Nữ hoàng phù thủy không quên, ngay ngày hôm sau, trở lại trước cửa hiệu của cụ Apđanla với tất cả nghi vệ như lần trước. Cụ già đứng chờ vẻ hết sức kính cẩn. Nữ hoàng dừng bước nói:

- Thưa cụ, qua việc tôi trở lại đây rất đúng giờ hẹn để xin phép nhắc cụ nhớ tới lời đã hứa, cụ thấy tôi nôn nóng như thế nào muốn được có chàng cháu họ của cụ gần gũi mình. Tôi biết cụ là người trọng chữ tín cho nên không bao giờ dám tin cụ thay đổi ý kiến.

Cụ Apđanla đã quỳ mọp xuống khi vừa trông thấy nữ hoàng tới. Cụ đứng lên thì bà dứt lời. Vì không muốn để ai nghe lọt những điều sẽ nói, cụ kính cẩn tiến tới gần sát con ngựa nữ hoàng đang cưỡi, và hạ giọng:

- Thưa nữ hoàng quyền uy, tôi tin chắc lệnh bà không cho là tôi làm khó dễ cho bà, bà hẳn đã hiểu lí do vì sao tôi phải làm như vậy. Hôm nay tôi vui lòng giao cháu cho bà, nhưng cúi xin bà hãy tạm quên đi tất cả mọi bí quyết của pháp thuật cao cường mà bà nắm chắc trong tay. Tôi coi cháu như con đẻ của tôi, và lệnh bà sẽ làm cho tôi tuyệt vọng, nếu bà xử sự với cháu khác điều bà đã hứa.

- Tôi xin hứa với cụ một lần nữa, – nữ hoàng đáp – và tôi nhắc lại lời thề hôm qua, rằng cụ và chàng sẽ hoàn toàn hài lòng. Tôi thấy cụ chưa thật biết rõ tôi lắm, – nữ hoàng nói thêm – vì xưa nay cụ chỉ gặp khi tôi đeo mạng, nhưng bởi vì tôi coi chàng cháu họ của cụ xứng đáng với tình thân của tôi cho nên tôi muốn cụ cũng thấy cho, không phải tôi không xứng đáng với tình thân của chàng.

Vừa nói bà vừa cất tấm mạng để cho vua Bêđe lúc ấy vừa tiến gần Apđanla được nhìn thấy một khuôn mặt đẹp tuyệt vời. Song chàng cũng không lấy gì làm xúc động cho lắm. Chàng nghĩ thầm:

- Quả vậy, chỉ có nhan sắc thôi chưa đủ, đức hạnh phải hài hòa với nhan sắc thì con người mới hoàn hảo.

Trong khi vua Bêđe dán mắt vào nữ hoàng Labơ mà suy nghĩ như vậy, thì cụ già Apđanla quay lại nắm tay chàng giới thiệu:

- Cháu nó đấy, tâu lệnh bà, đấy là cháu họ tôi, và cho phép cháu thỉnh thoảng về thăm bác.

Nữ hoàng lại hứa với cụ điều này nữa. Để tỏ lòng biết ơn, bà gọi mang tới một cái túi đựng một nghìn đồng vàng, đưa tặng cụ. Lúc đầu cụ tạ từ, nhưng nữ hoàng khẩn khoản bằng được, cụ đành phải nhận. Nữ hoàng đã sai thắng sẵn một con ngựa cũng sang trọng như con bà đang cưỡi, đưa đến cho vua Ba Tư. Quan hầu giao ngựa; khi chàng đặt chân lên bàn đạp, nữ hoàng hỏi cụ Apđanla:

- Tôi quên chưa hỏi cháu họ của cụ tên gì. Cụ đáp tên chàng là Bêđe, nữ hoàng nói:

- Người ta đã nhầm đấy, đáng ra phải đặt tên là Sêmxơ[1].

Vua Bêđe lên ngựa, muốn đi sau nữ hoàng. Nhưng bà ép chàng thúc ngựa tiến lên đi sóng đôi, ở phía bên trái của mình. Bà nhìn cụ Apđanla, và sau khi nghiêng mình chào, tiếp tục đi.

Đáng lẽ nhận thấy trên nét mặt dân chúng vẻ hài lòng chen lẫn kính trọng như thông thường khi họ gặp mặt nữ hoàng của mình, thì vua Bêđe ngược lại nhận thấy mọi người nhìn bà đầy khinh bỉ, thậm chí có nhiều người nguyền rủa nữa là khác. Những người này nói: “Con mụ phù thủy đã tìm thêm được một người nữa để thi thố sự độc ác của nó đấy. Biết bao giờ trời mới giải thoát cho thế gian khỏi con ác phụ này”. Những người khác lại thốt lên: “Tội nghiệp cho anh chàng người nước ngoài kia. Cậu nhầm rồi, cậu đừng tưởng hạnh phúc của cậu rồi đây lâu bền lắm. Chẳng qua nó nâng cậu lên thật cao như vậy để khi cậu ngã xuống càng đau hơn.” Lời lẽ của dân chúng cho chàng hiểu thêm những điều cụ già Apđanla nói về nữ hoàng là đúng sự thật, nhưng thoát khỏi tai ương đâu phải tùy thuộc ở sức mình. chàng đành nhắm mắt đưa chân, phó mặc cho trời đất định đoạt số phận.

Về đến hoàng cung, nữ hoàng phù thủy xuống ngựa, nắm tay vua Bêđe cùng bước vào nhà, theo sau là các người hầu và viên chỉ huy các hoạn nô. Bà thân hành dẫn nhà vua đi xem các cung điện, ở đâu cũng thấy trang trí bằng vàng ròng, ngọc ngà cùng những bàn ghế, đồ đạc đặc biệt sang trọng. Vào phòng làm việc, bà dẫn vua tới một bao lơn, từ đây nhìn xuống một khu vườn đẹp như tiên cảnh. Vua Bêđe tỏ lời khen ngợi một cách thông minh, nhưng lại cố làm cho nữ hoàng tin chàng đúng là cháu họ cụ già Apđanla thật. Hai người chuyện trò về những việc bâng quơ, cho đến khi quan hầu vào báo tiệc đã bày.

Nữ hoàng cùng vua Bêđe ngồi vào bàn tiệc. chiếc bàn ăn đúc bằng vàng ròng, các đĩa đựng thức ăn cũng làm bằng cùng một thứ kim loại. Hai người cùng ăn, và hầu như không dùng rượu cho tới lúc tráng miệng. Lúc này, nữ hoàng mới cầm một chiếc li vàng, rót đầy một thứ rượu nho tuyệt diệu, sau khi cạn chén mừng sức khỏe vua Bêđe bà lại rót đầy ngay li đó trao cho vua.

Vua Bêđe kính cẩn đón lấy, rồi cúi đầu thật thấp, chứng tỏ mình uống đây chính là để đáp lễ và chúc mừng sức khỏe của nữ hoàng.

Vừa lúc ấy, mười người hầu gái của nữ hoàng Labơ cầm nhạc cụ bước vào, cùng nhau đàn hát nghe thật mê li. Vua Bêđe và nữ hoàng tiếp tục uống rượu trong tiếng nhạc cho tới đêm. Vì uống quá nhiều, hơi men bốc lên, hai bên cùng ngà ngà. Lửa tình bốc dậy, dần dà vua Bêđe quên khuấy mất nữ hoàng là phù thủy, mà chỉ thấy bên cạnh là một bà hoàng hậu đẹp nhất trần gian. Đến chừng nữ hoàng thấy chàng đã say tới mức mình mong muốn, bà ra hiệu cho bọn hoạn nô và những người hầu gái lui ra. Họ tuân lệnh, thế là vua Bêđe cùng nữ hoàng đi nghỉ.

Ngày hôm sau, nữ hoàng và vua Bêđe thức dậy và cùng đi nhà tắm. Tắm xong, những cung nữ hầu hạ vua trao cho chàng đồ lót trắng nõn cùng một chiếc áo cực sang. Nữ hoàng mặc một chiếc áo còn lộng lẫy hơn chiếc bà mặc hôm trước, đến đón chàng về phòng riêng của mình. Tiệc ngon lại được bày ra, sau đó hai người dạo chơi thoải mái trong vườn và cùng dự nhiều trò giải trí khác.

Nữ hoàng Labơ đối xử và đãi đằng vua Bêđe như vậy suốt bốn mươi ngày liền, như bà từng xử sự với tất cả các tình nhân khác trước đây. Đêm thứ bốn mươi, khi hai người đã đi nằm, tưởng vua Bêđe đã ngủ say, bà nhẹ nhàng trở dậy không gây tiếng động. Nhưng vua Bêđe còn thức, nhận ra bà có ý đồ gì, vua vờ ngủ, chờ bà ra tay. Nữ hoàng đứng lên mở một cái hòm lấy ra một cái hộp nhỏ đựng một thứ bột màu vàng. Bà lấy thứ bột đó rải thành một vệt ngang qua buồng. Lập tức vết bột ấy hóa thành một con suối nước rất trong, làm cho vua Bêđe cực kì ngạc nhiên. Run lên vì khiếp đảm, vua càng cố làm ra vẻ ngủ say, để cho mụ phù thủy không nhận thấy mình đang thức. Nữ hoàng Labơ lấy một cái vò múc nước trong con suối đó, đổ vào một cái chậu có sẵn bột. Bà nhào bột thật kĩ cuối cùng bỏ thêm nhiều thứ thuốc lấy ở những cái hộp khác nhau, làm thành một chiếc bánh ngọt, bỏ vào một cái liễn mở nắp. Trước đó, đã nhóm sẵn một bếp lửa rất to, bà cời than ra, đặt cái liễn lên. Trong khi chờ bánh chín, bà xếp các lọ vào hộp vừa lấy ra dùng vào chỗ cũ. Bà niệm mấy câu thần chú, con suối đang chảy giữa buồng biến mất. Bánh chín, nữ hoàng lấy mang sang để ở một phòng bên cạnh rồi sau đó trở lại nằm xuống ngủ cùng vua Bêđe. Vua giả vờ rất khéo khiến cho bà không mảy may nghi ngờ chàng trông thấy hành động của mình.

Bốn mươi ngày đêm lạc thú và hội hè làm cho vua Bêđe quên bẵng mất cụ già Apđanla tốt bụng, người đã cho chàng nương tựa. Sau khi nhìn thấy những hành động của nữ hoàng Labơ trong đêm, chàng chợt nhớ tới cụ và nghĩ cần xin cụ khuyên bảo nên đối phó thế nào.

Vừa tỉnh dậy, chàng đã bày tỏ với nữ hoàng lòng muốn về thăm ông bác, và xin bà cho phép. Nữ hoàng nói:

- Thế nào, chàng Bêđe thân yêu của ta, chàng đã thấy chán ta rồi ư, chàng không muốn làm bạn với một nữ hoàng yêu mình say đắm, trong một cung điện tráng lệ dường này hay sao?

- Tâu nữ hoàng cao quý, – vua Bêđe đáp – làm sao tôi có thể chán trước bao nhiêu vẻ yêu kiều và bấy nhiêu ân huệ mà bà đã hạ cố ban cho? Hoàn toàn không phải như vậy, thưa bà, tôi xin phép về thăm không phải chỉ để cho bác tôi thấy tôi không quên cụ, mà còn để thuật lại cho cụ hay bà đã ban ơn cho tôi cao quý đến thế nào. Tuy nhiên, cũng xin thú thật, một phần cũng còn có lí do này: bác tôi vốn rất thương tôi, đi bốn mươi ngày rồi không gặp, nếu nấn ná nữa e bác tôi nghĩ rằng tôi không còn quý bác như xưa.

- Vậy thì chàng hãy đi đi, ta bằng lòng, – nữ hoàng đáp – nhưng hãy chóng vánh trở về. Xin chàng nhớ cho rằng Labơ này không thể sống thiếu chàng.

Được nữ hoàng cấp cho một con ngựa yên cương lộng lẫy, vua Bêđe lên đường.

Cụ già Apđanla hân hoan gặp lại Bêđe. Không nghĩ tới tước vị của vua, cụ ôm hôn chàng thắm thiết. Vua cũng hôn lại cụ để cho không ai có thể nghi ngờ đây không phải là hai bác cháu gặp nhau. Khi đã ngồi xuống cạnh nhau, cụ già Apđanla hỏi:

- Thế nào, anh có được khỏe không? Và anh thấy mụ phù thủy, con ngoại đạo ấy thế nào?

Vua Bêđe đáp:

- Cho tới hôm nay, có thể nói rằng mụ đối đãi với tôi một cách trọng thể không thể nào tưởng tượng nổi. Mụ hết sức săn đón, trọng thị, để cho tôi tin chắc mụ yêu tôi tột bậc. Nhưng đêm hôm qua, tôi nhận ra một việc khiến cho tôi nghi ngờ tất cả mọi điều mụ làm trước đây đều là giả dối. Vào lúc mụ tưởng tôi đã ngủ say, mặc dù tôi vẫn còn thức, tôi thấy mụ thận trọng dịch ra xa tôi, rồi đứng lên. Sự thận trọng đó của mụ làm cho tôi không ngủ tiếp đi, mà còn cố gắng tỉnh táo quan sát, trong khi vẫn cứ giả vờ như mình đang ngủ say.

Vua kể lại khá chi tiết đã trông thấy nữ hoàng làm bánh như thế nào, rồi nói:

- Thú thật là cho đến hôm qua, hầu như tôi đã quên bẵng mọi điều cụ dạy bảo về sự độc địa của mụ đó. Nhưng hành động của mụ đêm qua khiến cho tôi e mụ không giữ nổi lời hứa cũng như mọi lời thề nguyền long trọng. Thế là tôi nghĩ ngay tới cụ, may sao mụ lại đồng ý cho phép tôi được trở về thăm cụ, dễ dàng hơn tôi dự liệu.

- Anh đã không nhầm, – cụ già đáp với một nụ cười chứng tỏ cụ chưa bao giờ tin mụ có thể hành động khác với cách mụ đã làm – không có gì có thể làm cho con mụ gian ngoan ấy hối cải. Anh đã nghi ngờ đúng lúc đấy, và anh nghĩ tới việc nhờ tôi thì thật không có gì tốt bằng. Tôi biết rõ chẳng bao giờ mụ phù thủy ấy lưu các tình nhân lại quá bốn mươi ngày. Và đáng lẽ để cho người ta ra đi một cách lịch sự, bao giờ mụ cũng hóa kiếp họ thành thú vật đến nỗi đầy rẫy cả rừng rú, vườn cây và đồng ruộng, cho nên ngay từ hôm qua, ta đã tính cách sao cho anh không bị mụ đối xử y như mụ đã làm đối với các chàng trai khác. Trái đất cho con quỷ sứ này sống quá lâu rồi, đã đến lúc nó phải chịu tội.

Nói xong, cụ Apđanla đặt vào tay vua Bêđe hai chiếc bánh ngọt, bảo hãy giữ lấy để sử dụng theo cách cụ dặn sau đây: “Anh vừa nói với ta, đêm qua con mụ phù thủy đã làm một chiếc bánh ngọt, – cụ nói tiếp – ấy là để mời anh ăn đấy, chắc chắn như vậy, nhưng anh chú ý chớ có động vào. Tuy nhiên, khi mụ đưa cho thì cứ việc nhận. Rồi đáng lẽ ăn cái bánh đó, anh hãy cố làm sao ăn một trong hai chiếc bánh ta vừa giao cho anh, đừng để mụ trông thấy. Sau khi tưởng rằng anh đã ăn phải bánh của mụ, mụ sẽ bắt đầu phù phép để biến anh thành một con vật nào đó. Mụ sẽ không thành công đâu, cho nên đành phải làm như thể mình đùa để dọa anh sợ hãi tí chút, kì thực trong lòng mụ đang vô cùng cay đắng, ngỡ là mình đã nhỡ quên một phép nào đó trong khi làm bánh quý. Còn lại chiếc bánh kia, anh sẽ đưa tặng mụ, và cố ép mụ ăn cho bằng được. Mụ sẽ ăn để chứng tỏ mình chẳng chút nghi ngờ, sau khi vừa xảy ra chuyện khiến anh có thể ngờ vực. Chừng nào mụ nuốt xong chiếc bánh, anh hãy vục ít nước trong lòng bàn tay, vẩy vào mặt mụ và nói: “Hãy từ bỏ hình dạng này, mà mang hình của con vật nào đó”. Sau đó, anh hãy dắt con vật ấy về đây, lúc ấy ta sẽ bảo cho biết nên làm gì thêm”.

Vua Bêđe hết lời cảm tạ cụ Apđanla đã quan tâm đầy đủ và tìm mọi cách để ngăn không cho mụ phù thủy bắt chàng phải chịu phép yêu độc địa. Sau khi trò chuyện thêm ít lâu, chàng đã từ giã cụ trở lại hoàng cung. Tới nơi, chàng được biết mụ phù thủy đang hết sức nôn nóng chờ chàng ở ngoài vườn. Chàng ra vườn tìm, vừa trông thấy Bêđe, nữ hoàng Labơ vội vàng chạy tới nói:

- Chàng Bêđe thân yêu, quả người ta đã nói rất đúng rằng có xa nhau mới biết rõ yêu nhau nồng thắm tới mức nào. Từ lúc vắng bóng chàng, ta cứ đứng ngồi không yên, vừa xa nhau trong chốc lát mà tưởng như ngoài ba thu. Nếu chàng về chậm hơn ít nữa, có lẽ ta sẽ phải thân hành đi tìm.

- Tâu lệnh bà, – vua Bêđe đáp – xin quả quyết rằng tôi cũng nôn nao không kém, những muốn trở về ngay với bà. Nhưng không thể nào không trò chuyện chốc lát với ông bác vốn rất thương yêu tôi và đã lâu ngày không gặp, ông cụ còn muốn tôi lưu lại, nhưng tôi cố bứt mà đi theo tiếng gọi của tình yêu. Bác tôi bày cả một tiệc rượu, song tôi chỉ cầm có mỗi chiếc bánh, mang về tặng bà đây.

Vua Bêđe đã gói chiếc bánh vào một tấm khăn sạch sẽ mở ra đưa cho nữ hoàng và nói:

- Cái bánh ấy đây, tâu lệnh bà, cúi mong bà nhận cho.

- Ta vui lòng nhận. – Nữ hoàng cầm chiếc bánh và đáp – Vì quý chàng và ông bác của chàng, anh bạn thân yêu ơi, ta sẽ ăn một cách thích thú. Nhưng trước đó ta muốn, vì quý ta, chàng hãy nếm thử tấm bánh này, mà ta đã làm trong khi chàng đi vắng.

Vua Bêđe kính cẩn đỡ chiếc bánh và đáp:

- Thưa nữ hoàng xinh tươi, bánh do tay bà làm ra thì hẳn là tuyệt vời, quả thật bà vừa ban cho tôi một ân huệ tôi không biết nói gì để tạ ơn.

Vua Bêđe nhanh nhẹn đánh tráo chiếc bánh ngọt của nữ hoàng lấy chiếc bánh do cụ Apđanla cho, rồi bẻ một miếng cho vào miệng.

- Ôi tâu nữ hoàng, – chàng vừa nhai vừa nói – chưa bao giờ tôi được ăn chiếc bánh ngọt nào ngon hơn.

Lúc ấy hai người đang đứng cạnh một vòi nước, mụ phù thủy trông thấy vua đã nuốt hết miếng bánh và sắp sửa ăn miếng nữa, liền vục nước trong lòng bàn tay, vẩy vào mặt chàng và nói:

- Đồ khốn nạn, hãy từ bỏ hình người, và mang hình dạng một con ngựa xấu xí vừa chột vừa què!

Câu thần chú không mang lại hiệu quả. Mụ phù thủy cực kì kinh ngạc thấy vua Bêđe vẫn giữ nguyên hình, chỉ tỏ ra khiếp đảm mà thôi. Thị đỏ mặt biết đòn hiểm của mình đã đánh trượt.

- Chàng Bêđe thân yêu, – thị vội nói với chàng – chẳng hề chi đâu, xin hãy bình tĩnh. Ta chẳng muốn làm hại chàng đâu, chẳng qua là để thử xem chàng nghĩ thế nào về việc ấy. Chàng có thể cho ta là một mụ đàn bà khốn nạn nhất, đáng nguyền rủa nhất trong giới đàn bà, nếu ta dám phạm một tội ác xấu xa như vậy, sau những lời thề thất, nhất là sau bấy nhiêu biểu hiện yêu đương ta đối với chàng.

- Tâu nữ hoàng uy quyền, – vua Bêđe đáp – cho dù vẫn tin chắc bà đùa, tôi vẫn không tránh khỏi sự bất ngờ. Làm sao có thể không xúc động, trước những lời có thể gây nên một sự biến đổi kì lạ như thế. Nhưng, xin bà đừng nói chuyện ấy nữa, thưa bà, tôi đã ăn chiếc bánh của bà rồi, giờ xin bà vui lòng nếm chiếc bánh của tôi.

Không có cách nào để tự thanh minh, nữ hoàng đành phải bẻ một miếng bánh cho vào miệng ăn để tỏ ra mình tin cậy vua Bêđe. Vừa nuốt khỏi cổ, thị tỏ vẻ bối rối và đứng yên không nhúc nhích. Không để lỡ mất cơ hội, vua Bêđe vục một ít nước trong bể, vẩy vào mặt mụ rồi kêu to:

- Mụ phù thủy khốn khiếp kia, hãy bỏ mặt người, và biến thành con ngựa cái!

Ngay lập tức, nữ hoàng Labơ biến thành một con ngựa cái rất đẹp. Trong cơn hoang mang thấy mình bị hóa kiếp, thị khóc như mưa. Con ngựa cái chúc đầu xuống tận chân vua Bêđe, như thể cầu xin lòng thương hại. Nhưng, cho dù có mủi lòng, giờ đây chàng cũng không đủ pháp thuật để sửa lại việc vừa làm. chàng dắt con ngựa đến cái chuồng ngựa trong hoàng cung giao cho một viên giám mã thắng dây cương vào, nhưng mọi dây cương viên giám mã đưa ra đều không vừa với con ngựa cái. Vua Bêđe liền sai thắng hai con ngựa khác, một con chàng cưỡi, một con cho viên giám mã cưỡi dắt theo con ngựa cái đến tận nhà cụ Apđanla.

Từ xa trông thấy vua Bêđe cùng con ngựa cái, cụ Apđanla biết chàng đã làm đúng những điều cụ căn dặn. Cụ vui mừng tự nhủ:

- Mụ phù thủy đáng nguyền rủa kia, Thượng đế đã trừng phạt mày đáng tội.

Vua Bêđe xuống ngựa, bước vào nhà ôm cụ Apđanla và cảm tạ cụ đã giúp cho biết bao nhiêu việc tốt lành. Vua thuật lại sự tình đã diễn biến như thế nào, và không tìm được dây cương nào có thể thắng được con ngựa. Cụ Apđanla tự tay thắng con ngựa cái.

Sau khi vua Bêđe cho viên giám mã cho hai con ngựa trở về hoàng cung, cụ bảo chàng:

- Tâu bệ hạ, Người không cần nán lại lâu hơn nữa ở thành phố này, hãy cưỡi con ngựa cái và trở về vương quốc của Người. Điều duy nhất tôi căn dặn, là bao giờ Người muốn bỏ con ngựa cái này đi, thì nhớ đừng giao nó cho ai cùng với dây cương.

Vua Bêđe hứa mình sẽ nhớ lời dặn, sau đó từ biệt cụ rồi lên đường.

Ra khỏi thành phố, vua Bêđe cưỡi ngựa đi ba ngày liền thì tới một thành phố lớn. Vừa đến vùng ngoại ô, chàng gặp một cụ già có vẻ đáng kính đang đi bộ tới một căn nhà nghỉ mát. Trông thấy chàng, cụ dừng chân lại hỏi:

- Thưa ngài, xin được hỏi ngài từ đâu đến?

Vua dừng lại để đáp lời, vì cụ già còn hỏi đôi ba câu nữa. Chợt một bà cụ xuất hiện và cũng đứng lại y như cụ già, rồi nhìn con ngựa cái vừa khóc nức nở vừa thở dài thườn thượt.

Vua Bêđe và cụ già ngừng câu chuyện đang nói, quay nhìn bà cụ. Chàng hỏi tại sao cụ khóc.

- Thưa ngài, – bà cụ đáp – ấy là tại vì con ngựa cái của ngài giống hệt như con ngựa cái của cậu con trai tôi, nó đã chết rồi, vì thương cháu nên tôi vẫn tiếc con ngựa cái ấy. Tôi van ngài, xin hãy bán con ngựa cái này cho tôi, đáng giá bao nhiêu tôi xin trả bấy nhiêu, đã thế, tôi còn rất đội ơn ngài.

- Bà cụ ạ, – vua Bêđe đáp – rất tiếc là không thể làm hài lòng cụ, con ngựa cái của tôi không bán được.

- Ôi, thưa ngài, – bà cụ nài nỉ – xin đừng từ chối, nhân danh Thượng đế, tôi van ngài! Con trai tôi và tôi sẽ buồn đến chết mất, nếu ngài không làm ơn bán cho.

- Tôi sẽ vui lòng nhượng nó lại cho bà, bà cụ ạ, – vua Bêđe nói – nếu tôi có ý định bán con ngựa cái rất tốt này. Nhưng giả dụ như vậy đi nữa thì tôi cũng không nghĩ là cụ có thể trả cho tôi một nghìn đồng vàng, bởi vì tôi cho là nó đáng giá không kém ngần ấy.

- Sao tôi lại không thể có một nghìn đồng vàng cơ chứ? – Bà cụ đáp – Ngài chỉ cần đồng ý bán, tôi sẽ đếm trả đủ tiền ngay cho ngài.

Thấy bà cụ ăn mặc khá tồi tàn, và nghĩ rằng bà không thể nào có một số tiền to như vậy, vua Bêđe muốn thử xem bà có nhất quyết mua không, liền nói:

- Cụ đưa tiền đây, con ngựa là của cụ.

Ngay lập tức bà cụ tháo một cái túi đeo quanh thắt lưng, đưa cho chàng và nói:

- Xin ngài vui lòng xuống ngựa, chúng ta cùng vui lòng đếm tiền, nếu còn thiếu tôi sẽ đi lấy thêm ngay, nhà tôi cũng không xa.

Trông thấy túi tiền, vua Bêđe cực kì ngạc nhiên:

- Cụ ơi, cụ không thấy là tôi nói vậy để đùa cụ ư? Tôi xin nhắc lại là tôi không bán con ngựa cái này.

Cụ già đứng chứng kiến cuộc trao đổi, liền cất lời:

- Con ạ, con cần biết một điều mà ta thấy là hẳn con chưa được rõ. Ấy là ở thành phố này cấm không ai được dối trá bất cứ điều gì; ai dối trá là bị xử tử. Như vậy, con không thể từ chối không nhận tiền của bà cụ và giao cho con ngựa cái của con cho bà cụ, vì cụ đã trả đúng số tiền con đòi. Thà rằng con lẳng lặng làm việc đó còn hơn là chuốc lấy một tai họa có thể xảy đến với con.

Vua Bêđe rất buồn vì tự dưng mắc vào một vòng rắc rối, đành nuối tiếc xuống ngựa. Bà cụ vội vàng chộp lấy và cởi dây cương cho ngựa, rồi lập tức đưa lòng bàn tay vục một ít nước ở con suối bên đường vẩy vào nó, miệng nói:

- Con gái của mẹ, hãy bỏ hình thù và lấy lại nguyên hình người của con.

Sự biến đổi diễn ra ngay tức khắc. Trông thấy nữ hoàng hiện ra trước mặt, vua Bêđe ngất đi, và hẳn đã ngã lăn ra đất, nếu không có cụ già kịp đỡ.

Bà cụ vốn là mẹ của nữ hoàng Labơ, người đã dạy cho thị mọi yêu thuật, mừng rỡ ôm hôn con gái, rồi huýt sáo trong nháy mắt hiện ra một thần linh xấu xí, mặt to thân lớn. Hung thần một tay túm vai vua Bêđe, tay kia ôm bà cụ và mụ phù thủy bay đi, chẳng bao lâu trở về cung điện của nữ hoàng Labơ, trong thành phố Yêu Tinh.

Nữ hoàng tức giận như điên, mụ mắng nhiếc vua Bêđe không tiếc lời.

- Đồ phản trắc, – mụ nói – ra ông bác xấu xa của mày và mày trả ơn ta như vậy, sau bao nhiêu điều tốt đẹp ta làm cho các người. Ta sẽ cho chúng mày biết tay ngay.

Không nói thêm nữa, mụ vốc nước vào lòng bàn tay, vẩy lên mặt chàng mà nói:

- Hãy thoát khỏi hình người và mang hình một con cú xấu xí!

Câu chú hiệu nghiệm ngay tức khắc. Mụ liền sai một con hầu mang bỏ cú vào trong một cái lồng, không cho ăn uống gì cả.

Người hầu mang cái lồng đến, nhưng không tuân theo lời nữ hoàng, chị vẫn bỏ thức ăn và nước uống cho chim. Vốn là bạn của cụ già Apđanla, chị vội cho người mật báo để cụ biết, nữ hoàng vừa đối xử như thế nào với cháu họ cụ, mụ còn đang mưu đồ hãm hại cả hai người, để cho cụ kịp có cách ngăn cản không cho mụ phù thủy ra tay giết hại chàng và cũng để bảo toàn tính mạng của chính cụ nữa.

Cụ Apđanla thấy không còn có thể nhẹ tay với nữ hoàng Labơ. Cụ huýt sáo, ngay lập tức một thần linh có bốn cánh xuất hiện, hỏi có việc gì cần sai bảo.

- Thần Chớp ạ, – cụ nói – (thần Chớp là tên của vị thần linh này) cần phải bảo toàn tính mệnh vua Bêđe, con trai hoàng hậu Gunna. Thần hãy kíp đến cung điện của mụ phù thủy, đưa người đàn bà được mụ giao giữ cái lồng chim đến kinh thành nước Ba Tư, để báo cho hoàng hậu Gunna biết con trai bà đang lâm nạn, cần kịp thời ứng cứu. Hãy chú ý khi xuất hiện đừng làm cho chị ấy quá sợ hãi, và nói với chị ấy rằng ta khuyên nên làm như vậy.

Thần Chớp biến mất và ngay tức khắc hiện ra trong cung mụ phù thủy. Báo cho người hầu gái biết xong, thần nâng chị lên không trung, đưa đến kinh đô nước Ba Tư, đặt chị xuống ngay trên sân thượng của phòng riêng hoàng hậu Gunna. Theo cầu thang đi xuống phòng, người hầu gái trông thấy hoàng hậu Gunna và thái hậu Farat, mẹ của bà, đang ngồi nói chuyện về nỗi buồn lo chung của hai mẹ con. Chị cúi lạy, thuật lại cho hai bà nghe đầu đuôi câu chuyện, và nói thêm rằng vua Bêđe đang cần được ứng cứu không chậm trễ.

Được tin, hoàng hậu Gunna vui mừng khôn tả, bà đứng lên ôm hôn người hầu gái tốt bụng để tỏ bà hàm ơn chị xiết bao. Ngay lập tức, bà truyền lệnh nổi trống chiêng, đàn sáo để báo tin vua Ba Tư sắp trở về. Trở lại phòng riêng, bà nói với vua Xalêch, mà thái hậu Farat vừa dùng phép thần triệu đến.

- Thưa anh, nhà vua cháu họ của anh và cũng là con trai thân yêu của em hiện đang bị giam giữ ở thành phố Yêu Tinh, trong tay nữ hoàng Labơ. Anh và em, chúng ta cần đi giải thoát cháu, không nên để chậm trễ chút nào.

Vua Xalêch truyền triệu quan quân thủy tề. Chẳng mấy chốc một đạo hùng binh trồi lên khỏi mặt nước biển. Vua còn kêu gọi các thần linh bạn bè tiếp sức, họ kéo thêm đến một đạo quân còn đông hơn đạo quân của chính nhà vua. Khi hai đạo quân đã gặp nhau, vua Xalêch, hoàng hậu Gunna, thái hậu Farat cùng các công chúa đi đầu, kéo quân xuất trận. Đến các nàng công chúa cũng muốn được tham gia cuộc tiễu phạt này. Tất cả bay bổng lên không trung và chẳng mấy chốc cùng hạ xuống hoàng cung trong thành phố Yêu Tinh. Nữ hoàng phù thủy, mẹ của mụ và tất cả những kẻ tôn thờ thần Lửa đều bị tiêu diệt trong nháy mắt.

Hoàng hậu Gunna cho người hầu gái của nữ hoàng Labơ, người đã đến báo tin cho bà biết, cùng đi với mình: Bà dặn trong lúc lộn xộn, chị chỉ có bổn phận làm mỗi một việc là tìm cái lồng chim mang đến cho bà. Lệnh ấy được tuân hành chu đáo. Bà bắt con cú ra khỏi lồng, sai mang nước lã tới, vẩy vào mình nó và nói:

- Con trai thân yêu của mẹ, hãy bỏ hình hài xa lạ này, và lấy lại hình người của con nguyên như trước!

Ngay lập tức, hoàng hậu Gunna không trông thấy con cú xấu xí nữa. Trước mắt bà hiện lên vua Bêđe. Bà ôm con hôn, mừng vui khôn tả. Trong cơn xúc động, nước mắt bà tuôn như mưa, bà nghẹn ngào không sao thốt được nên lời. Bà cứ ôm chặt con, đến nỗi thái hậu phải giằng ra để hôn cháu. Rồi đến lượt vua Xalêch và các công chúa cô họ của chàng.

Công việc đầu tiên của hoàng hậu Gunna là sai người mời cụ già Apđanla. Chính nhờ có cụ, bà mới gặp lại được vua Ba Tư. Cụ đến, bà nói:

- Chúng tôi đội ơn cụ nhiều quá; xin sẵn sàng làm tất cả mọi việc để tỏ lòng tri ân. Cụ hãy nói cho biết cụ cần gì, tôi xin đáp ứng ngay tức khắc.

- Tâu hoàng hậu quyền uy, – cụ đáp – nếu người đàn bà mà tôi nhờ đến đưa tin cho bà thuận tình kết hôn với tôi, và nếu vua Ba Tư cũng chấp thuận cho tôi được hầu hạ, thì tôi xin nguyện suốt đời làm kẻ tôi tớ ở cạnh Người.

Hoàng hậu Gunna quay lại hỏi ý kiến người đàn bà lúc ấy cũng đang đứng gần. Chị đỏ mặt lên, chứng tỏ mình không khước từ. Thế là hoàng hậu nắm tay hai người đặt vào nhau. Vua Ba Tư và hoàng hậu đều đồng ý sẽ chăm lo công danh và hạnh phúc của hai vợ chồng.

Cũng nhân đám cưới này, vua Ba Tư ngỏ lời thưa với mẹ:

- Tâu mẫu hậu, – chàng mỉm cười nói – con rất hân hoan dự đám cưới mà mẹ vừa tác thành, nhưng còn một đám nữa chắc mẹ cũng cần nghĩ tới.

Thoạt tiên hoàng hậu Gunna chưa hiểu vua định nói tới đám cưới nào. Suy nghĩ một lúc, bà chợt nghĩ ra:

- Ý hẳn con muốn nói đám cưới của con chứ gì? Mẹ sẵn sàng chấp thuận.

Hướng về tất cả các quan quân thủy tề của vua Xalêch, cũng như quan quân của tất cả các thần linh khác đang có mặt, bà nói:

- Xin các vị hãy rong ruổi bốn biển năm châu, hãy tìm kiếm ở các cung điện thủy tề cũng như trên mặt đất, rồi trở lại cho ta hay ai là nàng công chúa xinh đẹp nhất, xứng đáng nhất với nhà vua trẻ con trai ta.

- Tâu mẫu hậu, – vua Bêđe đáp – chẳng cần phải vất vả như vậy. Hẳn mẹ biết con đã hiến dâng trái tim mình cho công chúa nước Xamăngđan, ngay khi mới nghe truyền tụng nhan sắc của nàng. Con đã được gặp công chúa, và con tuyệt nhiên không chút hối tiếc là đã trót dâng trọn trái tim con cho người đẹp ấy. Quả vậy, không thể nào tìm thấy bất cứ ở đâu, trên mặt đất hay dưới thủy tề, một công chúa nào có thể sánh với nàng. Đúng là sau khi nghe con tỏ tình, nàng có đối xử với con theo cách khả dĩ làm nguội lạnh tình cảm của mọi người đàm mê khác, trừ con. Nhưng nàng đáng được tha thứ. Sau khi phụ vương bị cầm giữ, nàng không thể đối xử với con nhẹ tay hơn thế, vì chính con là căn nguyên gây nên việc đó cho dù là vô tình. Biết đâu vua Xamăngđan chẳng đã thay đổi ý kiến, và công chúa bây giờ chắc không ghét bỏ con nữa. Nếu được vua cha chấp thuận, hẳn nàng sẽ vui lòng kết bạn với con.

- Con trai của mẹ ơi, – hoàng hậu Gunna nói – nếu quả thật trên đời này chỉ công chúa Giauha là người duy nhất có thể mang lại hạnh phúc cho con, thì mẹ hoàn toàn không ngăn trở cuộc hôn phối ấy. Bác con hãy cho mời vua Xamăngđan tới đây. Chúng ta sẽ được biết xem lúc này nói chuyện với ông ấy có dễ hơn ngày trước chút nào chăng.

Cho dù vua Xamăngđan trong thời gian bị cầm giữ có sự canh phòng cẩn mật thật, nhưng theo lệnh của vua Xalêch, ông vẫn được đối xử trọng vọng. Các võ quan canh giữ cũng giúp ông thuần tính lại dần dần. Vua Xalêch sai mang đến một cái hỏa lò. Vua ném vào lửa một thứ thuốc gì đó và niệm mấy câu thần chú.

Khói vừa bốc lên thì cả cung điện rung chuyển, vua Xamăngđan xuất hiện ngay tức khắc cùng với các võ quan canh giữ ông. Trông thấy ông, Bêđe vội vàng đến quỳ dưới chân. Ngẩng mình, chàng vẫn quỳ một chân mà thưa:

- Tâu bệ hạ, bây giờ không phải vua Xalêch khẩn cầu bệ hạ cho cháu họ là vua Ba Tư được kết thân với con gái ngài. Đây chính vua Ba Tư tôi cúi xin bệ hạ ban cho ân huệ đó. Xin quả quyết là nếu ngài từ chối, không cho tôi được làm bạn với công chúa Giauha yêu kiều thì tôi không thể nào sống nổi. Chắc ngài chẳng nỡ lòng nào xử sự như vậy.

Vua Xamăngđan không chịu để vua Ba Tư quỳ lâu dưới chân mình. Vua ôm choàng, ép chàng đứng lên, và đáp:

- Tâu bệ hạ, tôi sẽ hết sức phiền lòng nếu mình gây nên cái chết của một đấng quân vương rất đáng trường thọ như ngài. Nếu quả thật thiếu con gái tôi, tấm thân ngàn vàng này có thể gặp chuyện không hay, thì tâu bệ hạ, con gái tôi thuộc về ngài rồi đó. Xưa nay bao giờ cũng vâng lời cha, tin rằng lần này cháu sẽ không chống lại ý tôi.

Nói xong, vua Xamăngđan nhờ một võ quan vốn được vua Xalêch cử đến hầu hạ ông, đi tìm công chúa Giauha, đưa lại đây ngay tức khắc.

Công chúa vẫn nương náu ở nơi vua Ba Tư có lần từng gặp. Viên võ quan tìm thấy nàng ở đấy. Chẳng mấy chốc, nàng đã xuất hiện cùng tất cả những người hầu. Vua Xamăngđan ôm hôn con và nói:

- Con gái của cha ơi, cha đã kiếm cho con một người chồng, người chồng ấy chính là quốc vương Ba Tư đang đứng kia. Người là đấng quân vương hoàn hảo nhất hiện nay trong trời đất. Người đã chọn con chứ không phải bất cứ một nàng công chúa nào khác. Vì vậy cha con ta đều phải nhận lời để tỏ lòng biết ơn.

- Tâu bệ hạ, – công chúa Giauha đáp – Người đã biết là từ trước đến nay con nhất nhất tuân phục mọi ý muốn của Người. Bây giờ con cũng sẵn sàng vâng lệnh. Mong nhà vua nước Ba Tư bỏ quá cho con việc đã đối xử không tốt với Người. Con xin rằng, là đấng anh minh, Người sẽ hiểu cho con không thể có cách cư xử nào khác với bổn phận của mình.

Lễ cưới được tổ chức ngay trong cung điện tại thành phố Yêu Tinh, trọng thể hơn tất cả những hôn lễ mà nữ hoàng phù thủy từng cưới các chồng của mụ. Các vị ấy đã lấy lại được nguyên hình ngay từ hôm mụ bỏ mạng. Họ cùng đến tạ ơn vua Ba Tư, hoàng hậu Gunna và vua Xalêch; và được dịp họ cùng dự lễ cưới luôn. Tất cả những người từng bị nạn đều là hoàng tử con vua, hoặc thuộc dòng dõi danh gia thế phiệt.

Cuối cùng, vua Xalêch đưa vua Xamăngđan trở về vương quốc của ông và trao trả lại mọi quyền hành. Vua Ba Tư đã đạt được ước mong cao nhất, liền cùng hoàng hậu Gunna, thái hậu Farat và các công chúa lên đường trở về kinh đô. Thái hậu cùng các công chúa còn lưu lại Ba Tư cho tới ngày vua Xalêch đến rước họ trở lại nước thủy tề, nằm sâu dưới đáy đại dương.

❀ ❀ ❀

[1] Tiếng A Rập có nghĩa là Mặt trời (Bêđe là Mặt trăng).