Minh Triều Phú Gia Tử

Lượt đọc: 3194 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Quyển Ba, Chương Hai Trăm
Lẻ Ba: Khảo Hạch

❊ ❊ ❊

Lễ bái sư hoàn tất, theo lý nên bắt đầu mở đường dạy học. Dương Thông, vị Trạng Nguyên đương thời nổi danh nhất Đại Minh này, phong thái giảng dạy sẽ như thế nào đây?

Dương Thông quy định, phàm là những ngày giảng bài, tất cả đệ tử phải đến lớp trước giờ Mão, nếu kẻ nào chậm trễ, ăn đòn roi!

Nói đi cũng phải nói lại, có phải vì làm quan lâu ngày mà đầu óc ông ta cũng mụ mị rồi không, dạy học mà cũng bắt điểm danh vào giờ Mão?

Dĩ nhiên không phải, ông làm vậy cũng không phải vì đã thành thói quen khi làm quan.

Sở dĩ ông làm thế, chủ yếu là vì đọc sách vào buổi sáng quả thực có lợi.

Người xưa có câu "Kế hoạch một ngày nằm ở buổi sáng", lúc bình minh là thời điểm tinh lực con người sung mãn nhất. Bởi sau một đêm nghỉ ngơi điều chỉnh, cơ thể tự khắc sẽ ở trạng thái tốt nhất, đọc sách tất nhiên là làm ít mà được nhiều, hiệu quả gấp đôi.

Lại còn một điểm nữa, đó là thức dậy sớm có thể ngăn con người hình thành tâm lý lười biếng.

Người lười có năm bảy loại, nhưng tuyệt nhiên không có loại nào là có thể sớm dậy được. Việc dậy sớm cũng là thử thách tôi luyện ý chí con người rất lớn, trời còn tờ mờ sáng mà phải rời bỏ chăn ấm nệm êm, tuyệt đối cần một nghị lực nhất định.

Lý Xuân Phương bọn họ đương nhiên không nghĩ tới những điều này, thế nhưng lệnh sư không thể trái, dù Dương Thông có gọi họ đến lớp vào giờ Dần, họ cũng phải khắc phục muôn vàn khó khăn, trời chưa sáng đã phải bò dậy, nếu không thì chỉ có nước ăn đòn.

Thời đại này chẳng có chuyện không được phạt thể xác. Người ta có câu "Dạy không nghiêm là lỗi của thầy", đã làm thầy thì phải nghiêm, càng nghiêm càng tốt. Cho dù là hoàng tử, thậm chí là thái tử, đứng trước mặt thầy cũng phải ngoan ngoãn nghe lời, nếu không, cứ chiếu theo quy định mà đánh!

Đây không phải là chuyện đùa. Thời buổi này coi trọng nhất là tôn sư trọng đạo, dù là hoàng đế khi tiếp nhận giáo dục cũng phải cung kính nghe lời. Nếu không, dù thầy giáo không thể trách phạt, thì tự khắc sẽ có người khác thu thập ngài.

Vạn Lịch chính là ví dụ rõ ràng nhất. Tên nhóc đó, Trương Cư Chính quản giáo nghiêm khắc vô cùng. Một khi hắn dám nghịch ngợm, Trương Cư Chính lập tức sẽ tìm Lý Thái hậu để cáo trạng. Lý Thái hậu cũng không tư vị, bắt được là phạt quỳ. Nghe nói, lần nặng nhất, Vạn Lịch bị phạt quỳ ở Từ Ninh cung suốt sáu canh giờ!

Chuyện này, người bình thường quỳ sáu canh giờ thôi đã không chịu nổi, huống hồ chi là bậc hoàng đế. Thế nên, Vạn Lịch đối với Trương Cư Chính vừa kính vừa sợ lại vừa hận. Trương Cư Chính vừa mất, Vạn Lịch lập tức tịch biên gia sản, tước đoạt toàn bộ ban thưởng lúc sinh thời, rồi đày ải cả nhà Trương Cư Chính ra biên cương cho đến chết đói.

Đương nhiên, đó đều là chuyện về sau, tạm thời bỏ qua không nhắc tới nữa.

Tóm lại, bây giờ cái chính là phải tôn sư trọng đạo, chỉ cần lời thầy nói có lý, làm đệ tử thì bắt buộc phải tuân theo thực hiện.

Sáng hôm sau, chưa tới giờ Mão, Lý Xuân Phương và Trương Cư Chính bọn họ đã ngáp ngắn ngáp dài vội vã chạy đến lớp học được Dương Thông thiết kế riêng trong phủ đệ, không một ai dám đến muộn.

Giờ Mão vừa điểm, Dương Thông chắp tay sau lưng, tay cầm thước kẻ, vẻ mặt nghiêm nghị bước vào lớp. Đôi mắt ông ta như thần giữ cửa, trợn to, không ngừng quét nhìn đám học trò, bộ dạng như thể chỉ cần ai đó ngồi không thẳng thớm hoặc không đủ tập trung là ông ta sẽ lao lên đánh cho một trận tơi bời!

Chiêu này ông học được từ Nghiêm tiên sinh ở huyện học ngày trước. Tên đó, roi vọt của Nghiêm tiên sinh tuyệt không phải chuyện đùa. Tuy ông chưa thực sự nếm trải, nhưng trong lòng vẫn để lại bóng ma, mãi chẳng thể xóa nhòa.

Chưa nói thì thôi, chiêu này của Nghiêm tiên sinh thực sự rất hiệu quả. Dưới ánh mắt rà soát của ông, bảy đệ tử đều ngẩng cao đầu ưỡn ngực, ngồi ngay ngắn, vẻ mặt vô cùng nghiêm túc.

Thế nhưng, sau khi ngồi xuống, ông không hề giống Nghiêm tiên sinh, lôi Tứ Thư Ngũ Kinh ra đọc làu làu, mà nhìn chằm chằm đám đệ tử bên dưới, uy nghiêm nói: "Bây giờ, vi sư muốn khảo hạch học vấn của các ngươi. Nghe cho kỹ, ta đọc vế trên, các ngươi đáp vế dưới, không được lén lút xem sách. Tử Thật, ngươi bắt đầu trước."

Lý Xuân Phương nghe vậy, vội vàng gật đầu nói: "Học trò hiểu rồi, ân sư, ngài cứ hỏi ạ."

Dương Thông khẽ gật đầu, lập tức dõng dạc nói: "Sĩ bất khả dĩ bất hoằng nghị."

Lý Xuân Phương đáp nhanh như chớp: "Nhậm trọng nhi đạo viễn."

Dương Thông lại hỏi: "Quá dã, nhân giai kiến chi."

Lý Xuân Phương vẫn không cần suy nghĩ liền đáp: "Cánh dã, nhân giai ngưỡng chi."

Dương Thông hơi sững sờ một chút, lại dõng dạc nói: "Kim thời tắc dị nhiên dã, Hạ Hậu, Ân, Chu chi thịnh, địa vị quá thiên lý giả dã, nhi Tề hữu kỳ địa hĩ."

Lý Xuân Phương vẫn đáp không cần suy nghĩ: "Kê minh cẩu phệ tương văn, nhi đạt hồ tứ cảnh, nhi Tề hữu kỳ dân hĩ. Địa bất cải tịch dã, dân bất cải tụ dã, hành nhân chính nhi vương, mạc chi năng ngự dã."

Mẹ kiếp, tên nhóc này, "Tứ Thư Ngũ Kinh" đúng là thuộc làu làu rồi!

Dương Thông kinh ngạc tột độ trong lòng, nhưng cũng bó tay rồi. Lý Xuân Phương thuộc Tứ Thư Ngũ Kinh chắc chắn là trôi chảy hơn ông, còn gì để hỏi nữa đây? Đừng nhìn ông ra vẻ cũng không cần suy nghĩ, lấy ra là dùng ngay, thực ra ông không thể đọc ngược xuôi Tứ Thư Ngũ Kinh đâu, chỉ là nhặt vài chương cú mình quen thuộc ra hỏi mà thôi.

Tốc độ trả lời nhanh như thế này của Lý Xuân Phương, đủ để chứng minh Tứ Thư Ngũ Kinh đã nằm lòng, giỏi hơn ông nhiều rồi, còn gì để hỏi nữa, tiếp theo thôi.

Ông khẽ gật đầu, làm bộ làm tịch nói: "Ừm, Tử Thật học cũng được, tiếp theo, Thuần Phủ."

Thẩm Luyện nghe vậy, vội vàng ưỡn ngực ngẩng đầu nói: "Học trò có mặt."

Được rồi, tên này, vẫn tưởng mình còn là Cẩm Y Vệ đấy à.

Dương Thông bất lực lắc đầu, lập tức dõng dạc nói: "Đệ tử, nhập tắc hiếu, xuất tắc đễ, cẩn nhi tín, phiếm ái chúng, nhi thân nhân."

Thẩm Luyện cũng không chút do dự đáp: "Hành hữu dư lực, tắc dĩ học văn."

Dương Thông liền hỏi tiếp: "Dữ kỳ tiến dã, bất dữ kỳ thoái dã, duy hà thậm?"

Thẩm Luyện vẫn đáp không chút do dự: "Nhân khiết kỷ dĩ tiến, dữ kỳ khiết dã, bất bảo kỳ vãng dã."

Dương Thông khựng lại một chút, lại hỏi: "Tôn đức lạc nghĩa, tắc khả dĩ hiêu hiêu hĩ. Cố sĩ cùng bất thất nghĩa, đạt bất ly đạo."

Thẩm Luyện vẫn đáp không chút do dự: "Cùng bất thất nghĩa, cố sĩ đắc kỷ yên; đạt bất ly đạo, cố dân bất thất vọng yên."

Ôi chóng mặt quá, không ngờ Thẩm Luyện cũng lợi hại đến vậy!

Dương Thông thực sự giật mình. Ông quen biết Thẩm Luyện cũng không ngắn, từ Sơn Tây đến giờ, chắc cũng mười mấy năm rồi, bình thường cũng chẳng thấy tên này đọc sách gì, không ngờ Thẩm Luyện cũng nhớ Tứ Thư Ngũ Kinh rõ ràng như vậy.

Người này xem ra cũng giỏi hơn ông, ông chỉ đành tiếp tục giả vờ cao thâm: "Ừm, Thuần Phủ học cũng được, người tiếp theo, Nhữ Hiền."

Hải Thụy nghe vậy, nghiêm chỉnh nói: "Học trò đã chuẩn bị xong, ân sư, ngài hỏi đi ạ."

Tiếp đó, Dương Thông lại chộp lấy những chương cú trong Tứ Thư Ngũ Kinh mà mình tương đối quen thuộc, hỏi tới tấp, không ngờ Hải Thụy cũng đối đáp trôi chảy, không cần nghĩ ngợi chút nào.

Mẹ kiếp, sao ai cũng lợi hại thế này, Hải Thụy không phải đến tú tài còn không đậu sao, sao Tứ Thư Ngũ Kinh lại có thể thuộc lòng như chảy được?

Ông vô tình nhìn vào trang phục của Hải Thụy, trong lòng chợt bừng tỉnh.

Tên nhóc này, chắc là không có tiền đi thi rồi!

Phải biết rằng, Hải Thụy là người phủ Quỳnh Châu, Quảng Đông, cách kinh thành tận bảy, tám ngàn dặm.

Thời buổi này lại chẳng có tàu hỏa hay máy bay, người nghèo đến con ngựa cũng không có mà cưỡi, chỉ có thể đi bộ. Nếu không phải ông phái thuyền đi đón, e là giờ này Hải Thụy còn chưa tới đây đâu.

Bảy tám ngàn dặm đấy, phải đi bao lâu, rồi phải chuẩn bị bao nhiêu tiền ăn ở, nhà bình thường, thật sự khó mà gom đủ số tiền lớn như vậy.

Dương Thông thầm thở dài một tiếng, sau đó lại bắt đầu khảo hạch Dương Kế Tiên, Đàm Luân, Trương Cư Chính, Thích Kế Quang từng người một.

Kết quả là, ngoại trừ Thích Kế Quang vì tuổi còn quá nhỏ, chưa thực sự quen thuộc Tứ Thư Ngũ Kinh, trả lời còn cần suy nghĩ, còn những người khác cơ bản đều đối đáp lưu loát.

Mẹ kiếp, đám người này, đúng không hổ danh là những nhân vật lẫy lừng lưu danh sử sách, ai nấy đều lợi hại đến thế này.

Ông bi ai phát hiện ra rằng, nếu xét về độ quen thuộc với Tứ Thư Ngũ Kinh, bản thân dường như chỉ hơn Thích Kế Quang một chút. Những người này, học vấn thực chất đều cao hơn ông, nếu không phải ông có bí kíp khoa cử tự chế, e là đến tam giáp còn khó mà lọt vào, chứ đừng nói là gì đến chức Trạng Nguyên lang!

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ piaotia.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.