T

ừ thời xa xưa, các nước phương Đông đã luôn mang trong mình giá trị quan truyền thống “dĩ hòa vi quý, dĩ thuận vi tôn”, tư tưởng này đã khắc sâu vào tâm trí của chúng ta. Tuy nhiên, cá nhân tôi nghĩ rằng “dĩ hòa vi quý”, nhún nhường quá mức đã trở thành tư tưởng lợi bất cập hại, không còn phù hợp với cuộc sống ngày nay.

Hiện tại chúng ta đã bước vào thời kỳ toàn cầu hóa, không còn cần đến những tư tưởng của thời kỳ canh tác lạc hậu. Theo dòng chảy của thời gian, mọi hệ tư tưởng đều cần phải thay đổi. Nhưng thay vì cố sức thay đổi những tư tưởng vốn đã ngấm sâu vào tâm trí, tốt hơn hết chúng ta nên tận tâm suy nghĩ, vận dụng tư tưởng đó sao cho phù hợp với cuộc sống thực tế.

Có một sự thật là tâm lý quá coi trọng “dĩ hòa vi quý” chính là nguyên nhân khiến cho mọi việc không thể tiến triển. Lý do ở đây là bởi chúng ta sợ nảy sinh những va chạm, mâu thuẫn không cần thiết. Việc làm như vậy phải gọi là “dễ dàng thỏa hiệp”, chứ không phải mang ý nghĩa thuần túy của chữ “hòa”.

Sau khi tốt nghiệp đại học, tôi gia nhập một doanh nghiệp lớn, có lịch sử lâu đời của Nhật Bản. Công ty có 10 điều quy định, mỗi điều thể hiện giá trị quan mà các nhân viên cần phải có. Những quy định nổi tiếng này được chúng tôi gọi vui là “10 nguyên tắc của quỷ”.

Trong số 10 điều, hai điều sau đây khiến tôi vô cùng ấn tượng:

• Đừng sợ va chạm hoặc mâu thuẫn. Va chạm chính là tiền đề của tiến bộ, là chất xúc tác cho thái độ làm việc tích cực. Nếu không có va chạm, chúng ta sẽ trở nên nghiệp dư và không có tiền đồ.

• Hãy tích cực lôi kéo mọi người, nếu có thể thực hiện liên tục trong thời gian dài, chúng ta sẽ có thể vươn xa.

Thật kỳ lạ khi một doanh nghiệp lớn luôn coi trọng tinh thần làm việc nhóm lại đề xướng những quy tắc này. Cá nhân tôi cho rằng, việc chúng ta dễ dàng thỏa hiệp để tránh mâu thuẫn chính là đang đạp đổ giá trị quan chuẩn mực của “dĩ hòa vi quý”.

Thoạt tiên, việc xảy ra tranh cãi, xung đột có thể sẽ khiến bầu không khí trở nên căng thẳng, nhưng nếu chúng ta biết cách điều tiết, khiến cho cuộc tranh luận mang tính xây dựng và phục vụ cho mục đích chung, thì đó mới là chữ “hòa” theo đúng ý nghĩa vốn có của nó. Thành quả công việc mà đội nhóm của bạn đạt được sẽ có những bước tiến mới.

Thay vì cố sức thay đổi những tư tưởng vốn đã ngấm sâu vào tâm trí, tốt hơn hết chúng ta nên tận tâm suy nghĩ, vận dụng tư tưởng đó sao cho phù hợp với cuộc sống thực tế.