Công tác tuyên truyền về anh hùng trị sa Trần Gia Thanh được triển khai rầm rộ tại huyện Sa Hồ. Đây là một nước cờ do Lâm Nhã Văn đi. Trong hoàn cảnh hiện tại như thế này, thà đi đường tắt còn hơn cứ bám lấy sự việc mà tranh cãi; chỉ cần có thể tuyên truyền được Trần Gia Thanh ra ngoài, tin rằng sẽ có cách giải quyết vấn đề của Sa Hồ. Những ví dụ như vậy hiện nay thực sự quá nhiều. Ủy ban nhân dân thị xã cũng đưa ra chỉ thị quan trọng, nhất định phải tuyên truyền rầm rộ anh hùng trị sa Trần Gia Thanh, để ông trở thành một ngọn cờ. Ngọn cờ này vừa được dựng lên, thành quả trị sa trong hai mươi năm qua của huyện Sa Hồ nói riêng và toàn thị xã nói chung sẽ không ai có thể xóa nhòa.

Ban Tuyên giáo Ủy ban nhân dân thị xã đã thành lập một tiểu ban chuyên trách, tiến trú vào thôn Sa Vịnh, khai thác các sự tích tiên tiến của Trần Gia Thanh và tám cụ ông.

Bí thư chi bộ thôn Hồ Nhị Khôi cảm thấy buồn cười. Hắn bảo Trần Gia Thanh trồng cây là thật, nhưng không hề lớn lao thần kỳ như trong tài liệu viết. Bát Bộ Sa là cửa ngõ chắn gió của thôn Sa Vịnh, trải qua mấy đời người, người Sa Vịnh ai cũng biết trồng cây ở Bát Bộ Sa, không ai hiểu rõ cái lợi của cây xanh bằng những con người sống trong sa mạc. Cây này mà thưa đi một chút, gió sẽ thổi cực kỳ lớn. Mùa mưa mà nhiều lên một chút, cỏ gai ở Bát Bộ Sa vọt cao lên một đoạn, người Sa Vịnh là có thể bưng bát cơm ra sân ngồi ăn được rồi. Vì thế, người Sa Vịnh chưa từng ngừng việc trồng cây, ngay cả trong thời kỳ "Cách mạng Văn hóa", số lượng cây và cỏ gai ở Bát Bộ Sa năm sau vẫn nhiều hơn năm trước. Lúc đó Trần Gia Thanh hãy còn trẻ, sức khỏe của ông không tốt, là một kẻ ốm yếu, việc nặng trong đội không làm nổi, sai đi chăn cừu thì suốt ngày làm mất cừu, người thì quá thật thà mà đầu óc lại ngu ngơ, cứ quá năm mươi con cừu là không đếm nổi nữa. Hết cách, đội trưởng đành bảo ông ra Bát Bộ Sa coi cây. Thế là coi như tìm đúng việc cho ông, làm việc khác thì không xong, chứ trông nom và trồng cây thì ông lại là một tay cừ khôi. Con người này chăm chỉ, chân tay từ sáng đến tối không lúc nào ngơi nghỉ, chỗ này sửa sang, chỗ nọ vá víu, qua mấy năm, Bát Bộ Sa đã biến thành một diện mạo khác hẳn. Sau khi thực hiện khoán sản xuất đến từng hộ gia đình, Bát Bộ Sa chẳng ai quản nữa, nhưng Trần Gia Thanh thì không như vậy, ruộng nhà mình thì để đấy không thèm cày cấy, từ sáng đến tối cứ chạy đầu này đầu kia ra Bát Bộ Sa, cứ như thể bị ma ám vậy. Sau này mọi người phát hiện ra, Trần Gia Thanh đúng là bị ma ám thật, một ngày không đến Bát Bộ Sa, một ngày không trồng nổi một gốc cây là tay chân ngứa ngáy, bứt rứt như mất hồn. Nhà ai mà có cừu dám gặm nhấm cây táo gai dại ở Bát Bộ Sa, ông có thể nhảy cẫng lên chửi bới suốt nửa tháng trời. Người trong thôn thấy làm lạ bèn đặt cho ông một biệt danh: Kẻ si mê cây. Sau đó ông ngỏ ý muốn thầu lại Bát Bộ Sa, Hồ Nhị Khôi chẳng cần nghĩ ngợi liền đồng ý ngay. Dù sao thì trong thôn ngoài mấy cụ ông ra, chẳng ai thèm để tâm đến mảnh rừng ấy, vả lại hai đứa con trai của ông ta đều thi đậu đại học, được phân công công tác ở thành phố lớn, có người lo việc dưỡng già, cứ để ông ấy yên tâm mà đi trồng cây.

Lâm Nhã Văn vừa mới đề xuất việc tuyên truyền Trần Gia Thanh, Hồ Nhị Khôi liền nảy sinh suy tính. Cây cối quả thực không phải chỉ một mình ông ta trồng, chưa nói đến mấy thế hệ người trong cả thôn, tính riêng mấy cụ ông trồng thôi cũng đã nhiều hơn số cây ông ta trồng rồi. Thấy việc tuyên truyền Trần Gia Thanh có lợi, Hồ Nhị Khôi liền thay đổi thái độ. Trần Gia Thanh được huyện phong là anh hùng trị sa, nhận được hai vạn tệ tiền thưởng. Số tiền đó dĩ nhiên không thể thuộc về một mình ông, mà phải thuộc về thôn Sa Vịnh, Hồ Nhị Khôi dùng nó để tu sửa lại ngôi trường học trong thôn. Sau đó thị xã cũng phong ông là anh hùng trị sa, thưởng ba vạn tệ, kèm theo một xe cây giống, Hồ Nhị Khôi dùng số tiền đó để sửa đường làng thẳng tắp, hai bên đường trồng đầy số cây giống được thưởng, thôn Sa Vịnh liền mang dáng dấp đàng hoàng. Lần này nghe tin sắp đưa Trần Gia Thanh lên thành anh hùng cấp tỉnh, cấp trung ương, Hồ Nhị Khôi mừng không kể xiết, thế nhưng có hai cụ ông lại tỏ ra không phục, bảo cớ gì mà cứ ca tụng một mình Trần Gia Thanh? Hồ Nhị Khôi bưng bát cơm chửi mắng, cớ gì á, cớ là ông ấy có thể kiếm ra tiền về cho thôn Sa Vịnh! Hai cụ ông nghe vậy liền không nói gì thêm nữa, họ thừa biết, chuyện gì mà Hồ Nhị Khôi đã đắc ý thì chẳng ai có cách nào can thiệp được.

Sau trận bão cát, Trần Gia Thanh dường như già đi rất nhiều, mái tóc vốn dĩ còn đen đột nhiên chuyển sang bạc trắng, những nét u sầu trên khuôn mặt cũng hằn sâu thêm, mãi không sao gỡ ra được. Lâm Nhã Văn đã tìm gặp ông hai lần, một lần là trong đợt cứu trợ thiên tai, Lâm Nhã Văn hỏi ông cần gì, cụ ông do dự hồi lâu rồi nói, tôi là một lão già sắp chết, chẳng cần gì cả. Nói xong xách xẻng bỏ đi. Xẻng là công cụ mà cụ ông không rời tay suốt bốn mùa trong năm, ở thôn Sa Vịnh, nghe nói số xẻng hỏng do tám cụ ông dùng để trồng cây trong mấy năm nay đủ để chở đầy một chiếc xe ba gác. Bát Bộ Sa tổng cộng gồm có tám dải đồi cát hợp thành, diện tích tổng cộng hơn hai nghìn mẫu, là vành đai phòng hộ lớn nhất của huyện Sa Hồ. Mấy năm nay lãnh đạo cấp tỉnh, cấp thị xã hễ cứ đến huyện Sa Hồ là đều ghé qua đây xem xét, có không ít nhà thơ, nhà văn còn chuyên làm thơ viết phú ca ngợi nó, nơi này suýt chút nữa đã trở thành từ đồng nghĩa với huyện Sa Hồ. Đứng trên đỉnh đồi cát, phóng tầm mắt nhìn một khoảng xanh ngút ngàn, bạn không thể không xúc động.

Lâm Nhã Văn nhìn cụ ông có vẻ cô độc và thương tâm, trong lòng cảm thấy vô cùng áy náy. Thành thật mà nói, lòng kính trọng của cô đối với cụ ông là hoàn toàn chân thành, xuất phát từ đáy lòng. Cô thậm chí còn nghĩ, có một ngày nhất định phải bỏ ra chút tiền, để cụ ông đi đây đi đó, ngắm nhìn thế giới tốt đẹp này.

Lần thứ hai đến thăm ông là sau khi con trai ông là Trần Hỷ Oa bị bắt. Theo lời các đồng chí công an thị xã kể lại, sau khi Trần Hỷ Oa bị bắt vào trong, một mực khẳng định mọi chuyện đều do mình làm, người là do mình đánh, máy ủi cũng là do mình đốt. Khi hỏi tại sao lại làm vậy, hắn chỉ đáp một câu, ngứa tay muốn đánh, ngứa tay muốn đốt. Các đồng chí công an kiên trì làm công tác tư tưởng, yêu cầu hắn phải nói sự thật, chuyện gì do hắn làm thì nhận, chuyện không phải do hắn làm tuyệt đối không được ôm đồm vào người. Hắn vậy mà lại đâm ra cáu gắt, các anh bắt tôi đến chẳng phải là muốn định tội đó sao, định tội đi, muốn chém muốn giết tùy ý, tôi mà thốt ra nửa chữ thì không phải người Sa Vịnh!

Lâm Nhã Văn tìm gặp Trần Gia Thanh, một là muốn xem tình hình sinh sống của ông sau thiên tai thế nào, mặc dù chính quyền hương đã có sự sắp xếp trọng điểm, nhưng cô vẫn không yên tâm. Hơn nữa, cũng là muốn nhờ ông khuyên bảo con trai một tiếng. Không hiểu sao, thâm tâm Lâm Nhã Văn rất muốn bảo lãnh Trần Hỷ Oa ra ngoài. Cụ ông có tổng cộng ba người con trai, hai người học đại học đều làm việc ở ngoại tỉnh, muốn đón ông ra thành phố hưởng phúc, thế mà ông kiên quyết không đi, cứ khăng khăng bám trụ lại cái chốn ổ cát này, bốn mùa canh giữ Bát Bộ Sa của ông. Nào ngờ Lâm Nhã Văn vừa mới mở lời đã bị cụ ông chặn lại: Nó phạm pháp thì phải chịu tội thế nào cho đúng mực, tôi không cứu nó đâu. Tính khí cụ ông cứng cỏi như bò đực, mặc cho Lâm Nhã Văn nói thế nào, cụ ông nhất quyết không chịu cùng cô đến đồn công an. Nói đến sau cùng, trên mặt cụ ông rớm lệ, cái khuôn mặt bị ánh mặt trời thiêu đốt đen nhẻm bóng loáng một khi đã giàn giụa nước mắt thì thật khiến người ta không đành lòng nhìn thẳng. Lâm Nhã Văn quay người đi, lén lút lau giọt nước mắt, cô thừa biết cụ ông đang giận lẫy, ngẫm lại thì Trần Hỷ Oa chắc chắn không làm ra chuyện gì quá quắt đâu, hẳn là thấy mảnh rừng kia bị tàn phá nên đau lòng rồi hùa theo đám đông kích động, nào ngờ lại gây ra họa lớn. Công an thị xã đã tiến hành điều tra nhiều lần, nhưng người thôn Sa Vịnh đều đồng loạt khai chung một lời khai: Cả đám đông đánh người, cả đám đông đốt máy ủi. Phía công an cũng rơi vào thế bị động, vụ án đến nay vẫn chưa có tiến triển.

Lần đó lúc Lâm Nhã Văn rời đi, cụ ông đột ngột quay người lại, ánh mắt xuyên qua lùm cây liễu đỏ rậm rạp cất tiếng hỏi: Huyện trưởng Lâm, nghe nói cô muốn di dời thôn Sa Vịnh đi nơi khác phải không?

Lâm Nhã Văn không đáp là phải cũng chẳng bảo là không, cô trừng mắt nhìn cụ ông hồi lâu rồi hỏi: Ông có muốn di dời không?

Cụ ông khó nhọc lắc đầu, rồi lại cúi đầu tiếp tục san phẳng mặt đất. Bão cát đã cuốn một lớp cát vàng dày đặc vào trong khu rừng, cụ ông phải tìm cách dọn sạch cát đi, nếu không cây cối sẽ bị khô héo mà chết.

Lâm Nhã Văn cùng tổ tuyên truyền của thị xã và huyện vừa mới bước chân vào thôn Sa Vịnh thì đã bị dân làng vây kín.

Kẻ dẫn đầu là Thất Thập Nhị. Hắn chỉ tay về phía Lâm Nhã Văn chất vấn: Dựa vào đâu mà bãi chức Bí thư Chu? Cô cách chức một vị quan tốt thì bọn tôi còn sống sao nổi!

Vừa nghe thấy họ đang kêu oan cho Chu Thế Bang, Lâm Nhã Văn lập tức nắm bắt được tình hình, cô bình tĩnh đáp: Cậu ta có phải là quan tốt hay không, không phải do các người quyết định, tổ chức sẽ có kết luận.

Tổ chức? Tổ chức là cái thá gì, vuông hay tròn, tao có thấy được đâu. Thất Thập Nhị cười cợt nhả, Lưu Lạc Đà và mấy kẻ khác hùa theo cười lớn. Lâm Nhã Văn nén giận, cô biết rằng vào lúc này tuyệt đối không thể nổi nóng.

Còn bày đặt nói tổ chức cơ đấy, chính là cô, cố tình gây khó dễ cho Bí thư Chu, nói đi, dựa vào đâu mà cách chức anh ấy? Lưu Lạc Đà nín cười, dùng một cành liễu đỏ chỉ thẳng vào mặt Lâm Nhã Văn, đầy vẻ ác ý hỏi. Một phóng viên bước lên gạt cành cây của hắn ra, nói chuyện thì nói chuyện, chỉ tay vào mặt người khác làm gì? Lưu Lạc Đà liền chĩa mũi nhọn vào người phóng viên: Mày là thá gì, lại là cái loại đến ăn chực uống chầu rồi đòi bọn tao tài trợ chứ gì.

Đuổi hắn ra ngoài cho tao, phóng viên chó má, chỉ biết nói những lời hay ho, sao vấn đề của thôn Sa Vịnh không thấy viết ra? Vương Thụ Căn đang ngồi xổm dưới đất bỗng nhảy dựng lên. Hắn ta vì bị thu thêm tiền của một con cừu nên cảm thấy vô cùng uất ức, lần này muốn nhân cơ hội thể hiện cho thật tốt.

Đuổi cổ nó ra ngoài! Dân làng lập tức hùa theo, vừa xô vừa đẩy, dồn các phóng viên hướng về phía con đường làng.

Tất cả dừng tay lại cho tôi! Lâm Nhã Văn quát lớn một tiếng, dân làng bị cô dọa cho giật mình, khựng lại hành động trong tay, trợn tròn mắt nhìn cô.

Các người muốn nghe lý do phải không? Được thôi, gọi Bí thư Chu của các người đến đây, tôi sẽ nói thẳng mặt cho các người nghe.

Bí thư Chu bị các người chọc tức cho bỏ đi rồi, bọn tôi biết đi đâu tìm đây? Thất Thập Nhị tỏ vẻ không phục, có điều khẩu khí nói chuyện đã rõ ràng yếu hẳn đi.

Đúng đấy, cô phải giải thích rõ ràng cho bọn tôi, anh ấy rốt cuộc đã phạm phải thiên điều nào, sao lại phải cách chức anh ấy?

Đang lúc nhao nhao tranh cãi, Vương Thụ Lâm dẫn theo Hồ Nhị Khôi vội vã chạy tới, từ đằng xa đã nghe tiếng Hồ Nhị Khôi chửi rủa: Mấy thằng khốn nạn bọn mày định lật trời chắc, xe của huyện trưởng mà cũng dám chặn, tao thấy bọn mày không bị tống vào nhà giam thì ngứa da lắm rồi đấy. Vừa chửi vừa bước tới gần, trừng mắt lườm Thất Thập Nhị một cái: Còn không mau cút về, ngoài đồng cát đóng thành một lớp kìa, mày rảnh rỗi lắm mới đi chặn xe cơ à. Thất Thập Nhị lúc này mới xua xua tay, dẫn người bỏ đi. Hồ Nhị Khôi vội vàng xin lỗi Lâm Nhã Văn, nói rằng không biết huyện trưởng tới thăm, mạo phạm đại giá rồi. Lâm Nhã Văn bực dọc đáp: Thôi đi, anh cũng bớt cái trò đó lại đi, diễn cho ai xem đấy? Hồ Nhị Khôi cười khô khốc, móc thuốc lá ra mời các phóng viên. Vương Thụ Lâm vội vã dẫn đoàn Lâm Nhã Văn đi về phía Bát Bộ Sa.

Đến Bát Bộ Sa, ánh mắt các phóng viên bỗng chốc bị sắc xanh trước mắt thu hút, chỉ thấy dải Bát Bộ Sa nhấp nhô trải dài giống như một bức bình phong màu xanh dày dặn, chặn đứng đại sa mạc bao la ở ngoài tầm mắt. Mỗi một dải đồi cát của Bát Bộ Sa đều giống như một khu sinh thái, ở giữa là cây táo gai, dương trắng đan xen tung hoành, vòng ngoài là liễu đỏ, cỏ gai, sa cúc, đậu hoa vân vân. Đầu phía bắc Bát Bộ Sa, Trần Gia Thanh dẫn theo mấy cụ ông đang tiến hành đầm cát, cứ vào thời điểm này hàng năm, họ đều phải dùng một lượng lớn rơm lúa mì để đầm cát, chỉ có đầm chặt cát lại thì năm sau mới có thể trồng cây.

Lâm Nhã Văn đầy xúc động bước về phía Trần Gia Thanh, đến trước mặt, thân thiết gọi một tiếng Trần gia. Nào ngờ Trần Gia Thanh chẳng thèm ngẩng đầu lên, cứ như không nghe thấy. Lâm Nhã Văn gọi thêm một tiếng nữa, liền cảm thấy bầu không khí có chút bất thường. Quả nhiên, Trần Gia Thanh cầm xẻng cứng ngắc quay người bỏ đi.

Vương Thụ Lâm vừa định cất tiếng gọi thì bị Lâm Nhã Văn ngăn lại. Lâm Nhã Văn dồn ánh mắt về phía Hồ Nhị Khôi, cô muốn xem rốt cuộc Hồ Nhị Khôi còn định diễn vở kịch này đến bao giờ. Hồ Nhị Khôi bị Lâm Nhã Văn nhìn đến mức ngượng ngùng, đành rống cổ lên gọi: Huyện trưởng đang nói chuyện với ông kìa, có nghe thấy không hả?

Hồ Nhị Khôi không gọi thì thôi, vừa cất giọng gọi một cái, mấy cụ ông liền đồng loạt vác xẻng bỏ đi.

Lâm Nhã Văn có chút rơi vào cảnh khó xử, ngượng ngùng đứng chết trân một lúc lâu, mới bảo Vương Thụ Lâm: Hay chúng ta quay về hương trước đã.

Đoàn phỏng vấn đã nhận phải sự lạnh nhạt chưa từng có ở thôn Sa Vịnh. Không chỉ thế, Lâm Nhã Văn còn nghe được rất nhiều lời đồn đại, nói rằng Chu Thế Bang đã trở thành vật tế thần cho cuộc đấu tranh giữa cô và Kỳ Mậu Lâm, Lâm Nhã Văn mượn Chu Thế Bang để dằn mặt Kỳ Mậu Lâm, thậm chí còn đồn rằng cô đã nhận không ít tiền của Vương Thụ Lâm nên mới kiên quyết cách chức Chu Thế Bang.

Tâm trạng Lâm Nhã Văn vô cùng nặng nề, quần chúng nói gì cô vốn chẳng thèm bận tâm, vấn đề là quần chúng đã đẩy cô vào thế đối lập, với tình hình này thì công việc không thể triển khai nổi. Nghĩ tới nghĩ lui, cô quyết định phải có một cuộc nói chuyện thật nghiêm túc với Chu Thế Bang.

Lâm Nhã Văn từng có vài lần trò chuyện với Chu Thế Bang, lần sâu sắc nhất là sau khi sự kiện "1·12" bùng nổ, Lâm Nhã Văn với tư cách là tổ trưởng đã gọi Chu Thế Bang tới nói chuyện.

Tại sao anh lại dẫn dắt quần chúng gây rối?

Tôi là bí thư của họ, tôi không dẫn thì ai dẫn? Chu Thế Bang phản hỏi ngược lại.

Lâm Nhã Văn nghẹn lời trong giây lát, không ngờ Chu Thế Bang lại đáp trả một cách trực diện như vậy. Thấy Lâm Nhã Văn im lặng, Chu Thế Bang lại nói tiếp: Với tư cách là bí thư, tôi phải chịu trách nhiệm trước bách tính hương Hồ Dương.

Nhưng anh là bí thư của Đảng, càng phải chịu trách nhiệm trước tổ chức. Lâm Nhã Văn hơi nổi giận, sự việc đã đến nước này rồi mà anh ta vẫn còn cứng đầu như vậy.

Tổ chức? Tổ chức thì không cần lợi ích của bách tính nữa sao? Cái mà họ hủy hoại là cây cối của sa mạc, là mạng sống của con người sa mạc.

Nhưng anh cầm đầu gây rối chính là không màng nguyên tắc! Lâm Nhã Văn cắt lời anh ta. Chẳng lẽ cô không biết tầm quan trọng của việc tàn phá rừng cây hay sao? Nhưng sau khi rừng bị tàn phá, các cấp tổ chức đều đang khẩn trương xử lý vấn đề, Chu Thế Bang vẫn tiếp tục kích động quần chúng, vây hãm lãnh đạo, liên tục gây sự, trầm trọng nhất là lại dám vây khốn Giám đốc Sở Thủy lợi tức ứng cử viên Phó tỉnh trưởng ở trong sa mạc suốt ba tiếng đồng hồ, đến ngụm nước cũng không cho uống một giọt. Sau vụ đó, vị giám đốc tuy không nói một lời nào, nhưng Lâm Nhã Văn cảm nhận rõ ràng rằng, thái độ của giám đốc đối với huyện Sa Hồ và đối với cô đã thay đổi. Quả nhiên, không lâu sau khi trở về, một dự án thủy lợi của huyện Sa Hồ đã bị gạt tên, đó là khoản tiền hỗ trợ lên tới chín triệu tệ đấy, Lâm Nhã Văn làm sao mà không tức lồng lộn cho được?

Sau đó, ngọn lửa giận trong lòng Lâm Nhã Văn đã dịu bớt, cô chủ động xin lỗi Chu Thế Bang, nói rằng thái độ của mình lúc đó không tốt. Chu Thế Bang hoàn toàn không hề dao động, vẫn giữ nguyên quan điểm của mình, nói rằng một vị bí thư nếu không thể thực sự đứng chung một chiến hào với nhân dân, nói hộ lòng dân, kêu oan thay cho nhân dân, thì cái chức quan này thà không làm còn hơn. Lâm Nhã Văn nghe không lọt tai những lời lẽ cao ngạo đó, xua tay bảo: Anh về nhà suy nghĩ lại đi, nghĩ thông rồi chúng ta hãy nói chuyện tiếp.

Kể từ sau lần đó, Chu Thế Bang không tìm gặp Lâm Nhã Văn nữa, và Lâm Nhã Văn cũng chẳng buồn gặp vị bí thư đảng ủy hương mang chút bá đạo, chút liều lĩnh này. Thế nhưng hiện tại, Lâm Nhã Văn nhận thức rõ ràng rằng, sự thay đổi của dân làng Sa Vịnh có mối liên hệ mật thiết với Chu Thế Bang, thậm chí còn là mối đe dọa đối với cô, cô không thể tiếp tục né tránh được nữa.

Lúc Lâm Nhã Văn bước vào nhà Chu Thế Bang, anh vừa mới ở đồng ruộng trở về. Ánh nắng ban trưa nung đốt sa mạc nóng rẫy, vừa bước xuống xe, một luồng hơi nóng đã len lỏi vào ống quần, hầm hập khiến người ta vã mồ hôi đầm đìa. Chu Thế Bang đội chiếc nón lá, ở trần, nếu không phải anh cất tiếng chào trước thì Lâm Nhã Văn suýt chút nữa không nhận ra anh. Mấy ngày không gặp, anh đen đi, gầy đi, bả vai lột đi một lớp da, trên môi phồng lên mấy bọng máu. Một bên ống quần của anh xắn lên cao, bên kia lại dùng một sợi dây cỏ buộc túm lại. Lâm Nhã Văn nhìn thấy bộ dạng này của anh, nhịn không được mà muốn phì cười.

Bước vào trong sân, đến lượt Lâm Nhã Văn phải kinh ngạc. Cô chưa từng nghĩ nhà của một vị bí thư đảng ủy quản lý hương ba vạn dân lại nghèo hơn cả người dân bình thường. Nhà của Chu Thế Bang không nằm ở hương Hồ Dương, mà ở một hương tên là Hạ Liễu, nằm sát vách với hương Hồ Dương. Lâm Nhã Văn tỉ mỉ quan sát xung quanh, phát hiện ra năm gian nhà đều được xây từ thập niên 80 của thế kỷ trước, xập xệ, thấp lè tè, tạo nên một sự chênh lệch rõ rệt so với những ngôi nhà gạch mới xây trong thôn. Đồ đạc bày trí trong nhà cũng rất cổ lỗ sĩ, chiếc tivi vẫn là loại không có điều khiển từ xa, một chiếc tủ đứng lớn kiểu dáng rất cứng nhắc, là tác phẩm của người dân sa mạc từ thập niên 70 thế kỷ trước. Chiếc ghế sô-pha trông giống như đồ thải loại của chính quyền hương, mặc dù đã trùm ga bọc bên ngoài, nhưng hễ ngồi lên là người lại lún sâu xuống. Lâm Nhã Văn thầm thầm suy đoán, anh ta chắc là đang cố tình giả nghèo đấy chứ, kiểu cán bộ thế này hiện nay không ít.

Đang lúc thắc mắc, vợ Chu Thế Bang bước vào, cũng vừa từ đồng ruộng về tới. Nhìn thấy Lâm Nhã Văn, chị ta sững sờ mất một lát, nghe chồng giới thiệu xong, vội vã xoa xoa hai bàn tay nói: Không thèm thông báo một tiếng, cứ thế đến đột ngột khiến người ta chẳng kịp chuẩn bị gì cả. Lâm Nhã Văn cười nhạt, học theo thói quen của người dân sa mạc, gọi một tiếng "chị dâu". Vợ Chu Thế Bang hoảng hốt đến đỏ bừng cả mặt, liên tục chà xát hai bàn tay miệng lắp bắp: Đừng gọi thế chứ cô ơi, cô là huyện trưởng cơ mà, cô nhìn cái nhà này xem, làm sao mà mời huyện trưởng ngồi được cơ chứ. Chị ta lại quay sang giục Chu Thế Bang: Nhanh lên, anh mau chạy ra trấn mua ít thịt về đi, để em về nhào bột. Nói xong mặt đỏ lựng chui tắp vào bếp. Vương Thụ Lâm đi cùng cười nói: Chị ấy vốn là người như thế đấy, hay ngại ngùng, thỉnh thoảng tụi tôi ghé qua, chị ấy cũng có được tự nhiên đâu cơ chứ.

Lâm Nhã Văn cản Chu Thế Bang lại, bảo rằng thịt thà không cần mua đâu, kiếm ít hành sa mạc là được rồi, nghe nói vợ anh làm món miến sa mạc rất ngon, tôi muốn nếm thử, không biết có phiền không?

Chu Thế Bang cười nói: Cơm nhà đạm bạc, muốn ăn thì làm ngay thôi, rồi lớn tiếng gọi vọng vào trong bếp.

Ngồi xuống xong, Lâm Nhã Văn liền đi thẳng vào vấn đề chính, nghiêm túc bàn luận với anh về chuyện của Trần Gia Thanh, Vương Thụ Lâm đứng bên cạnh nhân cơ hội đem chuyện dân làng Sa Vịnh vây công Lâm Nhã Văn ra kể. Chu Thế Bang mang giọng điệu trách cứ mắng Vương Thụ Lâm: Chắc chắn là do tên Hồ Nhị Khôi giở trò quỷ rồi, chuyện rành rành thế này mà cậu cũng không nhìn ra, cái loại người như hắn, cậu không thể cứ để mặc hắn làm càn được. Vương Thụ Lâm vội vàng phân bua: Dân làng có ý kiến bất mãn về quyết định miễn chức của anh, tôi cũng đâu thể cứng rắn ép buộc được.

Nói nhảm, lời đó mà cậu cũng tin à, chức vụ là do tôi chủ động từ chức, chẳng dính dáng gì đến lãnh đạo cả, cái tên đầu đất Nhị Khôi này, chắc chắn lại đang giở trò mưu tính gì rồi.

Có câu nói này của anh là tôi yên tâm rồi, Lâm Nhã Văn nói.

Chu Thế Bang hì hì cười: Cô xem tôi là loại người nào chứ, hèn chi trời nắng chang chang mà lại lặn lội tìm đến tận nhà tôi, hóa ra là mang quân đến hỏi tội đấy à.

Ba người cùng cười ha hả, bầu không khí ngượng ngùng trong tưởng tượng đã bị phá vỡ. Lúc này Lâm Nhã Văn mới nói: Việc miễn nhiệm là do tôi đề xuất, có ý kiến thì có thể nêu ra, nhưng không được mang tình cảm cá nhân vào công việc. Anh bây giờ thế này là thế nào, bỏ vị trí công tác hay là đang hờn dỗi cảm xúc đây?

Chu Thế Bang vội vàng giải thích: Sau trận bão cát, nhà vợ bận rộn quá xuể, mấy thửa ruộng đến nay vẫn chưa kịp cắm trồng bổ sung, chẳng lẽ lại mặc kệ không lo việc nhà. Lúc này Lâm Nhã Văn mới biết, hai người con của Chu Thế Bang đều thi đậu đại học, con gái thậm chí còn thi đỗ Đại học Thanh Hoa, là học sinh đầu tiên của huyện Sa Hồ đậu Thanh Hoa. Trong nhà ngoài vợ anh ra thì chẳng còn lao động nào khác. Cô thầm cảm thấy hổ thẹn vì những suy nghĩ vừa rồi của mình, chỉ dựa vào một đồng lương eo hẹp mà nuôi hai đứa con học đại học quả thực không phải chuyện dễ dàng.

Dùng bữa trưa xong, ba người lên xe, không khí lúc này càng trở nên cởi mở hơn. Lâm Nhã Văn chớp thời cơ hỏi: Sau khi từ chức anh có dự định gì, tổng không thể nào quy ẩn về quê cày ruộng đấy chứ? Chu Thế Bang cười đáp: Đang suy nghĩ thôi, nghĩ xong sẽ làm báo cáo nộp lên cho cô. Vương Thụ Lâm xen vào nói: Bí thư Chu có ý định mua lại khu đất rừng của cơ quan quản lý dòng chảy, chuyện này chúng tôi đã bàn bạc với nhau rồi, độ khó đương nhiên không nhỏ, nhưng đối với việc giải quyết mâu thuẫn ở thôn Sa Vịnh thì đây quả là một phương án không tồi.

Lấy gì mà mua, tiền đâu ra? Lâm Nhã Văn cười hỏi, hoàn toàn không xem đó là chuyện thật. Bây giờ cô mới cảm thấy, con người Chu Thế Bang này không hề liều lĩnh, cũng chẳng hề bá đạo, có lẽ ban đầu mọi người đều đang trong cơn nóng giận nên mới có sự hiểu lầm lẫn nhau mà thôi.

Vừa vào đến thôn Sa Vịnh, Chu Thế Bang liền nổi giận lôi đình mắng xối xả vào mặt Hồ Nhị Khôi: Nhị Khôi cái thằng đầu đất nhà mày, gan lớn thật đấy, dám chặn cả xe của huyện trưởng cơ à?

Hồ Nhị Khôi không ngờ Lâm Nhã Văn lại kéo cả Chu Thế Bang theo cùng, lập tức biến sắc nói: Bí thư Chu, anh đừng nóng giận, là do cái tên Thất Thập Nhị đầu đất đó gây ra, tôi đã phê bình hắn một trận nhớ đời rồi, còn cách chức của hắn luôn rồi đây.

Cút sang một bên, lừa ai đấy hả, mày có mấy cái đầu tao còn lạ gì nữa. Nói đi, lần này lại giở trò gì nữa rồi hả?

Hồ Nhị Khôi cười trừ mấy tiếng, rồi mới ấp úng nói: Phòng nông nghiệp huyện lúc cứu trợ thiên tai hứa cho ba xe phân bón, mà đến tận hôm nay vẫn chưa thấy thực hiện, tôi chạy đến hỏi, cô đoán xem người ta nói gì nào, bảo là chỉ có thôn Sa Vịnh tụi mày là giỏi giếm, cái gì hời cũng vơ vét hết.

Tôi đã bảo mà, chỉ là chút chuyện nhỏ thế này, có đáng để phải tính toán động não lớn như vậy không cơ chứ. Huyện trưởng Lâm, nguyên nhân tìm ra rồi đấy, giải quyết thế nào, đành phải trông cậy vào cô rồi đấy nhé. Chu Thế Bang cười hề hề đẩy quả bóng trách nhiệm sang cho Lâm Nhã Văn. Lâm Nhã Văn cũng thấy bực mình, lúc cứu trợ thiên tai, đứng trước mặt lãnh đạo thị xã, các ban ngành bộ phận hứa hẹn nhiệt tình hơn cả, đến lúc thực hiện thì lại thi nhau kêu nghèo kể khổ. Cô móc điện thoại ra, gọi thẳng vào số di động của Trưởng phòng nông nghiệp, dùng giọng điệu không cho phép từ chối nói: Anh lập tức chuyển ba xe phân bón đến đây ngay cho tôi, tôi đang đợi ở thôn Sa Vịnh đấy.

Thấy vậy, Hồ Nhị Khôi vội vàng bồi thêm: Còn cả cục thủy lợi nữa, hứa cho năm nghìn tệ mà đến nay mới đưa có hai nghìn. Chu Thế Bang cắt lời hắn: Có hết chuyện để nói chưa, đi thôi, dẫn chúng ta ra Bát Bộ Sa.

Trên đường đi, Lâm Nhã Văn nghe thấy Hồ Nhị Khôi lén lút hỏi Chu Thế Bang: Anh làm hòa với cô ta rồi đấy à? Chu Thế Bang liền giơ chân đá cho hắn một cú. Lâm Nhã Văn không kìm được mà phì cười. Hóa ra một số mâu thuẫn hoàn toàn có thể hóa giải bằng một cách thức vô cùng nhẹ nhàng.

Ngày phỏng vấn thứ hai, Chu Thế Bang và Lâm Nhã Văn hầu như không còn gì là không thể trò chuyện, Lâm Nhã Văn đã thấu hiểu được rất nhiều tâm tư sâu kín bên trong của Chu Thế Bang. Quả thực, so với Lâm Nhã Văn, tình cảm mà Chu Thế Bang dành cho mảnh sa mạc này rất khó dùng ngôn từ để diễn tả, đó là điều mà bất cứ ai sinh ra và lớn lên ngoài sa mạc đều không thể cảm nhận được. Chu Thế Bang nói, hễ cứ nhìn thấy ai tàn phá cây cối là anh ta quên mất bản thân mình là bí thư đảng ủy, chỉ hận không thể lao vào chặt đứt tay kẻ đó. Lâm Nhã Văn liên tưởng đến những cảm nhận của mình trong sa mạc mấy ngày qua, coi như đã thấu hiểu được tâm trạng này của họ.

Khi đi về phía Tam Đạo Lương, tà váy của Lâm Nhã Văn vô tình bị gai sa mạc móc lại, giật thế nào cũng không gỡ ra được, đành phải gọi Chu Thế Bang đang đi ở phía trước quay lại giúp. Chu Thế Bang phải loay hoay mất hồi lâu mới giúp cô gỡ được tà váy ra. Nhìn khuôn mặt đầy vẻ lúng túng của Lâm Nhã Văn, Chu Thế Bang bỗng bật cười, nói: Cô mặc bộ trang phục này đến sa mạc, nhìn không giống đi kiểm tra thị sát chút nào, ngược lại trông giống như đi tham quan du lịch hơn.

Câu nói ấy khiến Lâm Nhã Văn cảm thấy ngượng ngùng, liếc nhìn Chu Thế Bang gần như ở trần, Lâm Nhã Văn cảm thấy bản thân mình quả thực hơi có chút làm màu. Cô mặc một bộ váy liền thân, mang màu tím nhạt, càng làm tôn lên làn da trắng ngần của khuôn mặt, đứng cạnh nước da đen nhẻm của Trần Gia Thanh và Chu Thế Bang, trông giống như người đến từ hai châu lục khác nhau. Cô cảm thấy vô cùng bất an vì sự sơ suất của mình, sao lại có thể mặc bộ trang phục này đến sa mạc chứ? Mấy ngày nay cô đã quá chú trọng đến hình tượng của bản thân, lúc nào cũng canh cánh trong lòng không thể để người khác nhìn thấy bộ dạng tinh thần sa sút, tâm trạng tồi tệ của mình, nhưng lại bỏ quên đi một mặt khác của vấn đề. May thay, Chu Thế Bang cũng dùng giọng điệu đùa cợt để nói, anh ngay lập tức quay sang quát lớn với một phóng viên: Nào, qua đây chụp cho tôi và huyện trưởng một bức ảnh kỷ niệm đi, để tôi cũng được ké chút hương sắc của mỹ nhân nào.

Nữ phóng viên thường trú mới thay thế Trần Ngôn, một cô bé mới ngoài hai mươi tuổi vội vàng chạy tới, vui vẻ chụp ảnh cho họ. Chu Thế Bang mặc một chiếc áo ba lỗ, dùng ngón tay chỉ về phía lùm cây bụi rậm ở đằng xa giống như một người dẫn đoàn lạc đà, đồng thời ra hiệu cho Lâm Nhã Văn xích lại gần hơn một chút. Lâm Nhã Văn bỗng cảm thấy một luồng ấm áp dâng trào, không kìm được mà nép sát thân mình vào lồng ngực Chu Thế Bang.

Dặn dò công việc xong với phóng viên, hai người vừa trò chuyện vừa bước vào sâu trong lòng sa mạc. Sa mạc không một bóng gió lộ ra vẻ tĩnh mịch lạ thường, ánh mặt trời chói chang nung đốt mặt đất, bốc lên từng đợt hơi nóng hầm hập. Đi chẳng được bao xa, Lâm Nhã Văn đã bị cái nóng bức làm cho ngột ngạt thở không ra hơi. Chu Thế Bang chỉ tay về phía phế tích Vạn Lý Trường Thành cổ ở cách đó không xa, thế là hai người cùng bước về phía bức tường thành cổ uốn lượn liên miên tựa con rắn.

Vẫn còn hận tôi chứ? Lâm Nhã Văn chủ động phá vỡ sự im lặng, cô rất muốn nhìn thấy một Chu Thế Bang chân thật.

Hận thì không dám nhận, nhưng ý kiến thì có đấy. Chu Thế Bang cũng chẳng thèm nhìn cô, ánh mắt phóng tầm nhìn ra nơi xa tít tắp, biểu cảm trên khuôn mặt thay đổi liên hồi.

Ý kiến gì thế, có dám nói thẳng trước mặt không?

Đương nhiên là phải nói rồi, bằng không thì tôi dẫn cô ra tận sâu trong sa mạc này làm gì? Chu Thế Bang cười cười, ánh mắt quay trở lại nhìn vào khuôn mặt Lâm Nhã Văn, thấy cô mồ hôi nhễ nhại đầm đìa, một lớp bụi cát mỏng manh bám dính trên mặt, lại nhìn xuống đôi tất dài mặc ngoài váy bị gai tật lê cào rách mấy lỗ, trên chân hình như còn rớm cả vết máu, liền không kìm được mà bật cười thành tiếng.

Lâm Nhã Văn bị anh cười cho đến mức ngơ ngác chẳng hiểu ra sao cả. Trước đây mỗi lần gặp nhau, toàn là Chu Thế Bang báo cáo còn cô ngồi nghe, nét mặt cả hai người đều căng cứng nghiêm nghị, ra điều ta đây lắm. Giống như lúc này, được tùy hứng trò chuyện chẳng vụ lợi mục đích gì, cô lại cảm thấy tâm trạng vô cùng sảng khoái dễ chịu. Lâm Nhã Văn bỗng nghĩ, liệu những buổi báo cáo nghiêm túc cứng nhắc đó rốt cuộc nghe được mấy phần là sự thật? Kể cả khi chính cô báo cáo với cấp trên, thì có mấy câu là xuất phát từ nỗi khổ tâm và cảm thán từ tận đáy lòng? Rõ ràng biết thừa là đang cố chịu đựng làm màu cho qua chuyện, thế nhưng ai nấy đều diễn một màn kịch vô cùng chân thật. Cái mũ quan này quả thật là một thứ đáng sợ. Đến một ngày nào đó bản thân cũng không còn chiếc mũ này nữa, liệu mình có thể cư xử đại lượng giống như Chu Thế Bang hay không?

Phải, Lâm Nhã Văn có một cảm giác rất chân thật, Chu Sự Bang là một người rất đại lượng, sự đại lượng ấy không chỉ thể hiện ở việc đến nay anh vẫn không hề mở miệng nhắc lại chuyện Lâm Nhã Văn mấy lần đình chỉ công tác của anh, mà còn thể hiện trong từng bước chân anh đồng hành cùng Lâm Nhã Văn, trong từng ánh mắt anh nhìn cô. Lâm Nhã Văn là một người phụ nữ ở tuổi bốn mươi, phụ nữ tuổi bốn mươi tự khắc sẽ đọc vị được mọi ánh mắt của đàn ông, huống chi lại là một người phụ nữ đã lăn lộn nhiều năm trong quan trường như Lâm Nhã Văn, lại càng có thể cảm nhận sâu sắc hơn ý nghĩa khác nhau ẩn chứa đằng sau những ánh mắt ấy.

Ánh mắt của Chu Thế Bang hoàn toàn không mang theo chút ý trách cứ hay gây khó dễ nào, đọng lại trong đó là sự hào sảng, là sự siêu thoát. Anh dường như đã sớm vượt qua khỏi chuyện bị đình chỉ công tác, bị tước đoạt quyền lực, hoặc giả anh vốn dĩ chẳng hề xem đó là chuyện to tát gì. Khoảnh khắc này, ánh mắt của anh được châm ngòi bởi sa mạc bao la, ẩn chứa bên trong đó là sự bất khuất, là khát vọng chinh phục của một người đàn ông khi đối diện với đối tượng hùng hồn cường tráng, lại phảng phất một thứ tình cảm si mê dẫu không nhìn thấy nhưng vẫn có thể cảm nhận được. Trái tim Lâm Nhã Văn chấn động mạnh, rất hiếm khi cô nhìn thấy sự hào sảng và tự tin này của một người đàn ông khi đối mặt với nghịch cảnh cuộc đời, nếu việc bị bãi chức cũng được xem là một loại nghịch cảnh.

Biết gì không, có những lúc cô cố chấp còn hoang dại hơn cả đàn ông nữa đấy, cuối cùng Chu Thế Bang cất lời. Khẩu khí dường như đang đùa cợt, nhưng lại vô cùng nghiêm túc. Lâm Nhã Văn lại một lần nữa chấn động, đây là lần đầu tiên cô nghe thấy người khác đánh giá về mình, mà lại là một cấp dưới của chính mình.

Còn nhớ chuyện cô cách chức hương trưởng hương Hạ Liễu chứ?

Lâm Nhã Văn bị động thốt lên một tiếng "ơ", không rõ ẩn ý đằng sau câu nói của anh là gì. Đó là năm đầu tiên cô chuyển đến huyện Sa Hồ, trong một lần đi kiểm tra công tác, cô phát hiện hương trưởng hương Hạ Liễu trong giờ làm việc lại cùng mấy vị bí thư thôn ngồi đánh mạt chược, trên mặt dán đầy giấy vụn, đội ngược mũ lên đầu, trông vừa nhếch nhác vừa buồn cười. Đường đường là một vị hương trưởng mà lại mang hình ảnh như vậy, Lâm Nhã Văn lập tức tổ chức họp tại chỗ, bãi chức ngay lập tức. Chuyện này lúc bấy giờ lan truyền râm rang khắp nơi, phong cách làm việc thiết diện vô tư của Lâm Nhã Văn cũng từ đó mà hình thành, rất nhiều hương trưởng, bí thư hễ nghe tin cô sắp tới là đã sớm đứng đợi sẵn ở đó, quy mô hoành tráng hơn cả lúc đón tiếp Bí thư Kỳ Mậu Lâm.

Có lần Kỳ Mậu Lâm nửa đùa nửa thật nói trong cuộc họp rằng: Kể từ khi cô chuyển đến huyện, tụi tôi chẳng dám xuống cơ sở nữa, cứ làm như đang duyệt binh ấy, ngượng ngùng chết đi được. Bản thân Lâm Nhã Văn cũng cảm thấy ngượng ngùng, nhưng ngoài mặt lại không chịu thừa nhận, gần như cố chấp cãi chày cãi cối: Làm việc thì phải ra dáng làm việc, tôi ghét nhất là thái độ uể oải lơi lỏng của cấp dưới, cán bộ không ra hình thê cán bộ, lãnh đạo không ra hình ảnh lãnh đạo.

Thế nhưng chẳng bao lâu sau, Lâm Nhã Văn đã phát hiện ra một sự thật phũ phàng: Sự quy củ và tích cực ở bề nổi hoàn toàn không thể che lấp được sự lơi lỏng ở cốt lõi bên trong; ngược lại, khoảng cách với quần chúng ngày càng xa cách, ngày càng trở nên xa lạ với cán bộ. Một công việc được triển khai xuống dưới, nửa ngày trời chẳng thấy động tĩnh gì, kiểm tra càng dày đặc thì hiệu suất lại càng thấp kém. Lâm Nhã Văn vô cùng sốt ruột nhưng lại chẳng tìm ra cách giải quyết, cuối cùng vẫn là Kỳ Mậu Lâm nhắc nhở cô: Công tác quần chúng có đặc thù riêng của công tác quần chúng, cô đừng thấy phương pháp dưới đó thô kệch, nhưng thô mà có nét đặc trưng riêng của nó, nếu không nghĩ cách hòa mình làm một với quần chúng thì quần chúng sẽ chẳng thèm nể mặt cô đâu.

Lúc này Lâm Nhã Văn mới cảm thấy phong cách làm việc hình thành ở trên tỉnh rất khó thích ứng với những nét đặc thù ở cấp hương. Đối diện với những đối tượng có trình độ nhận thức khác nhau thì phương pháp công tác cũng phải thay đổi theo, đó mới là tố chất mà một người làm công tác cơ sở nên có.

Chu Thế Bang nói tiếp: Kỳ thực là cô đã cách chức oan một vị quan tốt. Đặc điểm lớn nhất của hương trưởng Ngưu là rất có năng lực, cho dù là quần chúng khó nhằn đến đâu đi nữa, ông ta cũng đều có cách trị. Trong ba năm ông ta làm hương trưởng, hương Hạ Liễu không có lấy một hộ sinh con vượt quá kế hoạch, cũng không có hộ nào nợ thuế nông nghiệp, cô có biết vì sao không?

Chu Thế Bang trừng mắt nhìn Lâm Nhã Văn, Lâm Nhã Văn cúi đầu xuống, làm bộ như không biết, kỳ thực trong quá trình công tác sau này cô đã sớm nhận ra điểm đó rồi.

Ai mà dám sinh vượt kế hoạch, ông ta dám lột quần vợ người ta, dám nửa đêm đạp tung cửa nhà người ta, bắt chửi mắng rồi ép người ta nấu thức ăn, mua rượu cho đến khi nào đứa trẻ trong bụng chịu phá bỏ mới thôi. Còn nếu dám nợ thuế nông nghiệp, ông ta ngày ngày dẫn người đến nhà bạn đánh bài, bắt bạn phải dọn rượu ngon thuốc lá ra hầu hạ. Nông dân ai cũng thích tính toán thiệt hơn chút tiểu tiết, thà để ông ta ăn uống tốn kém còn hơn mang tiếng chịu chửi rủa, chi bằng ngoan ngoãn nộp thuế cho xong chuyện.

Lâm Nhã Văn cười khổ một tiếng, sau này cô đã tìm hiểu và biết được hương trưởng Ngưu chính là con người như thế đấy. Thật đáng tiếc, hương Hạ Liễu bây giờ đã thay hương trưởng mới, phong cách công tác thì có vẻ tốt hơn, nhưng thành quả công tác thì cho đến nay vẫn bát nháo nát bét.

Có phải là cô đã đình chỉ công tác oan cho cả tôi nữa không? Lâm Nhã Văn cười hỏi.

Lúc này họ đã đặt chân lên bức Vạn Lý Trường Thành cổ. Trải qua dòng lịch sử, bức tường thành từng dùng để chống lại sự xâm lược của các dân tộc miền Tây Vực nay đã bị phong hóa thành những ụ đất lởm chởm rải rác, nhưng hễ nhìn thấy những ụ đất này, sâu thẳm trong ý thức con người vẫn đột nhiên trào dâng một cảm xúc xúc động, một niềm kiêu hãnh tự hào, đây có lẽ là một thứ mặc cảm tự đại dân tộc đã bám rễ sâu xa từ lâu đời chăng.

Chu Thế Bang cười cười né tránh câu hỏi liên quan đến bản thân mình. Có thể thấy rõ, anh không muốn làm Lâm Nhã Văn rơi vào cảnh ngượng ngùng, càng không muốn tạo ra bất kỳ hiềm khích khó chịu nào giữa hai người. Tâm trạng hôm nay của anh rất vui vẻ, trong sáng, có thể xem là quang minh lỗi lạc, anh chỉ muốn trò chuyện tâm sự đôi điều cùng với vị cha mẹ dân đang đứng trước mặt đây mà thôi. Thẳng thắn mà nói, anh không hề có chút thành kiến nào với Lâm Nhã Văn cả, việc từ chức là do anh chủ động đề xuất, nếu anh kiên quyết không đưa ra, tin rằng Lâm Nhã Văn cũng sẽ không dễ dàng phế truất anh. Dù sao thì anh cũng đâu phải là hương trưởng Ngưu của hương Hạ Liễu, anh đã làm hương trưởng mười năm, bí thư năm năm ở hương Hồ Dương, điều này tính trong toàn huyện cũng là trường hợp độc nhất vô nhị.

Biết vì sao Bí thư Kỳ lại muốn điều chuyển tôi đi không? Anh đột ngột cất lời, đến bản thân anh cũng cảm thấy kinh ngạc, chẳng phải vừa nãy tự nhủ không muốn bàn về vấn đề này cơ mà?

Lâm Nhã Văn lắc đầu. Nói thật lòng, cô chưa từng suy nghĩ về vấn đề này bao giờ, theo trực giác cô cho rằng Kỳ Mậu Lâm đang bao che thiên vị cho Chu Thế Bang.

Ông ta sợ tôi gây ra những tiếng vang lớn hơn ở hương Hồ Dương. Thụ đại chiêu phong, tôi ở hương Hồ Dương cũng được xem như một cái cây đại thụ rồi.

Ồ? Lâm Nhã Văn không chỉ dừng lại ở mức độ kinh ngạc nữa.

Thực ra ông ta còn thích sự ổn định và đoàn kết hơn cả cô. Các người đấy, lúc nào cũng sợ cấp dưới làm nên trò trống gì lớn, lúc nào cũng sợ cấp dưới gây rắc rối cho mình, nhưng suy cho cùng, vẫn là sợ chiếc mũ ô sa của các người bị tháo xuống mà thôi.

Lâm Nhã Văn cảm thấy trái tim như bị ai đâm một nhát, có chút sắc nhọn, có chút nhói buốt. Cô cắn răng nhẫn nhịn, giả vờ bình tĩnh đáp lời: Cứ nói tiếp đi.

Cô đừng có mà nghe không lọt tai, cô cũng chẳng phải là thánh nhân gì cho cam, cô vẫn rất coi trọng chiếc mũ ô sa trên đầu mình đấy thôi. Người ta thường nói, làm quan đến cấp huyện mới được xem là bước chân vào ngưỡng cửa, mà hễ đã bước chân vào ngưỡng cửa rồi thì cái chức quan đó không còn là của riêng cô nữa, mà biến thành cái bóng của người khác. Cô đã gặp được mấy vị quan sống thật với chính mình bao giờ chưa?

Chu Thế Bang lại cười: Chưa từng gặp đúng không? Lâm Nhã Văn cảm thấy mình đã rơi vào tròng của anh ta, hoàn toàn không ngờ tới một người đàn ông da đen sạm cởi bỏ bộ vest ra chẳng khác nào nông dân trồng cây này mà khi bàn luận về triết lý quan trường lại sắc bén đến thế. Lâm Nhã Văn nổi máu hiếu kỳ, vô cùng khao khát muốn được nghe phần tiếp theo.

Thực chất quan trường chân chính vốn dĩ không cho phép tồn tại bản ngã cá nhân. Cô chỉ có thể làm một cái bóng, một công đoạn trên dây chuyền lắp ráp mà thôi, cô thao túng người khác đồng thời cũng bị kẻ khác thao túng. Nếu cô dám khác người làm chuyện độc lập thì đó chính là không hòa hợp, dây chuyền tự khắc sẽ đùn cô ra ngoài.

Anh đang mượn gió bẻ măng than vãn cho chính mình đấy à, Lâm Nhã Văn nói. Nói xong lại cảm thấy câu nói này có chút gượng gạo, tại sao cô lại không thể thổ lộ ra những cảm xúc chân thật nhất của mình cơ chứ? Đứng trước một người đàn ông như thế này, chẳng lẽ vẫn cần phải bọc mình lại kín mít không hở một giọt hay sao?

Chẳng dính dáng gì đến tôi cả, tôi chỉ là một kẻ muốn sống theo ý nguyện của chính mình, một kẻ muốn làm chút việc thực chất, thế nên tôi mới không làm nổi quan to, điểm này tôi nhận thức rất rõ ràng, bằng không thì kẻ đang ngồi trên chiếc ghế huyện trưởng rất có khả năng chính là tôi đây này. Anh đột ngột cười sảng khoái một tiếng, tiếng cười làm hoảng sợ cả một bầy chuột sa mạc khiến chúng hoảngn loạn tản đi tứ phía, bộ dạng ngó đông ngó tây trông vô cùng đáng yêu.

Anh đã có mục tiêu rồi sao? Lâm Nhã Văn nhận ra sự phi phàm của người đàn ông trước mắt, quả thực cô đã đánh giá thấp anh ta, hiểu lầm anh ta là một kẻ không có tầm nhìn xa trông rộng, vô kỷ luật và mang chủ nghĩa tự do nặng nề. Tại sao năng lực phán đoán của cô cứ liên tục sai sót, tại sao cứ luôn nhìn nhận sai lệch về các cán bộ cấp dưới? Chẳng lẽ bản thân cô thực sự có khoảng cách với họ hay sao? Khoảng cách này rốt cuộc làm thế nào mới có thể xóa nhòa đây?

Có chứ, không giấu gì cô, mục tiêu còn rất lớn, và tất nhiên, vẫn cần sự ủng hộ của cô nữa. Chu Thế Bang đột ngột quay trở lại vấn đề chính, hóa ra anh nói nhiều như vậy là để tranh thủ sự ủng hộ của Lâm Nhã Văn.

Vẫn là chuyện đó, Chu Thế Bang muốn mua lại khu đất rừng của cơ quan quản lý dòng chảy. Dĩ nhiên không phải anh tự mình mua, mà là để người dân thôn Sa Vịnh mua. Chỉ khi mua lại được khu đất rừng đó thì cánh rừng ấy mới nhận được sự bảo vệ chắc chắn nhất. Dùng thời gian ba năm để kết nối Bát Bộ Sa và khu đất rừng Nam Bắc Hồ thành một thể thống nhất, khi ấy một hệ thống phòng hộ hiệu quả sẽ được hình thành. Nếu tiếp tục tiến sâu vào sa mạc thêm vài cây số nữa, toàn bộ vành đai phòng hộ của hương Hồ Dương có thể được xây dựng hoàn thành, đến lúc đó, gió cát rất khó có thể xuyên thủng qua vành đai phòng hộ, cục diện người tiến cát lùi thực sự mới có thể được thiết lập.

Thế còn tiền, tiền lấy từ đâu ra?

Lâm Nhã Văn đã hình thành một lối tư duy quen thuộc, làm bất cứ việc gì có khả thi hay không, việc đầu tiên nghĩ tới chính là tiền. Có lẽ là do hai năm nay ở Sa Hồ đã bị chuyện tiền nong bức bách đến cùng đường.

Đúng vậy, tiền! Chu Thế Bang thở dài một tiếng, đây chính là điều mà tôi muốn nhờ vả vị huyện trưởng là cô đây giúp đỡ. Ý tưởng của tôi là phía huyện hỗ trợ một phần, tìm ngân hàng tranh thủ một khoản cho vay, khi cần thiết có thể để người dân thôn Sa Vịnh hoặc hương Hồ Dương quyên góp vốn. Thôn Sa Vịnh không thể tiếp tục nuôi cừu được nữa, mỗi một con cừu mỗi năm ăn cỏ tương đương với lượng nước tưới tiêu của một mẫu đất trong sa mạc bị tiêu hao đi, chưa ai từng tính toán khoản chi phí này cả. Bán sạch lũ cừu đi, rồi đi vay vốn, khi cần thiết chúng ta có thể tranh thủ sự ủng hộ từ mọi tầng lớp xã hội. Chu Thế Bang nói với vẻ vô cùng tự tin, xem ra anh đã tính toán các con số vô cùng chi tiết.

Chỉ mải trồng cây, thì hiệu quả kinh tế lấy từ đâu ra? Lâm Nhã Văn lại quay trở lại với vấn đề thực tế.

Cái này phải nhìn nhận lâu dài, hiện tại cơ cấu trồng trọt của thôn Sa Vịnh vô cùng bất hợp lý, toàn bộ hương Hồ Dương đều như vậy, cây trồng tiêu thụ lượng nước vô cùng lớn, càng trồng càng nghèo. Trước tiên phải bảo vệ thảm thực vật, sau đó mới phát triển cây trồng sinh thái, dùng mười đến hai mươi năm, cảnh quan của thôn Sa Vịnh sẽ biến thành một diện mạo hoàn toàn khác.

Lâm Nhã Văn trừng mắt nhìn anh bằng ánh mắt đầy hoài nghi, phương án này đã từng được phía huyện đề xuất nhiều lần, nhưng đều cho rằng mang lại hiệu quả chậm chạp, không phù hợp với xu thế phát triển hiện tại, thêm vào đó người nông dân luôn coi trọng lợi ích trước mắt, liệu có ai chịu hùa theo cô để ngóng chờ chiếc bánh vẽ treo lơ lửng trên trời kia chứ? Lâm Nhã Văn không kìm được liền đem kế hoạch di dời của mình ra nói. Phương án này là do cô mời hai vị trưởng phòng của Sở Lâm nghiệp tìm chuyên gia thực hiện, cũng là ý tưởng táo bạo nhất, mang tính sáng tạo nhất trong hai năm cô đến Sa Hồ, hiện tại cô vẫn chưa tiết lộ với bất kỳ ai.

Chu Thế Bang vô cùng dễ dàng phủ nhận quan điểm của cô: Cô đang dùng bình cũ rượu mới đấy cô biết không? Cô có biết không, năm mươi phần trăm dân số của hương Hồ Dương là di cư từ vùng núi đến, cái khí thế điên cuồng hồi đó, chẳng khác nào Columbus phát hiện ra Tân Thế giới, chỉ hận không thể chuyển ngay lập tức toàn bộ người của ba huyện một thị sang đây, nhưng kết quả thế nào? Cô đưa họ di dời đến Tân Cương, sau này Tân Cương hết nước thì tính sao, lại di dời tiếp à? Di dời qua di dời lại, người nông dân rốt cuộc vẫn chẳng tìm được một chốn dung thân vững chắc, tại sao lại không dạy cho họ một phương kế sinh tồn cơ chứ?

Chu Thế Bang một mạch tuôn ra rất nhiều lý lẽ, nói đến đoạn sau, anh kích động hẳn lên, thậm chí còn lên tiếng đả kích chính sách di dân, cho rằng đây là một sự vô trách nhiệm cùng cực đối với người nông dân, không giải quyết vấn đề từ gốc rễ mà chỉ mải miết theo đuổi sự xoa dịu ngắn hạn, kỳ thực hành động đó chính là đang trốn tránh và thoái thác trách nhiệm. Nhìn bộ dạng kích động của anh, Lâm Nhã Văn bỗng cảm thấy hoài nghi chính bản thân mình, chẳng lẽ cô cũng đang trốn tránh, đang thoái thác trách nhiệm hay sao?

Cô bắt đầu dao động, đứng trước một Chu Thế Bang cố chấp và tự tin, niềm tin của cô đang từng chút một bị sụp đổ, chưa bao giờ cô cảm thấy bản thân mình kém kiên định đến thế.

Gió nổi lên rồi. Cơn gió thổi tới từ vùng sa mạc phía bắc hoang vu trống trải, quất vào người hai người, Lâm Nhã Văn cảm thấy lớp mồ hôi trên người đang đặc quánh lại từng lớp, toàn thân đột nhiên cảm thấy vô cùng khó chịu. Hai người lặng lẽ đứng giữa gió lốc, chẳng ai nói với ai câu nào.