh khắc đó, vận mệnh của cô đã thay đổi hoàn toàn. Mà giờ đây, người ân nhân cứu mạng này lại phải mất đi sinh mạng chỉ vì cô đến cửa cầu xin ông dẫn đầu tham gia biểu diễn kháng Nhật. Hễ nghĩ đến điều này, tim Thủy Thượng Đăng như thể bị vạn mũi tên đâm thủng. Cô nghĩ, chính tôi là hung thủ. Là tôi đã hại chết ân nhân của mình. Ông ấy đã cứu tôi, vậy mà tôi lại hại chết ông ấy!