Mười mấy năm trước, ba đưa mẹ con lần đầu tiên đi châu Âu, đoàn du lịch chỉ trong vỏn vẹn mười ngày đã đi qua năm nước, thế nên lúc đến Pháp không sắp xếp tham quan bảo tàng Louvre. Nhưng vì ba thông thuộc Paris, đoàn du lịch lại vừa hay dùng bữa trưa gần bảo tàng Louvre, thế là ba dẫn mẹ con với tốc độ nhanh nhất chạy vụt đi, một mạch xông thẳng vào đại sảnh, xem tượng Venus, Nữ thần chiến thắng và bức "Mona Lisa" của Leonardo da Vinci, lại còn mua một món quà lưu niệm là bức tượng Nữ thần chiến thắng.

Trở lại xe du lịch, ba và mẹ con khoe những món đồ mới mua, đắc ý nói rằng chúng ta với tốc độ kinh ngạc đã xem được rất nhiều tác phẩm nổi tiếng, mọi người trong đoàn du lịch ai nấy đều vô cùng ngưỡng mộ, trong đó có một người bỗng hỏi: "Vé chắc đắt lắm nhỉ? Bao nhiêu tiền vậy?"

Ba và mẹ con chợt sững người, bởi vì mãi cho đến lúc đi ra, chúng ta mới phát hiện ra mình chưa hề mua vé, chúng ta vậy mà lại xông từ "cửa ra" vào.

May là ba chỉ sững người trong chốc lát, người đặt câu hỏi đó đã lái chủ đề sang chuyện khác, giải tỏa được sự ngượng ngùng.

Cho đến tận hôm nay, ba và mẹ con vẫn nhớ khoảnh khắc đó, vô cùng biết ơn người phụ nữ trung niên mập mạp đã giải vây ấy. Đúng vậy! Trong lòng cô ấy nói không chừng đang nghĩ, ba căn bản chỉ đến cửa hàng đồ mỹ nghệ mua một món quà lưu niệm, rồi quay về khoác lác là đã đi dạo bảo tàng Louvre, thế nên mới không trả lời được giá vé là bao nhiêu. Nhưng cũng chính vì cô ấy đoán như vậy, sợ ba mất mặt, cho nên lập tức lại đánh trống lảng đi chỗ khác.

Con có biết tại sao ba lại kể câu chuyện này không?

Vì hôm nay con nói Alinda kể rằng kỳ nghỉ hè cô ấy đã đến Bắc Kinh, ở lại cái khách sạn nổi tiếng mà chúng ta từng ở. Nhưng khi con nhắc đến quả cầu lênh đênh bằng pha lê ở đại sảnh khách sạn, nhà hàng bày đầy những chai lọ và phòng tranh dưới tầng hầm, cô ấy lại chẳng trả lời được cái nào, thế là con đoán cô ấy hoàn toàn đang khoác lác.

Khi con cảm thấy Alinda có khả năng đang khoác lác, phát hiện ra cô ấy hỏi gì cũng không biết, con nên tiếp tục gặng hỏi, thậm chí là hỏi ngay trước mặt mọi người? Hay là lập tức giống như người phụ nữ trong đoàn du lịch mà ba từng kể, lái câu chuyện sang hướng khác? Con truy cùng diệt tận, bắt đối phương phải nhận sai, thậm chí khiến người ta bật khóc tại chỗ, thì có lợi ích gì cho con chứ? Hơn nữa con phải biết rằng, có những người vì lịch trình vội vã, đi sớm về muộn, khách sạn chẳng qua chỉ là nơi để ngủ, quả thực có thể rời đi mà ngay cả đại sảnh khách sạn trông như thế nào cũng chưa nhìn rõ. Con hà tất phải suy diễn theo hướng đó, đáng gì phải đoán già đoán non là cô ấy nói dối chứ?

Ở Đài Loan, ba thường xem các chương trình trò chuyện chính trị trên ti vi. Các chủ đề trong đó vô cùng sắc bén, khách mời lại có lập trường rõ rệt, thế nên luôn bắt gặp tình cảnh đối đầu gay gắt.

Nhưng ba phát hiện ra rằng, cho dù là chính trị gia, khi anh ta nắm thóp được điểm yếu của đối phương, có thể truy cùng diệt tận đến chết mới thôi, thì thường là hỏi mãi, thấy đối phương đã cạn lý không thể chống đỡ nổi nữa, bỗng nhiên phanh gấp, không tiếp tục nữa.

Có một lần, ba bắt gặp một cao thủ trong giới chính trị, hỏi ông ấy tại sao lại làm như vậy, con đoán xem ông ấy trả lời thế nào.

Ông ấy nói ai thắng ai thua, ai bị vặn hỏi đến á khẩu, ai đuối lý, khán giả sớm đã nhìn thấy rõ trong mắt, hà tất phải ép người quá đáng? Hôm nay anh ta nắm được điểm yếu của đối phương, chừa cho đối phương một đường sống, hôm khác anh ta rơi vào thế yếu, lọt vào tay đối phương, đối phương cũng sẽ chừa cho anh ta một đường sống, không đến nỗi quá mức khó xử.

Người Trung Quốc thường nói "cùng khấu mạc truy", ý là giặc đã trốn chạy thì đừng đuổi theo nữa. Tại sao không đuổi? Vì sợ dồn ép tên giặc đó vào chân tường, chó cùng rứt giậu, liều mạng với con.

Khi thứ con muốn bảo vệ là tài sản, mà thứ tên giặc đó muốn bảo vệ lại là tính mạng, con đương nhiên không đáng để dây dưa đến cùng với hắn.

Các nhà quân sự thời cổ đại cũng nói "vây sư tất khuyết", ý là khi con bao vây quân địch, nhất định phải chừa lại một khoảng trống, để bọn chúng có thể từ đó mà trốn thoát.

Thử nghĩ xem, lúc có thể bao vây kẻ địch, tiêu diệt toàn bộ, các nhà quân sự còn chừa cho đối phương một đường sống, chúng ta đối nhân xử thế, chẳng lẽ càng phải biết "giải vây" cho người khác hay sao?

Con yêu! Con đã lên cấp ba rồi, người ta dần dần không coi con là trẻ con nữa, con cũng không thể vô tâm vô phế, thẳng thừng ruột ngựa được nữa. Tương lai ba sẽ cùng con bàn luận nhiều hơn về vấn đề đối nhân xử thế, dạy con lúc nào nên cứng rắn, lúc nào nên mềm mỏng; hy vọng con có thể nhường đường cho người khác, đồng thời cũng chừa cho chính mình một không gian lớn hơn.