NHÂN VIÊN GIÀU
CÓ XỬ TRÍ RA SAO
KHI NGƯỜI KHÁC
GANH TỊ VÀ XỬ TỆ
VỚI HỌ?
M ột điều chắc chắn là khi bạn trở thành một nhân viên giàu có, và đang trên đà thành công, những người khác sẽ khó chịu lắm. Đó không phải câu hỏi “nếu”, mà là câu hỏi “khi nào”, vì thành công đảm bảo sẽ xảy ra. Mọi người hoặc sẽ lớn mạnh cùng bạn, hoặc muốn ở lại mức thấp hơn những dễ chịu của họ và oán ghét bạn.
Tôi có bốn nguy cơ lớn. Tôi bị một vài kênh truyền thông lớn viết bài chế giễu (với hàng trăm bình luận đồng tình. Thậm chí có cả
hai bản nhạc rap được sáng tác để vùi dập tôi).
Có người còn thình lình xuất hiện trước cửa nhà tôi để sẵn sàng tranh cãi. Vụ tệ nhất cách đây đúng bốn năm. Tôi viết một bài vào ngày 4 tháng Bảy với chủ đề vì sao tôi phản đối mọi cuộc chiến tranh. Tôi không hiểu biết đủ để có một chủ kiến thực sự. Tất cả
những gì tôi biết là không điều gì khiến tôi cảm thấy đủ sôi sục đến nỗi cho phép cô con gái 16 tuổi của tôi cầm súng tới một đất nước lạ và bắn vào những đứa trẻ khác.
Chiến tranh là thế. Mọi cuộc chiến tranh đều như thế. Những cuốn sách lịch sử với lý lẽ biện minh đều được viết ra sau đó mà thôi.
Tôi e ngại đăng bài viết ở bất cứ đâu. Nên tôi vào một trang web yoga. Tôi chắc mẩm, “Tất cả những người này sẽ yêu quý mình.”
Vì tôi muốn được yêu thương. Có khoảng 500 bình luận cho bài viết. Có thể hơn. Một người viết, “ông còn tồi tệ hơn cả Hitler.”
Những người khác thì bảo, “ông là thứ cặn bã rác rưởi nhất quả
đất.” Mà đâu chỉ những người lạ. Sau vài tháng, tôi nhận ra một người bạn thân không gọi điện lại cho tôi. Cuối cùng, tôi chủ động liên lạc với anh ta. Tôi hỏi, “có chuyện gì vậy?”
Anh ta bảo, “Tôi đã đọc bài viết đó. Chắc hẳn cậu ủng hộ chế độ nô lệ.”
Tôi đáp, “Chúng ta đã quen nhau hai chục năm nay. Sao cậu không nhấc điện thoại lên hỏi một câu cho rõ? Đương nhiên tôi không ủng hộ chế độ nô lệ, hoặc bất cứ điều gì liên quan đến nó.”
Nhưng anh ta vẫn kết thúc, “Chúng ta hãy chúc nhau một câu mạnh giỏi, rồi khỏi nói chuyện nữa.”
Lần khác, tôi viết một bài về gia đình, về cha tôi và nỗi sợ tôi sẽ
mắc lại cùng những sai lầm ông từng gây ra thế nào. Bài viết chỉ là những nỗi sợ của riêng tôi.
Chị gái tôi viết thư cho tôi rằng chị sẽ đâm đơn kiện nếu tôi không hạ bài xuống. Chị sẵng giọng, “Tôi không muốn nói chuyện với cậu nữa từ giờ cho đến hết đời.” Nên giờ tôi không còn nói chuyện với một trong số các bạn thân, hay chị gái tôi (người thực sự là bạn thân nhất đời tôi) suốt bao năm nay.
Vài ngày trước, có người viết cho tôi và bảo có lẽ tôi là kẻ ngu ngốc nhất đang sống trên đời. Tôi nhận được những câu như vậy ít nhất một lần mỗi ngày. Phải nhận những bức thư căm ghét như
vậy rất đau đớn. Từ bạn bè, họ hàng người thân hay thậm chí những người không hề quen. Bất kể là ai. Tôi không thích chúng chút nào. Do đó tôi buộc phải tìm cách xử trí với điều đó. Bằng cách này:
A) SỐNG CUỘC ĐỜI NHƯ LÀ NGÀY CUỐI CÙNG CỦA BẠN
Điều này không có nghĩa là, “Được rồi! Ăn bánh thôi! Tiệc tùng nguyên ngày luôn!”
Điều này có nghĩa là, khi tôi nhìn thấy vợ, hay bạn bè, con cái tôi, những người tôi yêu thương, đó có thể là lần cuối cùng tôi thấy hoặc trò chuyện cùng họ.
Liệu tôi có dành những khoảnh khắc ấy để dằn vặt suy nghĩ về
những người oán ghét tôi, những người cứ ám ảnh, quát mắng
trong tâm trí tôi.
Hay tôi sẽ tặng cho những người mình yêu trọn vẹn sự quan tâm.
Bởi tôi sẽ nhớ họ. Vì chẳng gì hơn được ở quanh những người bạn yêu thương.
Đó là lựa chọn của tôi, trong những khoảnh khắc đó tôi luôn biết đích xác mình sẽ chọn điều gì.
B) CHUYỆN NÀY, RỒI SẼ QUA THÔI
Bất cứ khi nào có “sự phẫn nộ” lôi kéo sự chú ý, tôi lại học được một điều: nếu tôi không xử trí với nó trong vòng 24 giờ, nó sẽ
biến mất.
Nếu tôi đáp trả một bình luận hằn học. Hay một tuyên bố chọc giận xoáy vào tôi. Hoặc một cơn bốc hỏa hoàn toàn loạn trí, khi đó tôi lại tái khởi động đồng hồ, và sẽ mất thêm 24 giờ nữa.
Với họ, đó chỉ là trò chơi phản ứng kích động phản ứng mà thôi.
Thà tôi chơi những trò tôi thích còn hơn.
C) CHỈ LÀ MỚ BÒNG BONG CẢM XÚC
Khi ai đó nhiếc móc tôi, tôi mau chóng nhận thấy chuyện gì đã diễn ra.
Họ sợ hãi.
Tôi chỉ biết điều này lúc tôi tức giận chuyện gì đó. Thường không phải vì những gì người khác gây ra. Mà do họ đã nói, hoặc làm điều gì đó khơi ra ít nhiều nỗi sợ trong tôi.
Nỗi sợ không được yêu mến. Nỗi sợ đánh mất vị thế của mình.
Nỗi sợ rằng nếu đánh mất vị thế của mình, một lần nữa tôi sẽ lại trắng tay, hay đổ vỡ hôn nhân, hoặc rơi vào cảnh không nhà không cửa, lại nốc rượu và xài thuốc. Hay bất cứ chuyện gì từng xảy ra trong quá khứ tiếp thêm nhiên liệu cho những nỗi sợ hãi của tôi.
Tôi không thích những nỗi sợ hãi bị chạm đến. Thế nên tôi tự
khoác lên mình tấm giáp tức giận và bốc hỏa.
Và đó chính là điều những người khác cũng làm. Với tôi, với bạn, với tất cả mọi người. Hết thảy chúng ta đều là nạn nhân ở cả hai phía của việc này.
Đôi khi những người tưởng chừng tự tin nhất lại là những kẻ hay khiếp sợ nhất, những người có tấm giáp dày vây bọc xung quanh, những người cần được vỗ về nhiều nhất nhưng lại ngăn trở điều đó bằng cách xả giận lên mọi người quanh họ.
Khi ai đó sợ hãi và giận dữ như vậy, họ muốn cảm thấy họ tử tế
hơn bạn. Do đó, khi không giành được vị thế “tử tế hơn” ấy (bất kể
nó có nghĩa gì), họ cố tìm cách chế giễu bạn.
Điều này cũng tương tự như việc “ăn cho hết sợ” khi ta say sưa nghiến ngấu đồ ăn vặt. Suy cho cùng, chúng ta là loài động vật sống quần tụ thành bộ lạc, và mọi động vật có vú đều giành thứ
bậc trong bộ lạc, cũng như biết rõ mình đang ở đâu trên hệ thống thứ bậc đó.
“Sự phẫn nộ” mang lại cho con người cơ hội nghĩ họ có thể đi lên hoặc xuống hệ thống thứ bậc đó bằng cách nhiếc móc bạn.
Và khi bị xúc phạm, tôi cũng phải lưu ý đến điều tương tự. Họ
đang đối mặt với những nỗi sợ hãi của họ, nhưng tôi cũng đang xử trí với nỗi sợ của riêng tôi.
Nên giờ tôi nói, “Cảm ơn”. Vì CHỈ DUY NHẤT trong những khoảnh khắc như thế, tôi mới có thể thư giãn, thả lỏng và buông xả. Đây chính là những khoảnh khắc chúng ta được trao tặng để trưởng thành về tinh thần.
D) NUÔI DƯỠNG MỘT TẦM NHÌN
Mỗi ngày tôi đều nhận được email từ những người đang đau khổ.
Những người cảm thấy mắc kẹt trong cuộc đời mình. Mắc kẹt trong những khát khao hay mối quan hệ của mình.
Hay tệ hơn, họ lạc lối và có thể tự tử. Những người đang trèo lên nấc thang, và trong một thoáng, bỗng đánh mất bản lĩnh trong bóng tối và không biết phải tìm lại ra sao.
Tôi cũng từng đứng trên bậc thang đó nhiều lần. Tôi cũng đánh mất bản lĩnh. Tôi ngã nhào xuống.
Tôi thích nghĩ là tôi muốn giúp đỡ. Nhưng tôi không rõ điều đó có khả thi không. Bạn không thể chỉ dẫn mọi người cách tìm ra nguồn sáng khi căn phòng chỉ một màn đen kịt.
Tất cả những gì tôi có thể làm là nói những điều có tác dụng với tôi. Làm thế nào tôi trở lại bậc thang và tiếp tục trèo lên. Những cách thức và phương pháp nào hiệu quả mà tôi vẫn gắn bó mỗi ngày.
Tôi không bao giờ viết ra để gây tổn thương cho ai, mà chỉ kể
những chuyện xảy ra với tôi. Tôi không bao giờ cho lời khuyên.
Tôi chỉ kể những gì hiệu quả với tôi.
Khi bạn viết và làm việc xuất phát từ trái tim, từ viễn kiến cá nhân, đó cũng chính là tấm lưới an toàn của bạn.
Đừng đi từ tấm lưới an toàn của bạn sang mạng nhện của người khác. Họ sẽ tiêm độc vào bạn rồi hút cạn máu của bạn.
Suy cho cùng, mỗi chúng ta chỉ là một giọt nước riêng biệt nhỏ
nhoi, rớt vào giữa đại dương sâu thẳm mà thôi.
Chuyện gì xảy ra với giọt nước nhỏ nhoi ấy? Nó tan vào đại dương, rập rờn vỗ vào mọi bến bờ. Nếu biển cả là tấm lưới an toàn nâng đỡ bạn, không giông tố nào khuấy đảo bạn được lâu.
E) HÀI KỊCH
Tiếng cười chữa lành tất cả. Tiếng cười là âm thanh nguyên thủy ta phát ra. Nó còn lâu đời hơn cả ngôn ngữ của con người – có lẽ
lâu hơn hàng triệu năm.
Nó biểu thị cho điều gì? Nó biểu thị rằng đã có hiểm nguy, nhưng giờ hiểm nguy đã qua. Giờ là khuây khỏa. Giờ là niềm vui. Là hân hoan chúc mừng.
Và đúng, cả cười đùa vớ vẩn.
Khi tôi cảm thấy cơ thể mình phản ứng trước ý kiến của ai đó về
tôi (tôi cảm nhận điều đó trong lồng ngực, bụng và đầu tôi), tôi muốn đáp trả, tôi muốn tranh cãi, tôi muốn gọi điện thoại và làm rõ xem chuyện gì, với ai, khi nào, TẠI SAO – tôi lại xem phim hài.
Tôi cười. Ổn thôi. Việc này quan trọng với sự sinh tồn của tôi hơn là tranh cãi. Và xét về mặt y học, điều này cũng chính xác. Cáu giận sẽ gây ra căng thẳng, kích động, đau tim và đột quỵ.
Nụ cười đã được chứng minh là có tác dụng chữa lành cuộc sống.
Đó là thông điệp nội tại của cơ thể.
Và, với tất cả những lựa chọn ta có được trong cuộc đời ngắn ngủi này, khi ta đều mắc kẹt ở đây, quay vòng trong không gian với vận tốc 4.000 dặm một giây cho đến khi bốc cháy trong một đám sương mờ hư vô, bạn sẽ chọn làm gì – cười hay khóc?
Ai cũng bảo, “người khác nghĩ gì về tôi thì có sao, chẳng phải chuyện của tôi.” Đây là một trong những câu tuyên bố vừa đúng, lại vừa không-đúng. Về nhận thức, dường như điều này là đúng đắn.
Nhưng không phải lúc nào chúng ta cũng là kẻ thông thái. Đôi khi ta cảm thấy phần “con” thôi thúc bản thân hồi đáp, phản ứng, khóc lóc và đau đớn.
Do đó, điều này suy cho cùng chỉ là một bài thực hành. Thực hành trưởng thành. Và những người xả giận bằng ý kiến của họ
về ta chính là những người thầy vĩ đại nhất của ta.
Đôi khi việc đó thật kinh khủng. Nhưng chạy marathon rất khó.
Băng qua không gian trên một hành tinh bé xíu cũng rất khó, nó là một phép màu.
Chớ có phí phạm phép màu ấy bằng cách sống trong nỗi sợ của người khác. Hãy trở thành giọt nước tan giữa đại dương mênh mông vô tận.
Và, trong trường hợp tệ nhất, hãy lắng nghe những trò đùa vô bổ
thật nhiều.